Przedmiotem wynalazku jest uklad odchylania z korekcja znieksztalcen poduszkowych, zawierajacy uzwojenie odchylania pola, wzmacniacz odchylania pola do wytwarzania pradu w uzwojeniu odchylenia pola, uklad do wytwarzania sygnalu wejsciowego o czestotliwosci pola, uklad do wytwarzania sygnalu wejsciowego o czestotliwosci linii. Zgodnie z wynalazkiem uklad zawiera obwód rezonansowy LC dolaczony do uzwojenia odchylenia pola dla odbioru z niego pradu odchylenia pola, wzmacniacz przelaczajacy dolaczony do obwodu rezonansowego LC i uklad sterowania dolaczony do wzmacniacza przelaczajacego i czuly na sygnal wejsciowy o czestotliwosci linii dla przelaczenia poziomów przewodzenia wzmacniacza przelaczajacego z cze¬ stotliwoscia linii od pierwszego do drugiego poziomu przewodzenia, dla pobudzania obwodu rezonansowego LC z czestotliwoscia linii dla wytwarzania modulacji pradu odchylania pola z czestotliwoscia linii, przy czym uklad sterowania jest czuly na sygnal wejsciowy o czestotliwosci pola dla zmiany zarówno pierwszego jak i drugiego poziomu przewodzenia z czestotliwoscia pola dla zapewnienia korekcji pionowego znieksztalcenia poduszkowego dla pradu odchylania pola.Obwód rezonansowy LC zawiera kondensator dolaczony do pierwszego uzwojenia transfor¬ matora, a drugie uzwojenie transformatora jest dolaczone do wzmacniacza przelaczajacego.Obwód sterujacy zawiera pierwszy wzmacniacz sterujacy i drugi wzmacniacz sterujacy czule na sygnal wejsciowy o czestotliwosci pola dla wytworzenia odwrotnych i nieodwróconych sygna¬ lów piloksztaltnych o czestotliwosci pola na poszczególnych wyjsciach wzmacniaczy sterujacych oraz pierwszy przelacznik sterujacy i drugi przelacznik sterujacy, dolaczone do poszczególnych wyjsc pierwszego wzmacniacza sterujacego i drugiego wzmacniacza sterujacego i czule na sygnal o czestotliwosci linii dla przelaczenia wyjsc przelaczników sterujacych od stanu przewodzenia do nieprzewodzenia i odwrotnie z czestotliwoscia linii w przeciwienstwie faz wzgledem siebie.Kondensatorpolaczony jest równolegle z uzwojeniem odchylania pola dla utworzenia wraz z nim obwodu strojonego przy czestotliwosci linii dla zmniejszania napiecia o czestotliwosci linii dostarczanego do wyjscia wzmacniacza odchylania pola, Korzystnejest, gdy uklad zawiera rezystancje tlumiaca polaczona szeregowo z kondensatorem dla zapewnienia toru powrotu pradu o czestotliwosci linii.Korzystnejest, gdy uklad odchylania i korekcje znieksztalcen zawierajacy uzwojenie odchyla¬ nia pola, wzmacniacz odchylania pola do wytwarzania pradu w uzwojeniu odchylania pola, uklad do wytwarzania sygnalu wejsciowego o czestotliwosci pola, uklad do wytwarzania sygnalu wejs¬ ciowego o czestotliwosci linii, zawiera obwód rezonansowy LC dolaczony do uzwojenia odchylania pola dla odbioru z niego pradu odchylania pola, wzmacniacz przelaczajacy dolaczony do obwodu rezonansowego LC i obwód sterujacy dolaczony do wzmacniacza przelaczajacego i czuly na sygnal146 348 3 wejsciowy o czestotliwosci linii dla wytworzenia sygnalu sterowania, który przelacza poziomy przewodzenia wzmacniacza przelaczajacego z czestotliwoscia linii przy 50% cyklu pracy, obwód sterujacy dla zmiany modulacji pradu odchylania pola z czestotliwoscia linii przy czestotliwosci pola dla zapewnienia korekcji pionowego znieksztalcenia poduszkowego.Korzystne jest równiez, gdy uklad odchylania z korekcja znieksztalcen poduszkowych pólnoc- poludnie, zawierajacy uklad odchylania pola, uklad do wytwarzania sygnalu piloksztaltnego o czestotliwosci linii, zawiera sterowany przelacznik, obwód sterujacy dolaczony do przelacznika i czuly na sygnal piloksztaltny o czestotliwosci pola i sygnal o czestotliwosci linii dla zmiany przewodzenia przelacznika od pierwszego do drugiego poziomu z czestotliwoscia linii, przy czym zarówno pierwszyjak i drugi poziom zmienia sie z czestotliwoscia pola w sposób piloksztaltny oraz strojony transformator dolaczony do sterowanego przelacznika i do ukladu odchylania pola dla zapewnienia dla niego korekcji pionowego znieksztalcenia poduszkowego.Uklad korekcjijest stosowany w polaczeniu z wybieraniem osnowy obrazu telewizyjnego w kineskopie posiadajacym asferyczna plyte czolowa, której krzywizna w srodkujest mniejsza niz krzywizna przy krawedzi, przy czym obwód sterujacy zawiera elementy do nieliniowego ksztalto¬ wania przebiegu sygnalu piloksztaltnego o czestotliwosci pola dla korekcjipozostalego pionowego znieksztalcenia poduszkowego.Sterowany przelacznik jest przystosowany do pobudzania strojonego transformatora dla wytwarzania napiecia sinusoidalnego o czestotliwosci linii, dostarczanego do ukladu odchylania pola, przy czym obwiednia tego napiecia sinusoidalnego zmienia sie z czestotliwoscia pola zgodnie z sygnalem piloksztaltnym o czestotliwosci pola, a obwód sterujacy zawiera elementy czule na sygnal okreslajacy powrót pola dla wyprzedzenia czasu, w którym obwiednia osiaga zerowa amplitude, w okresie powrotu pola do chwili, która wystepuje przed srodkiem powrotu.Istota rozwiazania technicznego wedlug wynalazku jest odtworzona w przykladzie jego reali¬ zacji na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia uklad odchylania pola zawierajacy uklad korekcji znieksztalcen poduszkowych pólnoc-poludnie, fig. 2 przedstawia w sposób schematyczny lampe obrazowa plasko-kwadratowa wyposazona w uzwojenie odchylania linii i pola zawierajaca korzystnie uklad odchylania pola, w którego sklad wchgdzi uklad korekcji znieksztalcen podusz¬ kowych pólnoc-poludnie wedlug wynalazku, fig. 3 prze ^ tawia uklad odchylania pola zawierajacy uklad korekcji znieksztalcen poduszkowych stanowiacych inny przyklad wykonania wynalazku, a fig. 4-11 przedstawiaja krzywe odwzorowujace sygnaly wytwarzane przez poszczególne obwody ukladu wedlug wynalazku.Na figurze 1 uklad odchylania pola 20 zawiera wzmacniacz odchylania pola 21 dolaczony do uzwojenia odchylania pola Lv przeznaczony do generowania pradu odchylania pola iv w uzwojeniu odchylania pola. Prad odchylania pola iv przeplywa w kierunku wspólnego punktu ukladu (masy) przez obwód rezonansowy LC 22 ukladu korekcji znieksztalcen poduszkowych pólnoc-poludnie 23 wedlug wynalazku, przez kondensator sprzegajacy Cv i przez rezystor próbkujacy Rs. Piloksztaltne napiecie 24 odchylania pola wytwarzane w wyniku przeplywu pradu iv przez rezystor próbkujacy Rs stanowi napiecie ujemnego sprzezenia zwrotnego dla wzmacniacza odchylania pola 21.Prad w uzwojeniu odchylania pola Lv w polaczeniu z pradem w uzwojeniu odchylania linii Lh, które to uzwojenia sa przedstawione schematycznie na fig. 2, zapewniaja takie odchylania wiazki elektronów, ze na ekranie kwadratowo-plaskiej kolorowej lampy obrazowej SP wytworzona zostaje osnowa obrazu. Jak podkreslano powyzej, plyta czolowa 30 kwadratowo-plaskiej lampy obrazowej SP jest asferyczna, mianowicie taka, ze krzywizna powierzchni plyty czolowej rozpa¬ trywana wzdluz duzej i malej osi zwieksza sie w kierunku krawedzi plyty czolowej. Wynik ogólny jest taki, ze powierzchnia plyty czolowej, a przez to i ekran luminoforowy nalozony na powierzchni wewnetrznej plyty czolowej,jest stosunkowo plaski, ogólnie, z krawedziami zasadniczo lezacymi w jednej plaszczyznie.Prad odchylania linii jest generowany w uzwojeniu odchylania linii Lh z fig. 2 przez uklad odchylania linii 19. Prad odchylania polajest generowany w uzwojeniu odchylania pola Lv z fig. 2 przez zespól odchylania pola 220, który zawiera uklad odchylania pola wedlug wynalazku 20 z fig. 1 albo uklad odchylania pola wedlug wynalazku 120 z fig. 3, co zostanie objasnione ponizej.4 146 348 Znieksztalcenia poduszkowe pólnoc-poludnie osnowy