Przedmiotem wynalazku jest sposób i uklad wy¬ krywania ciagu impulsów, zwlaszcza do ukladów posredniczacych w przesylaniu wartosci wielkosci mierzonych z ukladów pomiarowych do maszyn cyfrowych, z których to ukladów pomiarowych, pomiary wysylane sa w postaci powtarzajacych sie ciagów impulsów, a ilosc impulsów w danym ciagu jest proporcjonalna do wartosci wielkosci mierzonych.W znanych rozwiazaniach dla zasygnalizowania poczatku i zakonczenia danego ciagu impulsów, wysylane sa dodatkowe sygnaly ze zródla ciagów impulsów.Celem wynalazku jest opracowanie sposobu i ukladu realizujacego ten sposób, który umozli¬ wialby wykrywanie poczatku i zakonczenia danego ciagu impulsów, bez koniecznosci wysylania do¬ datkowych sygnalów ze zródla ciagów impulsów.Istota sposobu wedlug wynalazku polega na tym, ze w momencie pojawienia sie ciagu impulsów, wytwarza sie z tego ciagu, dwa sygnaly wyjsciowe.Pierwszy sygnal wyjsciowy jest zanegowanym iloczynem logicznym dwóch sygnalów wytworzo¬ nych przez dwa sasiednie impulsy ciagu impulsów.Jeden z sygnalów tworzacych pierwszy sygnal wyjsciowy, jest opózniony wzgledem drugiego tak, ze pierwszy sygnal wyjsciowy zanika wówczas, 10 u 20 15 30 gdy przerwe miedzy dwoma sasiednimi ciagami impulsów stanowi brak co najmniej jednego im¬ pulsu.Drugi sygnal wyjsciowy jest suma logiczna pierwszego sygnalu wyjsciowego i sygnalu wytwo¬ rzonego przez jego tylne zbocze tak, ze drugi syg¬ nal wyjsciowy zanika wówczas, gdy przerwe mie¬ dzy dwoma sasiednimi ciagami impulsów stanowi brak co najmniej n impulsów, gdzie n jest iloscia impulsów wieksza od jednosci.W ukladzie wedlug wynalazku, sygnal wejsciowy w postaci ciagu impulsów podawany jest na wej¬ scie przerzutnika monostabilnego i na wejscie przerzutnika bistabilnego, którego wyjscie pola¬ czone iest z wejsciem nastepnego przerzutnika mo- nostabilnego. Wyjscia obydwóch przerzutników monostabilnych polaczone sa z wejsciami bramki iloczynowej, realizujacej funkcje zanegowanego iloczynu logicznego. Z kolei wyjscie tej bramki, polaczone jest z jednym z wejsc bramki sumacyj- nej i z wejsciem kolejnego przerzutnika monosta- bilnego, którego wyjscie polaczone jest z drugim wejsciem bramki sumacyjnej. Sygnal wyjsciowy z ukladu otrzymuje sie z wyjscia bramki suma¬ cyjnej lub z wyjscia bramki iloczynowej.Zaleta wynalazku jest to, ze jego stosowanie pozwala na szybkie przesylanie wartosci wielkosci mierzonych w postaci cyfrowej na dalsze odleg¬ losci. Wynalazek eliminuje potrzebe wysylania do- 119 1521 3 datkowych sygnalów o poczatku i zakonczeniu da¬ nego ciagu impulsów ze zródla ciagów impulsów.Wynalazek zostanie blizej objasniony w przy¬ kladzie wykonania na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia schemat ukladu a fig. 2 wykresy przebiegów czasowych sygnalów.Ciag impulsów I o okresie drgan T0 i czasie trwania impulsu TV f wchodzi na wejscie przerzut- nika monostabilnego 1 i na wejscie przerzutnika bistabilnego 2 typu T. Przednie zbocze pierwszego impulsu ciagu impulsów I, powoduje wytworzenie na "WEJiniJ JQi—ri—ntnil—i monostabilnego 1 sygnalu A o Ai^jt^anifrSoi+Ti Tylne zbocze pierwszego impulsu ciagu impul¬ sów I, zmienia stan sprzerzutnika bistabilnego 2 typu "/T na^^rzeoiwny, powodujac zanik sygnalu w^sefowagflSSf te&lprzerzutnika, z kolei tylne zbocze drugiego impulsu ciagu impulsów I zmienia znowu stan przerzutnika bistabilnego 2 na prze¬ ciwny powodujac pojawienie sie na jego wyjsciu sygnalu Q. W wyniku tego, na wyjsciu przerzut¬ nika monostabilnego 3, po czasie T0 + T, od mo¬ mentu pojawienia sie sygnalu A na wyjsciu prze¬ rzutnika monostabilnego 1, pojawia sie sygnal B o Czasie trwania T0 Sygnaly wyjsciowe A i B z przerzutników mono- stabilnych 1 i 3 wchodza na bramke 4, która realizuje funkcje zanegowanego iloczynu logicz¬ nego i w rezultacie z jej wyjscia otrzymuje sie sygnal wyjsciowy C informujacy o pojawieniu sie ciagu impulsów I.Nastepne pary impulsów ciagu impulsów I, a wiec trzeci i czwarty, piaty i szósty itd. zmie¬ niaja stan. przerzutnika bistabilnego 2 i przerzut¬ ników monostabilnych 1 i 3 tak samo jak to ma miejsce przy pierwszym i drugim impulsie ciagu impulsów I.Po zakonczeniu sie ciagu impulsów I, sygnal