Opis patentowy opublikowano: 1987 10 31 137 135 CZY JELNIA U^eriu Patentowego InL Cl B23C 3/28 Twórcy wynalazku: Oerzy Lunarski, Mieczyslaw Korzynski Uprawniony z patentus Politechnika Rzeszowska Im* I .Lukasiewicza, Rze&zów /Poleka/ URZADZENIE DO FREZOWANIA WCIEC OSIOWYCH W TULEJKACH ROZPREZNYCH ' Przsdmlotem wynalazku jest urzadzani© do frazowania wciec osiowych w tulejkach rozpreznych• Dotychczas wciecia osiowe w tulejkach rozpreznych wykonuje sie na frezarkach pio¬ nowych, przy uzyciu specjalnego uchwytu frezersklego, skladajacego ele z oprawy znaj¬ dujacej eie na ruchomej listwie doauwanej recznie do fraza, której ruchy ograniczaja dwa zderzaki. 3eden z nich ogranicza glebokosc frezowania wciecia, a drugi zapewnia calkowite wypchniecie obrobionej tolejki z oprawy przez wypychacz uaytuowany w jej osi • Zarówno efekty obróbkowe jak i ekonomiczno uzaleznione sa w tyn przypadku w calo¬ sci od zrecznosci pracownika wykonujacego operacje wciecia w tulejke* Reczny posuw oprawki uniemozliwia zachowanie parametrów obróbczych zalozonych w technologii* Zamo¬ cowanie ruchomej listwy uchwytu budzi wiele zastrzezen, gdyz nie ma ona zabezpiecze¬ nia przed nieplanowanymi ruchami w plaszczyznie pionowej• Oeet to powodem powstawania duzej ilosci braków, gdyz pracownik podczas frezowania wciecia mimo woli naciska li¬ stwe w kierunku pionowym w dól, powodujac to, ze frezowany rowek, który powinien byc w plaszczyznie osiowej tulejki, czesto znajduje ele ponizej tej plaszczyzny* Dodatko¬ wa wada stosowanego uchwytu jest to, ze powoduje on szybkie zuzycie ele ostrzy frazo, wynikajace z ezybklego niekontrolowanego posuwu recznego oraz nie kontrolowanych ru¬ chów pionowych listwy uchwytu• Poza tym przyrzad ten nie zapewnia pracownikowi obslu¬ gujacemu go bezpiecznej 1 higienicznej pracy, gdyz wszystkie czynnosci podczas jego obslugi wykonywane sa recznie, bezposrednio przy obracajacym sie frezie.Znane jest równiez urzadzenie do frezowania wspólbieznego wciec w tulejkach lub rowków w glowach srub, w którym role uchwytu tulejki spelniaja dwie obracajace sie z jednakowa predkoscia tarcze, w których znajduja sie gniazda w ksztalcie pryzm. 3©~ dna z tarcz jeet c^cywno zamocowana na walku, zas druga luzno. Odleglosc tarcz od freza zapewnia frezowanie rowka w jednym przejsciu freza* Urzadzenie to zaopatrzone jest w podajnik tulejek obrabianych, przy czyn koniec jego rynienki wyposazony jest w tlok, za pomoca którego tulejka zoetaje wprowadzona miedzy tarcze* Umieszczona tym2 137 135 sposobem tulejka w uchwycie obraca sie wraz z tarczami w kierunku freza. Znajdujecy sie na wysokosci fraza dopychacz dociska luzno zalozone tarcze, zapewniaJec w ten sposób sztywne mocowanie tulejki podczas jej frezowania. Po wyfrezowaniu tarcze w dalszym ciagu obracaja sie w dolne polozenie, gdzie nastepuje ponowne ich rozchylenie oraz samoczynne wpadniecie tulejki do zbiornika wyrobów gotowych.Urzadzenie to nie zdaje egzaminu przy frezowaniu wciec w tulejkach rozpreznych, gdyz frezowanie stosunkowo glebokiego wciecia w tej tulejce przy jednym przejsciu freza oraz bocznym posuwie, wynikajacym z ruchu