obrazu wytworzonej na ekranie kwadratowo-plaskiej lampy obrazowej moga byc skorygowane, zgodnie z wynalazkiem, za pomoca pradowego sygnalu cosinusoidalnego majacego czestotliwosc odchylania linii, który jest dodawany do pradu odchylania pola. Cosinusoidalny prad korekcyjny dodawany w celu zasadni¬ czego skorygowania geometrycznych znieksztalcen poduszkowych pólnoc-poludnie zapewnia mozliwosc lepszego dopasowania do pozostalosciowych znieksztalcen osnowy obrazu spowodo¬ wanych asferycznoscia plyty czolowej kwadratowo-plaskiej lampy obrazowej.Sygnal odwzorowany funkcja cosinusoidalna koryguje wieksza czesc bledu pozostaloscio¬ wego, poniewaz zmiana biegunowosci nachylenia pradu cosinusoidalnego nastepuje przy kazdym przecieciu osi zerowej. Paraboliczny sygnal korygujacy o czestotliwosci odchylania linii jest mniej korzystny niz cosinusoidalny sygnal korekcyjny, ze wzgledu na obecnosc znieksztalcen podobnych do litery M.Aby wygenerowac korekcyjnapradowa skladowa cosinusoidalna o czestotliwosci odchylania linii pradu odchylania pola iv obwód rezonansowy LC 22 z fig. 1 jest pobudzany z czestotliwoscia odchylania linii przez wzmacniacz przelaczajacy z tranzystorem Q4 wlaczonym w ukladzie Dar- lingtona. Obwód rezonansowy LC 22 ma czestotliwosc rezonansowa równa czestotliwosci odchy¬ lania linii. W obwodzie rezonansowym LC 22 jest generowany zatem prad obwodowy ii majacy ksztalt cosinusoidy i czestotliwosc równa czestotliwosci odchylania linii. Obwód sterujacy 26 wytwarza sygnal sterujacy 33H, który przelacza poziomy przewodzenia wzmacniacza Q4 z czestotliwoscia odchylania linii. Zgodnie z wynalazkiem przelaczanie jest realizowane w taki sposób, ze czas trwania wynosi 50% okresu przelaczania. Jest to korzystne wówczas, gdy pobudzenie obwodu rezonansowego LC 22 jest realizowane z czestotliwoscia odchylania linii fa. Poniewaz najwieksza skladowa czestotliwosciowa sygnalu zajmujacego polowe jego okresu ma czestotliwosc równa czestotliwosci podstawowej fa, przy pobudzaniu obwodu rezonansowego LC 22 wprowadzane sa male znieksztalcenia harmoniczne.Aby uzyskac odpowiednia korekcjeznieksztalcen poduszkowych pólnoc-poludnie, amplituda modulacji pradu odchylania pradu sygnalem odchylania linii jest taka, ze zmienia sie z czestotli¬ woscia odchylania pola w sposób piloksztaltny. Zgodnie z wynalazkiem obwód sterujacy 26 przelacza poziomy przewodzenia wzmacniacza przelaczajacego Q4 z czestotliwoscia odchylania linii miedzy pierwszym a drugim poziomami przewodzenia. Aby wytworzyc zmiany amplitudy cosinusoidalnego pradu korekcyjnego ii z czestotliwoscia odchylania pola, wartosci dwu poziomów przewodzenia sa zmienne z czestotliwoscia odchylania pola w sposób piloksztaltny. W ten sposób obwiednia modulacji pradu odchylania pola iv ma wysokosc maksymalna przy górnej i dolnej krawedziach osnowy obrazu i minimalna w srodku osnowy obrazu. Przez to uzyskuje sie odpo¬ wiednia wartosc korekcjiznieksztalcen poduszkowych pólnoc-poludnie we wszystkich momentach czasu w przedziale wycierania pola.Obwód sterujacy 26 zawiera pierwszy Ql i drugi Q2 wzmacniacze sterujace polaczone w rózny sposób, przeznaczone do wytwarzania pierwszego icn i drugiego iQ2 tranzystorowych pradów sterujacych na odpowiednich wyjsciach wzmacniaczy Ql i Q2. Wyjscia kolektorowe wzmacniaczy sterujacych Ql i Q2 sa przelaczane na mase ukladu z czestotliwoscia odchylania linii przez odpowiednie pierwszy QA i drugi QB przelaczniki sterujace.Celem zapewnienia mozliwosci przelaczania z czestotliwoscia odchylania linii przelaczników sterujacych QA i QB impulsowe napiecia powrotu linii 31, oznaczonejako napiecie Vr na fig. 4a, jest wytwarzane w zwykly sposób na zacisku wyjsciowym 29. Napiecie impulsowe 31 powrotu linii jest calkowane przez obwód calkujacy skladajacy sie z rezystora Rl i kondensatora Cl, z którego uzyskuje sie napiecie piloksztaltne 32 odchylania linii, oznaczone jako napiecie Vhs na fig. 4b.Piloksztaltne napiecie 32 odchylania linii jest doprowadzane do wejscia odwracajacego przela¬ cznika QA i do nieodwracajacego wejscia przelacznika QB. Pozostale wejscia przelaczników QA i QB sa polaczone ze wspólnym punktem ukladu.Jak pokazano na fig. 4c i 4d, wyjscia przelaczników sterujacych QA i QB sa przelaczane napieciami sterujacymi 27H i 28H miedzy stenami przewodzenia i nieprzewodzenia z czestotliwos¬ cia odchylania linii i przeciwnymi fazami. Takwiec w przedziale czasowym t2 do ta przelacznik QA jest w stanie nasycenia, a napiecie przelaczajace 27H jest równe potencjalowi wspólnego punktu146 348 5 ukladu (masy). W tym przedziale czasowym przelacznik sterujacy QB jest w stanie odciecia (nie przewodzi pradu), a napiecie przelaczajace 28H odpowiada poziomowi napiecia kolektorowego wzmacniacza sterujacego Q2. W nastepnym przedziale czasowym odpowiadajacym polowie okresu odchylania linii, to znaczy od momentu t4 do momentu t6, przelacznik sterujacy QA znajduje sie w stanie odciecia, a przelacznik sterujacy QB w stanie nasycenia. Napiecie przelacza¬ jace 28Hjest wówczas równe potencjalowi wspólnego punktu ukladu (masy), a napiecie przelacza¬ jace 27H jest równe poziomowi napiecia kolektorowego wzmacniacza sterujacego Ql.Napiecia przelaczajace 27H i 28H majace czestotliwosc odchylania linii sa doprowadzane do bazy tranzystora wysterowujacego Q3 przez diody Dl i D2. Tranzystor Q3 jest zalaczony w ukladzie wtórnika emiterowego. Wyjsciowa elektroda tranzystora bedaca emiterem tego tranzy¬ stora wysterowujacego Q3 jest sprzezona zmiennopradowo z baza przelaczajacego wzmacniacza mocy Q4 przez kondensator Q3. Zgodnie z wynalazkiem, tranzystor Q4 moze pracowac w liniowym zakresie jego charakterystyk pradowo-napieciowym. Polaryzacja stalopradowa bazy tranzystora Q4 jest zapewniona poprzez pare rezystorów R15 i R16 wlaczonych w ukladzie dzielnika napiecia. Emiter tranzystora Q4 jest polaczony ze wspólnym punktem ukladu (masa) przez rezystor R17.Doprowadzenie napiec 27H i 28H o czestotliwosci odchylania linii do bazy tranzystora wysterowujacego Q3 powoduje wytworzenie przez niego dwupoziomowego napiecia sterujacego 33H o czestotliwosci odchylania linii na wyjsciowej elektrodzie emiterowej tranzystora Q3 o poziomach napieciowych wynoszacych odpowiednio 33a i 33b, jak pokazano na fig. 4a. Poziom napieciowy 33ajest bezposrednia funkcja amplitudy napiecia przelaczajacego 27H. Poziom napie¬ ciowy 33b jest bezposrednia funkcja amplitudy napiecia przelaczajacego 28H.Dwupoziomowy sygnal sterujacy 33H przelacza poziomy przewodzenia wyjsciowego wzmac¬ niacza przelaczajacego Q4 z czestotliwoscia odchylania linii miedzy pierwszym a drugim pozio¬ mami przewodzenia. Jak pokazano na fig. 4f, prad kolektorowy icn tranzystora Q4 jest pradem dwupoziomowym, którego pierwszy poziom wynosi 34a, która to wartosc jest bezposrednio zalezna od poziomu 33a sygnalu sterujacego 33H, i którego drugi poziom wynosi 34b, która to wartosc jest bezposrednio zalezna od poziomu 33b.Wyjsciowy sygnal pradowy \qa o czestotliwosci linii pobudza obwód rezonansowy LC 22 do generowania zasadniczo cosinusoidalnych drgan. Pojemnosciowa galaz obwodu rezonansowego 22 zawiera kondensator C5 zalaczony równolegle do uzwojenia wtórnego Ws regulowanego transformatora Tl. Transformator Tl stanowi galaz indukcyjna obwodu rezonansowego 22.Uzwojenie pierwotne Wp transformatora Tl jest dolaczone do kolektorowej elektrody wyjsciowej wzmacniacza przelaczajacego Q4. TransformatorTl jest zestrojony na czestotliwosc równa cze¬ stotliwosci odchylania linii. Obwód rezonansowy 22 odfiltrowuje wyzsze harmoniczne dwukierun¬ kowego pradowego sygnalu pobudzajacego \qa tak, iz uzyskuje sie zasadniczo sinusoidalne