Przedmiotem wynalazku jest urzadzenie prze¬ znaczone do formowania elementów o przekroju pierscieniowym wykonywanych z betonu, zwlasz¬ cza rur.Znane urzadzenia, stosowane do wytwarzania rur betonowych metoda prasowania warstwowego be¬ tonu, zawieraja element wirujacy wokól swej osi stanowiacy odcinek cylindra uksztaltowany w gór¬ nej czesci w postac stozka. Na bocznych po¬ wierzchniach czesci cylindrycznej elementu wiru¬ jacego znajduja sie srubowo uksztaltowane lopatki spelniajace role elementów prasujacych.Element wirujacy osadzony jest na stale na wa¬ le, który spelnia role napedu tego elementu za¬ równo wzdluz formowanej rury jak równiez na¬ dawania nuchu obrotowego. Skompililkowainy uklad kinematyczny oraz trudnosci wynikajace z zapew¬ nienia ruchu obrotowego przy osiowym usytuowa¬ niu elementu wirujacego w stosunku do zewnetrz¬ nego plaszcza formy powoduja koniecznosc roz¬ budowy calego napedu i jego synchronizacji.Celem wynalazku jest usuniecie wad znanych urzadzen do wytwarzania rur metoda prasowania warstwowego a przede wszystkim zmniejszenie ha¬ lasu, uproszczenie ukladu kinematycznego urzadze¬ nia, zmniejszenie ilosci tracych sie czesci oraz umozliwienie szybkiej wymiany czesci zuzywaja¬ cych sie.Zgodnie z wynalazkiem urzadzenie Sklada sie z dwóch stanowisk formujacych umieszczonych na 10 15 20 25 30 jednej podstawie, które wyposazone sa w wymien¬ ny zewnetrzny plaszcz formy zamocowany wokól otworu wykonanego w podstawie oraz przesuwa¬ jacy sie wzdluz osi pionowej wewnatrz formy cy¬ linder kalibrujacy formujacy wewnetrzna po¬ wierzchnie elementu. W górnej podstawie cylindra kalibrujacego osadzona jest obrotowa lopatka za¬ geszczajaca, której rozstaw ramion jest wiekszy od srednicy cylindra kalibrujacego korzystnie o wartosc równa co najmniej odleglosci pomiedzy scianka formy a powierzchnia boczna cylindra i jest mniejszy od srednicy plaszcza zewnetrznego formy. Lopatka ma ksztalt linii srubowej a jej os umieszczana jest w osi pionowej cylindra kalib¬ rujacego.Meehanim napedowy lopatki znajduje sie we¬ wnatrz cylindra kalibrujacego. Cylindty kalibru¬ jace stanowisk formujacych zamocowane sa na stale do poziomej belki umieszczonej ponizej pod¬ stawy stanowisk formujacych, która polaczona jest z silownikiem, np. hydraulicznym i jest przesu¬ wana w kierunku pionowym. Cylindry kalibruja¬ ce maja srednice równa srednicy wewnetrznej for¬ mowanych elementów.Efekt formowania elementów i zageszczania mie¬ szanki betonowej uzyskuje sie poprzez wprasowa- nie betonu pomiedzy scianke zewnetrzna formy i cylinder kalibrujacy. Dzieki wprowadzeniu w ruch obrotowy lopatki zageszczajacej uzyskuje sie efekt odpychania lopatki od ulozonego i zagesz- 123 40?123407 3 czonego juz betonu powodujacego przemieszczanie sie lopatki ku górze formowanego elementu. Prze¬ mieszczajaca sie lopatka pociaga za soba nieobra- cajacy sie cylinder kalibrujacy, który formuje od wewnatrz scianke rury. Taiki sposób rozwiazania upraszcza uklad napedu urzadzenia formujacego ograniczajac go do napedu lopatki zageszczajacej.Urzadzenie wedlug wynalaizku przedstawione jest w przykladzie wykonania na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia w przekroju pionowym urzadze¬ nie formujace rury, fig. 2 — schemat dzialania urzadzenia i kolejnosc czynnosci przy formowaniu elementów. 