Znane sa wyroby, skladajace sie z warstw lub pretów drewnianych, skleja¬ nych pod duzem cisnieniem zapomoca kleiw takich, jak syntetyczne zywice twardnieja¬ ce lub materjaly analogiczne. Drzewo pra¬ suje sie az do calkowitego lub znacznego za¬ niku przeswitów komórkowych lub naczyn- kowych. Materjal drzewny nie napawa sie w calej masie zywica lub kleiwem, lecz zy¬ wice naklada sie cienka warstwa na po¬ wierzchnie przetartego materjalu drzewne¬ go. Przy tym sposobie postepowania ilosc uzytej zywicy jest stosunkowo nieznaczna i materjal drzewny zostaje spojony zapo¬ moca zywicy w jednej tylko czynnosci pod znacznem cisnieniem i przy wysokiej tem¬ peraturze.W omawianym sposobie wyrobu jest rzecza wazna, aby wilgotnosc materjalu drzewnego, wychodzacego z pod prasy, by¬ la taka sama, jak w materjale, któryby po¬ zostawal przez czas dlugi w otaczajacem powietrzu, to znaczy, ze praktycznie bio¬ rac stopien wilgotnosci winien byc bliski 10% w drzewie, które ma byc zastosowane w pomieszczeniach, przykrytych dachem.Aby otrzymac produkt prasowany o po¬ zadanej wilgotnosci, postepowano dotych¬ czas w nastepujacy sposób: drzewo pod po¬ stacia warstw, wysuszone az do osiagniecia stopnia wilgotnosci, wynoszacego okolo 10% „ powlekano alkoholowym lub acetono¬ wym roztworem zywicy, sprasowywano, a nastepnie suszono je ponownie w suszarni,¦¦'.*4 w której powietrze posiadalo taki stopien wilgotnosci, ze drzewo, powleczone zywica, zachowywalo <$fxfo f<)%ljlilgotnosci. A W przypadku stósbwaiiia, -jako kleiwa, wodnej zawiesiny zywicy syntetycznej, ma- terjal drzewny poddawano równiez di/m- krotnemu suszeniu: pierwszy raz w celu wysuszenia drzewa w warstwach tak, aby je mozna bylo nastepnie powlekac roztworem zywicy, a drugi raz — aby uwolnic po spra¬ sowaniu powleczone kleiwem warstwy drzewne od nadmiaru wilgoci* wprowadzo¬ nej wraz z zywica. Okazalo sie, ze poste¬ pujac inaczej, mozna uniknac koniecznosci dwukrotnego suszenia materialu drzew¬ nego.Zasada nowego sposobu równiez polega na stosowaniu wodnej zawiesiny zywicy syntetycznej wzglednie wodnej mieszaniny fenolu lub jego homologu, aldehydu mrów¬ kowego lub jego homologu oraz katalizato¬ ra. Drzewo poddaje sie jednak przede- wszystkiem bardzo silnemu suszeniu, gdyz az do wilgotnosci, znacznie nizszej ód \Q%\ przyczem ilosc wody w zywicy lub w mie¬ szaninie wiazacej oblicza sie w ten sposób, aby zawarta w niej woda mogla wyrównac brak wilgotnosci, spowodowany przez wy¬ suszenie.Warstwy drzewa, powleczone kleiwem i zawierajace nadmiar wilgoci na powierzch¬ ni, a brak wilgoci wewnatrz, umieszcza sie jedne nad drugiemi pomiedzy plytami pra¬ sy ogrzewczej, jak lo ma miejsce w stosowa¬ nych dotychczas sposobach, W celu uzyska¬ nia jednostajnego rozchodzenia sie wilgot¬ nosci, pochodzacej np. z wodnej zawiesiny zywicy, dzieli sie proces prasowania i skle¬ jania na dwa okresy. W pierwszym okresie stosuje sie stosunkowo niskie cisnienia i temperatury. Cisnienie winno byc wystar¬ czajace do wyrównania warstw drzewnych oraz do ich czesciowego sprasowania. Tem¬ perature nalezy podwyzszac o tyle, aby by¬ lo ulatwione przenikanie wilgoci poprzez materjal drzewny, nie powodujac przytem stezenia zywicy. W drugim okresie stosuje sie cisnienie i temperature, wystarczajace do uzyskania sklejenia i sprasowania oraz ostatecznego spojenia zywicy z materja¬ lem drzewnym, r Ten sposób postepowania posiada liczne korzysci. Przedewszystkiem zmniejsza sie liczba poszczególnych czynnosci, nastepnie zywica rozchodzi sie jednostajnie po po¬ wierzchni warstw, przyczem rozprowadza sie ja jednostajnie zapomoca walka, sluza¬ cego do powlekania. 