napie¬ cie na uzwojeniu pierwotnym Wp o czestotliwosci odchylania linii. To napiecie sinusoidalne jest przedstawione na fig. 4 g jako napiecia kolektorowe V94 wzmacniacza przelaczajacego Q4.W wyniku pobudzenia obwodu rezonansowego 22 uzyskuje sie cosinusoidalne drgania pra¬ dowe i sinusoidalne drgania napieciowe w kondensatorze C5 i w uzwojeniu wtórnym Ws. Na fig. 5b i 5c przedstawione sa cosinusoidalny prad korekcyjny ii w uzwojeniu wtórnym Ws i przesuniete o 90° napiecie VI na obwodzie rezonansowym 22. Na fig. 5a przedstawiono impulsowe napiecie odniesienia powrotu linii. W celu opisu dzialania ukladu wedlug wynalazku rozpatruje sie przypa¬ dek, gdy maksima lub minima sygnalu cosinusoidalnego przypadaja na srodek przedzialu wybie¬ rania linii lub powrotu linii i gdy sygnal sinusoidalny ma wartosci zerowe w tych momentach czasowych.W wyniku oddzialywania napiecia VI w uzwojeniu odchylania pola Lv wytwarzania jest cosinusoidalna korekcyjna skladowa pradowa, która koryguje znieksztalcenie poduszkowe pólnoc-poludnie. Taskladowajest w fazie z pradem korekcyjnym ii obwodu rezonansowego LC 22 i amplitude równa ii. Lws/Lv, gdzie Lws jest indukcyjnoscia uzwojenia wtórnego Ws transformatora Tl. Korekcyjnaskladowa pradowa pradu odchylania pola iv powoduje modulacje z czestotliwoscia linii, która to skladowajest dodawana do pradu odchylania pola w srodku kazdej linii wybierania i która jest odejmowana na koncu i poczatku kazdej linii wybierania.6 146 348 Uzwojenie odchylania pola Lv jest dolaczone równolegle do obwodu rezonansowego 22 i partycypuje w rezonansie. Prady odchylania linii sa z tego powodu w fazie. Sprzezenie miedzy uzwojeniami Wp i W8 transformatoraTl powinno byc bardzo silne, aby wyeliminowac przesuniecie fazowe miedzy uzwojeniami Wp i Ws. TranzystorQ4 pracuje w klasie A i przedstawia soba zródlo pradowe, które nie obciaza obwodu rezonansowego 22. Uzwojenie Wp przedstawia soba dla tranzystora Q4 duze obciazenie impedancyjne przy czestotliwosci równej czestotliwosci rezonan¬ sowej obwodu rezonansowego 22. Na wszystkich innych czestotliwosciach impedancja uzwojenia Wp jest mala. Dlatego wyzsze harmoniczne czestotliwosci odchylania linii sa bocznikowane przez uzwojenie Wp.Indukcyjnosc transformatora Tl jest regulowana, co zapewnia mozliwosc regulacji fazy modulacji pradu odchylania pola, a przez to - wyeliminowanie znieksztalcen trapezowych pólnoc- poludnie. Dla regulacji fazowania modulacji odchylania Unii, jak zostanie objasnione ponizej, jest równiez korzystnym, aby przelaczenie sygnalu sterujacego miedzy poziomami 33a i 33b mialo miejsce w srodku powrotu linii w momencie czasowym t2, jak pokazano na fig. 4a i 4g, i w srodku wybierania linii w momencie czasowym U.Dla zapewnienia korekcji znieksztalcen poduszkowych pólnoc-poludnie amplituda cosinu- soidalnej modulacji odchylania linii pradu odchylania pola zmienia sie z czestotliwosciaodchylania pola w sposób zasadniczo piloksztaltny. Jak pokazano na fig. 6a, wysokosc obwiedni modulacji amplitudowej pradu odchylania pola iv jest maksymalna w górze i na dole osnowy obrazu, na poczatku i na koncu wybierania pola, i jest równa zeru w srodku osnowy obrazu lub wybierania pola. Blisko usytuowane linie pionowe, na wykresach z fig. 6a, schematycznie przedstawiaja modulacje czestotliwosci linii pradu odchylania pola.Zgodnie z wynalazkiem, dla wywolania zmian czestotliwosci odchylania pola obwiedni modu¬ lacji odchylania linii pradu odchylania pola iv obwód sterujacy 26 zmienia poziom 33a ipoziom 33b sygnalu sterujacego 33H z czestotliwosci pola. Zgodnie z wynalazkiem, poziom 33a zmienia sie w sposób odwrotny niz poziom 33b w przedziale czasowym wybierania pola, a mianowicie, na przyklad, tak, iz poziom 33a zmniejsza sie co do wartosci w przedziale czasowym wybierania pola, a poziom 33b w tym okresie zwieksza sie. Poza tym w wyniku takiego rozwiazania faza korekcji cosinusoidalnej pradu odchylania pola w drugiej polowie przedzialu wybierania pola jest przesu¬ nieta o 180° wzgledem korekcji cosinusoidalnej w pierwszej polowie przedzialu czasowego wybie¬ rania pola.Aby uzyskac zmiane poziomów amplitudowych sygnalu sterujacego 33H napiecie piloksz- taltne odchylania pola 24, uzyskiwane na rezystorze próbkujacymRs, jest doprowadzane do bazy wzmacniacza sterujacego Q2 róznicowo polaczonych wzmacniaczy sterujacych Ql i Q2. Wartosc pradu sterujacego io2, pradu kolektorowego tranzystora Q2 nie jest stala, lecz zmienia sie z czestotliwoscia odchylania pola,zwiekszajac sie zasadniczo w sposób piloksztaltny w przedziale czasowym wybierania pola. Prad sterujacy icn, prad kolektorowy tranzystor Ql, jest równiez zmieniajacym sie z czestotliwoscia odchylania pola pradem, lecz prad ten zmniejsza sie co do wartosci w przedziale czasowym wybierania pola. Dzieki zmianom pradów sterujacych icn i iQ2, amplitudy napiec przelaczajacych 27H i 28H równiez sie zmienia w przedziale wybierania pola.Figury 6b do 6i przedstawiaja zmiany ksztaltów sygnalów w rozciagnietej skali czasowej w poblizu symetrycznie zlokalizowanych momentów czasowych wybierania pola Tb i Te z fig. 6a.Momenty czasowe mieszajace sie w przedziale wybierania pola, mianowicie momenty Tb i Tesa w równych odstepach od momentu czasowego Tcodpowiadajacego srodkowiekranu. Takwiec prad odchylania pola iv z fig. 6a ma taka sama wartosc I0 lecz odwrotna biegunowosc w momentach czasowych Tb i T© w przedzialach czasowych wybierania pola.Napiecie przelaczajace 27H z fig. 6d jest fazowane dla uzyskania dodatnio nachylonego przejscia w srodkunapiecia impulsowego wybierania linii Vrw momencie ttz fig. 6b i dla uzyskania ujemnie nachylonego przejscia w srodku powrotu linii w momencie tr. Napiecie 27H podtrzymuje taka sama faze w przedziale czasowym wybierania pola, wlaczajac momenty Tb i Te. Amplituda napiecia 27H jednakze zmniejsza sie z czestotliwoscia odchylania pola w sposób piloksztaltny od poziomu napieciowego V'i w poblizu momentu Tb w przedziale czasowym wybierania pola do poziomu napieciowego V'z w poblizu momentu Tew przedziale czasowym wybierania pola.146 348 7 Napiecie przelaczajace 28H z fig. 6e jest fazowane odwrotnie niz napiecie 27H, co ma na celu zapewnienie mozliwosci uzyskania ujemnie nachylonego przejscia w srodku wybierania linii w momencie czasowym tt i dodatnio nachylonego przejscia w srodku powrotu linii w momencie tr.Napiecie 28H utrzymuje taka sama relacje gazowa w calym przedziale wybierania pola, wlaczajac momenty Tb i Te.Amplituda napiecia 28H zwieksza sie z czestotliwoscia odchylania pola w sposób piloksztaltny od poziomu napieciowego V'i, w poblizu momentu Tb W przedziale czasowym wybierania pola do poziomu napieciowego \f2 w poblizu momentu Teprzedzialu wybierania pola.Napiecie sterujace 33H, pokazane na fig. 6f, jest wynikiem nalozenia sie napiec 27H i 28H. W pierwszej polowie przedzialu wybierania pola amplituda napieciowa 27H jest znacznie wieksza od amplitudy napiecia 28H i dlatego faza napiecie sterujace 33H jest równa fazie napiecia 27H przy dodatkowo nachylonym przejsciu w srodku wybierania linii. W poblizu srodka wybierania pola amplitudy napiec 27H i 28H sa równe i napiecie sterujace 33H nie zawiera zadnych skladowych o ksztalcie prostokatnym. W drugiej polowie przedzialu odchylania pola amplituda napiecia 28H znacznie przewyzsza amplitude napiecia 27H i stad faza napiecia sterujacego 33H zmienia sie o 180° i staje sie równa fazie napiecia 28H z ujemnym przejsciem w srodku przedzialu wybierania linii.Odwrócenie fazy napiecia sterujacego 33H w drugiej polowie przedzialu czasowego wybiera¬ nia pola wzgledem fazy tego napiecia w pierwszej polowie