Przedmiotem wynalazku jest urzadzenie do roz¬ dzielania mieszaniny cieczy o róznym ciezarze wlasciwym, zwlaszcza oleju i wody.• Z holenderskiego zgloszenia patentowego nr 7402 216 jest znane urzadzenie do rozdzielania cie¬ czy o róznym ciezarze wlasciwym, np. oleju i wo¬ dy, wyposazenie w zamkniety zbiornik, który ma przestrzen rozdzielania, komore górna,, znajdujaca sie powyzej niej oraiz membrane ruchoma pionowo miedzy najnizszym, a najwyzszym polozeniu i od¬ dzielajaca te przestrzen rozdzielania w jej czesci górnej od wspomnianej komory górnej dla stero¬ wania odprowadzania lzejszej cieczy.Urzadzenie ma ponadto przewód z wylotem w przestrzeni rozdzielania dla doprowadzania mie¬ szaniny jaka ma byc rozdzielana, ponadto ma przewód, polaczony z ta przestrzenia i zaopatrzony w zawór odcinajacy, sterowany przez membrane, dla odprowadzania lzejszej cieczy, przy czym za¬ wór odcinajacy w górnym polozeniu najwyzszym membrany jest otwarty, a w jej najnizszym dol¬ nym polozeniu jest zamkniety, nastepnie ma ko¬ more zbiorcza znajdujaca sie pod przestrzenia rozdzielania, zaopatrzona w przewód odprowadza¬ jacy dla ciezszej cieczy, ponadto ma co najmniej jeden filtr, ustawiony miedzy dolna strona prze¬ strzeni rozdzielania, a wspomniana komora zbior¬ cza, przepuszczajacy prawie wylacznie ciezsza ciecz Oraz ma kanal boczny, który laczy miejsce w zbiorniku blisko polozone lub polozone pod prze- trzenia rozdzielania, z komora górna.Tego rodzaju urzadzenia rozdzielania dzialaja w taki sposób, ze przy wytworzeniu sie wystar¬ czajaco duzej warstwy lzejszej cieczy pod membra¬ na, membrana ta zostaje nacisnieta i przesunieta do jej najwyzszego polozenia, w przez to zostaje otwarty zawór odcinajacy, jaki co najmniej jeden znajduje sie na przewodzie odprowadzania lzej¬ szej cieczy. Przez otwarcie tego zaworu odcinaja¬ cego i odprowadzenie lzejszej cieczy, przy czym warstwa tej, cieczy pod membrana staje sie cien¬ sza, zmniejsza sie cisnienie dzialajace w góre na membrane. Po osiagnieciu minimalnej okreslonej wartosci tego cisnienia, membrana wraca z powro¬ tem do swojego najnizszego polozenia, a zawór odcinajacy zostaje ponownie zamkniety, po czym na nowo zaczyna sie cykl rozdzielania. Okazalo sie, ze otwieranie tego zaworu, powodowane tym obnizaniem cisnienia, dzialajacego w góre na membrane oraz wystepujacy przy tym ruch mem¬ brany powoduja niekiedy stan tego rodzaju w przestrzeni rozdzielania, ze dociera tyle lzejszej cieczy w bezposrednie otoczenie filtra, iz ten ostat¬ ni zbyt wiele lzejszej cieczy przepuszcza, przy czym zawartosc procentowa lzejszej cieczy staje sie zbyt duza w odprowadzanej z komory zbior¬ czej ciezszej ciepzy. Chociaz to zjawisko wyste¬ puje jedynie od czasu do czasu, moze to miec po pewnym okreslonym czasie tak niekorzystny wplyw i 102 3511 1 , '¦ ¦'i 2 ; na skutek dzialania urzadzenia rozdzielania, ze nie bedzie mozna uznac je za spelniajace wysokie wymagania, jakie sa stawiane dla rozdzielania, np. dla oczyszczania takiego jak usuwanie oleju z wody.Zadaniem wynalazkii jest unikniecie opisanej wady, jaka wystepuje w znanym urzadzeniu roz¬ dzielania, za pomoca prostego sposobu. Zadanie to rozwiazuje sie tak, ze ! zostaja zastosowane srodki wykonania, wspomniane na wstepie, w urzadzeniu, przy czym te srodki zapobiegaja podczas okresu, przed