1 J Spoistosc wyrobu, uzyskana zapomoca tego sposobu* jest wystarczajaco dobra.Przyklad I* Jako surowiec stosuje sie drzewo bukowe w warstwach o grubosci 4 mm. Ciezar wlasciwy buku w stanie calko¬ wicie suchym wynosi 0,7. Ciezar wiec 1 m2 tej warstwy w stanie suchym wynosi 2800 gr. To drzewo po przetarciu suszy sie, aby zawieralo jedynie 5% wilgotnosci. 1 m2 warstwy drzewa zawiera wiec 140 gr wody.Gdyby jego stopien wilgotnosci wynosil 10%, to 1 ih2 pówiaierirz gr.Przygotowuje sie nastepnie wodna za¬ wiesine zywicy, zawierajaca 62,5% wody.Urzadzenie do powlekania reguluje sie w ten sposób, aby nakladalo 224 gr tej zywicy na 1 m2 jednej z obydwóch powierzchni warstwy drzewnej. Warstwy drzewne na¬ klada sie i wstawia pomiedzy plyty prasy ogrzewczej w pozadanej liczbie i w odpo¬ wiedni sposób. Rozpoczyna sie od ogrzania prasy do 80° i od zastosowania cisnienia 10 kg/cm2. Po uplywie pól godziny (w przy¬ blizeniu, w zaleznosci od grubosci calej warstwy, zawartej pomiedzy plytami pra¬ sy) zaczyna sie podwyzszac cisnienie i tem¬ perature w ten sposób, aby osiagnac w ciagu pól godziny 135° i 300 kg/cm2. Te tempera¬ ture i to cisnienie utrzymuje sie w ciagu go¬ dziny i pól lub w ciagu dwóch godzin, a na¬ stepnie oziebia i wyladowuje prase.Otrzymuje sie klejone drzewo spraso¬ wane, zawierajace okolo 3% zywicy stezo¬ nej i 10% wilgoci. - 2 -Przyklad II. Stosuje sie warstwy drze¬ wa brzozowego o 2 mm grubosci. Przygo¬ towuje sie mieszanine, zawierajaca 50 cze¬ sci fenolu, 50 czesci 40% -go aldehydu mrów¬ kowego i 1.0 czesci wody amonjakalnej. Cie¬ zar wlasciwy absolutnie suchej brzozy wy¬ nosi 0,6. W tych warunkach waga 1 m2 war¬ stwy o grubosci 2 mm wynosi 1200 gr. War¬ stwe te suszy sie az do zawartosci okolo 2% wody i powleka sie ja wyzej wspomniana mieszanina, zanim nastapi rozdzial jej skladników przez dekantacje, przyczem na 1 m2 jednej strony powierzchni naklada sie 200 gr mieszaniny.Nastepnie warstwy drzewne uklada sie tak, jak poprzednio. Stosuje sie cisnienie 10 kg/cm2 i ogrzewa sie do 80°. Nastepuje wskutek tego stezenie zywicy, przyczem wskutek swej duzej lepkosci nie przenika ona w wiekszej ilosci do wewnatrz i tworzy cienka warstewke pomiedzy warstwami, które zlepia. Przeciwnie zas woda, zawarta w mieszaninie wiazacej, jak równiez woda, wydzielajaca sie wskutek polimeryzacji zy¬ wicy, jest gwaltownie pochlaniana przez cienkie warstwy suchego drzewa.Po uplywie pól godziny podnosi sie tem¬ perature i cisnienie, jak to podano powyzej, w celu ostatecznego uskutecznienia stezenia zywicy, sprasowania i spojenia warstw drzewa.Po oziebieniu wysuwa sie z prasy praso¬ wane drzewo sklejone, które zawiera okolo 7% stezonej zywicy i 10% wody.Podane powyzej przyklady nie ograni¬ czaja w niczem przedmiotu wynalazku.Mozna bowiem, nie wykraczajac poza ramy niniejszego wynalazku, uzywac drzewa roz¬ maitego rodzaju, zmieniajac przytem gru¬ bosc warstw i stosujac rozmaite materjaly, dajace przy polaczeniu ze soba kleiwa, Druk L. Boguslawski* twardniejace w temperaturze podwyzszo¬ nej.Wkoncu mozna stosowac przy powyz¬ szym sposobie nietylko drzewo, ale rozmai¬ te inne materjaly roslinne, jak trzcine, si¬ towie i podobne, które sa podzielone na pasma o mniejszej lub wiekszej grubosci. PL