Stwierdzono, iz przy zwyklym procesie wyrobu piwa zwlaszcza wskutek warzenia brzeczki niszczy sie zawarte pierwotnie w slodzie cenne substancje tak, ze, np., za¬ warte w slodzie prowitaminy (witaminy nieaktywne) albo witaminy nie przechodza do gotowego piwa. Wskutek tego brak w piwie normalnem substancyj, któreby pod¬ nosily jego wartosc zdrowotna.W mysl niniejszego wynalazku unika sie tych wad w ten sposób, iz podczas wy¬ twarzania piwa, dodaje sie w okresie, w którym nie zachodzi juz zniszczenie wita¬ min, srodków bogatych w witaminy, albo wytwarza witaminy wprost w samej cieczy.Wskutek wrazliwosci piwa nadaja sie, w mysl wynalazku, do wytwarzania wita¬ min w piwie, zwlaszcza takie, zawierajace witaminy, materjaly wyjsciowe, których sie zwykle uzywa w piwowarstwie, jak slód, kielki slodowe, drozdze, a to w tym celu, aby przy wytwarzaniu witamin z tych srodków, nie wprowadzono substancyj ob¬ cych do gotowego piwa.Jak wiadomo, drozdze piwne, uzywane do fermentacji, zawieraja dosc znaczne ilosci witamin, które jednakowoz nie prze¬ chodza podczas fermentacji drozdzy do piwa. W celu wprowadzenia zawartych w drozdzach witamin do piwa, mozna poste¬ powac wedlug czterech sposobów.Mozna otrzymac piwo, zawierajace wi-tarniny, odpowiadajace w duzej mierze wymogom pod wzgledem przezroczystosci, zdrowotnosci i smaku, w ten sposób, ze do klarownego piwa po przejsciu przez filtry dodaje sie drozdzy, a mianowicie tyle za¬ wiesiny drozdzowej, aby nie nastapilo zmetnienie, widoczne golem okiem. W tym celu sitosuje sie zawiesine drozdzy w piwie, aby uniknac rozcienczenia gotowego piwa.Okazalo sie, ze jako takiego dodatku nie nalezy stosowac zawiesiny drozdzy dol¬ nej fermentacji, poniewaz te gatunki droz¬ dzy maja sklonnosc do scinania sie w sto¬ sunkowo kwasnem, gotowem piwie i do two¬ rzenia zawiesin, lecz tylko pewne gatunki ^ drozdzy |górnofermentacyjnych, naprzyklad drodze prasowane.Jest rzecza wazna, aby saczenie piwa tak prowadzic, azeby pozostawaly w niem drozdze, jednakowoz przedstawia ten spo¬ sób duze trudnosci pod wzgledem technicz¬ nym, poniewaz zdolnosc saczenia filtrów zmienia sie, jak wiadomo, stale w trakcie saczenia, a zawartosc zawieszonych komó¬ rek drozdzowych w piwie podlegajacem sa¬ czeniu jest zmienna, tak, iz trudno jest za¬ chowac stale warunki.Piwo, zawierajace drozdze, w mysl -wy¬ nalazku mozna, nie powodujac zmetnienia, pasteryzowac, przyczem wlasnosci piwa nie ulegaja wyraznym zmianom.Mozna równiez osiagnac cel wedlug wynalazku w ten sposób, aby witaminy z drozdzy wprowadzic wprost do piwa two¬ rzacego sie, albo juz odfermentowanego.Wówczas postepuje sie w ten isposób, iz brzeczke lub piwo o duzej zawartosci droz¬ dzy ogrzewa sie w ciagu dluzszego czasu najlepiej w temperaturach okolo 45—70°C, przyczem witaminy wydzielaja sie z pla¬ zmy.Otrzymana w ten sposób brzeczke o du¬ zej zawartosci witamin, zadaje sie normal¬ ka zimna brzeczka az do osiagniecia steze¬ nia witamin, odpowiedniego dla ludzkiego organizmu, a nastepnie przez dodanie droz¬ dzy poddaje sie je zwyklej fermentacji sto¬ sowanej przy warzeniu piwa, wzglednie le¬ zakowaniu.Gotowe piwo zawiera juz witaminy.Mozna równiez wprost ogrzewac piwo, zawierajace drozdze, poczem piwo to o du¬ zej juz zawartosci witamin dodawac do pi¬ wa ich nie zawierajacego, dopóki nie osia¬ gniecie odpowiedniego stezenia witamin.Sposób wykonywa sie naprzyklad naste¬ pujaco.Piwo o duzej zawartosci, drozdzy ogrze¬ wa sie w temperaturze okolo 50°C przez 3 dni. Tak traktowane, bogate w witaminy piwo, odcedza sie, wzglednie klaruje przy pomocy srodków absorbcyjnych, jak np. krzemionka, wegiel pochlaniajacy i podob¬ nych, a nastepnie miesza sie je ze zwyklem piwem gotowem.W analogiczny sposób przeprowadza sie ogrzewanie brzeczki. Nalezy zwlaszcza za¬ znaczyc, iz osobne oczyszczanie wzglednie sklarowanie ogrzewanych brzeczek lub pi¬ wa nie jest konieczne, wzglednie tylko po¬ trzebne w