RS52395B - Anker za stene sa podesivim izduživanjem - Google Patents

Abstract

Anker za stene sa podesivim izduženjem koji ima izduženi zatezni potporni deo (10, 112); bar jedan urezni element (24, 128) ureznog sklopa; glavu (12, 100, 110) ankera za postavljanje u nju izduženog zateznog potpornog dela (10, 112) i držanje bar jednog ureznog elementa (24, 128) ureznog sklopa između njih, naznačen time, što je bar jedan urezni element (24, 128), pre upotrebe, pod pritiskom postavljen uz izduženi zatezni potporni deo (10, 112) radi postizanja određenog unapred podešenog izduženja, pri čemu se izduženi zatezni potporni deo (10, 112) pruža izvan prihvatne glave (12, 100, 110) za dužinu koja odgovara unapred podešenom izduženju pre kidanja i pri čemu izduženi deo (10, 112) ima glatke stranice radi smanjenja strugotine od bar jednog ureznog elementa (24, 128), kao i zone sa različitim prečnicima ili kvalitetom površine, i što podešavanje obuhvata bar jednu od sledećih faza: povlačenje nadole bar jednog ureznog elementa (24, 128) ureznog sklopa pod pritiskom da bi se urezni element/elementi (24, 128) urezali u stranicu izduženog zateznog potpornog dela (10, 112) i provlačenje izduženog zateznog potpornog dela (10, 112) kroz prihvatnu glavu (12, 100, 110) da bi se urezni element/elementi (24, 128) urezali u stranicu izduženog zateznog potpornog dela (10, 112).Prijava sadrži još 14 zavisnih patentnih zahteva.

Description

Oblast tehnike

Pronalazak se odnosi na anker za stene sa podesivim izduženjem tj. na popustljivo sidro za stene koje se koristi za viseće podgrade, prvenstveno u rudnicima i tunelima (MKP E 21 D 21/00).

Tehnički problem

Stabilizacija stena u izradi rudarskih prostorija i tunela je bila od značaja od početka rudarstva. Stene i zidovi tunela bez podgrade se mogu obrušiti usmrćujući osoblje, uništavajući opremu i odlažući transport proizvoda, zato što se tuneli moraju ponovo otvarati. Ovo je najvažnije u oblastima sa seizmičkim aktivnostima ili sa pomeranjem stena koje je izazvano podzemnim prokopavanjem. Uobičajeni anker (nepopustljivo sidro) bi se malo istegao plastičnom deformacijom i onda bi iznenada došlo do kidanja bez upozorenja zato što je imao nedovoljne sposobnosti da apsorbuje dovoljnu količinu energije. Stoga, pronalazak rešava problem kako konstruisati anker (sidro) za viseće podgrade koje pri spuštanju stenske mase krovine trpi manje opterećenje od poznatog sidra.

Stanje tehnike

Rešenjima za ove probleme bavili su se pronalasci opisani u dokumentima: US 4,560,305; US 5,302,056; US 6,884,005; DE 41 25 011 A i RU 2166636 C2, međutim predmetni pronalazak nudi nova rešenja koja povećavaju nosivost i omogućaju prilagođavanje ankera konkretnim uslovima na mestu postavljanja.

U dokumentu US 4,560,305 opisan je anker za stene koji ima izduženi deo, glavu, urezne elemente i zaustavljao. Međutim kod ovog ankera nije predviđeno podešavanje izduženja pre upotrebe, izvlačenjem izduženog dela za odgovarajuću dužinu.

Anker prema pronalasku sa karakteristikama prema prvom patentnom zahtevu omogućava prethodno podešavanje dužine izduženja. Izduženje se podešava izvlačenjem izduženog potpornog dela na željenu dužinu i može se vršiti neposredno pre ugradnje u bušotinu. Do početnog urezivanja ureznih elemenata u zatezni potporni deo dolazi tokom samog podešavanja. Iz ovih razloga anker prema pronalasku je mnogo pogodniji za upotrebu od ankera poznatih iz stanja tehnike, jer se sa više ankera proizvedenih na isti način mogu zadovoljiti različite potrebe, koje su uslovljene mestom ugradnje ankera, a anker se može prilagođavati datim uslovima na licu mesta neposredno pred ugradnju postupkom opisanim u nastavku. Takođe pomeranjem, odnosno popuštanjem ankera se povećava njegova otpornost na pomeranje stenske mase, a što je dokumentovano rezultatima testova datim u nastavku. Konstrukcija ankera prema pronalasku ne zahteva zaustavni element, tako da je jednostavnija, pouzdanija i robusnija, a sam anker je jeftiniji.

Kratak opis suštine pronalaska

Pronalazak se odnosi na anker za stene sa podesivim izduženjem (popustljivo sidro za stene) koje ima kontrolisano pomeranje pomoću urezivanja ureznih elemenata i čije prvo izvođenje ima: izduženi zatezni potporni deo, bar jedan urezni element ureznog sklopa, prihvatno telo koje može da primi izduženi zatezni potporni deo, bar jedan zaustavni (sigurnosni) usek za pozicioniranje i držanje ureznog elementa ureznog sklopa, pri čemu se izduženi zatezni potporni deo pruža van prihvatnog tela za dužinu koja odgovara unapred podešenom izduženju pre konačnog kidanja ankera.

Anker za stene sa podesivim izduženjem prema drugom izvođenju ima: izduženi zatezni potporni deo, bar jedan urezni element ureznog sklopa, pri čemu je urezni element u sprezi, uzajamnom delovanju sa izduženim zateznim potpornim delom, šireću glavu

(ekspanzionu kotvu sidra) koja je tako dimezionisana da prihvati izduženi zatezni potporni deo i koja ima bar jedan zaustavni usek za pozicioniranje i držanje ureznog elementa u procepu (zazoru) i pri čemu se izduženi zatezni potporni deo pruža van prihvatnog tela za dužinu koja odgovara unapred podešenom izduženju pre konačnog kidanja ankera.

Anker za stene sa podesivim izduženjem prema sledećem izvođenju ima: izduženi zatezni potporni deo, bar jedan urezni element ureznog sklopa, pri čemu je urezni element u sprezi, uzajamnom delovanju, sa izduženim zateznim potpornim delom; telo koje ima otvor koji je dimenzionisan tako da prihvati izduženi zatezni potporni deo u taj otvor i gde taj otvor ima bar jedan zaustavni urez za pozicioniranje i držanje ureznog elementa u zazoru i gde se izduženi zatezni potporni deo pruža van prihvatnog tela za dužinu koja odgovara unapred podešenom izduženju pre konačnog kidanja ankera; kao i šireću glavu koja okružuje prihvatno telo.

