Przedmiotem wynalazku jest sposób przygotowania skóry do garbowania.Znany w praktyce przemyslowej sposób przygotowania skóry do garbowania polega na tym, ze namoczone skóry poddaje sie dzialaniu srodków alkalicznych, z dodatkiem czynników zaostrza¬ jacych, jak zwiazki siarki czy aminy, celem umozliwienia zluznienia naskórka i wlosów lub ich calkowitego zniszczenia. Proces ten prowadzi do oczyszczania skóry od skladników keratynowych.Równoczesnie obróbka alkaliczna prowadzi do kontrolowanegospecznienia i czesciowej hydrolizy dalszych niekolagenowych skladników skóry jak bialka bezpostaciowe, tluszcze. Takprowadzony proces depilacji i wapnienia skóry uzupelnia sie odwapnianiem i procesem kontrolowanej enzyma¬ tycznej hydrolizy, czyli wytrawianiem, w wyniku czego dochodzi do dalszego oczyszczenia tkanki skórnej od niekolagenowych skladników oraz produktów jej hydrolizy.Oczyszczona i rozluzniona po tych procesach tkanka skórna poddawana jest dopiero dalszym etapom wyprawy. Prowadzona w ten sposób faza przygotowania skóry do garbowania realizowana najczesciej w urzadzeniach rotacyjnych charakteryzuje sie duzym zuzyciem wody, energii elektrycznej oraz przyczynia sie do powaznej degradacji srodowiska na skutek wyjatkowo toksycznego i uciazliwego charakteru scieków, jakie w tej fazie powstaja. Ponadto czas potrzebny na przygotowanie w ten sposób skóry do garbowania jest bardzo dlugi i wynosi 1 — 2 doby.Sposób przygotowania skóry do garbowania wedlug wynalazku polega na tym, ze rozmo¬ czona skóra, nasycona roztworem elektrolitu o przewodnictwie elektrycznym, wiekszym od prze¬ wodnictwa elektrycznego wody, korzystnie w roztworze weglanu sodowego, wodorotlenku sodowego, wodoroweglanu sodowego, siarczanu sodowego, chlorku sodowego lub w roztworach mieszanin tych soli, umieszcza sie miedzy elektrodami i poddaje sie dzialaniu pradu stalego o gestosci nie mniejszej niz 0,1 A/dcm2 w czasie nie przekraczajacym 120 minut.Dzialanie pradem na skóre w sposobie wedlug wynalazku wywoluje proces elektrolizy, którego produkty w przestrzeni miedzyelektrodowej oddzialywuja na tkanke skórna. Na katodzie i w jej sasiedztwie tworzy sie wodór, który wywoluje redukcje wiazan dwusiarczkowych keratyny oraz wodorotlenek sodowy latwo alkalizujacy warstwe skóry stykajaca sie z elektroda i tym samym ulatwiajacy destrukcje keratyn i wywolujacy efekt wapnienia tej wyrstwy skóry. Po stronie anodo¬ wej tworza sie tlen lub odpowiedni kwas np. weglowy czy siarkowy podlegajacy rozkladowi lub2 126 061 wiazaniu przez tkanke skórna. W wyniku tak przebiegajacego procesu elektrolizy tkanka skórna alkalizuje sie od strony naskórka i okrywy wlosowej a zakwasza od strony mizdrowej. Zmiany pH zewnetrznych warstw skóry wywoluja ich specznienie, którego stopien jest ograniczony, poniewaz pecznienie kwasowe czy zasadowe bialka moze miec miejsce tylko na skutek wchlaniania wody zawartej w przestrzeniach miezywlóknistych skóry a skóra nie jest zanurzona w kapieli. Po procesie elektrolizy skóra daje sie mechanicznie zdepilowac i moze byc poddana dwojeniu i dalszej niezbed¬ nej obróbce chemicznej w procesie wyprawy.Sposób wedlug wynalazku zapewnia w powaznej mierze wyeliminowanie niedogodnosci dotychczas stosowanych sposobów, zwlaszcza toksycznych scieków. Nadto zapewnia znaczne skrócenie czasu przygotowania skóry do garbowania.Sposób przygotowania skóry wedlug wynalazku polega równiez na tym, ze skóre nasycona roztworem elektrolitu o przewodnictwie elektrycznym, wiekszym od