przedzialu czasowego wybierania pola wywoluje wymagane odwrócenie fazy cosinusoidalnej korekcyjnej skladowej pradu odchylania pola iv pokazanego na fig. 6c. W pierwszej polowie przedzialu wybierania pola takiej, jak w poblizu punktu Tb w przedziale wybierania pola, napiecia sterujacego 33H pokazane na fig. 6fma dodatnie nachylenie w momencie tt odpowiadajacym srodkowi wybierania linii, przez co wytwarza sie dodatnia korekcyjna skladowa pradowa 48p, przedstawiona na fig. 6c. W drugiej polowie prze¬ dzialu czasowego wybierania pola takiej, jak w poblizu momentu Tcw przedziale wybierania pola, napiecie sterujace 33H ma ujemne nachylenie w momencie tt, przez co wytwarza sie ujemna korekcyjna skladowa pradowa 48n.Na figurze 7a przedstawiono napiecie Vqi w skali czasowej odchylania pola. Modulacja napiecia kolektorowego Vqi jest schematycznie przedstawiona liniami pionowymi usytuowanymi blisko siebie. W fig. 7b przedstawiono napiecie Vq2 na kolektorze tranzystora wzmacniacza sterujacego Q2. Modulacja napiecia kolektorowego Vq2 jest schematycznie przedstawiona liniami pionowymi usytuowanymi blisko siebie. Porównanie fig. 7a i fig. 7b doprowadza do wniosku, ze zmiany napiecia Vqi sa odwrotne zmianom napiecia Vq2.Na figurze 7c przedstawiono napiecie VeQ3 na wyjsciu emiterowym tranzystora wysterowuja- cego Q3 w skali czasowej rozciagnietej w porównaniu ze skala czasowa innych sygnalów przedsta¬ wionych na fig. 7. Napiecie VeQ3,jakie przedstawiono na fig. 7c, odpowiada obwiedni modulacyjnej sygnalu sterujacego 33H. Modulacja napiecia VeQ3jest schematycznie przedstawiona na fig. 7c jako usytuowane blisko siebie linie pionowe.Zmieniajace sie napiecie sterujace VeQ3jest doprowadzane do bazy wzmacniacza przelaczaja¬ cego Q4 tak, iz prad pobudzajacy icw zmienia amplitude z czestotliwoscia pola. Jak pokazano na fig. 7d obwiednia pradu iQ4 moze byc odwzorowana dwoma zasadniczo piloksztaltnymi liniami 36 i 37 zmieniajacymi sie z czestotliwoscia pola w sposób wzajemnie odwrotny. Amplituda skladowej pradu io4 schematycznie odwzorowana liniami usytuowanymi blisko wzgledem siebie zmniejsza sie w sposób zasadniczo piloksztaltny od poczatku wybierania pola do srodka wybierania pola i zwieksza sie w sposób zasadniczo piloksztaltny od srodka wybierania pola do konca wybierania pola.Obwiednia napiecia kolektorowej Vq4 jest przedstawiona na fig. 7e i zasadniczo ma taki sam ksztalt, jak prad kolektorowy iQ4 z fig. 7d. Punkt przeciecia sie Tc obiedni napieciowej z fig. 7e przypada mniej wiecej na srodek przedzialu wybierania pola. Moment Te jest opózniony w stosunku do momentu przeciecia sie Tj obwiedni pradowej z fig. 7d, poniewaz ma miejsce wzajemne oddzialywanie uzwojen odchylania linii Lh i Lv odchylania pola Lv,co zostanie objasnione ponizej.Modulacja warunków przewodzenia wzmacniacza przelaczajacego Q4 powoduje modulacje pradu korekcyjnego ii w obwodzie rezonansowym LC 22 i modulacje amplitudowa napiecia VI, jak pokazano na fig. 7f i 7g odpowiednio. Skladowe pradu ii i napiecia VI sa schematycznie pokazane na fig. 7f i fig. 7g jako linie pionowe usytuowane blisko wzgledem siebie. Wplyw8 146 348 modulacji pradu ii i napiecia VI na prad odchylania pola iv jest pokazany na fig. 6a, na którym obwiednia modulowanego pradu odchylania pola wykazuje maksymalna modulacje na górze i na dole wybierania pola i brak modulacji w srodku wybierania pola.Pewne wzajemne oddzialywanie istnieje miedzy uzwojeniem odchylania linii Lh i uzwojeniem odchylania pola Lv, z fig. 2. To wzajemne oddzialywanie przejawia sie w tym, ze w uzwojeniu odchylania pola indukowane sa napiecie i prad na skutek istnienia sprzezenia elektromagnety¬ cznego miedzy tymi uzwojeniami poprzez pole magnetyczne wytwarzane przez prad odchylania linii. Skladowa pradu o czestotliwosci odchylania linii powstala na skutek wzajemnego oddzialy¬ wania uzwojen indukowana w uzwojeniu odchylania pola Lv pobudza obwód rezonansowy 22 i dodaje do pradu odchylania pola iv skladowa pradowa korygujaca znieksztalcenia poduszkowe pólnoc-poludnie majaca tylko jedna biegunowosc i stala amplitude. Biegunowosc jest taka, aby skladowa korygujaca byla dodawana do korekcjipólnoc-poludnie realizowanej przez uklad korek¬ cji znieksztalcen poduszkowych 23 na górze osnowy obrazu i odejmowana od korekcji wprowa¬ dzanej na dole osnowy obrazu.Aby skompensowac asymetryczne oddzialywania, zgodnie z wynalazkiem, uklad korekcji znieksztalcen poduszkowych 23 generuje asymetryczne obwiednie napiecia V©q3 i pradu iQ4, jak pokazano na fig. 7c i fig. 7d. Asymetryczna obwiednia pradu \qa kompensuje wzajemne oddzialy¬ wanie uzwojen tak, aby uzyskac symetryczne dla napiecia Vq4, pradu ii i napiecia VI,jak pokazano na fig. 7e, fig. 7f i fig. 7g. Stopien wprowadzanej asymetrii jest regulowany za pomoca regulowa¬ nego potencjometru R4 zalaczonego w ukladzie dzielnika napiecia polaczonego z baza sterujacego wzmacniacza róznicowego Ql. Niektóre kombinacje zespól odchylania - lampa obrazowa oraz niektóre sposoby lokalizacji zespolu odchylania równiez moga wymagac wprowadzenia korekcji asymetrycznej. Nieduza korekcja asymetryczna moze byc takze wymagana, gdy os wizualna rózni sie od osi lampy obrazowej.Prad io4 z fig. 7d jest proporcjonalny do napiecia wysterowujacego VeQ3 z fig. 7c. Obwiednia napiecia Vq4, które jest napieciem zmiennopradowym równiez wystepujacym na uzwojeniu Wp transformatora Tl, stanowia transformowane napiecie VI. Napiecie VI jest proporcjonalne do ogólnego wysterowania obwodu rezonansowego 22 reprezentowanego przez prad iQ4 i wzajemne oddzialywanie uzwojen. Odstep czasowy miedzy momentami T i Tcjest dlatego zalezny od stopnia wzajemnego oddzialywania uzwojen. Wyprzedzenie Tj jest regulowane za pomoca potencjometru R4 tak, aby uzyskac linie proste w srodku wybierania pola w poblizu momentu Tc.Sygnal odchylania linii wychwytywany przez uzwojenie odchylania pola Lv wprowadza nieciaglosc modulacji pradu odchylania pola iv w przedziale czasowym powrotu linii. Jak poka¬ zano na fig. 6c, w przedziale czasowym powrotu linii pradu pola iv zmienia sie czestotliwosc sygnalu od czestotliwosci odchylania linii fn do wiekszej czestotliwosci powrotu linii. Ta nieciaglosc powstajaca w przedziale powrotu linii jest malo zauwazalna na ekranie lampy obrazowej.Jak zaznaczono powyzej, plyta czolowa kwadratowo-plaskiej lampy obrazowej ma powierz¬ chnie asferyczna. Jej krzywizna jest stosunkowo mala w poblizu srodka plyty czolowej, ale zwieksza sie przy krawedziach przy przemieszczaniu sie wzdluz torów równoleglych do obu osi: duzej i malej. Krawedzie plyty czolowej sa prawie plaskie, przy czym punkty lezace na górnej, dolnej, prawej i lewej krawedziach sa usytuowane zasadniczo na wspólnej plaszczyznie. Zgodnie z wynalazkiem uklad korekcji znieksztalcen poduszkowych 23, z fig. 1, wytwarza nielinearna piloksztaltna obwiednie modulaji pradu odchylania pola. Dzieki temu, ze obwiednia modulacji ma ksztalt nielinearny, zapewniona jest mozliwosc korekcji pozostalosciowych znieksztalcen podusz¬ kowych pólnoc-poludnie spowodowanych asferycznoscia plyty czolowej kwadratowo-plaskiej lampy obrazowej SP z fig. 2.Aby zrozumiec potrzebe nielinearno uksztaltowanej obwiedni modulacji pradu odchylania pola iv, nalezy zalozyc, ze modulacja pradu korekcyjnego ii wywoluje wytworzenie linearnej obwiedni piloksztaltnej, jak pokazano na fig. 8 linia kreskowana 34.W przypadku plyty czolowej lampy obrazowej SP jednakze, linearna obwiednia 34 jest nieprzydatna dla wprowadzenia odpowiedniej korekcji amplitudowej we wszystkich punktach w przedziale czasowym wybierania pola. Zalózmy, ze potencjometr RIO korygujacy