Podczas obróbki tkanin w celu ich u- szlachetnienia, a zwlaszcza w przypadkach, gdy tkanina w postaci pasma podlega ob¬ róbce wstepnej, jak np. przy bieleniu, wy¬ stepuja czestokroc wskutek nieuniknionych szarpan podluznych przesuniecia nitek watku oraz wyciaganie nitek osnowy.W celu wyprostowania tych nitek sto¬ sowano oprócz kosztownej i zmudnej pra¬ cy recznej równiez urzadzenia pracujace mechanicznie, np. tak zwane ramy wstrza¬ sajace, to znaczy maszyny do napinania tkaniny, ó przesuwie po przekatni, albo ta¬ kie ramy do napinania, w których napinane osnowy sa prowadzone nie za pomoca pro¬ wadnic równoleglych do siebie, lecz za po¬ moca umieszczonych poziomo kólek do prowadzenia osnów, przy czym przez ma¬ szyne tkanina przesuwa sie wezowato, wskutek czego osiaga sie wyprostowywa¬ nie pofalowan i sciagnietych nitek watko¬ wych.Znane sa tez urzadzenia do wyprosto¬ wywania pofalowanych i sciagnietych ni¬ tek watkowych, w których tkanina jest pro¬ wadzona po obrotowych tarczach lub ru¬ chomych pasach, za pomoca których ruch tkaniny w mniejszym lub wiekszym stop¬ niu hamuje sie, wobec czego dzieki wyste¬ pujacemu tarciu zachodzi usuwanie wy¬ krzywien nitek watkowych. Urzadzenia te¬ go rodzaju posiadaja te wade, ze pofalo-waoe i sdagniet^ nitki Watkowe nie sa wy¬ prostowywane w sposób odpowiedni, po¬ niewaz tarcze hamulcowe posiadaja obvód walcowy i musza byc na afcyt znacznej przestrzeni otoczone tkanina, aby móc na nia wywrzec dzialanie wyciagajace.Wedlug wynalazku pofalowane i sciag¬ niete nitki watkowe tkaniny wyprostowi*- je sie w ten sposób, ze tkanina na swej, drodze miedzy dwoma walcami prowadza¬ cymi jest hamowana zapomoca narzadu ciernego, npw listwy n&iisszpzcme) oa tka¬ ninie i posiadajacej ksztalt falisty, przy czym zachodzi energiczne daiala*** ro^cta- gajace i rozprostowywanie nitek watka- wych.Na rysunku przedstawione sa dwa przyklady wykonania urzadzenia; fig. 1 przedstawia widok z boku urzadzenia, fig. 2 — widok z przodu, figi. 3t —¦ & pazeds&a^ wiaja szczególy jednej z postaci wykona- nia tego urzadzenia, fig. 9 -- 12 — szcze¬ góly drugiejj odmiennej postaci urzadzenia.Na fig. 1 pofalowana tkanina A fest prowadzona za pomoca walków prowadni¬ czych 1, 2 i 3, przy czym jest ona prowa¬ dzona pod gietkim narzadem debnym 4 w ksztalcie listwy znajdujacym sie poinie- dzy walkami 1 i 2. Walki 1 i 2 oraz, szyna prowadnicza 5 sa umocowane na wale 6, fia którym obracafa sie krazki nastawcze 7, z których kazdy \e&t zaopatrzony- w pew^ na liczbe nasad sluzacych eto sterowania krazków 7.Fig. 2 przedstawia tkaniftie A o watkach pofalowanych wzglednie wykrzywionych i sciagnietych doprowadzana przed urzadze¬ ni* wyprostowujace, w którym pofefcwane nitki watkowe zostafa wyprostowane za pomoca narzadu ciernego 4, któremu ksztalt falisty zostal nadany przez- unachomfenie krazków nastawczych 7, 72, T3 i 75-.Fig. 3 i 4 przedstawiaja przeftróf po¬ przeczny i przekrój podluzny urzadzenia wedtug fig. 1 i 2. Z figur tych widac, ze krazki nast&wcze albo sterownicze 7 osa¬ dzone obrotowo na wale 6 posiadaja z jed¬ nej strony spiralne zeberko, wchodzace w rowek trzpieni 9 i przy obracaniu krazków 7 podno$«|Cfc lub opuszczajace te trzpie- & me. "trzpienie te przechodza przez otwory prQ*#adnicze w wale 6 i w szynie 5. Nachy- lc&& rowka spiralnego jest dobrane tak, z*, polozenie trzpieni 9 jest w kazdym po¬ lozeniu utrwalone, przy czym trzpienie po¬ zostaja w tym polozeniu, az krazek sterow¬ niczy .zo^ttóie ;urudh^ibay^ jónownie. W dolnej czesci trzpienia 9 znajduje sie ro- w^k pfersciomoMfy*, w «który mozna wpro¬ wadzic brze£i odpowiednich wyciec gietkiej listwy 10 tworzacej calosc z narzadem cier¬ nym 4, wskutek czego listwa ta podaza za kazdym ponownym ruchem trepigpia,.Miedzy kazdymi dwoma krazkami ste¬ rowniczymi znajduje sie pierscien 11, ma¬ jacy-na. celu oslone wnetrza urzadzenia na- stawniczego przed wpadaniem obcych cial i ulatwienie obslugi krazków sterowniczych.Fig; 5' i 6 przedstawiaja trzpienie 91 i 9* w polozeniu odmiennym, w które "zostaly one przestawione przez obrót krazków ste¬ rowniczych 71 i 74, oraz wystepujace przy tym uksztaltowanie narzadu ciernego 4.Na fig. 7 i 8 uwidoczniono polaczenie trzpieni 9 z gietkim narzadem ciernym, skladajacym sie np. z dwóch warstw? gumy lub- skóry, z których jedna warstwa fest przynltowama do listwy 10, podczas gdy druga warstwa jest polaczona z pierwsza za pomoca kleiwa.W przykladzie wykonania wedlug lig* 9 — 12 narzad cierny posiada postac bry¬ ly obrotowef, uksztaltowanie zas walu wzigjednie osi tego przyrzadu jest teg^ sa-- mego rodzaju, jak przedstawiono i opisano na fi& 3 -— & Gietka listwa sluzy przy tym jako podpora albo podtrzymywacz lo¬ zysk, na których umocowane sa konce giet¬ kich rur metalowych 13.Fig. 11 i 12 przedstawiaja okragly na¬ rzad cierny w przekroju poprzecznym i — 2 —podluznym. Narzad ten sklada sie z giet¬ kich rur metalowych 13 powleczonych we¬ zem gumowym 14. Konce rur metalowych sa umocowane na lozyskach kulkowych 15, natomiast posrodku tych rur znajduja sie lozyska kulkowe 16, wykonane jako lozy¬ ska wahliwe. Zarówno koncowe, jak srod¬ kowe lozyska kulkowe sa osadzone na li¬ stwie gietkiej 10 za pomoca wkladek 17 posiadajacych prostokatne wyciecia.Opisany naped krazków sterowniczych, zwlaszcza w przypadku obrabiania tkanin szerokich, moze byc zastapiony centralnym urzadzeniem nastawczym dzialajacym sa¬ moczynnie i zajmujacym malo miejsca. PL