PL212823B1 - Sposób rozdziału racemicznego 4,4-dimetylocykloheks-2-en-1-olu na optycznie czynne alkohole - Google Patents

Sposób rozdziału racemicznego 4,4-dimetylocykloheks-2-en-1-olu na optycznie czynne alkohole

Info

Publication number
PL212823B1
PL212823B1 PL388269A PL38826909A PL212823B1 PL 212823 B1 PL212823 B1 PL 212823B1 PL 388269 A PL388269 A PL 388269A PL 38826909 A PL38826909 A PL 38826909A PL 212823 B1 PL212823 B1 PL 212823B1
Authority
PL
Poland
Prior art keywords
dimethylcyclohex
lipase
alcohols
isomer
amano
Prior art date
Application number
PL388269A
Other languages
English (en)
Other versions
PL388269A1 (pl
Inventor
Katarzyna Winska
Czesław Wawrzeńczyk
Original Assignee
Univ Przyrodniczy We Wroclawiu
Priority date (The priority date is an assumption and is not a legal conclusion. Google has not performed a legal analysis and makes no representation as to the accuracy of the date listed.)
Filing date
Publication date
Application filed by Univ Przyrodniczy We Wroclawiu filed Critical Univ Przyrodniczy We Wroclawiu
Priority to PL388269A priority Critical patent/PL212823B1/pl
Publication of PL388269A1 publication Critical patent/PL388269A1/pl
Publication of PL212823B1 publication Critical patent/PL212823B1/pl

Links

Landscapes

  • Preparation Of Compounds By Using Micro-Organisms (AREA)

