PL166694B1 - Sposób wytwarzania nowego (Z)-3,7-dimetylo-4-okten-1-alu - Google Patents

Abstract

Sposób wytw arzania nowego (Z)-3,7-dim etylo-4-okten-l-alu o wzorze przedstawionym na rysunku, znamienny tym, że (Z)-3,7- dim etylo-4-okten-l-ol poddaje się utlenianiu kom pleksem trójtlenku chrom u i pirydyny lub ch lo ro ch ro m ian em p irydyny, korzystniej kompleksem trójtlenku chrom u i pirydyny.

Description

Przedmiotem wynalazku jest sposób wytwarzania nowego (Z)-3,7-<limetylo-4-okten-1-alu o wzorze przedstawionym na rysunku, który znajduje zastosowanie jako składnik kompozycji perfumeryjnych.

Istota wynalazku polega na tym, że związek wyjściowy, którym jest (Z)-3,7-dimetylo-4-okten1-ol, otrzymany według sposobu opisanego wcześniej (C. Wawrzeńczyk, „Analogi strukturalne hormonów juwenilnych owadów“ Wydawnictwo Politechniki Wrocławskiej, Wrocław 1985 r.), poddaje się utlenieniu kompleksem trójtlenku chromu i pirydyny bądź chlorochromianem pirydyny. Metoda utleniania kompleksem tlenku chromu (VI) i pirydyny jest znacznie bardziej korzystna, gdyż otrzymany aldehyd posiada wiązanie podwójne o całkowicie zachowanej konfiguracji (Z), podczas gdy utlenienie chlorochromianem pirydyny prowadzi do mieszaniny izomerycznych aldehydów (E:Z = 10:90). Czysty (powyżej 98% według gc) (Z^J-dimetyyo-^okten- 1-al o wzorze przedstawionym na rysunku charakteryzuje się przyjemnym zapachem kwiatowym z wyraźną nutą kuminową.

Przedmiot wynalazku jest objaśniony w dwóch przykładach wytwarzania.

Przykład I. Do ochłodzonego do 0°C roztworu 200m< bezwodnej pirydyny w 600ml chlorku metylenu dodaje się 60 g (0,55 mola) CrC>3 i pozostawia się tę mieszaninę w temperaturze pokojowej przez 1 godzinę. Następnie wkrapla się szybko 10 g (0,06 mola) (Z)-3,7-dimetylo-4okten-1-olu w 30 ml chlorku metylenu i mieszaninę reakcyjną miesza się intensywnie przez 2 godziny. Z mieszaniny reakcyjnej odparowuje się pod zmniejszonym ciśnieniem chlorek metylenu i większość nieprzereagowanej pirydyny, a z pozostałości wymywa się produkt eterem etylowym. Roztwór eterowy sączy się pod zmniejszonym ciśnieniem, po czym przesącz przemywa się kolejno wodą, 5% roztworem siarczanu miedzi, nasyconym roztworem węglanu sodu i solanką, a następnie suszy się bezwodnym siarczanem magnezu. Pozostałość po odparowaniu rozpuszczalnika destyluje się pod zmniejszonym ciśnieniem. Otrzymuje się 6,2 g czystego (Z)-3,7-dimetylo-4-okten-l-alu, co stanowi 63% wydajności teoretycznej. Otrzmany związek posiada następujące własności fizyczne i spektralne: temperatura wrzenia 62-63°C 4 · 10~¹ KPa, (3mmHg), n²⁰D= 1,4498.

¹H NMR (CDCla, TMS) δ: 0,89 (d, J = 6,5 Hz, 6H, -CH(CHs)2), 1,03 (d, J = 7Hz, 3H, -CH(CH3)-), 2,34 (dd, J = 7Hz, J = 2,5Hz, 2H, -CHg-CHO), 2,73-3,25 (m, 1H,-CH(CH3)-), 5,055,50 (m?2H, -CH = CH-), 9,7 (t, J = 2,5Hz, 1H, -CH2-CHO), IR(cm¹): 2720(m), 1728(s), 732(s).

Przykład II. Do 200 ml bezwodnego chlorku metylenu dodaje się kolejno 24,6 g (0,11 mola) chlorochromianu pirydyny i 1,9 g bezwodnego octanu sodu, a po 15 minutach 9,6 g (0,062 mola) (Z)-3,7-dimetylo-4-okten-1-olu w 30ml chlorku metylenu. Mieszaninę reakcyjną pozostawia się przez 2 godziny w temperaturze pokojowej przy ciągłym mieszaniu. Następnie odparowuje się chlorek metylenu, a produkt reakcji ługuje się z pozostałości eterem naftowym. Roztwór eterowy sączy się przez Florisil. Pozostałość po usunięciu rozpuszczalnika destyluje się pod zmniejszonym ciśnieniem, otrzymując 4,6 g 3,7-dimetylo-4-okten-1-alu w postaci mieszaniny izomerów Z(90%) i E(10%).

Departament Wydawnictw UP RP. Nakład 90 egz.

Cena 1,00 zł.

Claims (1)

1. Zastrzeżenie patentowe

   Sposób wytwarzania nowego (Z)-3,7-dimetylo-4-okten-1-alu o wzorze przedstawionym na rysunku, znamienny tym, że (Z)-3,7-dimetylo-4-okten-1-ol poddaje się utlenianiu kompleksem trójtlenku chromu i pirydyny lub chlorochromianem pirydyny, korzystniej kompleksem trójtlenku chromu i pirydyny.

   * * *