przewodnictwa elektrycznego wody, pokrywa sie powierzchniowo roztworem zawierajacym substancje redukujace lub roztwo¬ rem zawierajacym enzymy hydrolityczne lub tez roztworem zawierajacym mieszanine substancji redukujacych i enzymów hydrolitycznych, po czym skóre umieszcza sie miedzy elektrodami i poddaje sie dzialaniu pradu stalego o gestosci nie mniejszej niz 0,1 A/dcm2 w czasie nie przekracza¬ jacym 120 minut.W tym procesie elektroforezajonów siarczkowych i hydroksylowych do naskórka i warstwy licowej skóry wzmaga destrukcje keratyn i ulatwia depilacje skóry. Ilosc wprowadzonych ta droga skladników depilujacych jest bardzo mala i ograniczona do wielkosci niezbednych, przy czym wyprowadzenie siarczków do tkanki skórnej nie stanowi zagrozenia dla srodowiska. Nadto w dalszych etapach wyprawy siarczki ulegaja utlenieniu przez produkty powstajace na anodzie i gromadzace sie w warstwie mizdrowej skóry.Takprowadzony proces umozliwia latwe wprowadzenie do tkaniki skórnej enzymów i wywo¬ lanie w niej procesu hydrolizy enzymatycznej. Kwasowy lub alkaliczny odczyn zewnetrznych warstw skóry oraz bialkowa natura enzymów powoduja ich wnikanie do wewnetrznych warstw skóry pod wplywem gradientu napiecia jaki wystepuje w przekroju skóry.Tymsamym realizuje sie podstawowy warunek enzymatycznej reakcji, czyli doprowadzenie biokatalizatora do wewnetrz¬ nych warstw skóry. W dalszej obróbce wprowadzone do skóry enzymy wywoluja pozadany wplyw hydrolityczny na skóre i przyczyniaja sie do jej oczyszczenia od niekolagenowych skladników.Sposób przygotowania skóry do garbowania polega na tym, ze skóre nasycona roztworem elektrolitu o przewodnictwie elektrycznym wiekszym od przewodnictwa elektrycznego wody, umieszcza sie miedzy elektrodamia oddzielonymi od skóry warstwa materialu porowatego nasyco¬ nego roztworem o przewodnictwie elektrycznym wiekszym od przewodnictwa elektrycznego wody, lub roztworze zawierajacym substancje redukujace lub roztworem enzymów hydrolitycznych lub roztworem zawierajacym mieszanine enzymów hydrolitycznych i substancji redukujacych, po czym skóre poddaje sie dzialaniu pradu stalego o gestosci nie mniejszej niz 0,1 A/dcm2 w czasie nie przekraczajacym 120 minut. Wprowadzenie dodatkowe materialu porowatego umozliwia doklad¬ niejsze dozowanie ilosci wymienionych roztworów, oraz oddziela skóre od bezposredniego dziala¬ nia substancji tworzacych sie na elektrodach w wyniku elektrolizy.Sposób wedlug wynalazku ilustruja blizej nizej podane przyklady nie ograniczajac jego zakresu.Przyklad I. Rozmoczona skóre bydleca nasycano w czasie 1 godziny w roztworze 5% siarczanu sodowego i nastepnie ulozono miedzy dwiema plaskimi chlodzonymi woda elektrodami grafitowymi, lekko calosc sciskajac. Nastepnie do elektrod podlaczono zródlo pradu, z tym, ze do elektrody od strony licowej podlaczono biegun ujemny, po czym wyregulowano tak napiecie zródla, aby gestosc pradu przeplywajacego miedzy elektrodami oddzielonymi skóra wynosila 1 A/dcm2, przy czym proces prowadzono w czasie 1 godziny. Po zakonczeniu procesu obluzniony wlos usuwano mechanicznie, a nastepnie poddano skóre procesowi piklowania i garbowania.Przyklad II. Rozmoczona skóre bydleca umieszczono w czasie 1 godziny w 5% roztworze siarczanu sodowego, a nastepnie po wyjeciu skóry i odcisnieciu nadmiaru roztworu, polewano skóre od strony licowej 1% roztworem siarczku sodowego i 0.7% wodorotlenku sodowego, natomiast od strony mizdrowej 1% roztworu enzymatycznego preparatu