Anker za stene sa podesivim izduženjem prema dodatnom izvođenju ima: izduženi zatezni potporni deo sa bližim i daljim završetkom; bar jedan urezni element; pri čemu je urezni element u sprezi, uzajamnom delovanju, sa izduženim zateznim potpornim delom, telo koje ima otvor koji je dimenzionisan tako da prihvati izduženi zatezni potporni deo u tom otvoru; gde otvor ima bar jedan zaustavni usek za pozicioniranje i držanje ureznog elementa u zazoru; pri čemu se bliži završetak izduženog zateznog potpornog dela prostire van prihvatnog tela za dužinu koja odgovara unapred podešenom izduženju pre konačnog kidanja ankera; šireću glavu ankera za stene koja okružuje dalji završetak izduženog zateznog potpornog dela; element za prednaprezanje, kojim se dalji završetak pomera u šireću glavu ankera za stene.

Anker za stene sa podesivim izduženjem prema dodatnom izvođenju ima: izduženi zatezni potporni deo sa bližim i daljim završetkom; bar jedan urezni element; pri Čemu je urezni element u sprezi, uzajamnom delovanju, sa izduženim zateznim potpornim delom, telo koje ima otvor koji je dimenzionisan tako da prihvati izduženi zatezni deo u taj otvor; gde otvor ima bar jedan zaustavni usek za pozicioniranje i držanje ureznog elementa u zazoru; pri čemu se bliži završetak izduženog zateznog potpornog dela prostire van prihvatnog tela za dužinu koja odgovara unapred podešenom izduženju pre konačnog kidanja ankera; indikator (pokazivač) postavljen na bližem završetku izduženog zateznog potpornog dela koji se pruža van cilindra; šireću glavu ankera za stene koja okružuje dalji završetak izduženog zateznog potpornog dela; element za prethodno naprezanje postavljen uz prihvatno telo, kojim se dalji završetak pomera u šireću glavu ankera za stene.

Zamalterisani anker za stene sa podesivim izduženjem prema jednom izvođenju ima: izduženi zatezni potporni deo; bar jedan urezni element; pri čemu je urezni element u sprezi, uzajamnom delovanju, sa izduženim zateznim potpornim delom, telo koje ima otvor koji je dimenzionisan tako da prihvati izduženi zatezni potporni deo u taj otvor; gde otvor ima bar jedan zaustavni usek za pozicioniranje i držanje ureznog elementa u zazoru; pri čemu se izduženi zatezni potporni deo prostire van prihvatnog tela za dužinu koja odgovara unapred podešenom izduženju pre konačnog kidanja ankera; kao i materijal (agens) za razdvajanje nanešen duž zateznog potpornog dela.

Zamalterisani anker za stene sa podesivim izduženjem prema jednom izvođenju ima: izduženi zatezni potporni deo sa bližim i daljim završetkom; bar jedan urezni element; pri čemu je urezni element u sprezi, uzajamnom delovanju, sa izduženim zateznim potpornim delom, telo koje ima otvor koji je dimenzionisan tako da prihvati izduženi zatezni potporni deo u taj otvor; gde otvor ima bar jedan zaustavni usek za pozicioniranje i držanje ureznog elementa u zazoru; pri čemu se bliži završetak izduženog zateznog potpronog dela prostire van prihvatnog tela za dužinu koja odgovara unapred podešenom izduženju pre konačnog kidanja; kao i razdvajajući materijal na izduženom zateznom potpornom delu.

Zamalterisani anker za stene sa podesivim izduženjem prema jednom izvođenju ima: izduženi zatezni potporni deo sa bližim i daljim završetkom; bar jedan urezni element; pri čemu je urezni element u sprezi, uzajamnom delovanju, sa izduženim zateznim potpornim delom, telo koje ima otvor koji je dimenzionisan tako da prihvati izduženi zatezni potporni deo na svom bližem završetku u taj otvor; gde otvor ima bar jedan zaustavni usek za pozicioniranje i držanje ureznog elementa u zazoru; a bliži završetak izduženog zateznog potpornog dela se pruža van prihvatnog tela za dužinu koja odgovara unapred podešenom pomeranju pre konačnog kidanja; zatim indikator izduženja na bližem završetku izduženog zateznog potpornog dela, pri čemu se bliži završetak prostire van prihvatnog tela.

Uređaj za prethodno naprezanje ankera za stene sa izduženjem (utezanje popustljivog sidra za stene) prema jednom izvođenju ima: element za pritezanje koji može da prenese silu na prihvatno telo u kome je izduženi zatezni potporni deo i urezni element u stanju bez prethodnog naprezanja; napravu koja predaje silu elementu za pritezanje, tako da on pomera izduženi zatezni deo u odnosu na telo i urezni element; a urezni element prouzrokuje deformaciju (urezivanje) na izduženom zateznom delu.

Postupak podešavanja ukupnog izduženja ankera za stene ima sledeće faze: izbor izduženog zateznog potpornog dela koji ima poznatu plastičnu deformaciju; izbor bar jednog ureznog elementa; izbor stepena uzajamnog delovanja između ureznog elementa i izduženog zateznog dela; proračun kojim se osigurava da sila izduživanja ankera usled uzajamnog delovanja bude manja od sile koja prouzrokuje plastičnu deformaciju izduženog zateznog dela; podešavanje dužine izduženog zateznog dela na kojoj dolazi do uzajamnog delovanja (struganja) između ureznog elementa i izduženog zateznog dela. Jedno izvođenje obuhvata i postupak za podešavanje ukupnog izduženja zamalterisanog ankera za stene: izbor izduženog zateznog potpornog dela koji ima poznatu plastičnu deformaciju; izbor maltera koji ima poznatu plastičnu deformaciju; izbor bar jednog ureznog elementa; izbor stepena uzajamnog delovanja između ureznog elementa i izduženog zateznog dela; proračun kojim se osigrava đa sila izduživanja ankera usled uzajamnog delovanja bude manja od sile koja prouzrokuje plastičnu deformaciju izduženog zateznog dela ili maltera; podešavanje dužine izduženog zateznog dela na kojoj dolazi do uzajamnog delovanja (struganja) između ureznog elementa i izduženog zateznog dela.

Postupak za postavljanje mehaničkog ankera za stene sa podesivim izduženjem (ugradnja popustljivog sidra), prema jednom izvođenju, obuhvata sledeće faze: pravljenje bušotine u stenskoj masi; izbor glave (kotve, čaure); izbor izduženog zateznog dela koji ima bliži i dalji završetak; provlačenje daljeg završetka izduženog zateznog dela kroz glavu; izvlačenje daljeg završetka na unapred predviđenu dužinu van glave, gde ta dužina odgovara podešenom izduženju ankera; ulaganje reznog elementa između izduženog zateznog dela i glave da bi se u celini oformio anker za stene sa podesivim izduženjem; širenje glave ankera; i postavljanje podloške (noseće ploče) na bliži završetak.

Drugo izvođenje postupka za postavljanje mehaničkog ankera za stene sa podesivim izduženjem (ugradnja popustljivog sidra) ima sledeće faze: pravljenje bušotine u stenskoj masi; izbor glave; izbor izduženog zateznog dela koji ima bliži i dalji završetak; provlačenje daljeg završetka izduženog zateznog dela kroz glavu; postavljanje glave i daljeg završetka izduženog zateznog dela u bušotinu; širenje glave; izbor prihvatnog tela sa otvorom; provlačenje bližeg završetka kroz prihvatno telo za unapred određenu dužinu koja odgovara željenom izduženju; ulaganje ureznog elementa u otvor između izduženog zateznog dela i prihvatnog tela kako bi se oformio mehanički anker za stene sa podesivim izduženjem; postavljanje podloške na bliži završetak.

