Wiadomo, ze nitkowanie polega na skrecaniu dwóch lub kilku nici celem na¬ dania przedzy wiekszej elastycznosci i trwalosci.Czynnosci nitkowania dokonywano do¬ tychczas juzto na nitkach dwojonych, juz na pojedynczych i laczonych dopiero wraz z nitkowaniem.Stosowane przytem maszyny, jak sa- moprzasnice yorkshirskie lub francuskie, niciarki ciagle, obraczkowe lub skrzydel¬ kowe, wyposazone sa w naped tego rodza¬ ju, aby wrzeciona podtrzymujace cewki z niedoprzedem lub przedza posiadaly obrót uzgodniony z obrotem wyciagarek.Sposób taki pociaga za soba pewne nie¬ dogodnosci, jak niejednostajne skrecenie, nieregularnosc w ilosci skretów na calej dlugosci jednego wyciagu nitek, wywolana ruchem wgóre i nadól lawy z cewkami ce¬ lem nawijania stozkowego lub walcowego, nieregularnosc w napieciu skrecanej nitki podczas opuszczania sie lawy i podczas wznoszenia sie jej.Pozadany jest przeto sposób nitkowa¬ nia, zmniejszajacy lub usuwajacy te wady i zapewniajacy lepsza wydajnosc, regular¬ nie jszy ruch i doskonalszy produkt.Wynalazek niniejszy czyni zadosc tym wymaganiom. Zasadniczy pomysl jegostanowi unieruchomienie wrzecion z cew¬ kami, apacjanie rurf»| obrotowego wylacz- nie nuci/ |* *•'»'•" ** Pomysl ten mozna wykonac przez u- mieszczenie cewek lub cewki z przedza po¬ srodku obracajacego sie ukladu, przez któ¬ ry nitka biegfnie wprowadzana don i o- puszczajaca go po skreceniu wzdluz osi, poczem nawija sie oma na przyrzad do ce- wienia o regularnem doprowadzaniu ma- terjalu.W ten sposób wydajnosc anacznie wzrasta przedewszystkiem z tego powodu, iz kazdy obrót ukladu tworzy dwa skrety nici.Szybkosc ukladu wirujacego, który dokonywa skrecenia, nie bedzie juz ogra¬ niczala uruchomiania cewki z materjalem, od którego uklad jest calkowicie niezalez¬ ny, wskutek czego mozna osiagnac szyb¬ kosc, wynoszaca od 30 do 40 tysiecy obro¬ tów na minute.Ciezar przedzy na cewce mozna zwiek¬ szyc bez szkodliwych nastepstw wstrzy¬ mywania ruchu lub przerwy w wyciagu, które staja sie rzadsze, a jako wynik osia¬ ga sie oszczednosc pracy, poniewaz ilosc wiazan ma nitce wskutek jej rwania sie staje sie mniejsza.Poza tern znika nierównomiernosc skrecenia, a nitka jest jednostajna.Urzeczywistnienie zasady powyzszej wyjasnia zalaczony rysunek, na którym fig. 1 wyobraza przekrój ogólny przyrza¬ du, a fig. 2 szczegól prowadzenia zporzodu.Naped daje silnik elektryczny /, u- dzielafacy obrotu walowi 2 zapotnoca od¬ powiedniej przekladni.Wal 2 wpuszczony jest w beben (o przekroju kolistym lub wieloboezmym), który stanowi glówna czesc wynalazku.Beben ten sklada sie z dwóch den 3—4 i plaszcza 5, sporzadzonego z metalu umoz¬ liwie najlzejszego, a micno to dostatecznie wytrzymalego, aby wytrzymywal bez od¬ ksztalcania dzialanie sily odsrodkowej. W razie potrzeby beben wzmacnia sie obre¬ czami lub zebrami. Posiada on nawprost cewki dwa otwory lub okienka 6, które przy obrocie pozwalaja sledzic odwijanie sie nici.W dno 3 wpuszczony jest walek 7 (fig. 2), stanowiacy przedluzenie walu 2, prze¬ bity kanalem osiowym 8 z malym kraz¬ kiem 9. Przez kanal ten wychodzi skreca¬ na nitka.Dno 3 posiada poza tern wyzlobienie srednicowe 19, stanowiace prowadnice nit¬ ki, która nastepnie wchodzi do bebna, o- pasufe krazek 11, przechodzi przez kanal 12 w plaszczu 5 i krazek 11, wzdluz wy¬ zlobienia srednicowego 10', a dalej po krazku 9' do kanalu 8' w walku T doklad¬ nie wspólosiowym z walkiem 7.Beben 5 podtrzymuja walki 7 i 7' obra¬ cajace sie w lozyskach 13—13\ Przez lo¬ zysko 13 przechodzi równiez wal napedo¬ wy 2.U wyjscia nitki skreconej z kanalu 8* umieszczony jest krazek 14, kierujacy ja do motowidel.Nitki zdwojone przeznaczone do nitko¬ wania zapomoca obrotu omawianego ukla¬ du znajduja sie na cewce 15', która sluzy zarazem do dwojenia. Przy wstawianiu jej na miejsce przechodzi ona przez o- kienka 6, wyciete w plaszczu 5.Cewke 15 dzwiga kablak 16 zawieszo¬ ny w dwóch lozyskach 17—17\ podtrzy¬ mywanych przez konce wewnetrzne wal¬ ków 7—7\ W kablaku tym osadzona jest os l&i dzwigajaca pochwe 19 o lozyskach kulkowych, na pochwe te naklada sie cew¬ ke 15, przyczem plaszczyzna srodkowa tej¬ ze przypada na poziomie osi 7 —T; dla u- latwienia wprowadzenia nici odwijajacej sie z cewki 15 do kanalu 8 mozna zastoso¬ wac uklad dwóch krazków (fig. 2).Krazek dolny 20 spoczywa bezposred¬ nio w kablaku 16. Drugi krazek 21 jest równolegly w czesci 22, która moze slizgac sie w kierunku pionowym w oprawie, przy-twierdzanej do podstawy krazka 20, przy pomocy trzpienka 23 i rowka 24; rowek ten posiada zab zaciskowy, który utrzymu¬ je krazki w pozycji rozwartej; krazki te znajduja sie przed wejsciem do kanalu 8.Poza krazkiem 14 (skrecona nic biegnie do przyrzadu nawijajacego, nieopisanego i niezaznaczonego na rysunku, o typie zwy¬ kle uzywanym.Przyrzad dziala w sposób nastepujacy.Po przygotowaniu cewki 15 do pierw¬ szej czynnosci zaklada sie przedze. Przy dalszych czynnosciach wystarczy zwiazac nic z koncem nici cewki poprzedniej juz wyczerpanej.Po podniesieniu krazka 21, utrzymy¬ wanego w pozycji rozwartej, nic z cewki 15 wprowadza sie w kanal 8, a nastepnie po krazku 9, wzdluz wyzlobienia 10 i po krazku 11 do kanalu 12, skad nic idzie przez IV—L/0'—9*—8* do (nawijania. Po zwolnieniu krazka 21 i zabezpieczeniu pro¬ wadzenia nici uruchomia sie aparat.Zdwojona nic biegnie wzdluz osi 8 i 8', wskutek obrotu wzdluz drogi 12 naokolo osi 8—8', wystepuje przez 8' w postaci skreconej.Cewka 15 zajmuje tymczasem okreslo¬ ne polozenie, które nie jest scisle piono- wem, gdyz kablak 16 wywoluje moment tarcia w lozysku 17.Jednakze cewka pozostaje zrównowa¬ zona, a os jej wzglednie nieruchoma.Opróznia sie ja równiez bardzo latwo, przyczem obrót jej odbywa sie bez drgan, wstrzasnien i jakichkolwiek ruchów, regu¬ larnie z powodu symetrycznego umieszcze¬ nia na osi 8—8*.Przez otwory 6 czuwa sie nad poste¬ pem odwijania sie, a w chwili odpowied¬ niej wylacza sie silnik i hamuje beben. Po zatrzymaniu wyjmuje sie oprózniona cew¬ ke i zwiazuje jej nitke z nicia pelnej cew¬ ki, która naklada sie na os 18—19, i ruch obrotowy rozpoczyna sie na nowo. PL