otwarciem wspomnianego zaworu odcinaja¬ cego, w danym przypadku nastawialnego okresu czasu, poruszaniu sie membrany w dól, albo tez opózniaja ruch membrany ku dolowi. Stwierdzo¬ no, ze kiedy po otwarciu zaworu odcinajacego przewodu odprowadzajacego dla lzejszego plynu, membrana zostaje przytrzymana w swoim najwyz¬ szym polozeniu przez pewien krótki okres czasu, np. 10 do 20 sekund, albo kiedy predkosc, z jaka powraca membrana od swojego najwyzszego do najnizszego polozenia, nie przekracza okreslonej wartosci, to nie wystepuje wada, która zostala stwierdzona w znanym urzadzeniu rozdzielania.Dla przytrzymywania membrany w jej najwyz¬ szym polozeniu jest zastosowany z dobrym skut¬ kiem drugi zawór odcinajacy, ustawiony w kanale bocznym, utrzymywany w stanie zamknietym tylko podczas okresu przed otwarciem pierwszego zaworu odcinajacego, znajdujacego sie w przewo¬ dzie dla odprowadzania lzejszej cieczy z przestrze¬ ni rozdzielania, w danym przypadku podczas na¬ stawialnego okresu czasu. Kiedy kanal boczny zo¬ staje zamkniety drugim zaworem odcinajacym, to membrana nie moze sie poruszac, poniewaz jej ruch powoduje przeplywanie cieczy przez kanal boczny.Gdy membrana nie byla przytrzymywana, a tyl¬ ko trzeba zmniejszac wartosc jej predkosci w ru¬ chu ku dolowi do korzystnej wartosci dla prze¬ biegu rozdzielania, wtedy drugi zawór odcinajacy moze miec otworu przeciekowego. Ten otwór prze- ciekowy ogranicza wartosc natezenia przeplywu cieczy w kanale bocznym, a przy tym takze pred¬ kosc membrany.Przedmiot wynalazku jest dokladniej opisany na podstawie rysunku, który przedstawia przekrój pionowy przykladowego wykonania separatora olejowego z elektrycznym ukladem regulacji.Na rysunku przedstawiono zamkniety zbiorniki calkowicie wypelniony ciecza, w którym znajduje sie ruchoma membrana 2 mogaca sie poruszac w góre i w dól oraz oddzielajaca komore górna 3, zawierajaca tylko wode, od przestrzeni rozdzielania 4 przy zachowaniu szczelnosci na gaz i plyny.Pod przestrzenia rozdzielania 4 jest ustawiony w zbiorniku 1 wielokrotny filtr 5, który przepusz¬ cza prawie tylko wode i zatrzymuje przy tym piej. Filtr 5 znajduje sie miedzy wodna komora zbiorcza 6, a dolna czescia 4a przestrzeni rozdzie¬ lania 4. Wodna komora zbiorcza 6 jest polaczona z komora górna 3 kanalem bocznym 7.Przewód 8 ma zakonczenie w przestrzeni roz¬ dzielania 4 oraz ma zawór odcinajacy 9 dla do¬ prowadzania mieszaniny woda-olej, która ma byc 351 3 oddzielana. Ponadto do przestrzeni rozdzielania 4 jest dolaczony przewód 10 dla odprowadzania ole¬ ju. Wlewowy otwór 11 przewodu 10 znajduje sie nieco ponizej najnizszego polozenia membrany 2.Poza zbiornikiem 1 jest ustawiony w przewodzie zawór odcinajacy 12. Ponadto jest przylaczony do wodnej komory zbiorczej 6 przewód 13, w któ¬ rym jest ustawiony zawór przelaczajacy 14 do dolaczania przewodu 13 albo do przewodu 15 od- prowadzania wody, badz tez do przewodu 16 dla doprowadzania wody do komory 6. Zawór odci¬ najacy 9 i 12 oraz zawór przelaczajacy 14 sa przed¬ stawione schematycznie. Przewód 15 odprowadza¬ nia wody moze miec pompe (niepokazana), która pompuje odprowadzana wode do wysoko polozo¬ nego zbiornika (niepokazanego) przez rure prze¬ lewowa. Przewód 16 doprowadzania wódy Jest po¬ laczony z tym wysoko polozonym zbiornikiem.Zawory odcinajace 9 i 12 