5&k pokazano na fig. 1 urzadzenie sklada sie z cylindrów kalibrujacych 3 o srednicy zewnetrz¬ nej di zamocowanych do belki poziomej 12 umie¬ szczonej ponizej podstawy stanowiska formowania 11..3elka 12 polaczona jest z silownikiem 8, który sluzy do przesuwu "belki 12 w kierunku pionowym.Cylindry kalibrujace 3 umieszczone sa w gniaz¬ dach podstawy 11 stanowiska formowania i lacz¬ nie z belka 12 maja mozliwosc przesuwu w plasz¬ czyznie pionowej. W górnej podstawie cylindrów kalibrujacych 3 w osi pionowej zamontowana jest obrotowo lopatka 4 o rozstawie ramion d i ksztal¬ cie linii srubowej. Naped lopatki 4 umieszczony jest wewnatrz cylindrów kalibrujacych 3. Lopatka 4 mocowana jest rozlacznie i jest wymienna. Ze¬ wnetrzna .forma rury 1 o srednicy wewnetrznej d2 zapinana jest lacznie z kielichem 2 w gniezdzie podstawy 11 stanowiska formujacego. W otwór o srednicy d2 formy 1 wsuwany jest wzdluz osi cylinder kalibrujacy 3. Podajnik betonu 5 dostar¬ cza do zbiorników dozownika 6 mieszanke betono¬ wa. Zbiorniki dozowników 6 wyposazone sa w urza¬ dzenia odmierzajace mieszanke betonu potrzebna do wykonania elementu. Wykonanie rury przy za¬ stosowaniu tego urzadzenia polega na tym, ze mie¬ szanke betonu wsypuje sie do formy 1 a nastep¬ nie uruchamia sie naped lopatki 4, która obraca¬ jac sie powoduje ruch ku górze cylindra kalibru¬ jacego 3 formujacego wewnetrzna powierzchnie rury.Dodatkowo w poczatkowym okresie formowa¬ nia wlacza sie wibrator 7 przymocowany do pod¬ stawy 11 stanowiska, który ulatwia zageszczenie betonu w czesci kielichowej rury (fig.2-I). Po przejsciu cylindra kalibrujacego 3 w czesc cylind¬ ryczna formy 1 wibrator wylacza sie i zageszcze¬ nie betonu nastepuje w wyniku dzialania lopatki 5 zageszczajacej 4 (fig. 2-11 i III). Po dojsciu cylind¬ ra kalibrujacego 3 w górne skrajne polozenie zdej- duje sie lopatke 4 i zaklada sie glowice 13 for¬ mujaca obrzeze rury. Glowica 13 dociskana jest dodatkowym silownikiem hydraulicznym stanowia- 10 cym. wyposazenie stanowiska formujacego. Konco¬ wy etap procesu produkcyjnego obejmuje: zdjecie glowicy formujacej obrzeze rury (fig. 2-1V), opusz¬ czenie cylindra kalibrujacego 3 do poziomu podsta¬ wy 11 stanowiska formowania (fig. 2-V), rozlaczenie 15 od gniaizda podstawy 11 plaszcza zewnetrznego for¬ my 1 (fig. 2-IV) i odwiezienie rury na stanowisko dojrzewania. Opuszczenie ku dolowi cylindra kali¬ brujacego 3 odbywa sie za pomoca silownika 8.Zastrzezenia patentowe 20 1. Urzadzenie do wykonywania pierscieniowych elementów zwlaszcza rur betonowych, zawieraja¬ cych stanowisko formowania wyposazone w wy¬ mienny zewnetrzny plaszcz formy oraz przesuwny wewnatrz formy cylinder kalibrujacy, znamienny 25 tym, ze do górnej podstawy przesuwnego wzdluz osi formy cylindra kalibrujacego (3) zamocowana jest obrotowa lopatka zageszczajaca (4), której roz¬ staw ramion d jest wiekszy od srednicy di cy¬ lindra kalibrujacego (3), przy czym os obrotu lo- 30 patki (i) usytuowana jest w osi cylindra (3). 2. Urzadzenie wedlug zastrz. 1, znamienne tym, ze lopatka zageszczajaca (4) ma ksztalt linii sru¬ bowej. 3. Urzadzenie wedlug zastrz. 1 albo 2, znamien- 35 ne tym, ze rozstaw ramion d lopatki zageszczaja¬ cej (4) jest wiekszy od srednicy (di) cylindra ka¬ librujacego (3) co najmniej o wartosc równa od¬ leglosci pomiedzy scianka formy (1) a powierzch¬ nia boczna cylindra kalibrujacego (3) i jest mniej- 40 szy od srednicy wewnetrznej d2 plaszcza formy (1). 4. Urzadzenie wedlug zastrz. 1, znamienne tym, ze zawiera dwa cylindry kalibrujace (3) zamoco¬ wane na wspólnej poziomej belce (12) przesuwnej w kierunku pionowym i umieszczonej ponizej pod- 45 stawy (11) stanowisk formowania.123 407 jEr^^^T^^:?^^^ Fia.Z ifi ^W rj»4 ^ V/ 1 jffr& ww ^ P W VM»^wW'^w JL id i pr, ? 31ji^W Jkfcjp1 /// L. fi" utn -^ ?** PL