obrotowego tarcz zaciskowych, powodu¬ je zgniatanie cienkich scianek tulejki* Celem wynalazku jest usuniecie przytoczonych wad 1 niedogodnosci.Urzedzenle wedlug wynalazku sklada sie z podstawy z umieszczonymi na niej dwoma wspornikami, do których przymocowana jest prowadnica z wsunietym na nie suportem, za¬ opatrzonym w pryzme ustalajace oraz tlok dwustopniowy, przy czym ponad pryzme w jej pionowej plaszczyznie symetrii umieszczony jest zasobnik tulejek obrabianych zamoco¬ wany sztywno do jednego wspornika przy pomocy uchwytu, w którego jarzmie zamocowany jest rozdzielacz wraz z plytkami oraz dzwignie. Z rozdzielaczem wspólpracuje krzywka, której ramie opiera sie o prowadnik przymocowany do tloka dwustopniowego, zas dzwig¬ nia poleczona jest w sposób sztywny z rozdzielaczem i krzywke. Na podstawie umiesz¬ czony jest równiez przegub poleczony obrotowo z jarzmem, przy czym korba wspólpracu- jeca z jarzmem zamocowana jeet na wale wyjsciowym reduktora, który równiez wraz z silnikiem zamocowany Jest sztywno na podstawie.Budowa urzedzenla jest prosta, w zwiezku z czym jest ono latwe w obsludze, a to z kolei umozliwia zatrudnienie do jego obslugi pracownika o mniejszych kwalifikacjach.Konstrukcja urzedzenla zapewnia samoczynny przebieg operacji, a rola freza ograniczo¬ na jest jedynie do kontroli procesu frezowania. Wyeliminowane równiez zostaly zagro¬ zenia wynikajac© z koniecznosci wykonania wszystkich czynnosci w bezposrednia sesie- dztwie wirujacego freza. Poza tym polepszeniu ulegla jakosc wykonywanej operacji fre¬ zowania wciecia, a koszt wykonanych tulejek ulegl znacznemu zmniejszeniu.Przedmiot wynalazku jest przedstawiony w przykladzie wykonania na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia urzedzenle w widoku z przodu z czesciowym przekrojem jego suportu, a fig. 2 - urzedzenle w widoku z boku.Urzedzenle sklada sie z podstawy 1 z przymocowanymi do niej pionowo dwoma wspor¬ nikami 2, do których przytwierdzona jest prowadnica 3 z wsunietym na nie suportem 4, zaopatrzonym w pryzme ustalaJece 5 oraz tlok 6. Ponad pryzme 5 w jej pionowej plasz¬ czyznie symetrii umieszczony Jest zasobnik 7 zamocowany sztywno do wspornika prawego 2, przy pomocy uchwytu 8, w którego jarzmie zamocowany jest rozdzielacz 9 poleczony przegubowo z plytkami 10 oraz dzwignie 11. Z rozdzielaczem 9 wspólpracuje krzywka 12, której ramie opiera sie o prowadnik 13, przymocowany do tloka 6. Dzwignia 11 leczy w sposób sztywny rozdzielacz 9 wraz z krzywke 12* Na podstawie 1 umieszczony jest równiez przegub 14, do którego przymocowane jest obrotowo jarzmo 15, przy czym korba 16 wspólpracujeca z Jarzmem 15 zamocowana jeet na wale wyjsciowym reduktora 17, który takze wraz z silnikiem 18 zamocowany Jest sztywno na podstawie 1. Do lewego wepornika 2 przymocowana jeet rynna 19 odprowadzajeca gotowe tulejki do pojemnika* Zaaada dzialania urzedzenla jest nastepujaca: Ruchomy dwustopniowy tlok 6, osa¬ dzony w otworze prowadzecym euportu 4 wprawiany jest w ruch postepowo-zwrotny poprzez mechanizm Jarzmowy 15 i 16. Naped z silnika 18 przenoszony jest na mechanizm poprzez reduktor 17. Pelny cykl