Sledeći postupak se odnosi na postavljanje zamalterisanog mehaničkog ankera za stene sa podesivim izduženjem i on obuhvata sledeće faze: pravljenje bušotine u stenskoj masi; izbor odgovarajućeg maltera prema karakteristikama stenske mase; izbor prihvatnog tela koje ima otvor; izbor izduženog zateznog dela koji ima bliži i dalji završetak; uvlačenje daljeg završetka izduženog zateznog elementa u otvor prihvatnog tela; provlačenje daljeg završetka za unapred određenu dužinu koja odgovara željenom izduženju; ulaganje ureznog elementa u otvor između izduženog zateznog dela i prihvatnog tela kako bi se oformio mehanički anker za stene; postavljanje daljeg završetka izduženog zateznog dela ankera za stene sa podesivim izduženjem u bušotinu; malterisanje bušotine; pričvršćivanje podloške na bliži završetak.

Još jedno izvođenje postupka za postavljanje mehaničkog ankera za stene sa podesivim izduženjem obuhvata sledeće faze: pravljenje bušotine u stenskoj masi; izbor odgovarajućeg maltera prema karakteristikama stenske mase; izbor izduženog zateznog dela koji ima bliži i dalji završetak; provlačenje daljeg završetka izduženog zateznog elementa kroz glavu ankera u bušotinu; malterisanje glave ankera; izbor prihvatnog tela sa otvorom; provlačenje bližeg završetka kroz prihvatno telo za unapred određenu dužinu koja odgovara željenom izduženju; ulaganje ureznog elementa u otvor između izduženog zateznog dela i prihvatnog tela kako bi se oformio mehanički anker za stene sa podesivim izduženjem; pričvršćivanje podloške na bliži završetak.

Prihvatno telo prema jednom izvođenju pronalaska ima telo sa otvorom istog preseka kao i izduženi deo tako da se izduženi deo može provući kroz njega, pri čemu deo ili delovi dužine elementa za zatezanje mogu širiti prema jednom kraju elementa i gde je bar jedan odvojen urezni element postavljen u otvor ujedno od proširenja. Ako se koristi više od jednog ureznog elementa oni se mogu postaviti u proširenje ili proširenja koja se nalaze oko otvora uz izduženi zatezni deo, a u toku primene dolazi do pomeranja izduženog elementa u otvoru i dovođenja ureznih elemenata u uži deo otvora gde pritežu izduženi zatezni deo u otvoru.

U jednom izvođenju pronalaska zatezni element može biti konusna navrtka u radijalno širećoj glavi ankera, a sužavajući deo otvora može biti u obliku zarubljene konusne šupljine u telu, i u njoj se nalazi izduženi zatezni deo.

Sireća glava ankera (eskpanziona glava, kotva sidra) može biti tog tipa da ima nekoliko segmenata koji se nalaze oko konusne navrtke i koje konusna navrtka pomera radijalno ka spoljašnjosti udaljavajući ih od izduženog zateznog dela. Kod ovog izvođenja pronalaska izduženi zatezni deo može prolaziti kroz otvor u konusnoj navrtki i urezni elementi se pomeraju u sužavajući deo otvora konusne navrtke gde pritežu izduženi zatezni deo i dovode do toga da konusna navrtka pod pritiskom biva povučena u glavu ankera.

Kod drugog izvođenja pronalaska zatezni element može biti kompozitna ekspanziona glava ankera za stene čiji šireći segmenti zajedno definišu zatezni element i svaki segment ima sužavajući žleb tj. zaustavni usek koji zajedno definišu suženja otvora u koje se postavljaju urezni elementi.

Prema još jednom izvođenju pronalaska zatezni element može biti u obliku cilindričnog tela sa aksijalnim otvorom i konusnim delom ili delovima koji mogu biti jedna šupljina u obliku zarubljnog konusa ili serija konusnih žlebova (zaustavnih useka) koji okružuju otvor i u koje se postavljaju urezni elementi.

Ovo izvođenje pronalaska može naći primenu kod naknadnog zatezanja ojačavajućih užadi za ankere u bušotini komponente građevinske konstrukcije ili van bušotine u slučaju kada je šipka ankera za stene ili uže ankera (izduženi zatezni deo) pričvršćen za stene.

Mada urezni element može biti bilo kog pogodnog oblika ili on može biti i neki jeftiniji element koji ne zahteva posebnu proizvodnju, što je slučaj kada se koriste kaljeni elementi za ležajeve, iz masovne proizvodnje, u obliku kuglica.

Noseći deo prema jednom izvođenju pronalaska ima glavu ankera sa otvorom za provlačenje izduženog dela, gde su deo ili delovi otvora prošireni ka spoljašnjosti prema jednom od krajeva nosećeg dela, nekoliko pojedinačnih ureznih elemenata, koji prilikom upotrebe odnosno pomeranja izduženog dela u otvoru, bivaju pomereni od strane izduženog dela ka suženju ili suženjima otvora da bi stegnuli izduženi deo u otvoru. Izduženi deo može biti metalna šipka sa poprečnim presekom koji je kružan, ovalni, kvadratni, u obliku latiničnog slova „!" ili ,,L", šipka može biti šuplja ili puna i napravljena je od metala koji ima veću deformaciju na istezanje od materijala od koga je izrađena glava ankera. Izduženi deo može biti izrađen obradom struganjem, kovanjem, livenjem, izvlačenjem, ekstrudiranjem ili bilo kojim drugim poznatim metalurškim postupkom. Kada metalna šipka ima glatke površine može se lakše kontrolisati izduženje usled opterećenja na istezanje, jer glatke povšine smanjuju količinu strugotine koju pravi urezni element u dodiru sa delom različitog prečnika ili kvaliteta površine.

Mada suženje otvora glave ankera može biti u obliku celog zarubljenog konusa, prema ovom aspektu pronalaska, ono može imati bar jedan sužavajući usek i opciono nekoliko sužavajužih useka izvedenih oko otvora i gde je u svaki od njih postavljen po jedan urezni element, a sve radi smanjenja količine strugotine.

Delovi ureza, bar delimično posmatrajući njihov poprečni presek, završavaju se u otvoru, nešto pre kraja drugog dela glave ankera za stene.

Kratak opis slika

Izvođenja pronalaska će sada biti opisani pomoću primera, koji ne ograničavaju pronalazak, pozivima na slike na kojima je prikazano moguće izvođenje samo kao ilustracija pronalaska.

Slika 1 prikazuje delimičan uzdužni presek jednog izvođenja ankera za stene prema pronalasku, koji je prikazan kada je postavljen u unapred pripremljenu bušotinu.

Slika 2 prikazuje uvećan uzdužni presek glave ankera sa slike 1.

Slika 3 prikazuje segment glave ankera, prema drugom izvođenju u izometrijskom prikazu odozgo.

