PL157444B1 - Olej emulgujący - Google Patents

Abstract

Olej emulgujący, zawierający sole kwasów naftosulfonowych, znamienny tym, że zawiera 10 do 96 części masowych ekstraktu, otrzymanego w wyniku kontaktowania i rozdzielania roztworu soli sodowych i/lub potasowych kwasów naftosulfonowych o średniej masie cząsteczkowej 350 do 580 w oleju naftowym z produktami addycji tlenku etylenu do kwasów tłuszczowych, alkoholi tłuszczowych, amidów kwasów tłuszczowych i amin tłuszczowych zawierających 12 do 22 atomów węgla w cząsteczce, alkilofenoli, zawierających 4 do 18 atomów węgla w łańcuchu alkilowym, produktów częściowej hydrolizy tłuszczów roślinnych i zwierzęcych, kwasów żywicznych, posiadających powyżej 3, korzystnie 5 do 10 grup etoksylowych i wodę w ilości do 60 części masowych i do 40 części masowych znanych emulgatorów jonowych i/lub niejonowych, 0,5 do 55 części masowych znanych dodatków, podwyższających wytrzymałość filmu smarowego, inhibitorów korozji, substancji stabilizujących i homogenizujących, biocydów i dodatków przeciwpiennych oraz do 70 części masowych oleju naftowego korzystnie o lepkości 5 do 50mm2/s w temperaturze 50°C i do 60 części masowych wody.

Description

Przedmiotem wynalazku jest olej emulgujący przeznaczony do stosowania, po rozcieńczeniu wodą, jako ciecz chłodząco-smarująca do obróbki metali oraz jako niepalny płyn hydrauliczny.

Oleje emulgujące składają się z oleju naftowego, emulgatorów jonowych, emulgatorów niejonowych, składników stabilizujących, inhibitorów korozji, dodatków podwyższających wytrzymałość filmu smarowego, dodatków biobójczych i dodatków przeciwpiennych. Oleje naftowe, wchodzące w skład olejów emulgujących otrzymuje się w wyniku rafinacji i ewentualnego odparafinowania lekkich destylatów próżniowych ropy naftowej. Rafinację olejów naftowych prowadzi się w celu usunięcia związków żywicznych i policyklicznych węglowodorów aromatycznych. Stosuje się metody: rafinacji selektywnymi rozpuszczalnikami, najczęściej furfurolem, kwasem siarkowym, adsorbentami, wodorem lub kombinacją kilku metod. Znane i powszechnie stosowane do wytwarzania olejów emulgujących są emulgatory jonowe takie jak: sole sodowe, potasowe, amonowe i etanoloaminowe kwasów tłuszczowych, zawierających 12 do 22 atomów węgla w cząsteczce lub kwasów żywicznych oraz sole sodowe i potasowe kwasów alkiloarylosulfonowych. Alkiloarylosulfoniany sodu i potasu otrzymuje się na drodze sulfonowania produktu alkilacji benzenu olefinami lub cnloroparafinami lub sulfonowania olejów naftowych i wstępnej neutralizacji wodorotlenkami sodu i potasu. Jako inhibitory korozji w olejach emulgujących stosowane są między innymi sole sodowe, potasowe, etanoloaminowe kwasów karboksylowych, zawierających w cząsteczce 4 do 10 atomów węgla.

W polskim zgłoszeniu patentowym nr P-272161 opisano olej emulgujący, zawierający 15-90 części ekstraktu, otrzymanego w wyniku kontaktowania i rozdzielania roztworu olejowego soli sodowych i/lub potasowych kwasów naftosulfonowych z wodnym roztworem soli sodowych i/lub potasowych i/lub etanoloaminowych kwasów karboksylowych, zawierających do 9 atomów węgla w cząsteczce, 0,5-35 części znanych dodatków podwyższających wytrzymałość filmu smarowego, inhibitorów korozji, substancji stabilizujących i homogenizujących, biocydów i dodatków przeciwpiennych oraz do 60 części oleju naftowego.

Istota wynalazku polega na wytworzeniu oleju emulgującego, zawierającego ekstrakt otrzymany w wyniku kontaktowania i rozdzielania roztworu olejowego soli sodowych i/lub potasowych kwasów naftosulfonowych z substancjami powierzchniowo-czynnymi, będącymi emulgatorami olejów naftowych i tłuszczów, znane dodatki oraz olej naftowy.

Olej emulgujący, według wynalazku, zawiera 10 do 96 części masowych ekstraktu otrzymanego w wyniku kontaktowania i rozdzielania roztworu soli sodowych i/lub potasowych kwasów naftosulfonowych o średniej masie cząsteczkowej 350 do 500 w oleju naftowym z produktami addycji

157 444 tlenku etylenu do kwasów tłuszczowych, alkoholi tłuszczowych, amidów kwasów tłuszczowych, i amin tłuszczowych, zawierających 12 do 22 atomów węgla w cząsteczce, alkilofenoli, zawierających 4 do 13 atomów węgla w łańcuchu alkilowym, produktów częściowej hydrolizy tłuszczów roślinnych i zwierzęcych, kwasów żywicznych, posiadających powyżej 3, korzystnie 5 do 10 grup etoksylowych i wodą w ilości do 60 części masowych i do 40 części masowych znanych emulgatorów jonowych i/lub niejonowych, 0,5 do 55 części masowych znanych dodatków, podwyższających wytrzymałość filmu smarowego, inhibitorów korozji, substancji stabilizujących i homogenizujących, biocydów i dodatków przeciwpiennych oraz do 70 części masowych oleju naftowego, korzys'tni.e o lepko^śc^{i 5} do ⁵⁰ mm^Z/s w tem^peraturze 50°C ⁱ do ⁶⁰ cz^ęścⁱ masowyc^h wody.