amplitude jest146348 9 regulowany tak, aby uzyskac odpowiednia wartosc amplitudy korekcji dla linii osnowy obrazu wybieranych miedzy linia srodkowa a liniami przy górnej i dolnej krawedziach. Wynikjest taki, ze przy linearnej obwiedni piloksztaltnej dla linii srodkowych amplituda korekcjijest zbyt duza, ale dla linii przy górnej i dolnej krawedziach osnowy obrazu ta amplitudajest zbyt mala. Analogiczna sytuacja powstaje równiez wówczas, gdypotencjometr RIOjest wyregulowany tak, ze odpowiednia amplituda korekcji ustawia sie dla skompensowania znieksztalcen osnowy obrazu przy górnej i dolnej jej krawedziach, albo w srodku osnowy obrazu.Zgodnie z wynalazkiem obwód korekcji znieksztalcen poduszkowych pólnoc-poludnie zapewnia mozliwosc uzyskania nielinearnej obwiedni piloksztaltnej sygnalu odchylania pola, która uwzglednia asferycznosc plyty czolowej kwadratowo-plaskiej lampy obrazowej. W przykladzie wykonania wynalazku, uprzednio omówionym, linearna modulacja sygnalu odchylania pola powoduje, ze uzyskuje sie zbyt duza amplitude korekcji dla linii w srodku osnowy obrazu i zbyt mala amplitude korekcji dla linii przy górnej i dolnej krawedziach osnowy obrazu. W tym przykladzie wykonania wynalazku odpowiednim nielinearnym ksztaltem sygnalu jest taki, który zapewnia nieznaczne zmniejszenie wysokosci obwiedni przy mniejszych amplitudachpradu korek¬ cyjnego, gdy wybierane sa linie srodkowe osnowy obrazu, i niewielkie zwiekszenie wysokosci obwiedni przy wiekszych amplitudach pradu korekcyjnego, gdy wybierane sa linie przy górnej i dolnej krawedziach osnowy obrazu.Aby uzyskac nielinearnosc korekcji, obwiednia sygnalu wybierania pola napiecia sterujacego V6Q3, przedstawiona na fig. 7c jest uksztaltowana nielinearnie tak, ze jest scisnieta przy malych poziomach amplitudy modulacji i rozciagnieta przy duzych poziomach amplitudy. Aby uzyskac nielinearnosc obwiedni napiecia sterujacego V6Q3 wprowadza sie dodatnie sprzezenia zwrotne dla napiecia V6Q3 ku emiterom tranzystorów sterujacych Ql i Q2 poprzez potencjometr R13 i rezystor R12. Dodatnie sprzezenie zwrotne nielinearnie ksztaltuje pradowe sygnaly sterujace ioi i io2 generowane przez wzmacniacze sterujace Ql i Q2, co ma na celu uzyskanie nielinearnych zmian kazdej z dwupoziomowych amplitud sygnalu sterujacego 33H.Dodatkowe nielinearne uksztaltowanie jest uzyskiwane przez dodawanie, na elektrodach emiterowych wzmacniaczy sterujacych Ql i Q2, napiecia parabolicznego 94 doprowadzanego z kolektora tranzystora Q5. Napiecie paraboliczne 94 jest napieciem zmiennopradowym doprowadza¬ nym do wzmacniaczy sterujacych Ql i Q2 poprzez kondensator C7 i rezystor R24. Aby uzyskac napiecie paraboliczne 94, napiecie paraboliczne 25 otrzymywane na górnej okladzinie kondensa¬ tora sprzegajacego Cv jest doprowadzane do bazy tranzystora Q5.Poprzez wprowadzenie dodatniego sprzezenia zwrotnego dla napiecia sterujacego Ve03 i poprzez dodanie napiecia parabolicznego 94 obwiednia napiecia VeQ3jest uksztaltowana nielinear¬ nie w taki sposób, ze uzyskuje sie nielinearnie uksztaltowana obwiednie dla pradu korekcyjnegoii, jak to zostalo przedstawione krzywa 35 zaznaczona linia ciagla na fig. 8 Wporównaniu do linearnie uksztaltowanej obwiedni 34 obwiednia 35jest scisnieta co do wysokosci w srodku osnowy obrazu i rozciagnieta przy górnej i dolnej krawedziach osnowy obrazu, jak to jest wymagane, zakladajac hipotetyczne warunki. Te róznorodne warunki, jakie moga zaistniec przy róznych ustawieniach potencjometru RIO, moga wymagac odpowiednich modyfikacji nielinearnego uksztaltowania korekcji. Nalezy zaznaczyc, ze nielinearnosc ksztaltu obwiedni 35 z fig. 8 zostala uwydatniona w nieznacznym stopniu.Figura 3 przedstawia uklad odchylania pola 120, który zawiera odmienny uklad korekcji 123 znieksztalcen poduszkowych wedlug wynalazku. Na fig. 3 wzmacniacza 21 odchylania pola wytwa¬ rza napiecie wyjsciowe 21V, przedstawione na fig. lOh. Napiecie wyjsciowe 21Vjest doprowadzone do uzwojenia Lv odchylania pola w celu wytworzenia pradu iv i odchylania pola, przedstawionego na fig. 10.W celu zapewnienia modulacji z czestotliwoscia linii dla pradu iv odchylania pola, które zapewnia korekcje pionowych znieksztalcen poduszkowych, stopien wyjsciowy ukladu korekcji 123 znieksztalcen poduszkowych zawiera tranzystor wysterowujacy Q3, tranzystor przelaczajacy Q4 i obwód rezonansowy LC 22. Kazdy z tych elementów zapewnia jego szczególna funkcje w sposób identyczny do odpowiedniego elementu w ukladzie korekcji 23 znieksztalcen poduszko¬ wych z fig. 1. Obwód sterujacy 126 wytwarza dwupoziomowe napiecie sterujace 133H o modulo¬ wanej amplitudzie i czestotliwosci linii, które wysterowuje tranzystor przelaczajacy Q4.10 146 348 W obwodzie sterujacym 126 napiecie impulsowe 31 powrotu linii, doprowadzony do zacisków wyjsciowych 29 i przedstawiono na fig. 9a, jest calkowicie przez kondensator C15 i rezystory R42 i R54 w celu wytworzenia napiecia piloksztaltnego 32 o czestotliwosci linii, przedstawionego na fig. 9b, którejest doprowadzane do wejscia odwracajacego sterowalnego przelacznika U2A. Na wyjsciu przelacznika U2A jest odbierane napiecie przedlaczajace 127H o czestotliwosci linii i 50% cyklu pracy, przedstawione na fig. 9c. Napiecie piloksztaltne 32 o czestotliwosci linii jest równiez dostarczane do wejscia nieodwracajacego sterowanego przelacznika U2C w celu wytworzenia na wyjsciu przelacznika napiecia przelaczajacego 128H o czestotliwosci linii i 50% cyklu pracy, przedstawionego na fig. 9d, które jest przesuniete w fazie o 180° wzgledem napiecia przelaczajacego 127H.Napiecia przelaczajace 127H i 128H sa sumowane przez diody Dl i D2 w obwodzie bazy tranzystora wysterowujacego Q3 zalaczonego w ukladzie wtórnika emiterowego w celu wytworze¬ nia na emiterze dwupoziomowego napiecia sterujacego 133H o czestotliwosci linii, przedstawio¬ nego na fig. 9c. Amplitudowy poziom 133 napiecia sterujacego 133H jest zwiazany bezposrednio z amplituda napiecia przelaczajacego 127H, podczas gdy amplitudowy poziom 133b jest zwiazany bezposrednio z amplituda napiecia przelaczajacego 128H.W celu zapewnienia wlasciwej korekcji pionowych znieksztalcen poduszkowych, obwód sterujacy 126 zmienia zarówno poziom 133a jak i 133b z czestotliwoscia pola w sposób zwykle piloksztaltny.Napiecie piloksztaltne 24 o czestotliwosci pola jest dzielone przez potencjometr R1 i doprowadzane jako przemienne przez kondensator C9 do wejscia odwracajacego wzmacniacza sterujacego U1C w celu uzyskania dodatniego piloksztaltnego napiecia sterujacego Vc o czestotli¬ wosci pola na wyjscia tego wzmacniacza. Napiecie sterujace Vcjest dostarczane do wejscia odwra¬ cajacego wzmacniacza sterujacego U1D dla uzyskania na wyjsciu tego wzmacniacza ujemnego piloksztaltnego napiecia Vd o czestotliwosci pola.Napiecia piloksztaltne Vc i Vd o czestotliwosci pola sa dostarczane odpowiednio przez rezystory R40 i R41 do wyjsc przelaczników sterujacych U2A i U2C. Amplitudy napiec przelaczaja¬ cych 127H i 128H zmieniaja sie wiec z czestotliwoscia pola w sposób piloksztaltny odpowiednio zgodnie z amplitudami napiec sterujacych Vc i Vd.Figura 10 odwzorowuje ksztalty róznych sygnalów wytwarzanych w ukladzie fig. 3 w funkcji czasu przy czestotliwosci pola, z pominieciem modulacji z czestotliwoscia linii tych sygnalów. Jak przedstawiono na fig. lOa, napiecie V24 na wyjsciu przelacznika sterujacego U2A jest dodatnim napieciem piloksztaltnym o czestotliwosci pola, reprezentujacym obwiednie napiecia przelaczaja¬ cego 127H z modulacja o czestotliwosci pola. Podobnie, jak przedstawiono na fig. lOb, napiecie sterujace V2c, uzyskiwane na wyjsciu przelacznika sterujacego