Przedmiotem wynalazku jest urzadzenie sluzace do wykonania koncówki ciagowej rur przeznaczonych do ciagnienia zwlaszcza na ciagarkach lawowych.Obecnie, celem zwiekszenia uzysku materialu wsadowego przy produkcji rur ciagnionych na ciagarkach lawowych, stosuje sie zastepcze koncówki ciagowe rur wykonane z innego tanszego materialu anizeli material ciagnionej rury. Przykladem takiego zastosowania koncówek ciagowych moze byc rozwiazanie wedlug polskiego patentu nr 87519, MKP B21c 5/00, zgodnie z którym do czola przeznaczonej do ciagnienia rury wsadowej zgrze¬ wa sie tarciowo odcinek innej rury na którym wykonuje sie zaostrzenie (koncówke ciagowa) a po zaostrzeniu i przeciagnieciu rury przez ciagadlo odcinek ten odcina sie.Zaostrzenie polegajace na przewezeniu zgrzanego odcinka rury z rura wsadowa, wykonuje sie badz sposo¬ bem tradycyjnego zakuwania za pomoca mlota lub kowarki rotacyjnej badz tez moze ono byc wykonane sposobem tarciowym na urzadzeniu zwanym zaostrzarko-zgrzewarka. Stosowanie do zaostrzania zaostrzar- ko-zgrzewarki oraz konstrukcje tego urzadzenia opisuja polskie opisy patentowe nr 87519, MKP B21c 5/00 oraz nr 97574, MKP B21c 5/00. Nr 87519 opisuje wstepne zaostrzenie konca rury wsadowej sposobem tarciowym przy pomocy obracajacego sie narzedzia posiadajacego stozkowy otwór oraz zgrzanie tarciowe do tak zaostrzone¬ go konca, koncówki w postaci odcinka rury lub preta. Opis ten nie podajac konstrukcji urzadzenia stwierdza, ze wstepne zaostrzenie rury wsadowej oraz zgrzanie koncówki w postaci rury lub preta odbywa sie w jednej glowi¬ cy tarciowej zaostrzarko-zgrzewarki.Praktyczna realizacja sposobu wg patentu nr 87519 w zakresie stosowania dwufunkcyjnej glowicy do wstepnego tarciowego zaostrzania rury wsadowej i równoczesnego zgrzewania koncówki ciagowej nastrecza sze¬ reg trudnosci z których za podstawowe uznac nalezy: zla jakosc tarciowego zlacza powstalego miedzy czolami zimnego odcinka koncówki ciagowej i podgrzanego tarciowo w trakcie wstepnego zaostrzania przewezonego konca rury wsadowej, brak wspólosiowosci koncówki ciagowej z wstepnie zaostrzona tarciowo rura wsadowa spowodowany koniecznoscia luznego wprowadzania odcinka rury lub preta do gniazda wrzeciona zgrzewarki poprzez otwór w narzedziu do wstepnego zaostrzania oraz koniecznosc stosowania na zgrzewane koncówki ciagowe odcinków rur lub pretów o scisle tolerowanych dlugosciach.2 113 290 Trudnosci eksploatacyjne jednoglowicowej zaostrzarko-zgrzewarki wedlug patentu nr 87519 eliminuje zaostrzarko-zgrzewarka wedlug patentu nr 97574, która ma dwie posobne i wspólosiowo usytuowane obrotowe glowice. Z^glowic tych pierwsza od strony doprowadzenia rury wsadowej ma zaostrzajaca dysze da wstepnego zaostrzania rury wsadowej a druga glowica ma uchwyt zaciskajacy koncówke ciagowa zgrzewanego odcinka materialu.Inne wykonanie dwuglowicowej zaostrzarko-zgrzewarki wedlug patentu nr 97574 przewiduje zamiane wyposazeniowej i funkcjonalnej kolejnosci jej glowic. Pomimo ze dwuglowicowa zaostrzarko-zgrzewarka gwaran¬ tuje uzyskanie jakosciowo poprawnego wykonania koncówek ciagowych to ma jednak te wade, ze jej konstrukcja i obsluga zwlaszcza w zakresie synchronizacji ruchów obrotowych i posuwistych poszczególnych glowic jest skomplikowane. Ponadto tarciowe zaostrzanie rury w obrotowej glowicy z dysza zaostrzajaca powoduje dosc szyMric Euzywftftifr^ie materialu dyszy. i %*fllupelni?niu5)pisu znanych ze stanu techniki sposobów wykonania zaostrzenia rury dla potrzeb ciagnie- niajwymienic nalezy stosowanie wciskania rury wsadowej w otwór ciagadla bezposrednio na tej samej ciagarce na l|tm«i%0*fcUM4&O tura wsadowa. Stosowanie wciskania rury w ciagadlo na ciagarce ma jednak te niedogod¬ nosc, ze w^cofi^lie^Wf operacji zmniejsza efektywny czas ciagnienia a tym samym wydajnosc ciagarki. Ponadto mozliwosc stosowania wciskania jest