oraz zawór przelacza- jacy 14 sa uruchamiane jednoczesnie elektromag¬ nesem 17 i sprezyna 18. Membrana 2 jest sprzezo¬ na mechanicznie dzwignia dwuramienna 20 obra¬ cajaca sie wokól osi 19 z nastawialnym ciezar¬ kiem 21, ustawionym na prawym ramieniu 20a dla zmniejszenia ciezaru membramy. Kiedy ciezar membrany ma byc powiekszony, to ciezarek 21 zostanie przestawiony na lewe ramie 20b dzwig¬ ni. 20.Kanal boczny 7 jest wedlug wynalazku zaopa- trzony w zawór odcinajacy 22, który w pokaza¬ nym stanie separatora olejowego jest otwarty.Przy uzyciu seperatora oleju zostaje najpierw otwarty zawór odpowietrzania 23. Potem zostaje wcisniety przycisk 24, przez co zostaje wzbudzona tylko cewka 17. W wyniku tego zawór 9 zamyka sie na przewodzie 8, a zawór 12 zostaje otwarty i przewód 13 zostaje przylaczony poprzez zawór przelaczajacy 14 do przewodu 16 doprowadzania wody. Zbiornik 1 zostanie nastepnie calkowicie 40 napelniony woda, jezeli przynajmniej doprowadza¬ nie wody poprzez przewód 16 jest wieksze od odprowadzania wody poprzez przewód 10. Kiedy zbiornik 1 jest napelniony, to zawór 23 zostaje zamkniety i przycisk 24 zostaje nastepnie zwolnio- 45 ny, wobec czego zawory odcinajace 9 i 12 oraz zawór przelaczajacy 14 powracaja do polozenia jak przedstawiono na rysunku, po czym zaczyna sie przebieg rozdzielania. Przy napelnianiu zbior¬ nika membrana znajduje sie w jej najnizszym 50 polozeniu. nastepnie mieszanina woda-olej, która ma byc rozdzielana, jest doprowadzana przewodem 8 przez przestrzen rozdzielania 4, a woda jest odpro¬ wadzana z wodnej komory zbiorczej 6. W prze- 56 strzeni rozdzielania 4 lzejszy olej oddziela sie od ciezszej wody, wobec czego tworzy sie pod mem¬ brana 2 warstwa olejowa, która stopniowo na¬ rasta. Kiedy warstwa olejowa osiagnie okreslona grubosc, wtedy sila skierowana w góre i wywie- 60 rana na membrane 2 przez plyn, znajdujacy sie w przestrzeni rozdzielania i w przestrzeniach, fil¬ tra, jest dostatecznie duza, aby przesunac mem¬ brane do jej najwyzszego polozenia. To,powoduje w wyniku, ze mikrolaczniki 25 i 26 zostana zam- 65 kniete. Przy tym zostaje pobudzona cewfca 27 do4 uruchamiania obrotowej tarczy zaworowej 28, która daje polaczenie przestrzeni 29 miedzy tkani¬ nami filtracyjnymi 5, kolejno najpierw z prze¬ strzenia rozdzielania 4, a potem ponownie od¬ dziela od tej przestrzeni, cewka 30 do zamykania zaworu odcinajacego 22 oraz cewka przekaznika czasowego 31. Oznacza to, ze zostaje przerwany doplyw mieszaniny, natomiast olej jest odprowa¬ dzany poprzez przewód 10, a woda zostaje dopro¬ wadzona przewodami 16 i 13. Ta woda plucze kolejno tkaniny filtracyjne 5 jedna po drugiej dla oczyszczenia ich i tloczy z powrotem do prze¬ strzeni rozdzielania 4, pozostaly jeszcze, zebrany w przestrzeniach 29 olej. W chwili kiedy dopro¬ wadza sie wode skrosnie poprzez filtr 5 i odpro¬ wadza sie olej z przestrzeni rozdzielania, zamyka sie zawór odcinajacy 22, wobec czego membrana 2 nie moze poruszac sie ku dolowi. To staje sie dopiero wtedy mozliwe, kiedy przekaznik czasowy 31 otworzy swój zestyk 32 po pewnym nastawio¬ nym czasie, np. po 10 do 20 sekundach. Kiedy to nastapi doplyw pradu elektrycznego do cewki 30 zostaje przerwany, wobec czego sprezyna 33 moze przestawic zawór odcinajacy 22 w polozenie otwar¬ te. Kiedy zawór odcinajacy 22 jest