pracy automatu sklada sie z trzech faz, a mianowicie: W fazie pierwszej nastepuje ladowanie pólwyrobu znajdyjecego sie w pryzmie ustalajecej 5 do otworu gniazda obróbczego suportu 4 z Jednoczeenym usuwaniem tulel z tegoz gniazda, pozostajecej po uprzednim cyklu. W fazie drugiej nastepuje dosuniecie suportu 4 wraz z przedmiotem obrabianym na tarczy freza plikowego oraz proces frezowania wciecia w tulejce. Z kolei w fazie trzeciej nastepuje odsuniecie suportu 4 do pierwotnego po¬ lozenia, z Jednoczesnym pobraniem z zasobnika 7 pólwyrobu tulejki.137 135 3 Faza pierwsza cyklu rozpoczyna sie od prawego * krancowego polozenia jarzma 16, przy czys charakteryzuje je powolny ruch posuwowy jarzma 15, a w nastepstwie - tloka 6, w kierunku srodkowego polozenia jarzma 16* Podczas tej fazy przesuwajecy sie tlok 6 wsuwa znajdujace sie juz w pryzmie ustelajecej 5 tulejke do otworu obróbczego supo- rtu 4. Przesuwajeca sie tulejka wypycha z otworu obróbczego suportu 4 pozostajace po uprzednia cyklu tulejke 1 zajmuje jej polozenie* W tya czasie suport 4 pozostaje w spoczynku* W drugiej fazie ruch posuwowy tloka 6 zostaje przeniesiony na suport 4 poprzez czolowe powierzchnie tloka 6 znajdujecego sie w przejsciu pierwszego w drugi stopien tego tlokao na analogiczne powierzchnie otworu prowadzacego suportu 4 - w wyniku cze¬ go nastepuje dosunlecle tego suportu wraz z tulejke do fraza* Z kolei nastepuje fre¬ zowanie wciecia w tulejce* Druga faza konczy sie po wyfrezowaniu wciecia w tulejce - wówczas jarzao 15 zajauje lewe krancowe polozenie* Faze trzecie charakteryzuje szybkie odsuniecie suportu 4 z przefrezowana, tulejke oraz pobranie kolejnej tulejki z zasobnika* Ruch powrotny tloka 6 tyn razea przeno¬ szony jest na suport 4 poprzez prowadnik 13 oraz krancowe* prawe powierzchnie rowka prowadzacego w suporcie 4« Oo aoaentu zetkniecia sie prowadnika z krancowe powierz¬ chnie rowka ruch wykonuje tylko tlok 6, podczas gdy suport 4 pozostaje w spoczynku* W drodze powrotnej prowadnik 13 przesu^jec sie po raaleniu krzywki 12 powoduje jej odchylanie sie* Poniewaz krzywka 12 poleczona jest sztywno z rozdzielacze* 9, w aoae- ncle odchylania sie jej nastepuje równoczesne odchylanie sie rozdzielacza 9. W tya czasie przegubowo poleczone z rozdzielacze* 9 plytka 10 zeslaniaje swoje polozenie w ten sposób, ze górna plytka 10 wsuwa sie w gl§c zasc^tiika 7, oddzlelajec ostatnie tulejke sposród znajdujecych sie w zasobniku 7< natoaiast dolna plytka 10, wysuwaJec sie z zasobnika 7 uaozliwla swobodne wypadniecie oddzielonej tulejki* Wypadanie tule¬ jki z zasobnika 7 nastepuje w aoaencle gdy pryzma ustalajeca 5 znajduje sie dokladnie u wylotu zasobnika 7* Odwrotny ruch rozdzielacza 9 odbywa sie Juz w pierwszej fazie cyklu* Wówczas prowadnik 13 zwalnia raaie krzywki 12, a wkrecona w rozdzielacz 9 dzwignia 11 spelnia role przeciwwagi, powodujec wsuniecie sie dolnej plytki 10 do za¬ sobnika 7, zamykajec w ten sposób jego wylot* Wysuwajeca sie w tya czasie górna plytka 10 z zasobnika 7 powoduje przesuniecie sie w dól slupa tulejek, znajdujecych sie w za¬ sobniku 7, po czya cykl pracy sie powtarza* PL