Slika 4 prikazuje pogled odozgo (horizontalnu projekciju) na glavu ankera za stene koji ima segmente sa slike 3.

Slika 5 prikazuje uzdužni presek još jednog izvođenja elementa za pritezanje, prema pronalasku, koji ima spoljašnje pomeranje, uključujući i element za prethodno opterećivanje.

Slika 6 prikazuje uzdužni presek jednog izvođenja elementa za pritezanje.

Slika 7 prikazuje glavu ankera za stene prema pronalasku u pogledu odozgo (horizontalna projekcija).

Slika 8 prikazuje uzdužni presek glave ankera koji je prikazan na slici 7, gde je presek izvršen po liniji 8-8 na slici 7.

Slika 9 prikazuje delimičan uzdužni presek glave ankera prikazane na slikama 7 i 8. Slika 10 prikazuje bočni pogled na anker za stene prema pronalasku, koji je postavljen u pripremljenu bušotinu viseće podgrade u rudniku.

Slika 11 prikazuje bočni pogled na anker i ilustruje funkcionisanje ankera sa slike 10. Slika 12 prikazuje grafik sa karakteristikama dva ankera za stene prema pronalasku. Slika 13 prikazuje u pogledu sa strane primer potpuno zamalterisanog ankera za stene. Slika 14 prikazuje prihvatno telo u uzdužnom preseku.

Slika 15 prikazuje grafik sa karakteristikama ankera za stene.

Slike 16A, 16B, 16C i 16D prikazuju u pogledu sa strane različite konvencionalne glave ankera koje se mogu koristiti na daljem završetku izduženog dela (šipke) u kombinaciji sa pronalaskom ili se mogu zameniti glavom prema pronalasku.

Slike 17A i 17B prikazuje u pogledu sa strane poređenje ankera sa konvencionalnom glavom i glavom modifikovanom prema pronalasku.

Slika 18 prikazuje grafik na kome su upoređene karakteristike konvencionalnog ankera u odnosu na anker sa izduženjem, gde tačkasta linija predstavlja dodatno opterećenje koje se dostiže proširenjem završetka izduženog dela (šipke).

Slika 19A prikazuje u pogledu sa strane anker koji je pričvršćen naduvavanjem (ekspanzijom pod hidrauličkim pritiskom) i koji ima spoljašnje izduženje.

Slika 19B prikazuje hidraulički proširivi šuplji izduženi deo pre širenja (naduvavanja) u aksonometriji.

Slika 19C prikazuje presek hidraulički proširivog šupljeg izduženog dela posle širenja (naduvavanja) u aksonometriji.

Slika 19D prikazuje u izometriji detalj hibridnog ankera - mesto spajanja šupljeg i punog izduženog dela (šipke).

Slika 20 prikazuje u pogledu sa strane nepostavljen anker za stene sa izduženjem, koji se malteriše.

Slika 21 prikazuje u pogledu sa strane delimčno zamalterisan anker za stene sa izduženjem.

Slika 22 prikazuje grafik sa rezultatima testa potpuno zamalterisanog ankera prema pronalasku i izduženjem od 15,24 cm (6 inča).

Slika 23 prikazuje u pogledu sa strane delimično zamalterisan anker za stene sa spoljašnjim izduženjem.

Slika 24 prikazuje grafik sa rezultatima testa zamalterisanog ankera kod koga je izdužen deo šipka za armiranje.

Slika 25 prikazuje u pogledu sa strane samobušeći anker sa spoljašnjim izduženjem. Slika 26A prikazuje u pogledu sa strane ankere sa izduženjem povezane u jednu noseću konstrukciju.

Slika 26B prikazuje u pogledu odozdo ankere sa izduženjem povezane u jednu noseću konstrukciju.

Slike 27A do 27E prikazuju u delimičnom uzdužnom preseku različita izvođenja ureznog dela.

Detaljni opis pronalaska

Jedno izvođenje ankera (ili sidra) za stene prema pronalasku je prikazano na slici 1 i ono ima izdužen zatezni potporni deo 10 (npr. šipku), proširivu (ili ekspanzionu) glavu 12 ankera (ili kotvu sidra za stene), čeonu podlošku 14 (ploču) i zateznu navrtku 16. Izduženi zatezni potporni deo 10 može biti čelična šipka ili šipka za armiranje, ukoliko je izrađena mašinskom obradom.

Glava 12 ankera je prikazana na slici 2 na kojoj se vidi i opciona konusna navrtka 18 prema ovom izvođenju, četiri lista (segmenta čaure) ili obloge 20 ankera koji okružuju navrtku 18 i izduženi zatezni potporni deo 10.

Konusna navrtka 18 glave 12 ankera ima otvor 22 u obliku zarubljene kupe u koji su simetrično postavljena četiri urezna elementa 24 ureznog sklopa, kaljeni kuglični ležajevi, (urezni sklop predstavlja skup svih ureznih elemenata) oko izduženog zateznog potpornog dela 10, kao i završna kapa 26 za držanje elementa 24 ureznog sklopa u konusnom otvoru 22 konusne navrtke 18, disk 28 kraka nosača i elastična podloška 30 za pridržavanje glave 12 ankera u njenom položaju na izduženom zateznom potpornom delu 10. Šireće obloge 20 glave 12 ankera su u osnovi uobičajenog oblika, kao i disk 28 kraka nosača, što se jasnije vidi na slici 4, na kojoj su prikazana četiri kraka 32 prihvatnog tela (nosača), koja su tačkasto zavarena na gornje krajeve četiri obloge 20 ankera.

U toku primene, glava 12 ankera se pomoću elastične podloške 30 dovodi u željeni položaj ili do položaja uz gornji ili dalji završetak izduženog zateznog potpornog dela 10, a zatim zajedno sa širećom glavom 12 uvodi u bušotinu 34, koja je pre toga izbušena u površini 36 stene. Izduženi zatezni potporni deo 10 se zatim ručno, trzajevima gore-dole, potiskuje nadole, kako bi došlo do početka spuštanja izduženog zateznog potpornog dela 10 kroz konusnu navrtku 18 i na taj način do zahvatanja ureznih elemenata 24 (kuglica), a radi njihovog bar delimičnog obrtanja u koničnom otvoru 22 duž nagnutih zidova otvora 22 i površine zateznog dela 10, sve dok zatezni deo 10 ne bude blago zaglavljen u glavi 12 ankera i to radijalnim pritiskom ureznih elemenata 24 kako na izduženi deo 10, tj. šipku, tako i na konusnu navrtku 18. Čeona podloška 14 se tada nalazi na slobodnom delu izduženog zateznog potpornog dela 10, na kome je narezan navoj, i potiskuje se na površinu 36 stene pomoću zatezne navrke 16. Nastavkom privijanja zatezne navrtke 16 dolazi do čvršćeg zahvatanja ureznih elemenata 24 (odnosno kuglica) između izduženog zateznog potpornog dela 10 i navrtke 18 ankera i takođe dolazi do opterećenja na istezanje (tenzije) izduženog zateznog potpornog dela 10 između čeone podloške 14 i glave 12 ankera. Povećanje opterećenja na istezanje izduženog zateznog dela 10 između glave 12 ankera i čeone podloške 14, nakon pritezanja navojne veze, a

urezni

verovatno usled odvajanja sloja stene (krovine), dovodi do toga da\eTement 24 ureznog dela ukopava (urezuje) bočni zid otvora 22 i/ili izduženi zatezni potporni deo 10, gde se urezivanje pomoću elemenata 24 ureznog sklopa (kuglica) vrši radi omogućavanja da se izduženi zatezni potporni deo 10 izvuče (pomeri) dok je opterećen na povećno istezanje.