ograniczone tym, ze wiekszosc eksploatowanych obecnie ciagarek nie jest wyposazona we wciskarki. Niezaleznie od tego samo wciskanie rur w ciagadlo na ciagarce nie rozwiazuje w pelni zagadnienia zwiekszenia uzysku materialujakie daje stosowanie zgrzewanych koncówek ciagowych.Celem wynalazku jest opracowanie takiego urzadzenia do wykonywania koncówki ciagowej rur, które eliminowalo by niedogodnosci konstrukcyjne, funkcjonalne i eksploatacyjne znanych ze stanu techniki ciagar- skiej zgrzewarek i zaostrzarko-zgrzewarek. Cel ten osiagnieto przez opracowanie konstrukcji urzadzenia do wyko¬ nywania koncówki ciagowej rur, które konstrukcyjnie i funkcjonalnie laczy cechy tarciowych zgrzewarek izgrze- * warko-zaostrzarek do rur z cechami wciskarek stanowiacych integralna czesc obecnie eksploatowanych ciagarek.Urzadzenie do wykonywania koncówki ciagowej rur wedlug wynalazku majak dotychczas eksploatowane zgrzewarki izgrzewarko-zaostrzarki: korpus z wrzeciennikiem mieszczacym jedna obrotowa glowice zlozona z wrzeciona, uchwytu wrzeciona i szczek zaciskajacych odcinek rury przeznaczony na koncówke ciagowa oraz zespól podawczo-odbiorczy rur wsadowych zlozony z prowadnic suportu isuportu mieszczacego szczeki chwytowe oraz skrawajacy pierscieniowy nóz do scinania wyplywki tarciowej zgrzeiny, przy czym urzadzenie to znamionuje sie tym, ze w bezposrednim sasiedztwie przed obrotowa glowica ma na korpusie zabudowany zespól zaostrzajacy rure zlozony z ramy z suwakowymi prowadnicami, które mieszcza co najmniej jedna a korzystnie dwie zaostrzajace stozkowe dysze wzglednie ciagadla, zabudowane w suwakowych oprawach z których kazda ma mozliwosc naprowadzania osi otworu dyszy (ciagadla) na os zgrzewania oraz wykonywania ruchu powrotnego do polozenia skrajnego odsunietego prostopadle do osi zgrzewania.Dla potrzeb naprowadzania i odprowadzania zaostrzajacych dysz do i od osi zgrzewania, bedacej równo¬ czesnie osia zaostrzania, urzadzenie ma mechanizm przesuwu oprawy dysz i odbojnice ustalajace ich osiowe polozenie robocze. Ponadto urzadzenie wedlug wynalazku ma zespól podawczy, dosylajacy do obrotowej glowicy odcinki rur przeznaczone na koncówki ciagowe, usytuowany w stosunku do zespolu podawczo-odbior- czego rur wsadowych po przeciwnej stronie obrotowej glowicy, który sklada sie z podajnika odcinków rur do otworu przelotowo drazonego wrzeciona i mechanizmu dosylajacego odcinki rur poprzez wrzeciono do szczek obrotowej glowicy.Wynalazek zostanie blizej objasniony na zalaczonych rysunkach na których fig. 1 przedstawia schemat ogólny urzadzenia do wykonywania koncówki ciagowej rur w widoku z góry a fig. 2 jego widok z boku w plasz¬ czyznie ciecia A-A, obrazujacy polozenie i konstrukcje zespolu zaostrzajacego koncówke ciagowa rury. Urza¬ dzenie wedlug wynalazku jak na fig. 1 i fig. 2 ma korpus 1 z zabudowanym wrzeciennikiem 2, który miesci jedna obrotowa glowice zlozona z wrzeciona 3, jego uchwytu 4 i szczek 5, mocujacych odcinek rury 20 przeznaczonej na koncówke ciagowa oraz z zabudowanym zespolem podawczo-odbiorczym rur wsadowych 21, zlozonym -z suportu 6, jego prowadnic 7, szczek 8 i skrawajacego pierscieniowego noza 9 do scinania wyplywki tarciowej zgrzeiny rury.Urzadzenie w bezposrednim sasiedztwie przed obrotowa glowica na korpusie 1, ma zabudowany zaostrzaja¬ cy zespól do przewezania konca rury 20, 21, zlozony z ramy 10 z suwakowymi prowadnicami 11 mieszczacymi dwa ciagadla 13, 14 zabudowane w suwakowych oprawach 15, mechanizmu 16 do naprowadzania i odprowadza¬ nia ciagadel 13,14 wraz z oprawkami 15 do i od osi zgrzewania oraz odbojnic 17 ustalajacych polozenie robocze ciagadel 13, 14. Ponadto urzadzenie ma zespól podawczy zlozony z podajnika 18 i mechanizmu 19, doprowa¬ dzajacy odcinki rur 20 do drazonego wrzeciona 3 i dalej do szczek 5, glowicy.Sposób dzialania urzadzenia jest nastepujacy, odcinek rury 