Znany jest sposób wytwarzania z zuzli silnie porowatej masy w korytach dowolne¬ go ksztaltu, w mysl którego plynny zuzel styka sie z niewielka iloscia cieplej lub zim¬ nej wtody tak, aby nie mógl w tej wodzie zanurzac sie, lecz tylko mieszal sie z nie¬ wielka iloscia wody, spulchniajac sie przy^ tern, przyczem woda ulega w przewaznej czesci odparowaniu.Okazalo sie, ze stosowanie waskiego nieckowatego koryta spulchniajacego przed¬ stawia liczne niedogodnosci. Przedewszyst- kiem powstaje pewien odsetek drobnego piasku, a pozadanem jest otrzymanie moz¬ liwie stuprocentowego produktu w ksztal¬ cie grubych ziaren i kawafiiów silnie poro¬ watego mater jalu. Poza tern zuzel w wa- skiem korycie tworzy gruba warstwe, która wskutek. duzej zdolnosci izolacyjnej i nie¬ wielkiego przewodnictwa ciepla krzepnie wewnatrz nie dosc szybko, wskutek czego poszczególne male komórki i pory zlewaja sie w wieksze pecherzyki gazowe tak, iz o- trzymuje sie niepozadana zmiane budowy zuzla, który na poczatku spulchniania po¬ siadal ksztalt gabczastej i drobnoporowatej piany.Wskutek pojawienia sie w zuzlu wiek¬ szych pecherzyków otrzymany sztuczny pu¬ meks posiada wyglad muszli albo skorupy, wobec czego zarówno wybitne dzialanie izo¬ lacyjne, jak równiez jednolity gabczastywyglad oraz ciezar pumeksu ulegaja pogor¬ szeniu. ¦;- |, ':. . f. Vi "^ Okazalo sie," ze mdznk:'W znacznym stop¬ niu zwiekszyc zarówno ilosc otrzymanego sztucznego pumeksu, jak i jego jakosc, przyczem spulchniona i jeszcze ciagliwa ma¬ se mozna odlewac wprost do form i wyra¬ biac bez stosowania jakichkolwiek lepiszcz gotowe wyroby budowlane i izolacyjne wszelkiego rodzaju.W tym celu plynny zuzel nalezy roz¬ poscierac cienka warstwa na odpowiednio szerokiej gladkiej powierzchni, na która u- przednio doprowadza sie niewielka ilosc wody lub innego odpowiedniego plynu. W tym przypadku otrzymuje sie na pla¬ szczyznie bardzo cienka i szeroka warstwe plynu spulchniajacego i warstwe plynnego zuzla, który calkowicie lub prawie calkowi¬ cie zamienia sie w silnie porowata, drobno- komórkowa, sucha gruboziarnista mase. Po¬ niewaz plyn spulchniajacy doprowadzany jest w postaci cienkiej warstwy, zatem zuz¬ le nie moga w tej warstwie zanurzyc sie, wskutek czego drobny piasek powstaje w bardzo malych ilosciach. Poniewaz nie sto¬ suje sie naglego studzenia zuzla, pozostaje on jeszcze przez pewien czas rozzarzony do czerwonosci, co wplywa dodatnio na je¬ go jakosc.Poza tern, w cienkiej i szerokie}' war¬ stwie rozzarzonego i juz spulchnionego zuzla nastepuje bardzo silne promieniowa¬ nie ciepla tak, iz krzepniecie nastepuje na¬ tychmiast, dzieki czemu niema obawy zla¬ nia sie drobnych por i komórek w duze pe¬ cherzyki gazowe, co zapewnia zachowanie gabczastej i drobnokomórkowej budowy.Materjal rozpostarty w ten sposób, jest jeszcze dostatecznie oiagliwy i plastyczny i moze byc przeniesiony zapomoca odpowied¬ niego przenosnika, np. kubelkowego lub in¬ nego, poczem otrzymana gruboziarnista ma¬ sa poddaje sie rozbijaniu i sortowaniu w zaleznosci od wielkosci ziaren, stosowanych w handlu.Plastyczka jeszcze mase