Urezni element 24 je bilo koji element (naprava) čija je tvrdoća veća od tvrdoće izduženog zateznog dela 10 ili prihvatnog tela 40, tako da on deformiše i skida površinski sloj izduženog zateznog dela 10. Urezni element 24 može biti bilo kog oblika, npr. kuglica, cilindar, klin, kocka itd. pri čemu taj deo deformiše i skida površinski sloj izduženog dela 10.

Prema jednom drugom izvođenju ankera za stene prema pronalasku, izostavlja se konusna navrtka 18 i obloge 20 ankera na svojim unutrašnjim površinama imaju zaustavni usek 38 koji se sužava polazeći od gornjeg završetka obloge 20 ka unutrašnjosti otvora sklopljene obloge 20 i gde im se dubina smanjuje i prelaze u unutrašnju površinu luka obloga 20, a kao što je prikazano na slici 3.

Glava 12 ankera koja ima obloge 20 sa zaustavnim usecima 38, kao što je prikazano na slici 4, koristi se na identičan način kao i izvođenje pronalaska koje je prikazano na slici 1, i ima završnu kapu 26 i disk 28 sa ureznim elementima 24 (kuglicama) koje su postavljene u zaustavne useke 38 da bi bile u kontaktu sa nagnutim dnom zaustavnih useka 38 i stranicom izduženog zateznog dela 10.

Kod još jednog izvođenja zateznog dela 10, prikazanog na slici 5 (videti i slike 1, 2), postoji prihvatno telo 40 sa otvorom koji može biti u obliku zarubljene kupe, kao što je slučaj kod navrtke 18 ankera na slikama 1, 2, kapa 26 za zadržavanje kuglica, zatezna navrtka 16 i elementi 24 ureznog sklopa. Šipka ili uže ankera, koji se koriste sa ovakvim zateznim sklopom, može da obuhvati bilo koju vrstu ankera na svom gornjem ili na daljem završetku u unapred izbušenoj bušotini 34, kao što je prikazano na slici 6, a radi pričvšćivanja tog kraja izduženog zateznog potpornog dela 10 bilo na bočni zid bušotine 34, ukoliko će se deo koristiti sa ankerom za stenu, ili na čeonu ploču na suprotnoj strani bušotine u slučaju kada se koristi građevinski betonski element, koga treba prednapregnuti. Izduženi zatezni potporni deo 10, kod ovog izvođenja, može se opteretiti na istezanje pomoću navrtke 16 ako je izveden u obliku šipke, a kao što je prikazano na slici 6. Ako se alternativno koristi ekscentrična navrtka radi istezanja šipke, ona se nakon upotrebe skida sa završetka šipke na kome je narezan navoj, pri čemu istezanje šipke drži urezni element 24 u konusnom otvoru prihvatnog tela 40. Povećanje opterećenja izduženog zateznog potpornog dela 10 prouzrokuje da se narezani kraj šipke spusti kroz prihvatno telo 40, dok izduženi zatezni deo 10 nastavlja da nosi opterećenje u toku izduživanja kroz prihvatno telo 40. Alternativno, izduženi zatezni potporni deo 10 ili zatezno uže na njegovom mestu može se izduživati pomoću hidrauličkog uređaja za istezanje.

Na slikama 7 do 9 prikazani su prihvatni element, tj. glava 100, 110 ankera (tj. kotva sidra za stene) i izdužen zatezni deo 112 (šipka). Prihvatni elemet ili glava 100, 110 ankera, koja je prikazana na navedenim slikama, ima prihvatno telo 114 uobičajeno cilindričnog oblika od tvrdog metala, koje ima otvor 116 u koji je za vreme upotrebe postavljen izduženi zatezni deo 112, bar jedan zaustavni (zadržavajući, sigurnosni) usek 118 u vidu sužavajućeg žleba ili ureza, gde su žlebovi ili urezi izvedeni simetrično oko otvora 116, i gde glava 100, 110 ima upust 120 sa svoje donje strane u kome se završava otvor 116.

Prihvatni element tj. glava 100, 110 ankera sa zaustavnim usecima 118 sužava se ka unutrašnjosti posmatrano od gornje čeone površine glave 100, 110 ankera ka položaju koji se nalazi pored otvora 116, kao što je prikazano na slikama 8 i 9. Ugao sužavanja useka 118 može biti od 4-12°, ali je uobičajeno između 6° i 10° u odnosu na osu otvora 116. Urezi tj. zaustavni usek 118 završava se u otvoru 116 u položaju iznad osnove (dna) upušta 120, a na svojim osnovama, kako bi se obezbedilo da ukupna dužina 122 bude dovoljne veličine i da bi se u toku primene, zajedno sa vertikalnim površinama 124 između stranica zaustavnog useka 118 obezbedilo pravolinijsko vođenje zateznog dela 112 kroz otvor 116 glave 100, 110.

Prihvatni element tj. glava 100 ankera može imati žleb 126 na svom spoljašnjem zidu između para useka 118, kao što je prikazano samo na slici 7, u koji se može postaviti cev za malterisanje. Da bi se obezbedila dubina žleba 126 upust 120 je izveden sa manjim prečnikom kao što je prikazano na slici 9, odnosno prečnikom manjim od onoga koji je prikazan na slici 8.

Izduženi zatezni potporni deo 10, 112 (npr. u obliku šipke) izveden je tako da njegova dužina odgovara dužini potrebnoj za bilo koju specifičnu primenu, može imati bilo koji profil ili oblik, ali je uobičajeno kružnog poprečnog preseka, ravnih stranica i u zavisnosti od izvođenja na deo njegove dužine može biti narezan navoj na jednom kraju radi ostvarivanja veze sa zateznom navrtkom 16.

Svaki od zaustavnih useka 118 odnosno ureza na glavi 100, 110 nose bar po jedan kaljeni urezni element 128 ureznog sklopa, kao što je npr. kuglični ležaj, koji je na gornjem završetku useka 118, u koji je postavljen, manjeg prečenika od razmaka između osnovice sužavajućih bočnih zidova ureza i stranice izduženog zateznog dela 112, dok je na donjem završetku useka 118, kao što je i prikazano na slici 9, prečnik veći od razmaka između osnovica bočnih zidova useka 118 i stranica izduženog zateznog dela 112.