20 jest podawany od podajnika 18 do drazone-113290 3 go wrzeciona 3, za pomoca mechanizmu 19 i dalej do szczek 5 glowicy obrotowej w których zostaje on zacisnie¬ ty i wprawiony w ruch obrotowy. Wsadowa rura 21 jest doprowadzana do podawczo-odbierajacego zespolu i po zacisnieciu przez szczeki 8 zostaje wraz z suportem 6 podana w kierunku obrotowej glowicy az do czolowego spotkania sie z wirujacym odcinkiem rury 20, po czym wskutek obrotowego tarcia i osiowego docisku nastepuje tarciowe polaczenie rur 20, 21. Po wykonaniu zgrzewania szczeki 8 zostaja rozluznione, suport 6 z nozem 9 dosuniety zostaje dalej w kierunku glowicy obrotowej, przy czym w trakcie tego ruchu napotkana przez nóz 9 wyplywka tarciowej zgrzeiny rury 20, 21 zostaje scieta. Nastepnie szczeki 8 zostaja ponownie zacisniete, rura 20, 21 wyprowadzona ze strefy zgrzewania poza rame 10 a bedace w skrajnym polozeniu ciagadlo 13 z oprawa 15 zostaje przesuniete mechanizmem 16Ao polozenia srodkowego to znaczy do osi zgrzewania i ustalone w tym polozeniu za pomoca odbojnic 17. Przy takim polozeniu ciagadla 13 zespól podawczo-odbiorczy podaje zgrzana rure 20, 21 w kierunku do otworu ciagadla 13 i wciska ja w ten otwór dokonujac zaostrzenia konca rury na zadanej dlugosci. Po zaostrzeniu rura 20, 21 zostaje wycofana z otworu ciagadla 13, które powraca do swego skrajnego polozenia a wjego miejsce, dzialaniem mechanizmu 16 i odbojnic 17 srodkowe polozenie zajmuje ciagadlo 14 o otworze mniejszym od otworu ciagadla 13. Przy takim polozeniu ciagadla 14 nastepuje po raz drugi zaostrzenie konca rury w sposób analogiczny jak dla pierwszego zaostrzenia lecz na mniejsza srednice. Po drugim zaostrzeniu zespól podawczo-odbiorczy wyprowadza zgrzana rure 20, 21 z ciagadla 14, które powraca do swego skrajnego polozenia, zaostrzona rura zostaje odprowadzona poza urzadzenie a cykl wykonania nastepnej koncówki ciagowej rury rozpoczyna sie od nowa.Zaleta urzadzenia wedlug wynalazku jest to, ze pozwala wykonywac koncówke ciagowa na tanszym od materialu wsadowego odcinku rury w sposób zautomatyzowany, z duzymi redukcjami srednicy zaostrzonego konca rury, realizowanymi przy minimalnym zuzyciu zaostrzajacych dysz. W stosunku do najnowszych dwuglo- wicowych zaostrzarko-zgrzewarek wedlug patentu nr 97574 MKP B21c 5/00 urzadzenie wedlug wynalazku ma ts? zalete, ze poprzez wprowadzenie suwakowego zespolu zaostrzajacych dysz eliminuje koniecznosc stosowania zaostrzajacej obrotowej glowicy.Zastrzezenia patentowe 1. Urzadzenie do wykonania koncówki ciagowej rur przeznaczonych do ciagnienia zwlaszcza na ciagarkach lawowych, które ma korpus z wrzeciennikiem i jedna obrotowa glowice zlozona z wrzeciona, uchwytu wrzecio¬ na oraz szczek mocujacych krótkie odcinki rur, jak równiez ma zespól podawczo-odbiorczy rur wsadowych zlozony z suportu, jego prowadnic i szczek, znamienne tym, ze w bezposrednim sasiedztwie przed obrotowa glowica (3,4, 5), na korpusie (1), ma zabudowany zaostrzajacy zespól do przewezania konca rury (20, 21), zlozony z ramy (10) z suwakowymi prowadnicami (11), mieszczacymi co najmniej jedno ciagadlo (13,14) zabudowane w suwakowej oprawie (15), mechanizmu (16) i odbojnic (17) do naprowadzania i ustalania ciagadla (13,14) do srodkowego roboczego polozenia i odprowadzania ciagadla (13,14) do polozenia skrajnego. 2. Urzadzenie wedlug zastrz. 1, znamienne tym, ze dla podawania odcinków rur (20) przeznaczo¬ nych na koncówki ciagowe do szczek (5) obrotowej glowicy (3,4, 5) ma zespól podawczy zlozony z podajnika (18) i mechanizmu (19), usytuowany w stosunku do zespolu podawczo-odbiorczego rur wsadowych (21), po przeciwnej stronie obrotowej glowicy (3, 4, 5), a dla wprowadzania odcinków rur (20) do szczek (5) obrotowej glowicy (3,4, 5) wrzeciono (3) jest przelotowo wydrazone.113 290 Hg.1 A-A Fig. 2 Prac. Poligraf. UP PRL naklad 120+18 Cena 45 zl PL