Znane sa urzadzenia do luszczenia i po¬ lerowania wszelkiego rodzaju ziarn, w któ¬ rych bijaki skladaja sie z poszczególnych narzadów udarowych, osadzonych obroto¬ wo i niezaleznie od siebie na pretach pod¬ trzymujacych, i które moga dochodzic az do plaszcza luszczacego. W znanych tych urzadzeniach narzady udarowe posiadaja jednakowa dlugosc, co utrudnia szybkie rozbijanie spietrzen, powstajacych czesto w warstwie materjalu luszczonego, prze¬ chodzacego przez urzadzenie.Niedogodnosci tej unika sie w urzadze¬ niu wedlug niniejszego wynalazku w ten sposób, ze albo narzady udarowe, tworza¬ ce zwarty szereg, maja wszystkie, albo czesc ich, niejednakowa dlugosc, wskutek czego konce tych narzadów nie tworza cia¬ glej linji prostej i szereg jest na calej swej dlugosci albo na jej czesci przerywany, al¬ bo tez narzadom udarowym nadaje sie ksztalt pierscieni, które osadza sie luzno na listwach poprzecznych.Przy pierwszej postaci wykonania na¬ rzadów udarowych w ksztalcie precików lub pasków, wykonywa sie je o róznej dlu¬ gosci wzglednie wygina sie ich ramiona w róznych kierunkach. Wskutek tego ziarna np. zboza moga przechodzic nietylko mie¬ dzy koncami ramion a plaszczem luszcza¬ cym, lecz równiez pomiedzy ramionami sasiadujacych ze soba narzadów udaro-wyeh. Dobierajac przytern odpowiednio ciezar i ksztalt ramion, mozna uniemozli¬ wia niepozadane przechodzenie materjalu luszczonego pomiedzy koncami ramion a plaszczem urzadzenia.Z drugiej strony mozna jednoczesnie przeszkodzic wzajemnemu tarciu sie po¬ szczególnych ramion, które powoduje do¬ datkowe zuzywanie sie ich. W tym celu mozna wykonac uszka poszczególnych na¬ rzadów udarowych nieco szersze od sa¬ mych ramion tak, aby stykaly sie ze soba tylko te szersze uszka, a nie ramiona. Poza tern szersze uszka tworza otwory pomie¬ dzy ramionami bijaka, przez które moga byc wydalane luski, co wplywa na zmniej¬ szenie zuzywania sie zarówno wewnetrznej powierzchni uszek, jak i pretów poprzecz¬ nych.W razie wykonania ramion bijaka nie z drutu, lecz z pasków, dzialanie ciagu po¬ wietrznego w bebnie z bijakami jest znacz¬ nie silniejsze. Wykonanie ramion w posta¬ ci pasków umozliwia poza tern ukosne u- stawienie ramienia narzadów udarowych wzgledem uszka. Zaleznie od tego ukosne¬ go polozenia, w kierunku przechodzenia materjalu obrabianego lub przeciwko temu kierunkowi, szybkosc przechodzenia ziar¬ na moze byc przyspieszana lub opózniana.Przez to mozna takze w pewnych granicach oddzialywac na sam przebieg luszczenia.W celu luszczenia gatunków zbóz, któ¬ re maja byc szczególnie dobrze odpolero- wane, ramionom narzadów udarowych na¬ daje sie ksztalt zagiety, przez co powsta¬ je wklesla powierzchnia, oddzialywajaca na materjal obrabiany, sprzyjajaca odwra¬ caniu poszczególnych ziarn i wplywajaca pomyslnie na przebieg luszczenia. Zagie¬ cie tych ramion moze byc tak wielkie, iz wytworzy sie zamkniety pierscien, to jest uszko, a wiec druga postac wykonania na¬ rzadów udarowych bijaka.Ta druga postac wykonania narzadów udarowych posiada poza tern te zalete, ze podczas krazenia bijaków pierscienie te obracaja sie dokola siebie, przez co dzia¬ laja rozdrabiajaco coraz to inne miejsca ob¬ wodu zewnetrznego pierscienia, dzieki cze¬ mu zuzycie jest rozlozone równomiernie na cala powierzchnie pierscienia. Równiez i zuzycie wewnetrznej powierzchni pierscie¬ nia, powodowane przez tarcie o pret po¬ przeczny, na którym osadzony jest pier¬ scien, jest równomierne, poniewaz tarcie dziala stale na calym jego wewnetrznym obwodzie. Wreszcie uksztaltowane w ten sposób narzady udarowe umozliwiaja pod¬ dawanie sie ziarn cisnieniu nietylko w kie¬ runku ukosnym, ale i w kierunku promie¬ nia, dzieki czemu umozliwia sie zupelnie równomierne przyciskanie narzadów tych do kazdorazowej grubosci warstwy ziarn, przechodzacej przez