Pre korišćenja ankera za stene, elementi 128 ureznog sklopa se postavljaju oko izduženog dela 112 u željeni položaj u glavu 100, 110 ankera. Urezni elementi 128 se mogu postaviti stavljanjem glave 100, 110 ankera na čvrstu radnu površinu sa otvorom (npr. nakovanj), kako bi izduženi deo 112 mogao da prođe kroz nju, i zatim pod pritiskom pomerati elemente 128 ureznog sklopa na dole u zaustavne useke 118 kako bi došlo do struganja materijala sa stranica zateznog dela 112. Alternativno, elementi 128 ureznog sklopa mogu se postaviti stavljanjem elemenata 128 u useke 118 glave 110 ankera kada se glava 110 nalazi iznad željenog položaja na zateznom delu 112, a zatim se izvodi guranje ili povlačenje zateznog dela 112 na dole kroz otvor na radnoj površini, kako bi se elementi 128 ureznog sklopa doveli između sužavajućih bočnih zidova useka 118 i površine zateznog dela 112 i kako bi zatim došlo do struganja mekšeg materijala sa zateznog dela 112, a kao što je prikazano na slici 9, i da bi na kraju elementi 128 blokirali glavu 100, 110 ankera na zateznom delu 112 u željenom položaju. Blokiranje (zaglavljivanje) se izvodi da bi se osiguralo da se zatezni deo 112 ne pomeri pre upotrebe i pre nego što se ceo uređaj (naprava) postavi u unapred izbušenu bušotinu 34 u steni. Na slici 9 glava 100, 110 je prikazana blokirana ureznim elementima 128 na zatezni deo 112 malo iznad polukružnih osnova useka 118. Da bi se dobio anker za stene, sa specifičnom istegljivošću materijala zateznog dela 112, sa skoro tačnom granicom izduženja celog ankera, koriste se urezni elementi 128 unapred određene veličine koji omogućuju prethodno urezivanje u zatezni deo 112, i to kada se urezni elementi 128 pre upotrebe pod dejstvom sile postavljaju na osnove useka 118.

Da bi se variralo opterećenje na istezanje na kome dolazi do pomeranja zateznog dela 10, 112 kroz glavu 100, 110 ankera usled deformacije materijala zateznog dela 10, 112 (delovanjem ureznih elemenata) u toku upotrebe, glava 100, 110 može da ima manje ili više od četiri useka 118, koji su prikazani na slikama, a elementi 128 ureznog sklopa mogu biti kuglice, igle, valjci, kao i elementi bilo kog drugog oblika, varirajuće veličine i/ili zatezni delovi 10, 112 mogu biti izrađni od metala različite istegljivosti. Pored toga, svaki od zaustavnih useka 118, može da ima nekoliko ureznih elemenata 128, pogodne veličine, koji su postavljeni jedan iznad drugog u usek 118.

Slika 13 prikazuje potpuno zacemetniran anker (sidro) za stene sa unutrašnjim pomeranjem (popustljivo sidro). Zatezni deo 10 ankera je obložen materijalom za razdvajanje, koji može biti pogodan plastični materijal, vosak ili obloga od drugog pogodnog materijala.

Prilikom upotrebe, kao što je prikazano na slici 10 anker za stene se postavlja u bušotinu 130 koja je unapred izbušena na površini 132 stene, pri čemu je glava 100 ankera postavljena na unapred određeno mesto u bušotini 130.

Čeona podloška 134 i zatezna navrtka 136 su postavljeni na bliži završetak zateznog dela 112, koji opciono može imati narezan navoj, pri čemu se on pruža izvan ulaza u bušotinu 130.

Ukoliko zatezni deo 112 i glava 100, 110 ankera treba da budu naknadno zamalterisani nekim cementnim materijalom u bušotinu 130, anker za stene može da ima cev za malterisanje postavljenu u žleb 126 glave 100, 110 ankera, tako da se ona proteže od gornjeg kraja zateznog dela 10, 112 koji je u bušotini 130 do čeone podloške 134. Cev za malterisanje se može držati u svom položaju na glavi 100, 110 ankera i zateznog dela 10, 112 pomoću plastičnih spona ili sličnih elemenata.

Prilikom naknadnog malterisanja bušotine 130 na kraj cevi za malterisanje povezuje se crevo iz pumpe za malterisanje, koje se nalazi u prostoru van bušotine 130, i ono se puni cementnom mešavinom 138 (malterom) radi ispune cementog stuba ankera krovine jame i to od gornjeg kraja bušotine 130 pa do čeone podloške 134. Punjenje se vrši tvrdo očvršćavajućom cementnom mešavinom 138.

Da bi se sprečilo prodiranje cementne mešavine 138 u zaustavne useke 118, kao i u upust 120 glave 100, 110 ankera za vreme punjenja bušotine 130 cementnom mešavinom 138, useci 118 i upusti 120 se ispunjavaju pogodnim materijalom za ispune, kao stoje npr. vosak, silikon ili tome slično.

Alternativno, bušotina 130 se može prethodo ispuniti cementnom mešavinom 138 ili pogodnom smesom smola, koji mogu biti u uobičajenom obliku u kapsulama, pri čemu se zatim postavlja anker u žitak materijal u bušotinu 130. Kada se primenjuje ovaj način postavljanja ankera gornji završetak glave 100, 110 može se sužavati nagore da bi se olakšalo prodiranje glave 100, 110 ankera u neočvrslu cementnu mešavinu 138 ili smolu. Kada se koriste smole potrebno je prilikom postavljanja ankera obrtati anker u toku prodiranja, kao i mešati smolu na uobičajen način.

Kod nekih primena, naročito kada se koriste znatno skuplje smole, bušotina 130 treba da bude samo delimično ispunjena i to od glave 100, 110 ankera do položaja ispod glave 100, 110 na kome se ne ugrožava kapacitet izduživanja (popuštanja) ankera. Kod nekih postavljanja ankera može biti nazaobilazno da se postavi odgovarajući cementni čep, koji može biti od elastičnog materijala, i to na unapred određeno mesto na zateznom delu 112 ispod glave 100, 110, kako bi se izvršila ispuna inicijalnom tečnom cementom mešavinom 138 (tečnim malterom) u bušotini 130, a pre očvršćavanja.

Ovim ankerom za stene i drugim koji se nalaze raspoređeni oko njega (viseća podgrada) u rudniku, sa punom eksploatacijom, gde su oni postavljeni u bušotine 130 pomoću materijala koji očvršćava, očuvaće se njihova funkcija zahvaljujući izduživanju ankera kada dođe do manjeg odvajanja delova stena krovine ili dilatacija koje mogu biti prouzrokovane seizmičkim delovanjem ili efektom preopterećenja stena usled lomova zbog rudarskih radova ili eksplozija, a kao što je prikazano na slici 11. Na njoj se vidi da se viseća podgrada pomerila prema podu jame i da se anker izdužio za dužinu Y, pri čemu je opterećenje do predviđenog opterećenja za anker i kako anker i njegova okolina drže odovojenu stenu, koja visi, i sprečavaju njen pad u radni prostor rudnika.