Ekstrakt otrzymany w wyniku kontaktowania i rozdzielania roztworu olejowego soli sodowych i/lub potasowych kwasów naftosulfonowych z substancjami powierzchniowo-czynnymi zawiera sole naftosulfonowe, wprowadzone substancje powierzchniowo-czynne, olej i wodę w stosunku masowym 1:0,1 - 3:0,2 - 3:0,1 - 2, korzystnie 1:0,3 - 0,5:0,3 - 0,5:0,3 - 0,6. Jako emulgatory jonowe stosowane są sole sodowe i/lub potasowe i/lub etanoloaminowe kwasów tłuszczowych, zawierających 12 do 22 atomów węgla w cząsteczce oraz kwasów żywicznych. Korzystne jest stosowanie soli mieszaniny kwasów tłuszczowych i kwasów żywicznych np. otrzymanych w wyniku rozdestylowania oleju talowego, jako emulgatory niejonowe stosowane są produkty etoksylacji alkilofenoli, kwasów tłuszczowych, alkoholi tłuszczowych, amidów tłuszczowych i amin tłuszczowych oraz ich mieszaniny. Ola poprawy własności smarnych oleju stosowane są dodatki, podwyższające wytrzymałość filmu smarowego na obciążenia typu tłuszczowego oraz związki, zawierające siarkę, chlor i fosfor, jako inhibitory korozji stosowane są sole niskocząsteczkowych kwasów karboksylowych oraz sole nieorganiczne np. azotyn sodu, boraks i inne, jako substancje stabilizujące i homogenizujące stosowane są alkoholoetery np. eter etylowy glikolu etylenowego, alkoholoketony np. alkohol owuacetonowy. Jako biocydy stosowane są pochodne benzoizotiazolinonu, triazyny i inne. Jako dodatki przeciwpienne stosowane są polisiloksany. Jako oleje naftowe stosowane są oleje uzyskiwane w procesie destylacji próżniowej ropy naftowej, korzystnie poddane procesowi odparafinowania i rafinacji.

Przykład. Do mieszalnika wprowadzono 650 kg ekstraktu, zawierającego 150 kg naftosulfonianu sodowego, 172 kg etoksylowanego kwasu oleinowego, zawierającego Θ grup etoksylowych, 196 kg oleju naftowego i 112 kg wody oraz 150 kg soli trójetanoloaminowej mieszaniny kwasów tłuszczowych i żywicznych w proporcji 1:1 uzyskanej z rozdestylowania oleju talowego, 50 kg chlorowanej parafiny o zawartości chloru 40,5 procent masowych, 80 kg boranu dwuetanoloami^{50 kg} o^leju na^ftowe^go o lepko^ści ¹⁷ mm^Z/s w tem^pera^turze ⁵°°C i wskaźniku ^le^pko^śc^{i 8}^ 40 kg alkoholu dwuacetonowego, 20 kg dwuetanoloaminy, 25 kg biocydu triazynowega, 0,5 kg przsciwpiennej emulsji silikonowej i 20 kg wody. Mieszanie prowadzono przez 20 minut w temperaturze 45°C az do całkowitego ujsdnorodnienia zawartości mieszalnika.

Uzyskano olej emulgujący, dający z wodą stabilne emulsje, nadający się do obróoki metali skrawaniem zwłaszcza do szlifowania.

157 444

Zakład Wydawnictw UP RP. Nakład 90 egz. Cena 5000 zł.

Claims (1)

1. Zastrzeżenie patentowe

   Olej emulgujący, zawierający sole kwasów naftosulfonowych, znamienny tym, że zawiera 10 do 96 części masowych ekstraktu, otrzymanego w wyniku kontaktowania i rozdzielania roztworu soli sodowych i/lub potasowych kwasów naftosulfonowych o średniej masie cząsteczkowej 350 do 580 w oleju naftowym z produktami addycji tlenku etylenu do kwasów tłuszczowych, alkoholi tłuszczowych, amidów kwasów tłuszczowych i amin tłuszczowych, zawierających 12 do 22 atomów węgla w cząsteczce, alkilofenoli, zawierających 4 do 18 atomów węgla w łańcuchu alkilowym, produktów częściowej hydrolizy tłuszczów roślinnych i zwierzęcych, kwasów żywicznych, posiadających powyżej 3, korzystnie 5 do 10 grup etoksylowych i wodę w ilości do 60 części masowych i do 40 części masowych znanych emulgatorów jonowych i/lub niejonowych, 0,5 do 55 części masowych znanych dodatków, podwyższających wytrzymałość filmu smarowego, inhibitorów korozji, substancji stabilizujących i homogenizujących, biocydów i dodatków przeciwpiennych oraz do 70 części masowych oleju naftowego korzystnie o lepkości 5 do 50 mm /s w temperaturze 50°C i do 60 części masowych wody.