mozna równiez wprost odlewac w formy i zwolna ochladzac albo odzarzac, otrzymujac w ten sposób bez zadnych innych przygotowan i bez uzycia lepiszcz gotowe, lekkie mater jaly budowla¬ ne i izolacyjne wszelkiego rodzaju, np. blo¬ ki, plyty, cegly, bale, naczynia, rury, slupy i t. d. Wspomniane materjaly budowlane i izolacyjne mozna równiez w razie potrzeby . zaopatrzyc w metalowe uzbrojenia, które wklada sie przed lub podczas odlewania, zwiekszajac tym sposobem W znacznym stopniu wytrzymalosc gotowych ksztaltó- wek na rozciaganie i sciskanie. Poza tern mozna oczywiscie odlewac duze lekkie blo¬ ki, które nastepnie rozpilowywa sie lub roz¬ dziela na bryly odpowiedniego ksztaltu.Porowaty materjal wykonany w powyz¬ szy sposób nie jest hygroskopijny i nie po¬ siada wloskowatosci. W wielu przypadkach jednak pozadane jest aby materjal ten po¬ siadal wyrazne wlasciwosci niepochlania- nia wody. Aby nadac materjalowi takie wlasciwosci nalezy do cieczy spulchniajacej dodac jakakolwiek substancje niezwazaja¬ ca sie woda np. emulsje bitumiczna (cere- zyt, heimalol i t. d.), która podczas tworze¬ nia sie piany wsiaka wprost do calej poro¬ watej masy i zespala sie z ta masa.Na rysunku przedstawiono przyklady u- rzadzenia do wykonywania sposobu wedlug wynalazku.Wedlug fig. 1 i 2 wygieta wdól szeroka pochylnia a, uzyta do wykonywania sposo¬ bu niniejszego rozszerza sie od koryta spu¬ stowego b i jest nieco nachylona tak, iz za¬ równo woda doplywajaca z naczynia c, jak i zuzel wyplywajacy z koryta b rozposcie¬ raja sie cienka warstwa. Pochylnia a mo¬ ze obracac sie okolo osi d tak, iz spadek jej mozna w kazdej chwili dokladnie ustalac i dowolnie nastawiac, np. zapomoca ciegla /.Pod wygieta pochylnia a, znajduje sie na¬ czynie c do wody lub zbiornik, w którym zbiera sie woda splywajaca cienka warstwa i zdatna do ponownego uzytku. Poniewaz — 2 —spulchniona, porowata, jeszcze rozzarzona do czerwonosci i plastyczna masa opada zprzodu w zagietej pochylni a, resztki zas wody plynacej cienka warstwa splywaja do zbiornika e, przylegajac do szerokiej po¬ wierzchni, zatem nastepuje calkowite od¬ dzielenie wody od piany zuzlowej tak, iz otrzymuje sie zupelnie suchy zuzel.Wedlug fig. 3, do wykonywania sposobu wedlug wynalazku stosuje sie szeroki i wol- noobracajacy sie cylinder g, po którym roz¬ posciera sie wzdluz szerokiej powierzchni zarówno plyn spulchniajacy jak i spulchnia¬ ny zuzel, przyczem zuzel ten wzdyma sie w sposób opisany poprzednio. Równiez i w tym przypadku wzdeta i jeszcze oiagliwa masa opada zprzodu cylindra, natomiast resztki cienkiej warstwy wody przylegaja do wolno obracajacej sie powierzchni beb¬ na, splywajac z tej powierzchni w najniz¬ szym punkcie.Zuzel doprowadzany jest taksamo z ko¬ ryta spustowego b, natomiast woda doply¬ wa rura k, polozona równolegle do osi cy¬ lindra i zaopatrzona w szereg otworów al¬ bo dysz, przyczem woda rozdziela sie moz¬ liwie równomiernie wzdluz powierzchni cy¬ lindra. Aby zapobiec splywaniu wody lub zuzla na boki, cylinder g mozna zaopatrzyc z dwóch stron w tarcze boczne, zaznaczone linja przerywana. PL