U2C jest ujemnym napieciem piloksztaltnym o czestotliwosci pola, reprezentujacym obwiednie napiecia przelaczajacego 128H z modulacja z czestotliwoscia pola.Modulacja z czestotliwoscia pola amplitud napiec przelaczajacych 127H i 128H o czestotli¬ wosci linii daje modulacje z czestotliwoscia pola kazdego poziomu 133a i 133b napiecia sterujacego 133H, przy czym poziom 133a amplitudy wzrasta podczas wybierania pola, a poziom 133b amplitudy maleje. Jak przedstawiono na fig. lOc, napiecie sterujace VeQ3 uzyskiwane na emiterze tranzystora wysterowujacego Q3 reprezentuje obwiednie modulowana z czestotliwoscia pola przelaczonego napiecia sterujacego 133H o czestotliwosci linii.Napiecie sterujace 133H o czestotliwosci linii wytwarza prad wzbudzajacy iQ4 dla obwodu rezonansowego LC22. Fig. 9f przedstawia prad wzbudzajacy io4 w funkcji czasu o czestotliwosci linii, a fig. lOd przedstawia prad w funkcji czasu o czestotliwosci pola. Napiecie Vq4 uzyskiwane na kolektorze o wzmacniacze przelaczajacego Qa jest przedstawione w funkcji czasu z czestotliwoscia linii na fig. 9g i w funkcji czasu z czestotliwoscia pola na fig. lOe. Obwiednia 42a i 42b pradu ic4 o czestotliwosci pola, na fig. lOd, nastepuje scisle za przebiegiem obwiedni 41a i 41b napiecia sterujacego VeQ3 o czestotliwosci pola, z fig. lOc.Przebiegi obwiedni, z fig. lOc, lOf i lOg, nadazaja za suma obwiedni pradu icw z fig. lOd. Jak poprzednio wyjasniono, powoduje to spóznienie punktów przeciecia przebiegów z fig. lOe, lOfi lOg z osia zerowa. W celu kompensacji opóznienia z umieszczenia punktów przeciecia w srodku wybierania pola w czasie Tcpunkty przeciecia obwiedni przebiegów z fig. 7c i 7d sa przesuwane do czasu Tj przed czasem Tc. Wielkosc wyprzedzenia jest regulowana przez potencjometr R37.146 348 11 Prad wzbudzajacy iQ4 wzbudza obwód rezonansowy LC 22 do drgan w celu wytworzenia pradu korekcji ii o czestotliwosci linii, przedstawionego na fig. 9h, i napiecia korekcji VI o czestotliwosci linii, przedstawionego na fig. 9i. Napiecie VI jest dostarczane do uzwojenia Lv odchylania pola dla zapewnienia korekcjipionowych znieksztalcen poduszkowych. Obwiednie 46a i 46b pradu korekcji ii modulowane sa z czestotliwoscia pola, a obwiednie 47a i 47b napiecia korekcjiVI sa modulowane z czestotliwoscia pola i sa przedstawione odpowiednio na fig. lOfi lOg.Napiecie przelaczajace 127H i 128H o czestotliwosci linii maja te same zaleznosci fazowe wzgledem napiecia impulsowego 31 powrotu linii, jak odpowiednie napiecie przelaczajace 27H i 28H o czestotliwosci linii dla ukladu korekcji 23 pionowych znieksztalcen poduszkowych z fig. 1.Jak przedstawiono na fig. 6d i 6g dodatnie przejscia napiec przelaczajacych 27H i 127H wystepuja w czasie tt, w srodku okresu powrotu linii i jak przedstawiono na fig. 6c i 6h dodatnie przejscie napiec przelaczajacych 28H i 128H wystepuja w czasie tr, w srodku okresu powrotu linii.Napiecia przelaczajace 127H i 128H róznia sie od napiec przelaczajacych 27H i 28H co do kierunku wzietego przez poszczególna modulacje amplitudy z czestotliwoscia pola od poczatku wybierania pola do kierunku konca wybierania pola. Przy porównaniu fig. lOa z fig. 7a i porówna¬ niu fig. 6g z fig. 6d mozna zauwazyc, ze amplituda napiecia przelaczajacego 27H maleje. Podobnie przy porównaniu wlasciwych figur mozna zauwazyc, ze amplituda napiecia przelaczajacego 128H maleje podczas wybierania pola, podczas gdy amplituda napiecia przelaczajacego 28H wzrasta.Ze wzgledu na to, ze modulacja amplitudy napiec przelaczajacych 127H i 128Hjest przeciwna wzgledem modulacji amplitudy napiec przelaczajacych 27H i 28H, napiecie sterujace 133H o czestotliwosci linii z fig. 6i, jest przesuniete w fazie o 180° wzgledem napiecia sterujacego 33H o czestotliwosci linii z fig. 6g. Ta róznica faz musi byc wzieta pod uwage w celu wytwarzania modulacji amplitudy pradu odchylajacego iv podczas pierwszej polowy wybierania pola, przed czasem Tc, z fig. 6a, i modulacji ujemnej amplitudy podczas drugiej polowy wybierania pola, po czasie Tc. Jednym sposobem uwzglednienia przesuniecia fazowego o 180° miedzy napieciem sterujacym 133H i napieciem sterujacym 33H jest odwrócenie kierunku nawiniecia uzwojenia pierwotnego Wp z fig. 1.Zgodnie z inna cecha wynalazku nieliniowe uksztaltowanie przebiegu obwiedni modulowanej z czestotliwoscia pola dla korekcji cosinusoidalnej pradu odchylania pola jest realizowane przez uklad ksztaltowania 138 pola z fig. 3. Napiecie piloksztaltne 24 o czestotliwosci pola, uzyskiwane na potencjometrze sterujacym Ri amplituda pionowa, reprezentuje próbkowany prad odchylania pola. Tak wiec przebieg napiecia piloksztaltnego 24 ma ksztalt sinusoidy, majacy nachylenie na poczatku i na koncu pola, które jest mniejsze niz w srodku wybierania pola. Wymagane nachylenie dla nieliniowo uksztaltowanego przebiegu obwiedni modulowanej z czestotliwoscia pola dla pradu odchylania iv, jak wyjasniono poprzednio, jest nachyleniem, którejest bardziej strome na poczatku i koncu wybierania pola niz w srodku. Uklad ksztaltowania sygnalu 138 wytwarza z napiecia piloksztaltnego 24 pola zmodyfikowane napiecie 45 o czestotliwosci odchylania pola. Dodawanie napiecia 45 o czestotliwosci pola do napiecia piloksztaltnego 24 o czestotliwosci pola na wejsciu odwracajacym wzmacniacza U1C daje w wyniku wlasciwe nachylenie pionowych znieksztalcen poduszkowych w kineskopie plasko-kwadratowym.W ukladzie ksztaltowania sygnalu 138 napiecie piloksztaltne 24 odchylania pola jest dopro¬ wadzane do wejscia odwracajacego wzmacniacza operacyjnego U1A. Wzmacniacz operacyjny U1A pracuje jako podwójny uklad calkujacy i jest przeznaczony do wytwarzania na wyjsciu wzmacnia¬ cza sygnalu 44 majacego ksztalt litery S trzeciego rzedu i o czestotliwosci pola. Przeciecia sygnalem 44 osi zerowej wyprzedza nieznacznie srodek wybierania pola. Sygnal 44 jest najpierw opózniony przez rezystor R5 i kondensator C3 i nastepnie doprowadzany do wejscia odwracajacego wzmac¬ niacza operacyjnego U1B. Wzmacniacz operacyjny U1B dziala jako wzmacniacz odwracajacy w celu wytworzenia na jego wyjsciu napiecia 45 o obwiedni modyfikowanej z czestotliwoscia pola, które przecina os zerowa w srodku wybierania pola.Napiecie 45 o modyfikowanej obwiedni jest sumowane z napieciem piloksztaltnym 24 na wejsciu odwracajacym wzmacniacza sterujacego U1C w celu wytworzenia nieliniowych sygnalów sterujacych Vc i Vd o obwiedni majacej czestotliwosci pola. W wyniku tego obwiednie piloksztaltne o czestotliwosci pola przebiegów z fig. lOa i lOb sa ksztaltowane w celu wytworzenia obwiedni sygnalu dla korekcji z czestotliwoscia linii, która ma bardziej strome nachylenie na poczatku 112 146 348 koncu wybierania pola, niz wystepowaloby to gdzie indziej, i mniejsze nachylenie w srodku wybierania pola. Zostaje wiec osiagnieta wlasciwa korekcja pionowych znieksztalcen poduszko¬ wych w kineskopie plasko-kwadratowym.Podczas okresu powrotu pola modulacja z czestotliwoscia linii dla pradu iv odchylania pola zmienia sie od modulacji ujemnej amplitudy podczas pierwszej polowy powrotu pola, podobnie do modulacji 48n ujemnej amplitudy, przedstawionej na fig. 6c, do modulacji dodatniej amplitudy podczas drugiej polowy powrotu pola, podobnej do modulacji 48p amplitudy z fig. 6c. Odwrócenie kierunku modulacji amplitudy pradu iv odchylania pola jest realizowane przez odwrócenie faz napiecia w przedziale powrotu pola. Odwrócenie fazyjest realizowane, gdy modulowane obwied¬ nie napiecia VI i pradu ii wolaja do zerowej amplitudy w pewnym punkcie w przedziale powrotu pola. Poza tym punktem modulowane obwiednie zaczynaja wzrastac co do amplitudy.Wedlug