Description

Opis wynalazku
Przedmiotem wynalazku jest sposób rozdziału racemicznego 4,4-dimetylocykloheks-2-en-1-olu na optycznie czynne alkohole o wzorach odpowiednio 1 i 2 przedstawionych na rysunku.
Związki te mogą znaleźć zastosowanie jako substancje wyjściowe w syntezie związków biologicznie aktywnych.
Otrzymano do tej pory jedynie S-(-)-enancjomer na drodze chemicznej syntezy (wzór 1) z 3-fenyloseleno-4,4-dimetylocylkoheksanolu z 25% nadmiarem enancjomerycznym (H. Pluim, H. Wynberg, Tetrahedron Lett., 1979, 14 1251-1254).
Istota wynalazku polega na tym, że po estryfikacji znanego racemicznego 4,4-dimetylocykloheks-2-en-1-olu z octanem winylu, w obecności lipazy Amano PS jako biokatalizatora, uzyskuje się mieszaninę izomerycznych alkoholi. Następnie poddaje się ją ponownej estryfikacji w tych samych warunkach, otrzymując R-(+)-4,4-dimetylocykloheks-2-en-1-ol. Enancjomer S-(-)-4,4-dimetylocykloheks-2-en-1-olu uzyskuje się w ten sposób, że powstałą mieszaninę izomerycznych octanów S-(-)-4,4-dimetylocykloheks-2-en-1-olu i R-(+)-4,4-dimetylocykloheks-2-en-1-olu w pierwszej reakcji estryfikacji w obecności lipazy Amano PS poddaje się reakcji hydrolizy enzymatycznej katalizowanej lipazą Amano PS w buforze fosforanowym. Otrzymane w ten sposób alkohole poddaje się ponownej estryfikacji z octanem winylu w heksanie i w obecnoś ci lipazy z Candida cylindracea, otrzymują c octan S-(-)-4,4-dimetylocykloheks-2-en-1-olu, z którego następnie po chemicznej hydrolizie w 1 molowym roztworze NaOH z dodatkiem metanolu otrzymuje się S-(-)-4,4-dimetylocykloheks-2-en-1-ol.
Korzystne jest, gdy reakcje estryfikacji alkoholi wykonuje się z dodatkiem heksanu.
Przedmiot wynalazku jest bliżej objaśniony w przykładzie wykonania:
P r z y k ł a d
Racemiczny 4,4-dimetylocykloheks-2-en-1-ol (4,00 g; 31,7 mmola) dodaje się do mieszaniny heksanu (2,0 cm3) i octanu winylu (10,0 cm3; 108,4 mmola). Całość intensywnie miesza się z 2,5 g lipazy Amano PS na mieszadle magnetycznym w temperaturze pokojowej. Mieszaninę reakcyjną po 4 dniach przesącza się przez celit i odparowuje rozpuszczalnik. Pozostałość rozdziela się na kolumnie chromatograficznej (żel krzemionkowy, heksan:aceton, 9:1). Otrzymuje się w ten sposób 1,39 g mieszaniny izomerycznych alkoholi o składzie 80% izomeru (R)-(+) i 20% izomeru (S)-(-) oraz 2,68 g octanów o składzie 73% izomeru (S)-(-) i 27% izomeru (R)-(+).
Otrzymane z pierwszej reakcji enzymatycznej alkohole (1,39 g; 11,0 mmola) poddaje się ponownej estryfikacji z octanem winylu (5,0 cm3; 54,2 mmola) z dodatkiem heksanu (2,0 cm3) i w obecności 0,40 g lipazy Amano PS. Po 6 dniach mieszaninę reakcyjną przesącza się przez celit, odparowuje rozpuszczalnik i rozdziela stosując chromatografię kolumnową (żel krzemionkowy, heksan:aceton, 9:1). Otrzymuje się w ten sposób 0,55 g mieszaniny izomerycznych alkoholi o składzie: 99% izomeru (R)-(+) i 1% izomeru (S)-(-) oraz octany (0,65 g) o składzie: 72% izomeru (R)-(+) oraz 28% izomeru (S)-(-).
Uzyskany enancjomer (R)-(+) o nadmiarze enancjomerycznym 98% charakteryzuje się skręcalnością właściwą: [α]8 = +113,2 (c = 0,71, CHCI3)
Mieszaninę izomerycznych octanów (2,59 g; 20,5 mmola) otrzymanych w pierwszej reakcji estryfikacji o składzie 73% izomeru S i 27% izomeru R poddaje się enzymatycznej hydrolizie w buforze 3 fosforanowym o pH = 7,0 (30 cm3) w obecności 0,6 g lipazy Amano PS. Po 5 dniach mieszaninę reakcyjną ekstrahuje się eterem dietylowym i suszy bezwodnym MgSO4. Po odparowaniu rozpuszczalnika, produkty rozdziela się za pomocą chromatografii kolumnowej (żel krzemionkowy, heksan - aceton, 9:1). Otrzymuje się w ten sposób 1,35 g mieszaniny alkoholi o składzie: 84% izomeru (S)-(-) i 16% izomeru (R)-(+) oraz 0,61 g octanów o składzie: 70% izomeru (S)-(-) i 30% izomeru (R)-(+).
Alkohole, otrzymane z procesu hydrolizy (1,35 g, 10,7 mmola) poddaje się estryfikacji z octanem winylu (5,0 cm3; 54,2 mmola) z dodatkiem heksanu (2 cm3) i w obecności 0,35 g lipazy z Candida cylindracea. Po 5 dniach mieszaninę reakcyjną przesącza się przez celit, odparowuje rozpuszczalnik i pozostałość rozdziela za pomocą chromatografii kolumnowej (żel krzemionkowy, heksan:aceton, 9:1). Otrzymuje się w ten sposób 0,35 g mieszaniny izomerycznych alkoholi o składzie: 71% izomeru (S)-(-) i 29% izomeru (R)-(+) oraz mieszaniny octanów (0,96 g) o składzie: 98% izomeru (S)-(-) oraz 2% izomeru (R)-(+).
Otrzymane w ostatniej reakcji estryfikacji octany (0,96 g, 5,75 mmola) dodaje się do 18 cm3 1 molowego roztworu NaOH z dodatkiem 1,0 cm3 MeOH i całość miesza się w temperaturze pokojowej przez 24 h. Następnie mieszaninę reakcyjną ekstrahuje się chlorkiem metylenu i suszono bezPL 212 823 B1 wodnym MgSO4. Otrzymuje się 0,70 g (S)-(-)-4,4-dimetylocykloheks-2-en-1-olu o nadmiarze enancjomerycznym 96%. Alkohol ten charakteryzuje się następującą skręcalnością właściwą: [α]8 = 111,8 (c = 0,62;
CHCl3) ((lit. H. Pluim, H. Wynberg, Tetrahedron Lett., 1979, 14, 1251-1254) [α] = -10,8 (c = 1,90, CHCl3) dla ee 25%).
Całkowita wydajność, przeliczona w stosunku do 4,0 g wyjściowego racemicznego alkoholu wynosi 14% izomeru (R)-(+)-4,4-dimetyIocykloheks-2-en-1-olu i 17% izomeru (S)(-)-4,4-dimetylocykloheks-2-en-1-olu.

Claims (2)

1. Sposób rozdziału racemicznego 4,4-dimetylocykloheks-2-en-1-olu na optycznie czynne alkohole, przedstawione za pomocą wzorów 1 i 2, znamienny tym, że po estryfikacji znanego racemicznego 4,4-dimetylocykloheks-2-en-1-olu z octanem winylu, w obecności lipazy Amano PS jako biokatalizatora, uzyskuje się mieszaninę izomerycznych alkoholi, którą poddaje się ponownej estryfikacji w tych samych warunkach, otrzymując R-(+)-4,4-dimetylocykloheks-2-en-1-ol, natomiast enancjomer S-(-)-4,4-dimetylocykloheks-2-en-1-olu uzyskuje się w ten sposób, że powstałą mieszaninę izomerycznych octanów S-(-)-4,4-dimetylocykloheks-2-en-1-olu i R-(+)-4,4-dimetylocykloheks-2-en-1-olu w pierwszej reakcji estryfikacji w obecności lipazy Amano PS poddaje się reakcji hydrolizy enzymatycznej katalizowanej lipazą Amano PS w buforze fosforanowym, a otrzymane z hydrolizy alkohole poddaje się ponownej estryfikacji z octanem winylu w heksanie i w obecności lipazy z Candida cylindracea otrzymując octan S-(-)-4,4-dimetylocykloheks-2-en-1-olu, z którego następnie po chemicznej hydrolizie w 1 molowym roztworze NaOH z dodatkiem metanolu otrzymuje się S-(-)-4,4-dimetylocykloheks-2-en-1-olu.
2. Sposób według zastrz. 1, znamienny tym, że reakcje estryfikacji alkoholi wykonuje się z dodatkiem heksanu.
PL388269A 2009-06-15 2009-06-15 Sposób rozdziału racemicznego 4,4-dimetylocykloheks-2-en-1-olu na optycznie czynne alkohole PL212823B1 (pl)

