PieTW5zenstwxK 15 lipca 1930 r. (Niemcy- Znane sa parowozowe i okretowe tloko¬ we silniki parowe ze stawidlamd zaworo- wemif w których wszystkie zarwory wlotowe i wylotowe tmrieszczone sa w szereg, a osie leza vr jednej lintji, wrzeciona zas. zaworów wlotowych—wewnatrz wydrazonych wrze¬ cion zaworów wylotowych. Wynalazek do¬ tyczy stawidel zaworowych wspomnianego rodzaju i ma na celu ttzyskanse przymuso¬ wego uruchomienia wszystkich czterech za¬ worów cylindra j»ecrynie zapocnoca jednego tyJko narzadu napedowego, wykonanego na wzór stawidla biegtmowego. Oprócz tego wynalazek ma na celu uzyskanie zwartej, lecz latwo dostepnej bodowy calego stawi- dfe, umeszczosego w stosunkowo waskie} skrzynce, ulatwienie osiagniecia wyrówna¬ nia cisnien po obu stronach tloka robocze¬ go podczas jalowego biegu Silnika,, jak rów¬ niez uzyskanie zamykania zaworów zapo- rraoca cisnienia pary, które oddzialywa na wrzeciona zaworów. Stawidlo wykonane wedliag wynalazku nadaje sie równiez do uzycia; przy wielkiej* Liczbie obrotów, dzieki szczegófeiearati uksztaltowaniu zaxmrmrr jak równiez narzadówr sluzacych do zamy¬ kani* tychze zaworów.Na rysunku przedstawiono przyklad wykonania wynalazku. Fig. l przedstawia podluzny przekrój przez zawory wraz. z: rozrzadem jednej postaci wykonania wy¬ nalazku wzdluz osi wrzeciona zaworów,równoleglej do podluznej osi cylindra ro- boccege, fig; 2'— przekrój poprzeczny przez tó^^d^wzdl^4W* 3 —^ taki sam przekrój, jak na fig,vl; przez rozrzad zaworów innej postaci/wykonania wynalazku, a fig. 4 — inna odmiane wyko¬ nania urzadzenia do zamykania zaworów.W wykonaniu wedlug fig. 1 i 2 na cy¬ lindrze 2 jest nasadzona skrzynka zaworo¬ wa 1, posiadajaca posrodku zamknieta ko¬ more 3, w której jest umieszczone urzadze¬ nie napedowe rozrzadu stawidlowego do zaworów. Symetrycznie wzgledem komory 3 umieszczone sa zawory wlotowe 4 i za- wory wylotowe 6. Wrzeciono 5 kazdego z zaworów wlotowych 4 jest osadzone we¬ wnatrz wydrazonego wrzeciona 7 odnosne go zaworu wylotowego 6, a konce wszyst¬ kich czterech wrzecion zaworowych 5, 7 obydwu par zaworów siegaja do wnetrza komory 3.Zawory 4 i 6 posiadaja bardzo cienkie scianki, wykonane przewaznie z blachy stalowej; w miejsce tak zwanego krzyza prowadniczego, zawory zaopatrzone sa w plytki 419 wzglednie 619 wyposazone w o- twory i tworzace zarazem górny grzybek podwójnego zaworu. Dolne grzybki zawo¬ rów wylotowych 6 wspóldzialaja z piasta 8 osadzona w skrzynce stawidlowej /, która to piasta sluzy równoczesnie za prowadni¬ ce wydrazonego wrzeciona 7 i siega jednym koncem az do grzybka zaworowego 6lf w celu lepszego prowadzenia wrzeciona 7.Do prowadzenia wrzeciona 5 zaworu wlo¬ towego 4 sluzy piasta korpusu 9 tego za¬ woru, zaopatrzona ponadto w wydrazenie osiowe 10 (fig. 1), w które zachodzi koniec wydrazonego wrzeciona 7. Piasta korpusu 9 siega równiez jednym koncem do polo¬ zenia grzybka zaworowego 4lt Wrzeciono 5 kazdego z zaworów wlotowych 4 prowadzo¬ ne jest ponadto w otworze 11 pokrywy 12 (fig. 1), a otwór 11 jest szczelnie zamknie¬ ty zapomoca sruby 13.Zapomoca lacznika 14 (fig. 1) wprowa¬ dzana jest do otworu 11 para, która wy¬ wiera nacisk na koniec wrzeciona 5 zaworu wlotowego 