niewielkim stopniu, jesli zadane gotowem piwem ciecze, zawierajace wita¬ miny, poddawane sa jeszcze normalnej fer¬ mentacji.A zatem celowem jest zadawac piwa ogrzewane nie piwem gotowem, lecz dosta¬ teczna iloscia brzeczki; taka ciecz przecho¬ dzi nastepnie fermentacje, jak przy normal¬ nym wyrobie piwa.Mozna równiez przez naswietlenie pro¬ mieniami ultrafioletowemu wytworzyc w pi¬ wie witaminy, co tlomaczyc mozna sobie tern, ze w piwie znajduja sie pochodzace z produktów wyjsciowych prowitaminy, któ¬ re staja sie dzieki naswietlaniu aktywnemi.Podczas gdy wedlug powyzej opisanych sposobów wykonywania procesu wedlug ni¬ niejszego wynalazku wytwarza sie witami¬ ny wprost w cieczy, mozna równiez doda¬ wac witaminy w postaci odpowiednich pre¬ paratów, które jak juz poprzednio zazna¬ czono, najlepiej wytworzyc z takich pro- — 2 —duktów, które zazwyczaj sluza do wyrobu piwa.Szczególnie nadaje sie do witaininizo- wania piw;a preparat drozdzowy uzyskany nastepujacym sposobem.Normalne drozdze piwne poddaje isie w ciagu kilku dni przy temperaturze okolo 55°C autolizie; przeprowadzone w stan plynny drozdze odcedza sie i sok wycisnie¬ ty odparowuje w prózni do sucha. Powyz¬ szy preparat dodaje sie na 1 litr gotowego tworzacego sie piwa w ilosci okolo 2 gra¬ mów, dzieki czemu zdatne do konsumcji pi¬ wo zawiera witamine B (antyneurytyczna) jak równiez witamine D (przeciwrachitycz- na i pobudzajaca wzrost).Poniewaz drozdze autolizowane po od¬ bytem wytrawieniu przedstawiaja mase dosc ciemna i ciagliwa, dobrze jest przeto oczyscic je zwlaszcza dla piw jasnych.W tym celu miesza sie drozdze autoli¬ zowane z obfita iloscia takich srodków, jak ziemia okrzemkowa, ziemia bielaca i tak da¬ lej, usuwajacych barwniki i podobne ciala, które jednakowoz nie zatrzymuja witamin.Sok mozna odcedzic zapomoca pompy ssa¬ cej.Bardziej celowo jest dodawac powyz¬ sze srodki w takich ilosciach, aby z droz¬ dzy autolizowanych powstala masa pla¬ styczna. Uformowane placki poddaje sie, np., w workach do cedzenia silnemu mecha¬ nicznemu tloczeniu, np., zapomoca prasy hydraulicznej, przyczem z placków odcieka przezroczysty plyn, bogaty w witaminy.Mimo, ze sok powyzszy przedstawia produkt bardzo czysty, który mozna zasto¬ sowac równiez do jasnego piwa, korzystnie jest poddac sok w celu usuniecia jakiego¬ kolwiek zapachu dzialaniu prózni, a zwla¬ szcza przy temperaturach dosc wysokich, przy których jednakze w trakcie dzialania nie nastepuje jeszcze widoczne zniszczenie witamin, najlepiej w temperaturze okolo 50QC i przy prózni okolo 60 mm slupa rteci.Przy wytwarzaniu suchych preparatów moz¬ na oczywiscie polaczyc dzialanie prózni z odparowywaniem do sucha.Przed odparowaniem w prózni mozna w mysl wynalazku wytloczony sok pozba¬ wic bialka przez krótkie zagotowanie, przy¬ czem dobrze jest dodac wegiel absorbuja¬ cy lub tern podobne srodki. Dzialanie po¬ wyzsze ma na celu zapobiec, aby zdolne do scinania sie bialko nie dostalo sie do go¬ towego piwa, wskutek czego powstalyby pózniej zmetnienia. Przez krótkie gotowa¬ nie nie powstaja widoczne straty witamin.Przed dodaniem do piwa emulguje sie suchy preparat w malej ilosci piwa, a na¬ stepnie dodaje sie zawiesine pozostalej ilo¬ sci piwa. W sposób analogiczny, jak auto¬ lizowane drodze, mozna przetwarzac rózne inne materjaly, zawierajace witaminy1 na- jprzyklad ekstrakty z kielków slodowych, szpinaku i podobne, na preparaty odpo¬ wiednie do wprowadzenia witamin do pi¬ wa, przyczem zaleznie od stopnia czystosci, który zalezy od rodzaju piwa wzbogacone¬ go w witaminy, zastosowuje sie sposób w calosci lub tylko poszczególne Jego stop¬ nie. Preparaty witaminowe uzyskane z idrozdzy autolizowanych i ekstraktów ro* ija sie nietylko do wprowadzania witamin 'do piwa, lecz moga byc równiez uzyte z korzyscia, jako dodatek do lemoniad oraz innych napojów niezawierajacych witami¬ ny; równiez do witaminizowania gotowa¬ nych potraw sa one uzyteczne. PL