maszyne.Narzady udarowe drugiej postaci wy¬ konania moga posiadac ksztalt kolisty, e- liptyczny lub graniasty, a ich przekrój mo¬ ze byc okragly, owalny lub wielokatny, tak jak i przy narzadach udarowych pierw¬ szej postaci wykonania.Na rysunkach przedstawiono dla przy¬ kladu kilka postaci wykonania, a miano¬ wicie: fig. 1 przedstawia przekrój czesci takiego urzadzenia do luszczenia; fig. 2 — 6 przedstawiaja rózne ksztalty bijaków, przyczem fig 1 i 6 przedstawiaja bijaki o ksztalcie zakrzywionym, a fig. 3, 4 i 5 — bijaki proste; fig. 7, 8, 9, 10 i 11 przedsta¬ wiaja odnosne widoki zgóry; fig. 12, 13, 14 i 15 przedstawiaja rózne postaci wykona¬ nia bijaków udarowych o prostych ramio¬ nach, odgietych jednak na boki; fig. 16, 17, 18 i 19 sa odnosnemi widokami zgóry tych bijaków, a fig. 20 — widok zboku bijaków; fig. 21 i 22 przedstawiaja bijaki udarowe, w widoku zboku i zprzodu, wykonane jako paski; fig. 23 i 24 przedstawiaja równiez w dwóch widokach bijaki o ksztalcie pa¬ ska ze zgrubiona czescia uszkowa; odnosne widoki zgóry wedlug fig. 25, 26 i 27 wyka¬ zuja, ze bijak o ksztalcie paska moze byc — 2 —przyteffl w przekroju kwadratowym, pro¬ stokatnym lub owalnym; fig. 28, 29, 30 i 31 przedstawiaja widoki zgóry wykonania bi- jaków z czesciami udarowemi w ksztalcie paska, przyczem plaszczyzna pasków jest albo równolegla do kierunku przechodzenia materjalu (fig. 28), albo ustawiona pod ka¬ tem do tego kierunku (fig. 29—31); na fig. 32 przedstawiony jest czesciowy przekrój maszyny luszczacej z pierscieniowatemi narzadami udarowemi, a fig. 33 jest odno¬ snym przekrojem tej czesci maszyny wzdluz jej promienia.W pierwszej postaci wykonania wedlug fig. 1, 2 i 7, kazdy poszczególny narzad udarowy jest wykonany w ksztalcie igly 1 z drutu, posiadajacej uszko 2; zapomoca tych uszek narzady te sa osadzone obok siebie na precie poprzecznym 3, umie¬ szczonym w maszynie luszczarskiej. Prety poprzeczne sa przymocowane do ramion obrotowych 4. Plaszcz luszczacy jest ozna¬ czony cyfra 5, sciana zas boczna urzadze¬ nia cyfra 6. Narzady udarowe o ksztalcie igly, sa, jak to widac z fig. 2, nieco zakrzy¬ wione, przyczem zakrzywienia te posiada¬ ja u sasiadujacych czesci rózna dlugosc tak, ze zawsze po dluzszej czesci 1 naste¬ puje krótsza czesc 7 (fig. 1). Dzieki temu, jak wspomniano we wstepie opisu, konce narzadów udarowych nie tworza ciaglej linji prostej i szereg jest przerywany na calej albo na czesci swej dlugosci. W ten sposób uzyskuje sie, ze ziarna materjalu luszczonego moga przechodzic pomiedzy bijakami, dzieki czemu spietrzania materja¬ lu luszczonego sa szybciej rozbijane.W razie wykonania bijaków wedlug fig. 3 i 8, rozmieszczenie ich jest takie samo, tylko ramiona 1 wzglednie 7 narzadu o róznej dlugosci sa proste, a nie zakrzywio¬ ne. Fig. 4 i 9 przedstawiaja rozmieszczenie, odpowiadajace rozmieszczeniu na fig 3, z ta tylko róznica, ze w przylegajacych do siebie narzadach krótsze ramiona 7 sa u- stawione zprzodu, a dluzsze ramiona / ztylu. W postaci wykonania wedlug fig. 5 i 10 dwa takie narzady sa polaczone w jed¬ na calosc przez wygiecie ich z jednego ka¬ walka drutu, przyczem uszko 8 jest zawi¬ niete w ksztalcie zamknietego kola.Postac wykonania wedlug fig. 6 i 11 odpowiada poprzedniej postaci wykonania, tylko ramiona 7 wzglednie 1 sa wygiete, jak na fig. 2.W nastepnym przykladzie wykonania kazdy narzad udarowy bijaka jest zaopa¬ trzony w dwa ramiona, wygiete w kierun¬ ku bocznym. Na fig. 12 i 16 oba ramiona 9 i 10 narzadu udarowego sa jednakowej dlugosci i wygiete pod jednakowym katem wzgledem plaszczyzny srodkowej. Uszko 11, zapomoca którego narzad udarowy jest osadzony na precie poprzecznym 3, nie tworzy pelnego kola. Postac wykonania wedlug fig. 13 i 17 jest taka sama, jak po¬ przedzajaca, z ta róznica, ze ramie 12 jest krótsze od ramienia 