4, utrzymujac zawór ten w po¬ lozeniu zamknietem. Wrzeciono 5 zaopa¬ trzone jest w podluzny otwór 15 oraz po¬ przeczny otwór 16, tak ze para moze prze¬ dostac sie do przestrzeni 10, ponad czolo¬ wa powierzchnie wrzeciona 7, zaworu wy¬ lotowego 6, przyczem wywiera nacisk na koniec tego wydrazonego wrzeciona 7 i u- trzymuje tern samem równiez zawór wy¬ lotowy 6 w polozeniu zamknietem. Do za¬ mykania zaworów najlepiej jest uzywac pary nasyconej lub mokrej, tak ze ogrzane przez dolotpwa pare robocza wrzeciono 5 zaworu wlotowego 4 skutecznie zostaje o- chlodzóne.Do komory stawidlowej 3 wpuszczona jest tuleja 18, w której zkolei osadzony jest wahliwy walek stawidlowy 17 (fig. 2). W przedstawionym przykladzie wykonania wal^k stawidlowy 17 wprawiany jest w ruch wahliwy zapomoca dzwigni 17^ Koniec walka stawidlowego 17, siegajacego w glab komory 3, zakonczony jest tarcza 172.Tarcza 172 jest wykonana z jednego ka¬ walka z wahliwym narzadem napedowym 19, który sluzy do uruchomienia wszyst¬ kich czterech wrzecion zaworowych 5 i 7.W wykonaniu przedstawionem na fig. 1 i 2 narzad napedowy 19 wykonany jest w po¬ staci dzwigni biegunowej, wyposazonej w cztery krzywiznowe powierzchnie bieguno¬ we, która sie waha wokolo swej srodkowej osi. Jak uwidoczniono w wykonaniu wedlug fig. 1 dzwignia biegunowa posiada ksztalt waskiego zeberka, o nieco wypuklych bocznych powierzchniach. Boczne po¬ wierzchnie tego narzadu, lezace ponad po¬ zioma linja srodkowa dzwigni biegunowej 19, wspóldzialaja z dwoina, symetrycznie wzgledem te} srodkowej linji osadzonemi, posredniemi dzwigniami biegunowemi 22, które sa osadzone obrotowo na czopach 20 umocowanych w sciance komory 3, a wol- nemi koncami oddzialywuja na konce wrze- — 2 —cion 5 zaworów wlotowych 4. Boczne po¬ wierzchnie dzwigni biegunowej 19, lezace pod pozioma linja srodkowa, wspólpracuja w ten sam sposób z posredniemi dzwignia¬ mi biegunowemi 23, które sa osadzone obro¬ towo na czopach 21, umocowanych równiez w sciance komory 3, a woliiemi koncami oddzialywuja na przedluzenia 71 wydra¬ zonych wrzecion 7 zaworów wylotowych 6.Wolne konce posrednich dzwigni biegu¬ nowych 23 sa rozwidlone, a w widelkowy otwór tych dzwigni biegunowych 23 zacho¬ dza konce posrednich dzwigni bieguno¬ wych 22 tak, ze dzwignie 22 i 23 kazdego zespolu moga sie wychylac niezaleznie od siebie.W przypadku, gdy dzwignia biegunowa 19 waha sie w jednym z kierunków zazna¬ czonych podwójna strzalka (fig. 1), wów¬ czas boczne .powierzchnie tej dzwigni od¬ dzialywuja na powierzchnie krzywiznowe posrednich dzwigni biegunowych 22 i 23.Poniewaz wspólpracujace ze soba po¬ wierzchnie dzwigni biegunowej 19 i po¬ srednich dzwigni biegunowych 22 i 23 nie wykonywuja wzgledem siebie prawie zad¬ nego wzglednego ruchu posuwowego, nie¬ ma wiec miedzy niemi tarcia, a tern samem niema znaczniejszego zuzycia tych wspól¬ pracujacych ze soba powierzchni. Podobnie jak w znanych, lecz jedynie pojedynczo dzialajacych stawidlach biegunowych ma¬ szyn stalych, równiez i w powyzszych sta¬ widlach do parowozowych i okretowych maszyn parowych o zwartej budowie osia¬ ga sie otwieranie sie zaworów zupelnie bez wstrzasnien i stosunkowo gwaltowny wzrost szybkosci podnoszenia sie