Izduženje ankera ima za uzrok, kao što je prikazano na slici 9, povećano opterećenje na istezanje koje deluje na zatezni deo 112, u pravcu strelice na slici, što zatim prouzrokuje da urezni elementi 128 ureznog sklopa, koji su ranije postavljeni uz zatezni deo 112, nastavljaju da pritiskuju i da se urezuju formirajući ispod sebe žlebove 140 na zateznom delu 112 , što je prikazano na slici 9, dok za to vreme čeona podloška 134, koja se spušta, povlači na dole zatezni deo 112. To povlačenje izaziva spuštajuća površina stene udaljavajući se od relativno stacionarne glave 100, 110 ankera, a kao što je uporedno prikazano na slikama 11 i 10. Sila koja je neophodna da dovede do toga da urezni elementi 128 urezuju žleb 140 u zateznom delu 112 u toku istezanja određuje nosivost, odnosno opterećenje krovine, zateznog dela 112 u toku izduženja. Razdvajajuće sredstvo (agens) kojim je obložen zatezni deo 112 omogućava kretanja zateznog dela 112 u očvrsnutom materijalu, kao što je prikazano na slici 11, vidcti gornji završetak dela 112, pri čemu ne dolazi do uticaja očvrsnutog materijala, čime je očuvana predvidljivost veličine izduživanja zateznog dela u slučaju unapred predviđenog povećavajućeg ili povećanog opterećenja. Anker funkcioniše kako u čvrstom tako i u mekšem malteru, čak i kada čvrstoća maltera nije poznata, jer ukoliko je očvrsla cementna mešavina 138 meka prihvatno telo 114 će se ukopati u cementni stub kao što dolazi do suprotstavljanja pomeranju od strane izduženog zateznog dela 112 u slučaju kada je cementna mešavina 138 tvrda.

Slika 15 daje poređenje konvencionalnog ankera tj. nepopustljivog sidra (linija 1 na grafiku) i ankera sa izduženjem tj. popustljivog sidra, od kojih je jedan unapred podešen (linija 3 na grafiku), a drugi nije unapred podešen (linija 2 na grafiku). Unapred podešen istežući anker (linija 3) je pomeren ili deformisan za oko 5 cm (oko 2 inča) kako bi se podesilo prihvatno telo 114 pre testiranja na opterećenje, ali osim ovog podešavanja ankeri su bili identični. Ankeri sa izduženjem (popustljivi) mogu imati iste maksimalne vrednosti opterećenja ako na kraju željenog pomeranja dođe do širenja dela 112 radi sprečavanja provlačenja kroz prihvatno telo 114. Stepen pomeranja koje odgovara konstruisanoj nosivosti tereta ankera za stene sa izduženjem prema pronalasku određena je dužinom izduženog zateznog dela 112 iznad glave 100 ankera, kada je podešena za rad u bušotini.

Slika 12 prikazuje nosivost dva ankera prema pronalasku u odnosu na izduženje. Zatezni delovi 112 oba ankera su izvedeni kao šipke sa ravnim površinama od čelika C1070, sa poluprečnikom 14 mm, granicom tečenja od oko 6900 bara (100 000 psi) i zateznom čvrstoćom od aproksimativno 9650 bara (140 00 psi). Obe glave 100 ankera imaju prečnik od 42 mm i tri zaustavna useka 118 i gde je u svaki od njih postavljen po jedan urezni element 128 izveden u obliku kuglice za kuglične ležajeve i gde kuglica ima prečnik od 4,75mm (0,187 inča). Kuglice su napravljene od nerđajućeg čelika C440. Elementi 128 ureznog sklopa ankera na koju se odnosi linija A grafika sa slike 12 urađenog u toku testa na istezanje nisu bili postavljeni na zatezni deo 112 kao što je opisano nego su pritisnuti u materijal zateznog dela 112 samo pomeranjem zateznog dela 112 kroz glavu 110 ankera. Kuglice ankera na koju se odnosi linija B grafika, s druge strane, bile su utisnute u materijal zateznog dela 112, kao stoje gore opisano, i sa grafika se može videti da anker uglavnom prihvata skoro puno opterećenje na istezanje na zatezni deo 112 u toku testa samo sa 2 mm pomeranja zateznog dela 112 kroz glavu 1 10 ankera i ostatak opterećenja od 80 do 110 bara (70 bara = 6 tona) izdržava tokom daljeg pomeranja, a kao što je i prikazano grafikom.

Pojedinosti koje su do sada opisane ni u čemu ne ograničavaju pronalazak. Na primer glava 100 ankera sa slike 8 može da se završava na osnovi upušta 120 i žlebovi sa paralelnim stranicama koji su uži i ne toliko duboki kao zaustavni useci 118 mogu se pružati od zaustavnih useka 118 do donje stranice glave 100 ankera kako bi olakšali skidanje materijala sa zateznog dela 112 na bilo koju stranu žlebova 140, a u slučaju nagomilavanja strugotine, ona može biti istusnita iz glave 100, 110 ankera kroz prostor između zateznog dela 112 i omotača otvora 116, i gde nagomilavanje materijala - strugotine može da izazove skokove opterećenja u toku izduživanja ankera.

Jedno izvođenje ankera za stene sa podesivim izduženjem prikazano je na slikama od 1 do 9 i ono ima izduženi zatezni potporni deo 10, 112. Zatezni deo 10, 112 je uobičajeno čelična šipka kao što su šipke za armiranje ili drugi uobičajeni konstruktivni elementi koji su uobičajeno dostupni u građevinarstvu. Sve klase i tvrdoće čelika se smatraju zadovoljavajućim. Slika 2 prikazuje bar jedan urezni element 24 ureznog dela, uobičajeno kuglicu od kaljenog čelika, koja se može koristiti zajedno sa glavom 12, 110, kao što je prikazano na slikama od 2 do 9, i gde ona može da prihvati izduženi zatezni potporni deo 10, 112 i da ima bar jedan zaustavni usek 38, 118, u koji je postavljen i koji drži urezni element 24, 128 i gde se izduženi zatezni potporni deo 10, 112 proteže van glave 12, 110 za dužinu Y koja odgovara unapred predviđenom maksimalnom izduženju konačnog kidanja ankera.

Slika 14 prikazuje glavu 100 za prihvatanje sa otvorom 116, pri čemu otovor 116 ima bar jedan ulazni prečnik i manji prečnik 139 površine za naleganje sa uglom 150 od 4 do 12° između njih. Dodatno, slike 9 i 14 prikazuju da otvor 116 ima deo za sprečavanje zakretanja, pri čemu je deo za sprečavanje zakretanja izveden tako da ima unutrašnju dimenziju koja je veća, ali ne više od 25 %, od spoljašnje dimenzije izduženog zateznog potpornog dela 10, 112. Dubina 123 stope u kombinaciji sa širinom 121 stope utiče na proces urezivanja ureznog elementa 24, 128 koji se oslanja na deo stope koji određuje njenu širinu 121 nakon prethodnog podešavanja pod pritiskom. Širina 121 stope određuje stepen uzajamnog delovanja između ureznog elementa 24, 128 i izduženog dela 10, 112. Značajno je da ceo anker bude pravolinijski i da se postavlja pravo u prihvatno telo 114 kako bi se sprečila pojava jakih sila trenja i eventualno iskrivljivanje izduženog dela 10, 112.