trzustkowego. Nastepnie skóre umieszczono miedzy dwoma elektrodami grafitowymi i podlaczono zródlo pradu stalego,126061 3 podlaczajac do elektrody bedacej od strony licowej biegun ujemny. Proces prowadzono w czasie 15 minut, przy gestosci pradu 1 A/dcm1. Po zakonczeniu procesu po 15 minutach odwlaszano skóre mechanicznie oraz poddano dzialaniu 3% roztworu siarczanu amonowego o temperaturze 30°C w czasie 30 minut. Tak otrzymana skóra byla przygotowana do nastepnego procesu piklowania i garbowania.Przyklad III. Rozmoczona skóre bydleca umieszczono w czasie 1 godziny w 5% roztworze siarczanu sodowego, a nastepnie po wyjeciu skóry i odcisnieciu nadmiaru roztworu umieszczono ja miedzy plaskimi elektrodami grafitowymi oddzielajac jednoczesnie skóre od elektrod dwiema warstwami porowatymi z wlókniny szklanej, z tym, ze warstwy wlókniny znajdujace sie blizej elektrody byly nasycone 5% roztworem siarczanu sodowego, natomiast blizej skóry wlóknina byla nasycona 1% roztworem siarczku sodowego. Nastepnie podlaczono do elektrod zródlo pradu stalego, utrzymujac przeplyw pradu o gestosci 2 A/dcm2 w czasie 15 minut. Po zakonczeniu procesu po 15 minutach, poddano skóre mechanicznemu odwlaszaniu, po czym umieszczono ja w 1% roztworze preparatu enzymatycznego. Tak otrzymana skóra byla gotowa do nastepnego procesu garbowania.Zastrzezenia patentowe 1. Sposób przygotowania skóry do garbowania, polegajacy na tym, ze skóre nasyca sie roztworem o przewodnictwie elektrycznym wiekszym od przewodnictwa elektrycznego wody, takim jak roztwór weglanu sodowego, wodorotlenku sodowego, wodoroweglanu sodowego, siar¬ czanu sodowego, chlorku sodowego lub roztworem mieszaniny tych soli, znamienny tym, ze skóre po uprzednim nasyceniu umieszcza sie miedzy elektrodami i poddaje sie dzialaniu pradu stalego o gestosci nie mniejszej niz 0,1 A/dcm2 w czasie nie przekraczajacym 120 minut. 2. Sposób przygotowania skóry do garbowania, polegajacy na tym, ze skóre nasyca sie roztworem o przewodnictwie elektrycznym wiekszym od przewodnictwa elektrycznego wody, takim jak roztwór weglanu sodowego, wodorotlenku sodowego, wodoroweglanu sodowego, siar¬ czanu sodowego, chlorku sodowego lub roztworem mieszaniny tych soli, znamienny tym, ze skóre po uprzednim nasyceniu pokrywa sie powierzchniowo roztworem zawierajacym substancje redu¬ kujace lub roztworem zawierajacym enzymy hydrolityczne lub roztworem zawierajacym miesza¬ nine substancji redukujacych i enzymów hydrolitycznych, a nastepnie umieszcza sie miedzy elektrodami i poddaje dzialaniu pradu stalego o gestosci nie mniejszej niz 0,1 A/dcm2 w czasie nie przekraczajacym 120 minut. 3. Sposób przygotowania skóry do garbowania, polegajacy na tym, ze skóre nasyca sie roztworem o przewodnictwie elektrycznym wiekszym od przewodnictwa elektrycznego wody, takim jak roztwór weglanu sodowego, wodorotlenku sodowego, wodoroweglanu sodowego, siar¬ czanu sodowego, chlorku sodowego, lub roztworem mieszaniny tych soli, znamienny tym, ze skóre po uprzednim nasyceniu umieszcza sie miedzy elektrodami oddzielonymi od skóry warstwami materialu porowatego, nasyconego roztworem o przewodnictwie elektrycznym wiekszym od prze¬ wodnictwa elektrycznego wody lub roztworem zawierajacym substancje redukujace lub roztworem enzymów hydrolitycznych lub roztworem zawierajacym mieszanine enzymów hydrolitycznych i substancji redukujacych, a nastepnie poddaje sie dzialaniu pradu stalego o gestosci nie mniejszej niz 1 A/dcm2 w czasie nie przekraczajacym 120 minut. PL