zawo¬ rów. Poniewaz otwieranie i zamykanie za¬ worów odbywa sie zapomoca stawidel bie¬ gunowych, charakterystyczne okresy pracy silnika, a mianowicie okresy wlotu i spre¬ zania pary nie podlegaja zmianom, spowo¬ dowanym zwykle przez zuzycie sie narza¬ dów stawidlowych 19, 22 i 23.Posrednie dzwignie biegunowe 22r slu¬ zace do napedu zaworów wlotowych 4, za¬ opatrzone sa w ramiona 24 (fig. 1 i 2) skie¬ rowane ku sobie, które wzajemnie zacho¬ dza na siebie. Ponad koncami tych ramion 24 znajduje sie kciuk 26, osadzony mimo- srodowo na koncu walka 25, który zkolei jest obrotowo osadzony w tulei 18. W po¬ lozeniu przedstawionem na fig. 1 kciuk 26 nie wywiera zadnego wplywu na wychyle¬ nia ramion 24. O ile obrócic wal 25 o kat równy 180°, wówczas kciuk 26 zajmie po¬ lozenie nizsze, przesuwajac jednoczesnie ramiona 24 ku dolowi. Wskutek tego po¬ srednie dzwignie biegunowe 22 zostaja rozchylone, tak ze zawory wlotowe 4 o- twieraja sie. W razie jalowego biegu sil¬ nika, w szczególnosci zas w razie jazdy parowozu zgóry nadól, opisane urzadzenie sluzy do polaczenia ze soba przestrzeni cylindra, lezacych po obu stronach tloka, co umozliwia wyrównanie cisnien w tych przestrzeniach.W odmianie wykonania wedlug fig. 3 konce posrednich dzwigni biegunowych 22, 23 siegaja tylko do osi wrzecion zaworo¬ wych 5 i 7, tak ze konce te nie zachodza na siebie, wskutek czego odpada widelkowe zakonczenie tych wrzecion. Pelne wrze¬ ciona 5 zaworów wlotowych (fig. 3) posia¬ daja na swych koncach z dolnej strony lu¬ kowe wyciecia, podczas gdy wydrazone wrzeciona 7 posiadaja podobne wyciecia na koncu z górnej strony. Dzieki temu po¬ srednie dzwignie biegunowe 22 oddzialy¬ wuja tylko na wrzeciona 5 zaworów wlo¬ towych, a posrednie dzwignie biegunowe 23 tylko na wydrazone wrzeciona 7 zawo¬ rów wlotowych. Poza tern uklad stawidla jest taki sam, jak w wykonaniu wedlug fig. 1 i 2.W wykonaniu wedlug fig. 4 zawory wlo¬ towe moga byc przytrzymywane w poloze¬ niu zamknietem nietylko zapomoca cisnie¬ nia pary, lecz takze zapomoca sprezyny srubowej 27. Sprezyna 27 opiera sie jed¬ nym koncem o dno tulei 28, nasadzonej na — 3 —pokrywe 12 skrzynki zaworowej. Drugi ko¬ niec sprezyny 27 opiera sie o kolnierz tulei 29. Dno tej tulei 29 opiera sie na trzpie¬ niu 30, osadzonym w przedluzeniu wrze¬ ciona zaworowego 5, i pod dzialaniem sily napiecia sprezyny 27 wywiera nacisk na koniec wrzeciona 5. Para wpuszczona prze¬ wodem 14 przechodzi przez otwory 43 do pustej przestrzeni 15 wrzeciona 5.Swieza para dolotowa wplywa przez przewidziane na koncu skrzynki 3 kanaly 31 (fig. 1 i 4) i w dalszym ciagu przeply¬ wa przez zawory wlotowe 4 do kanalów 32 cylindra roboczego (fig. 1), podczas gdy rozprezona para, po wykonaniu pracy, od¬ plywa poprzez zawory wylotowe 6 do przestrzeni wylotowej 33 (fig. 1).Przez wyposazenie dzwigni biegunowej 19, wprawiajacej w ruch wszystkie cztery zawory cylindra, w cztery powierzchnie biegunowe, staja sie zbedne krazki biegu¬ nowe; wskutek tego nawet przy wielkiej stosunkowo liczbie obrotów osiaga sie zu¬ pelnie spokojny i wolny od uderzen bieg silnika, a oprócz tego zuzycie wspólpracu¬ jacych ze soba powierzchni stawidlowych zostaje zredukowane do minimum. PL