wynalazku uklad sterowania 126 z fig. 3 zmienia amplitude obwiedni w przedziale powrotu pola w sposób umozliwiajacy zachowanie przez obwiednie ich wlasciwych amplitud na poczatku okresu wybierania pola.Obwód rezonansowy LC 22 ma tendencje do wprowadzenia niepozadanego opóznienia do zmiany amplitudy modulowanej obwiedni napiecia VI i pradu ii, co zostanie wyjasnione ponizej.Zalózmy, dla celów wyjasnienia, ze uklad sterowania 126 nie kompensuje takiego niepozadanego opóznienia. Podczas okresu powrotu pola, miedzy czasami TVT6 z fig. lla-llf, obwiednia 41a' i 41b' napiecia sterujacego VeQ3 z fig. 1 la maleje do zerowej amplitudy w czasie T3, w srodku okresu powrotu pola, gdy prad iv odchylania pola z fig. 1 Ib i lic jest równy zeru. Dla wyjasnienia, modulacja z czestotliwoscia linii pradu odchylania iv i napiecie V©Q3 jest pominieta w przedstawie¬ niu na fig. 11.Dzieki cyrkulacji energii w obwodzie rezonansowym LC 22, obwiednia 47a' i 47b' napiecia oscylacyjnego VI, z fig. lic, nie maleje do zerowej amplitudy az do czasu pózniejszej chwilii T5.Wynik jest taki, ze amplituda modulowanej obwiedni napiecia oscylacyjnego VI nie osiagnela wlasciwej wartosci w czasie T6, na poczatku okresu wybierania pola. Jak przedstawiono na fig. lic, amplituda obwiedni nadal raczej wzrasta anizeli maleje dla znacznej liczby linii osnowy obrazu telewizyjnego po poczatku wybierania pola. Takwiec linie osnowy obrazu telewizyjnego, wybie¬ rane na poczatku wybierania pola beda mialy niewlasciwe stopnie korekcjipionowych znieksztal¬ cen poduszkowych.Jak wzmiankowano wczesniej, to wlasnie energia obiegajaca w obwodzie rezonansowym 22 jest z kolei zwiazana z dobrocia obwodu rezonansowego 22, która jest odpowiedzialna za wprowadzone opóznienie. Odwrócenie fazy i amplitudy podczas powrotu pola mogloby byc przyspieszone przez zmniejszenie dobroci obwodu rezonansowego 22. Wynikiem bylby zwiek¬ szony pobór mocy i zaklócone przebiegi sinusoidalne i cosinusoidalne, poniewaz dzialanie filtru¬ jace obwodu rezonansowego 22 zostaloby zmniejszone.Wedlug wynalazku uklad sterujacy 126, z fig. 3, zapewnia kompensacje opóznienia dla napiecia sterujacego VeQ3 dla zapewnienia tego, zeby modulowana obwiednia napiecia oscylacyj¬ nego VI osiagnela wlasciwa amplitude na poczatku okresu wybierania pola.W celu kompensacji opóznienia przy przecieciu obwiedni napiecia oscylacyjnego VI, uklad sterowania 126 zmienia faze i modyfikuje zmiane amplitudy napiecia sterujacego 133H o czestotliwosci linii w przedziale powrotu pola. Przeciecie modulowanej obwiedni napiecia oscylacyjnego VI skutkiem tego wyprzedza chwile T2 z fig. 1 lf, przed srodkiem przedzialu powrotu pola w chwilii T3.W celu wywolania zmiany fazy i modyfikacji amplitudy wyjscie komparatora U2B jest dolaczone do wyjscia przelacznika sterujaceo U2A, a wyjscie komparatora U2D jest dolaczone, poprzez kondensator C19 i diode D3 do wyjscia przelacznika sterujacego U2C. Rezystor R56 jest wlaczony miedzy masa a punktem polaczenia kondensatora C19 i diody D3. Piloksztaltne napiecia sterujace Vd sa rózniczkoweprzez obwody RCzawierajace rezystory R44 i R47 i kondensatory C12 i C13, odpowiednio. Zróznicowane napiecia uzyskiwane na rezystorze R47 jest dostarczane do wejscia odwracajacego komparatora U2B i do wejscia nieodwracajacego komparatora U2D.Podczas okresu wybierania pola napiecie sterujace Vd jest sygnalem piloksztaltnym o stromym nachyleniu i wznoszacym sie do góry. Róznicowanie napiecia Vd powoduje wiec wytworzenie stosunkowo duzego dodatniego napiecia na rezystorze R47 podczas okresu wybierania pola i znacznie mniejszego ujemnego napiecia podczas okresu wybierania pola.146348 ' "' ~~ " '^' "r" -^¦•^¦•*-:^i;3V Podczas okresu powrotu pola duze, dodatnie, rózniczkowane napiecie na wejsciu odwracaja¬ cym komparatora U2B przelacza wyjscie komparatora na mase. Napiecie przelaczajace 127H o czestotliwosci linii przestaje byc wytwarzane podczas okresu powrotu pola. Tak wiec podczas okresu powrotu pola Ti - T6, z fig. 1 Id, czesc 41a obwiedni napiecia sterujacego V6Q3 jest przelaczana na zero przez komparator U2B.Podczas okresu wybierania pola komparator U2D jest w stanie nasycenia i rozladowuje kondensator C19 przez rezystor Rse. Dioda D3 jest spolaryzowana wstecznie i odlacza komparator U2D od przelacznika sterujacego U2C. Podczas okresu powrotu pola zrózniczkowanenapiecie na rezystorze R47 odcina komparator U2D.Kondensator C19 laduje sie ze zródla +25V przez rezystor R55 i rezystor Rse. Glówna czesc pradu ladowania z kondensatora C19 przechodzi przez diode D3 i nastepnie dzieli sie miedzy wyjsciem przelacznika sterujacego U2C a rezystorem R41. Podczas kazdego okresu odchylania linii prad ladowania kondensatora C19 przechodzi przez rezystor R41, gdy przelacznik sterujacy U2C jest odciety ijest bocznikowany do masy, gdy przelacznik sterujacy U2C przewodzi. Prad ladowa¬ nia kondensatora C19 wytwarza dodatni spadek napiecia na rezystorze R41, który dodaje sie do dodatniego ciagu poziomów napiecia przebiegu 128H podczas powrotu pola. Dodane napieciejest najwieksze w czasie Ti, z fig. 1 Id, i zostaje przerwane, gdy zbliza sie do czasu T4,gdy prad ladowania kondensatora C19 maleje do zera. Wynikiem wyzej wyjasnionego dzialania komparatorów U2B i U2D jest to, ze czesc 41a obwiedni, z fig. 1 Id,jest przelaczana do zera podczas okresuTi do Tei ze dodatkowe napiecie, o zmniejszajacej sie amplitudzie, jest dodawane do czesci 41b pierwotnej obwiedni od czasu Ti do czasu T4.Przy porównaniu obwiedni 41a i 41b napiecia sterujacego V©q3, na fig. 1 Id, z obwiednia 41a' i 41b', na fig. Ha, mozna zauwazyc, ze podczas powrotu pola, miedzy czasami Ti - Te,amplituda obwiedni, na fig. 1 Id, ma stosunkowo duza wartosc. Wynikiem jest to, ze napiecie sterujace 133H ma duza amplitude podczas calego okresu powrotu pola.Ponadto ze wzgledu na to, ze modulacja z czestotliwoscia linii dla napiecia sterujacego V6Q3 jest zapewniona jedynie przez sygnal przelaczajacy 128H podczas powrotu pola, napiecie sterujace 133H ma te sama faze podczas calego powrotu pola, jaka ma na poczatku nastepnego okresu wybierania pola. Tak wiec podczas calosci powrotu pola impulsy pradu wzbudzenia iQ4 o czestotliwosci linii sa wytwarzane z ta sama faza, jaka maja na poczatku wybierania pola.Impulsy pradu wzbudzania iQ4 podczas powrotu pola wytwarzaja napiecie oscylacyjne VI, przedstawione na fig. 1 lf, które maja obwiednie 47a i 47b, która maleje do zerowej amplitudy zasadniczo szybciej niz odpowiednie obwiednie 47a' i 47b', z fig. lic. Obwiednia osiaga punkt o zerowej amplitudzie, na fig. 1 lf, w wyprzedzonym czasie T2. Znacznie dluzszy okres czasu T2 - T6, jest osiagany dla obwiedni w celu rozpoczecia zwiekszenia amplitudy do jej wartosci na poczatku wybierania w czasie T6. Takwiec dzieki zastosowaniu komparatorówU2B i U2D uklad sterowania 126 zapewnia kompensacje opóznienia amplitudy dla napiecia VI podczas powrotu pola. Stopien kompensacji jest sterowany przez wlasciowy wybór stalej czasu rezystora R55 i kondensatora C19 dla zapobiegania wyskokomimpulsów o amplitudzie korekcji z czestotliwoscia linii w czasieTcna poczatku wybierania pola.Nalezy zaznaczyc, ze dla celówjasnego wyjasnienia, modulacja przebiegów z fig. 1 la, 1 Ib, 1 lc i 1 Id z czestotliwoscia linii zostala pominieta w omówieniu.Ze wzgledu na to, ze wzmacniacz 21 odchylania pola moze miec znaczna impedancje wyjs¬ ciowa przy czestotliwosci linii, modulacja z czestotliwoscia linii pradu iv odchylania pola ma tendencje do wytwarzania skladowej o czestotliwosci linii dla napiecia wyjsciowego 21V. Wzmac¬ niacze odchylania pola w ukladzie scalonym moga pozwalac