Priority Applications (1)

Application Number Priority Date Filing Date Title
PL388269A PL212823B1 (pl) 2009-06-15 2009-06-15 Sposób rozdziału racemicznego 4,4-dimetylocykloheks-2-en-1-olu na optycznie czynne alkohole

Applications Claiming Priority (1)

Application Number Priority Date Filing Date Title
PL388269A PL212823B1 (pl) 2009-06-15 2009-06-15 Sposób rozdziału racemicznego 4,4-dimetylocykloheks-2-en-1-olu na optycznie czynne alkohole

Publications (2)

Publication Number Publication Date
PL388269A1 PL388269A1 (pl) 2009-12-07
PL212823B1 true PL212823B1 (pl) 2012-11-30

Family

ID=42988708

Family Applications (1)

Application Number Title Priority Date Filing Date
PL388269A PL212823B1 (pl) 2009-06-15 2009-06-15 Sposób rozdziału racemicznego 4,4-dimetylocykloheks-2-en-1-olu na optycznie czynne alkohole

Country Status (1)

Country Link
PL (1) PL212823B1 (pl)

Also Published As

Publication number Publication date
PL388269A1 (pl) 2009-12-07

Similar Documents

Publication Publication Date Title
KR100847927B1 (ko) 프레가발린 및 관련 화합물의 제조방법
CZ329792A3 (en) Process for preparing optically pure (+)-r-2-phenoxypropionic acids esters
Fryszkowska et al. Enzymatic desymmetrization of 3-arylglutaric acid anhydrides
Hudlicky et al. Yeast-mediated Resolution of. beta.-keto Esters of Prochiral Alcohols
PL212823B1 (pl) Sposób rozdziału racemicznego 4,4-dimetylocykloheks-2-en-1-olu na optycznie czynne alkohole
FR2724184A1 (fr) Procede de resolution d'un melange d'alcools stereoisomeres
Atuu et al. Kinetic resolution of tropic acid ethyl ester and its derivatives by lipase PS
JP5266875B2 (ja) 有機カルボン酸エステルからの光学活性有機カルボン酸の製造方法
AT401385B (de) Enzymatische racematspaltung asymmetrischer alkohole mittels vinylestern mehrbasiger carbonsäuren
JP3704731B2 (ja) 光学活性3−ヒドロキシヘキサン酸類の製造方法
US20030148481A1 (en) Method for kinetic resolution of racemates of alcohols having one or several stereogenic centers
Bellezza et al. On the enzymatic hydrolysis of methyl 2-fluoro-2-arylpropionates by lipases
US7470526B2 (en) Chemo-enzymatic process for the preparation of escitalopram
PL213089B1 (pl) Sposób rozdziału racemicznego 6,6-dimetylocykloheks-2-en-1-olu na optycznie czynne alkohole
US20030003552A1 (en) Method for kinetic resolution of racemates of alcohols or carboxylic acid esters
CA2089626C (en) Process for separating 1,2-isopropylideneglycerol benzoyl ester enantiomers
PL212824B1 (pl) Sposób rozdziału racemicznego 5,5-dimetylocykloheks-2-en-1-olu na optycznie czynne alkohole
PL209583B1 (pl) Sposób rozdzielania racemicznego 3,5,5-trimetylocykloheks-2-en-1-olu
KR100832749B1 (ko) 광학활성 α-플루오로메틸 프로파길 알콜 유도체의제조방법
JPH08336396A (ja) 光学活性エンド−3−ヒドロキシジシクロペンタジエンの製造法
KR100545472B1 (ko) 효소적 방법에 의한 광학활성 시스-1-r아미노-2-인다놀 및 그의 에스테르 제조방법
Zhao et al. A chemo-enzymatic route for the preparation of chiral (S)-3-hydroxy-3-phenylpropanoic acid
KR101510637B1 (ko) 신규한 l-클로페라스틴의 중간체 및 그 제조 방법
JP4789889B2 (ja) (r)−2−アルキルシクロペンタノンの製造方法
EP0617130A2 (en) Method for the resolution of racemic mixtures

Legal Events

Date Code Title Description
LICE Declarations of willingness to grant licence

Effective date: 20120720

LAPS Decisions on the lapse of the protection rights

Effective date: 20120615