13.Postac wykonania wedlug fig. 14 i 18 przedstawia ramlona 14 i 15 o róznej dlu¬ gosci, z których jednak krótsze ramie 15 jest bardziej odgiete od polozenia srodko¬ wego, niz ramie dluzsze 14.Postac wykonania wedlug fig. 15 i 19 przedstawia ten sam narzad udarowy, co i fig. 14 i 18, jednak jest on nasadzony na pret poprzeczny 3 w odwrotnem polozeniu.Narzadom udarowym, wykonanym z drutu w ksztalcie igly, mozna równiez na¬ dac ksztalt pasków, jak to przedstawiono na fig. 21 i 22. Do wyrobu tych pasków mo¬ ze byc uzyty dowolny materjal, a wiec np. blacha, skóra i inny podobny materjal.Aby przy uzyciu tych narzadów o ksztalcie paska, jak równiez i przy uzyciu narzadów udarowych o ksztalcie igly uniemozliwic boczne tarcie o siebie, uszka moga byc roz¬ szerzone, jak to widac na fig. 23 i 24. Z kazdej strony paska 16 umieszczone jest wystajace nieco wzgledem niego uszko 17 i 18. Uszka sasiadujacych ze soba pasków przylegaja scisle do siebie, utrzymujac te — 3 —paski w okreslonej odleglosci jeden od drugiego* Przekrój poprzeczny paska 16 moze byc przytem kwadratowy, jak to wi¬ dac na fig. ?5, albo prostokatny, jak na fig. 26, albo owalny, jak na fig. 27.Na fig. 28 uwidoczniono przyklad osa¬ dzenia narzadów udarowych, wykonanych w ksztalcie pasków, obok siebie oraz na dwóch nastepujacych po sobie pretach po¬ przecznych 3. Przy tej postaci wykonania plaszczyzny poszczególnych pasków 16 sa równolegle do kierunku przechodzenia pradu zboza przez maszyne.W postaci wykonania wedlug fig. 29 narzady udarowe 16, osadzone na precie poprzecznym 3, sa ustawione ukosnie, a mianowicie w kierunku przesuwu zboza, przez co skierowuje sie zboze ku wyloto¬ wi. Narzady udarowe, umieszczone na dru¬ gim precie poprzecznym 3, leza przytem równolegle do ruchu obrabianego materja- lu. W ten sposób umieszcza sie zawsze ko¬ lejno szeregi pasków, ustawionych ukosnie, i pasków, skierowanych równolegle do kie¬ runku przechodzenia zboza przez maszy¬ ne.W postaci wykonania wedlug fig. 30 jeden szereg narzadów udarowych jest takze ustawiony ukosnie, ale w przeciw¬ nym kierunku.W postaci wykonania wedlug fig. 31 o- ba szeregi narzadów udarowych sa naprze- mian ustawione skosnie. Dzieki takiemu ustawieniu mozna wplywac dowolnie na przebieg pracy, przyspieszajac lub hamu¬ jac przesuw zboza, a tern samem i przysto¬ sowywac przebieg luszczenia do danych warunków.W przykladzie wykonania, przedstawio¬ nym na fig. 32 i 33, narzady udarowe sa wykonane w postaci pierscieni. Na ramio¬ nach 6, osadzonych na wale a, sa umie¬ szczone tarcze pierscieniowe e, z przymo- cowanemi do nich pretami poprzecznemi d, na których umieszczone sa poszczególne narzady udarowe. Narzady te sa wykona¬ ne jako pierscienie o przekroju, znacznie wiekszym od przekroju preta poprzeczne¬ go, wobec czego moga sie one swobodnie poruszac we wszystkich kierunkach. Plaszcz luszczacy oznaczony jest litera /.W czasie obrotu walu a w kierunku strzalki, pierscienie ustawiaja sie pod dzia¬ laniem sily odsrodkowej w sposób, przed¬ stawiony na fig. 32, i oddzialywaja na pier¬ scieniowa warstwe zboza, przechodzaca po¬ miedzy niemi a plaszczem / przez beben.Gdy warstwa ta wykazuje w róznych miej¬ scach niejednakowa grubosc, wtedy pier¬ scienie, jak to zaznaczono linja kreskowa¬ na na fig. 32, odsuwaja sie i dostosowuja do kazdorazowej grubosci warstwy ziarna.Poniewaz jednak coraz to nowe miejsca zewnetrznego obwodu pierscienia stykaja sie z ziarnem, zuzycie pierscieni jest rów¬ nomierne. Z drugiej strony wskutek stale zmieniajacego sie tarcia wewnetrznej po¬ wierzchni pierscieni o prety poprzeczne 3, powierzchnia ta równiez ulega równomier¬ nemu zuzyciu, co zapewnia jej wieksza trwalosc. Pierscieniom mozna nadac ksztalt kolisty, owalny, trójkatny albo wielokatny.Do wyrobu pierscieni nadaje sie dowolny odpowiedni materjal. PL