na zastosowanie wystarczajaco duzego napiecia zasilania w celu zapobiegania skutkom ograniczenia napiecia. Wynikiem moze byc nieliniowe zasilanie na górze i dole wybierania pola.W celu zapobiegania skutkom ograniczania napiecia, kondensator Cis o napieciu ograniczo¬ nym przez rezystor R53', korzystnie stroi uzwojenie Iv odchylania pola do czestotliwosci w przybli¬ zeniu równej czestotliwosci linii. Skladowa korekcji o czestotliwosci linii dla pradu Iv odchylania pola obiega w równoleglym obwodzie strojonym utworzonym przez uzwojenie Lv i kondensator Ci 8. Galaz z szeregowo polaczonymi kondensatorem C18 i rezystorem R53 zapewnia obwód powrotu pradu o czestotliwosci linii. Wynikiemjest to, ze na wyjsciu wzmacniacza 21 odchylania pola wystepuje napiecie o czestotliwosci linii majace mniejsza wartosc.14 146 348 Zastrzezenia patentowe 1. Uklad odchylania z korekcja znieksztalcen poduszkowych, zawierajacy uzwojenie odchy¬ lania pola, wzmacniacz odchylania pola do wytwarzania pradu w uzwojeniu odchylania pola, uklad do wytwarzania sygnalu wejsciowego o czestotliwosci pola, uklad do wytwarzania sygnalu wejsciowego o czestotliwosci linii, znamienny tym, ze zawiera obwód rezonansowy LC (22) dola¬ czony do uzwojenia (Lv) odchylania pola dla odbioru z niego pradu odchylania pola, wzmacniacz przelaczajacy (Q4) dolaczony do obwodu rezonansowego LC (22) i uklad sterowania (26) dola¬ czony do wzmacniacza przelaczajacego (Q4) i czuly na sygnal wejsciowy o czestotliwosci linii dla przelaczania poziomów przewodzenia wzmacniacza przelaczajacego z czestotliwoscia linii od pierwszego do drugiego poziomu przewodzenia, dla pobudzenia obwodu rezonansowego LC z czestotliwoscia linii dla wytworzenia modulacji pradu odchylania pola z czestotliwoscia linii, przy czym obwód sterujacy(26)jestczuly na sygnal wejsciowy o czestotliwoscipola dla zmiany zarówno pierwszego jak i drugiego poziomu przewodzenia z czestotliwoscia pola dla zapewnienia korekcji pionowego znieksztalcenia poduszkowego dla pradu odchylania pola. 2. Uklad wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze obwód rezonansowyLC (22) zawiera kondensa¬ tor (C5) dolaczony do pierwszego uzwojenia (Ws) transformatora (Tl), a drugie uzwojenie (Wp) transformatora jest dolaczone do wzmacniacza przelaczajacego (Q4). 3. Uklad wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze obwód sterujacy (26) zawiera pierwszy wzmac¬ niacz sterujacy (Q4) i drugi wzmacniacz sterujacy (QB) czule na sygnal wejsciowy o czestotliwosci pola dla wytworzenia odwróconych i nieodwróconych sygnalów piloksztaltnych o czestotliwosci pola na poszczególnych wyjsciach wzmacniaczy sterujacych oraz pierwszy przelacznik sterujacy (Ql) i drugi przelacznik Sterujacy (Q2) dolaczone do poszczególnych wyjsc pierwszego wzmacnia¬ cza sterujacego (QA) i drugiego wzmacniacza sterujacego (QB) i czule na sygnal o czestotliwosci linii dla przelaczania wyjsc przelacznikówsterujacych od stanu przewodzeniado nieprzewodzenia i odwrotnie z czestotliwoscia linii w przeciwienstwie faz wzgledem siebie. 4. Uklad wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze kondensator (C18) polaczony jest równolegle z uzwojeniem odchylania pola dla utworzenia wraz z nim obwodu strojonego przy czestotliwosci linii dla zmniejszenia napiecia o czestotliwosci linii dostarczanego do wyjscia wzmacniacza (21) odchy¬ lania pola. 5. Uklad wedlug zastrz. 4, znamienny tym, ze zawiera rezystancje tlumiaca (R53) polaczona szeregowo z kondensatorem (C18) dla zapewnienia toru powrotu pradu o czestotliwosci linii. 6. Uklad odchylania z korekcjaznieksztalcen poduszkowych zawierajacy uzwojenie odchyla¬ nia pola, wzmacniacz odchylania pola do wytwarzania pradu w uzwojeniu odchylania pola, uklad do wytwarzania sygnalu wejsciowego o czestotliwosci pola, uklad do wytwarzania sygnalu wejs¬ ciowego o czestotliwosci linii, znamienny tym, ze zawiera obwód rezonansowy LC (22) dolaczony do uzwojenia (Lv) odchylania pola dla odbioru z niego pradu odchylania pola, wzmacniacz przelaczajacy (Q4) dolaczony do obwodu rezonansowegoLC (22) i obwód sterujacy (26)dolaczony do wzmacniacza przelaczajacego (Q4) i czuly na sygnal wejsciowy o czestotliwosci linii dla wytworze¬ nia sygnalu sterowania, któryprzelacza poziomy przewodzenia wzmacniaczaprzelaczajacego (Q4) z czestotliwoscia linii przy 50% cyklupracy, obwód sterujacy dla zmiany modulacjipradu odchyla¬ nia pola z czestotliwoscia linii przy czestotliwosci pola dla zapewnienia korekcji pionowego znieksztalcenia poduszkowego. 7. Uklad odchylania z korekcja znieksztalcen poduszkowych, zawierajacy uklad odchylania pola, uklad do wytwarzania sygnalu piloksztaltnego o czestotliwosci linii, znamienny tym, ze zawiera sterowany przelacznik (Q4), obwód sterujacy (26) dolaczony do przelacznika (Q4) i czuly na sygnal piloksztaltny o czestotliwosci pola i sygnal o czestotliwosci linii dla zmiany przewodzenia przelacznika (Q4) od pierwszego do drugiego poziomu z czestotliwoscia linii, przy czym zarówno pierwszyjak i drugi poziom zmienia sie z czestotliwoscia pola w sposób piloksztaltny oraz strojony transformator (Tl) dolaczony do sterowanego przelacznika (Q4) i do ukladu odchylania (20) pola dla zapewnienia dla niego korekcji pionowego znieksztalcenia poduszkowego. 8. Uklad wedlug zastrz. 7, znamienny tym, ze uklad korekcji(23)jest stosowany wpolaczeniu z wybieraniem osnowy obrazu telewizyjnego w kineskopie (SP) posiadajacym asferyczna plyte146 348 15 czolowa (30), której krzywizna w srodku jest mniejsza niz krzywizna przy krawedzi, przy czym obwód sterujacy (26) zawiera elementy do nieliniowego ksztaltowania przebiegu sygnalu piloksz- taltnego o czestotliwosci pola dla korekcji pozostalego pionowego znieksztalcenia poduszkowego. 9. Uklad wedlug zastrz. 7, znamienny tym, ze sterowany przelacznik (Q4) jest przystosowany do pobudzania strojonego transformatora (Tl) dla wytwarzania napiecia sinusoidalnego o czestot¬ liwosci linii, dostarczanego do ukladu odchylania (20) pola, przy czym obwiednia tego napiecia sinusoidalnego zmienia sie z czestotliwoscia pola zgodnie z sygnalem piloksztaltnym o czestotli¬ wosci pola, a obwód sterujacy (26) zawiera elementy czule na sygnal okreslajacy powrót pola dla wyprzedzenia czasu, w którym obwiednia osiaga zerowa amplitude w okresie powrotu pola do chwili, która wystepuje przed srodkiem powrotu pola.'W^ + 28V146 348 rO146 348 (a) (b) \% (d) 2811 3311 ll-64/*S )*- (C) 2?H ^ (ej 3 (f) '04 r—- --¦• l50mA "" ••••UOmA 30mA 3—•¦•¦lOmA OA (9) VU4 Fig. 4I«348 H-6VS (a) W CO Fig. 5146 348 o) V- V-20ms ^O.GA— 'V -0.6A |-ll-64Ms-| I Mr " l Alil_JLU/UL/L_Jl_JL AL-3omA 0V- I I I I I ...V2' M I I I I I I | ^ !8n' _rn__i^7i—i i—r l/ im/..L_ 1.4 V- 33b I i ' i ' MV-} I *i i—i i—i c^~nvi II I | I 11/ HV | . i . |~V2 h '—l !—! U—i-ov •w i i u 33a A33b i .. r S3H -I |JJT I | I U-i ! ¦ JJU i ' l I i . I f^r./ I i I 1.1/ ,1,1, h' IO.Sv^ i i ^ V|... 0V 3 r 7K l I I i I V2*...! ' ' 'lof 1 I Lj i—rOv -v2 -0KL I27H h) "28H 0V—', /;7v...j i tl33b U3H I33a7 i i i i i i i i r* i | i I I i i i i5\K. I i i i „/ j—i r~i ra r-V| ' ,i i 1330. • i i m M 10.C\f 5V 0V Fig. 6146 348 -A V' 30^5 |e- %TTTTTrrJi]TrT7lW — 3.0V oV % W W oV v* W K ¦ V= 2om H - mTTnTT^^frTrMlT11V %q3 ^ - oV — ISo mA — \Ad rt\f\ x - on QH to Vi oy i I Ce — MOmA f/a 7146 348 t V ? 2o m + ^onA oA -;^o «/i Fig. 8.146 348 H-6VS |* JLJLJL 80Vp.p. (i) ov I33H „i "»3 '4' l5'|6'l7 Fig. 9146 348 (a) V2A —•I V-20ms — I2V -0V (b) »2C (C) Ve03 U) (g) (h) 'W (e) % (f) vi (i) Fig. 10 'V146 348 (a) (b) (c) (d) (e) (f) lim A Fig. II Pracownia Poligraficzna UP PRL. Naklad 100 egz.Cena 400 zl PL PL PL PL PL PL PL PL PL PL PL