wyjsciowy na wyjsciu bramki iloczynowej 4 za¬ nika i pojawia sie ponownie na jej wyjsciu wtedy, gdy na wejscie przerzutnika monostabilnego 1 i na wejscie przerzutnika bistabilnego 2 wejdzie pierw¬ szy impuls nastepnego ciagu impulsów. Rozróznio¬ ne w ten sposób zostaja ciagi impulsów miedzy, którymi przerwe stanowi brak co najmniej jed¬ nego impulsu.W celu rozróznienia ciagów impulsów, rozdzie¬ lonych miedzy soba brakiem okreslonej ilosci np. n = 3 i wiecej impulsów, a ciagi impulsów roz¬ dzielone brakiem n — 1 i mniej impulsów maja byc traktowane jako jeden ciag impulsów, sygnal wyjsciowy C z wyjscia bramki iloczynowej 4 wchodzi na wejscie przerzutnika monostabilnego 5 i na jedno z wejsc bramki sumacyjnej 6. Tylne zbocze sygnalu wyjsciowego C wytwarza na wyj¬ sciu przerzutnika monostabilnego 5 sygnal D o cza¬ sie trwania nT0—TA + T, Sygnal D sumowany logicznie z sygnalem wyjscio¬ wym C powoduje, ze sygnal wyjsciowy E, który otrzymuje .sie z wyjscia bramki sumacyjnej 6, po pojawieniu sie ciagu impulsów I na wejsciu prze¬ rzutnika monostabilnego 1 i na wejsciu przerzut¬ nika bistabilnego 2, zanika dopiero wtedy, gdy przerwe miedzy dwoma sasiednimi ciagami im- 9 152 4 pulsów stanowi brak co najmniej n = 3 impulsów.W innym przypadku, zanik sygnalu wyjscio¬ wego E nie nastepuje i nastepny ciag impulsów traktowany jest jako dalszy ciag poprzedniego 5 ciagu impulsów.Dobór wykrywanej przerwy miedzy dwoma sa¬ siednimi ciagami impulsów dokonywany jest przez dobór czasu T^ trwania sygnalu D na wyjsciu przerzutnika monostabilnego 5. ie W innym przykladzie" wykonania, z wejsciem przerzutnika monostabilnego 3 polaczone jest wyj¬ scie przerzutnika bistabilnego 2 typu D. Wówczas sygnal B o czasie trwania T0 +T1 jawia sie na wyjsciu przerzutnika monostabilnego S 15 po czasie T0 od momentu pojawienia sie sygnalu A na wyjsciu przerzutnika monostabilnego 1.Uklad z wbudowanym przerzutnikiem bistabil- nym typu D, wykrywa poczatek i zakonczenie da¬ nego ciagu impulsów tak jak to ma miejsce przy 20 ukladzie z wbudowanym przerzutnikiem bistabil- nym typu T.Zastrzezenia patentowe 1. Sposób wykrywania ciagu impulsów, zwlaszcza 25 w ukladach posredniczacych w przesylaniu war¬ tosci wielkosci mierzonych, w postaci ciagów im¬ pulsów z ukladów pomiarowych do maszyn cyfro¬ wych, znamienny tym, ze w momencie pojawienia sie ciagu impulsów, wytwarza sie z tego ciagu dwa w sygnaly wyjsciowe, z których pierwszy sygnal wyj¬ sciowy jest zanegowany iloczynem logicznym dwóch, wytworzonych przez dwa sasiednie impulsy ciagu impulsów, sygnalów z których jeden jest opózniony wzgledem drugiego tak, ze pierwszy 39 sygnal wyjsciowy zanika wówczas gdy przerwe miedzy dwoma sasiednimi ciagami impulsów sta¬ nowi brak co najmniej jednego impulsu, natomiast drugi sygnal wyjsciowy jest suma logiczna pierw¬ szego sygnalu wyjsciowego i sygnalu wytworzo- 40 nego przez jego tylne zbocze tak, ze drugi sygnal wyjsciowy zanika wówczas, gdy przerwe miedzy dwoma sasiednimi ciagami impulsów stanowi brak co najmniej n impulsów, gdzie n jest iloscia im¬ pulsów wieksza od jednosci. 4§ 2. Uklad wykrywania ciagu impulsów, zwlaszcza w ukladach posredniczacych w przesylaniu war¬ tosci wielkosci mierzonych, w postaci ciagów im¬ pulsów z ukladów pomiarowych do maszyn cyfro¬ wych, znamienny tym, ze sygnal wejsciowy w pos- io taci ciagu impulsów (I) podawany jest na wejscie przerzutnika monostabilnego (1) i wejscie prze¬ rzutnika bistabilnego (2), którego wyjscie polaczone jest z wejsciem nastepnego przerzutnika monosta¬ bilnego (3) a wyjscia obydwóch przerzutników N monostabilnych (1, 3) polaczone sa z wejsciami bramki iloczynowej (4) realizujacej funkcje zane¬ gowanego iloczynu logicznego, której wyjscie po¬ laczone jest z jednym z wejsc bramki sumacyjnej (6) i z wejsciem kolejnego przerzutnika monosta- m bilnego (5), którego wyjscie polaczone jest z dru¬ gim wejsciem bramki sumacyjnej (6), przy czym sygnal wyjsciowy z ukladu, otrzymuje sie z wyj¬ scia foramki sumacyjnej (6) lub z wyjscia bramki iloczynowej (4).119 152 7^ a 3 B i \—' h/l 7JuijyuLnJT....jUi n n iuv\ aA QLHJ- £jrti_ij -1 n T-^-T~l [ H r U--1 Lj-- 1H ii i i jU- k—fi-h_jr i_r i \ fc ii l i fig. 2 PL