Przedmiotem niniejszego wynalazku jest sposób wyrobu soli Engel1a MgC03- KHCOz + 3H20, która tworzy produkt posredni przy zwyklym wyrobie potazu K2COs.W wiekszych zakladach wytwarzano dotad sól Engelsa w ten sposób, ze trakto¬ wano pod oisnienieni roztwór soli potaso¬ we jV np. chlorek potasowy w obecnosci weglanu magnezowego MgC03 + 3H20 bezwodnikiem weglowym, Przytem tworzyl sie najprzód dwuweglan potasu KHC03 i rozpuszczalna w wodzie sól magnezowa np. w tym wypadku chlorek magnezowym a z dwuweglanu wapnia i znajdujacego sie w nadmiarze weglanu magnezowego z trze¬ ma czasteczkami wody powstawala na¬ stepnie trudno rozpuszczajlna sól Engels, która odfdizielalo sie przez odsaczanie. Sól EnigeTa rozpada siie przez ogrzanie z woda na roztwór potazu, zawierajacy dwuwe¬ glan i bezwodny weglan magnezowy, który moze byc powtórnie wprowadzonym do reakcji.Poniewaz uzyskiwanie wieglanu magne¬ zowego z trzema czasteczkami wody z te¬ go bezwodtnego weglanu magnezowego jest nielatwe, a przy wyrobie soli Engel'a sto¬ suje sie dosc isilnie stezony bezwodnik we¬ glowy pod cisnieniem, dotychczasowy spo¬ sób wyrdhu potazu uwazany byc miusi za dosc uciazliwy.Proponowano juz wytwarzac z rozpu¬ szczalnej soli magnezowej przez trakto* wanie amonjakiem i bezwodnikiem weglo^ wym dosc trudno rozpuszczalna pocLwójnasól weglanu ataononiagnezowego MgCO^- NH CO^r\- ^.H^O%ijacA .te nastepnie prze- mieriiacr zaiffiasrt weglanu magnezowego ;z trzema czasteczkami wody zapomoca roz¬ puszczalnej soli wapniowej i bezwodnika weglowego. Wyrób weglanu amonomagne- zowego jest coprawda wedlug tego sposo¬ bu prostszy niz parzy uzyciu weglanu magne¬ zowego z trzema czasteczkami wody, lecz nie dawal dlatego zadawalajacych wyni¬ ków, poniewaz trudno rozpuszczalny we- glon amononiagnezowy mozna bylo tylko czesciowo przetwarzac na isójl Engel'a.Stwierdzono obecniej ze wyrób soli En¬ gela mozna znacznieuproscic, gdy wycho¬ dzi -sie z irozitworiu, który zawiera równo¬ czesnie rozpuszczalne w wodzie sole pota¬ sowe i oprócz tego zwiazki magnezowe roz¬ puszczone lub w zawiesinie i oddzialywuje na .ten roztwór bezwodnikiem weglowym i amonjakiem lub bezwodnikiem weglowym i weglanem amonu. Przy uzyciu amonjaku wzglednie weglanu amonowego nalezy sto¬ sowac staly nadmiar bezwodnika weglo¬ wego. Zamiast bezwodnika weglowego i amonjaku, wzglednie weglanu amonu moz¬ na dodawac do roztworu, zawierajacego sole potasowe i zwiazki magnezowe rów¬ niez dwuweglan amonowy.Przez staly nadmiar bezwodnika weglo¬ wego podczas przetwarzania osiaga isie to, ze trudno rozpuszczalny obojetny weglan magnezowoamonowy nie wydziela sie wo- góle, natomiasit tworzy sie bezposrednio sól Engel'a zawierajaca dwuweglan pota¬ sowy* Zaleta tego sposobu polega na tern, ze mozna wychodzic z kazdego dowolnego zwiazku magnezowego, czyli ze nie po¬ trzeba wytwarzac najprzód weglanu ma¬ gnezowego z trzema czasteczkami wody i ze reakcja zachodzi bez znacznego cisnie¬ nia. Przytem nastepuje zupelna przemiana i uzyskuje isie sól EngeTa, która zawiera bardzo iriaJo lub nie zawiera zadnych ob¬ cych skladników.Potas moze byc uzyty w postaci dowol¬ nych, rozpuszczalnych soli lub soli podwój¬ nych; magnezja, równiez w postaci jej roz¬ puszczalnych w wodzie soli jak np. siar¬ czan maglnezoiwy lub chlorek magnezowy, jako sól podwójna z chlorkiem potaso¬ wym t. j. karnalit, lecz moze byc równies stosowana jako nierozpuszczalny zwiazek np. jako tlenek magnezowy wzglednie wo¬ dorotlenek magnezowy, bezwodny weglan magnezowy lub weglan magnezowy z 3 czasteczkami wody.Gdy stosuje sie np. dwuweglan amono¬ wy i chlorek magnezowy, to przemiana od¬ bywa sie wedlug wzoru: KCl + MgCl2 + +3NH4 HCOz = KHC03 MgC03 4H20 + -\-3NH 4C/ + C02f a wiec ulatnia sie 'bez¬ wodnik weglowy, jednoczesnie mieszajac skladniki, przez co przyspiesza reakcje, co jest bardzo korzystne przy uzyciu w mie¬ szaninie wyjsciowej nierozpuszczalnych zwiazków magnezowych.Stosujac staly dwuweglan amonowy upraszcza sie aparatura, przyczem ma sie równiez zupelna pewnosc otrzymywania soli zupelnie wolnej od obojetnego wegla¬ nu amonowomagnezowego. Wydzielaniu tylko malych ilosci podwójnej isoli wegla¬ nu magnezowego-dwuweglanoamonowego, odpowiadajacej soli En£el'a mozna zapo¬ biec, pracujac roztworami, przy tempera¬ turze 30° i wyzej,, które zawieraja .znacz¬ nie wiecej chlorku potasu, niz to odpowiada wyzej wskazanemu wzorowi, w przyblize¬ niu w postaci lugu macierzystego, nasycone¬ go chlorkiem wapnia.W razie potrzeby otrzymania produktu koncowego, zawierajacego duzo weglanu magnezowego (poniewaz produkt ten .daje sie dobrze stracac), mozna uzyc wiecej chlorku magnezowego niz to odjpowiada po¬ wyzszemu wzorowi i równiez odpowiednio wiecej dwuweglanu amonowego. Otrzymu¬ je sie mieszanine soli Engiel'a z podwójna sola dwuiweglaiiiu amonowego, która przy rozpuszczeniu w cieplej wodzie daje lugi - 2 —zawierajacy weglan potasowy, weglan ma¬ gnezowy, amon jak i bezwodnik weglowy, amonjak i C02 moga byc znowu uzyte do wymobu weglanu amonowego. PL