ponownie otwar¬ ty, wtedy membrana 2 moze przesunac sie po¬ nownie do swojego najnizszego polozenia, skoro tylko warstwa olejowa stanie sie pod membrana zbyt cienka, aby unosic membrane. Dzieki temu, ze membrana zostaje przytrzymana przez pewien okres czasu po otwarciu przewodu 10 odprowa¬ dzania oleju, zapobiega sie niepewnemu ruchowi membrany, a przez to zapobiega sie wystepowaniu turbulencji w przestrzeni rozdzielania, a takze wtracaniu kropel olejowych, których ciezar czesto jedynie niewiele rózni sie od ciezaru wody, beda¬ cej tymi kroplami przenoszona, przez co filtr jest dodatkowo obciazony, a zawartosc procentowa w odprowadzanej wodzie moglaby w krótkim czasie wzrastac do niedopuszczalnej wartosci.Kiedy membrana opuszcza swoje najwyzsze polozenie, otwiera sie zestyk 26. Doplyw pradu elektrycznego do cewek 27 i 31 zostaje przy tym przerwany, Kiedy przynajmniej przekaznik 31 po¬ wróci z wystarczajaca zwloka czasowa do poloze¬ nia spoczynkowego, w którym jest zamkniety ze¬ styk 32, aby zapobiec ponownemu pobudzeniu cew¬ ki i zamknieciu przy tym ponownie zaworu od¬ cinajacego 22, oznacza to, ze membrana 2 jest przytrzymywana w jej ruchu ku dolowi, zanim osiaga ona swoje najnizsze polozenie i w tym polozeniu otworzy zestyk 25. Cewka 27 po jej wzbudzeniu pozwala na tak powolne obracanie tarczy zaworowej 28, ze podczas odprowadzania oleju wszystkie tkaniny filtracyjne 5 oraz kolejno wszystkie przestrzeni 29 sa wystarczajaco jedna za druga oczyszczane przez plukanie w odpowied¬ nim czasie woda jaka jest doprowadzana przewo¬ dem 16. Tarcza 28 moze byc potem szybko z po¬ wrotem przestawiona za pomoca sprezyny 34 w jej polozenie spoczynkowe. Kiedy zostaje otwarty zestyk 25, to cewka 17 zostanie pozbawiona do¬ plywu pradu elektrycznego, ale jest jeszcze wzbu¬ dzona za pomoca zestyku trzymania 35, wobec czego sprezyna 18 przestawia z powrotem zawory 351 fi odcinajace 9 i 12 oraz zawór przelaczajacy 14 w przedstawione na rysunku polozenia. Wtedy cykl rozdzielania zaczyna sie na nowo, jak tylko pc« * nownie zaczyna narastac grubosc warstwy olejo- wej pod membrana 2.Jest wiadomym, ze istniec moze wiele odmian elektrycznych ukladów sterowania przebiegiem rozdzielania. Moze takze byc wykonane to ; stero¬ wanie zamiast ukladem elektrycznym — odpo- wiednio ukladem pneumatycznym, elektropneuma- tycznym, hydraulicznym, v elektrohydraulicznym i/lub mechanicznym.Chociaz przytrzymanie membrany w jej najwyz¬ szym polozeniu za pomoca zaworu odcinajacego 22 kanalu bocznego jest szczególnie proste, mozna takze do tego celu zastosowac uklady elektrome¬ chaniczne albo takze inne srodki. Ramie 20a dzwigni 20 mogloby w swoim najnizszym polo¬ zeniu, tj. w najwyzszym polozeniu membrany 2, chwytac zapadke 36, znaczona na rysunku linia przerywana. Zapadka 36 moglaby byc potem po uplywie okreslonego czasu luzowana za pomoca cewki 37, dzialajacej ze zwloka czasowa. Wtedy cewka i jej sprezyna 38 zastepuja na przedstawio- riym schemacie cewke 30, sprezyne 33 oraz prze¬ kaznik czasowy 31, 32., Nalezy zaznaczyc, ze w pewnych przypadkach zawór odcinajacy 22 np. zawór dlawiacy, moze byc zaopatrzony w otwór przeciekowy. Wtedy mem- *• brana nie bedzie przytrzymywana przez pewien czas w jej najwyzszym polozeniu, ale jej ruch ku dolowi bedzie w ciagu tego okresu czasu moc¬ no opózniany. PL