Slike 1 do 4 prikazuju anker za stene sa podesivim izduženjem koji ima izduženi zatezni potporni deo 10, koji je u ovom primeru prikazan kao šipka za armiranje, obrađen tako da ima glatku površinu. Bar jedan urezni element 24 ureznog sklopa je kuglica za ležajeve, pri čemu urezni element 24 ima položaj u kome dejstvuje na izduženi zatezni potporni deo 10. Urezni element 24 ureznog sklopa je uložen u oblogu 20 ankera, koja je dimenzionisana tako da prihvata izduženi zatezni potporni deo 10 i ima bar jedan zaustavni usek 38 za postavljanje i zadržavanje ureznih elemenata 24 u položaju između obloge 20 i izduženog zateznog potpornog dela 10, pri čemu je izduženi zatezni potporni deo 10 isturen izvan šireće obloge 20 ankera za stene za dužinu 15 (L) koja odgovara prethodno određenoj dužini istezanja pre konačnog kidanja.

Na slikama 16 do 18 (videti i sliku 9) prikazano je jedno izvođenje ankera za stene sa podesivim istezanjem, gde anker ima izduženi zatezni potporni deo 10 bar jedan urezni element 128 ureznog sklopa (videti sliku 9), pri čemu urezni element 128 ureznog sklopa ima takav položaj da urezuje žleb 140 u izduženi zatezni potporni deo 112. Slike 7 do 9 prikazuju prihvatno telo 114 sa otvorom 116 koji je dimenzionisan tako da prihvata izdužen zatezni potporni deo 112 u otvor 116 i gde otvor 116 ima bar jedan zaustavni usek 118 za pozicioniranje i zadržavanje ureznog elementa 128 između prihvatnog tela 114 i dela 112, pri čemu se izduženi zatezni potporni deo 112 (kao što je prikazano na slici 17A) pruža izvan prihvatnog elementa 114 za dužinu 15 koja odgovara prethodno određenoj dužini istezanja pre konačnog kidanja. Slike 16A do 16 D prikazuju glave uobičajenih mehaničkih ankera, koji se mogu modifikovati zamenom uobičajenog držača prihvatnim telom 114, kao što je prikazano na slikama 17A, 17B, a radi obrazovanja proširive obloge 200 ankera za stene koja obavija prihvatno telo 114. Proširiva obloga 200 ima uzengiju 210 (stremen) sa otvorom 215 kroz koji može da se provuče izdužen zatezni potporni deo 112. Dužina 220 izduživanja kojom deo 112 prolazi kroz uzengiju 210 je zbir deformacije i pomeranja pre konačnog kidanja izduženog dela 112, i dužina 220 se može podesiti. Dužina istezanja 220 je teorijski neograničena i može da varira od 5 cm do 5,08 m (od 2 inča do 200 inča), pri čemu je jedini ograničavajući činalac dužina izduženog zateznog dela 112, a izduženje se smatra prihvatljivim sve dok ne izgubi praktični smisao, npr. 50% visine tunela - rastojanja od poda do krovine. Raspon izduženja tipičnog ankera za stene od 13 cm do 2,5 m (od 5 do 100 inča), bio bi normalan za praktične primene, ali se ovaj raspon može povećati ili smanjiti, u zavisnosti od specifične primene, na bilo koju teorijsku dužinu. Slika 4 prikazuje urezni element 24 kao element ležaja izabranog iz grupe kugličnih ležajeva, igličastih ležajeva, valjkastih ležajeva, ležajeva sa ureznim elementom i njihovih kombinacija (videti slike 27A do 27E sa drugim mogućim primerima).

Na slici 27A prihvatno telo 114 je oblikovano tako da prihvata urezni element 128 u obliku klina. Klin mora biti dovoljno mali da spreči zaglavljivanje izduženog dela 112 u prihvatnom telu 114. Na slici 27B prihvatno telo 114 je oblikovano tako da prihvati urezni element 128 u obliku konusne igle za ležajeve. Konusne igle koje vrše urezivanje su podužno postavljene u zazor i pozicionirane pod uglom od 4 do 12°, a uobičajeno od 6 do 8° u odnosu na izduženi deo 112, a unutar prihvatnog dela 114. Slika 27C prikazuje prihvatno telo 114 oblikovano tako da prihvati urezni element 128 u obliku igle za ležajeve. Na slici 27D prihvatno telo 114 je oblikovano tako da prihvati urezni element 128 u obliku kuglice za ležajeve, ali nema stopu. Konstrukcija bez stope sprečava zaglavljivanje izduženog dela 112 u prihvatnom telu 114, ali se dobija kraće izduženje nego kod konstrukcije sa stopom. Na slici 27E je prikazano modifikovano prihvatno telo 114 kod koga se koriste kuglice za ležajeve postavljene pod pritiskom koji vrše vijci 72. Ovakav sklop se može lakše podesiti na licu mesta i podešavanje je lakše, ali vijke 72 treba pravilno uviti kako bi izduženi deo 112 bio dobro centriran.

Slika 18 prikazuje upoređenje konvencionalnog mehaničkog ankera (nepopustilj ivi) sa oblogom (linija 1 na grafiku) i predopterećenog ankera sa oblogom i izduženjem (linije 3 na grafiku). Sa slike se vidi da anker sa izduženjem (linija 3 na grafiku) ima izduženje od 220 mm pre kidanja, dok konvencionalni anker (linija 1 na grafiku) ima izduženje od samo oko 60 mm. Primer testa je urađen koristeći izvođenje prihvatnog tela 114 sa četiri useka 118 od kojih svaki drži po jedan urezni element 128 u obliku kuglice za ležajeve prečnika od 3,96 mm (0,156 inča) i gde je širna 121 stope iznosila 3,175 mm (0,125 inča), i pri čemu su se urezni elementi 128 oslanjanli na stope. Maksimum opterećenja (vršno opterećenje) od preko 18 tona, dobijen prilikom testiranja konvencionalnog ankera (linija 1 na grafiku) može se udvostručiti sa modifikovanim ankerom sa izduženjem

(linija 4 na grafiku - tačkasta linija) koji sprečava da se kraj izduženog dela 112 provuče kroz prihvatno telo 114 i da dođe do konačnog kidanja i stoga dostigne istu nosivost maksimalnog opterećenja pre konačnog kidanja nakon unapred određenog izduženja.

Element za pozicioniranje i zadržavanje u položaju ureznog elementa 128 može takođe da bude otvor sa urezanim navojem koji se seče sa otvorom 116 prihvatnog tela 114. U tom slučaju urezni element je kaljeni vijak 72 postavljen na unapred određenu dubinu da bi delovao na izduženi zatezni potporni deo 112. Kod drugog izvođenja vijak 72 može da pozicionira i drži urezni element 128 pritisnut na izdužen deo 112 unutar prihvatnog tela 114.

Slika 5 prikazuje modifikovano izvođenje sa slike 6, pri čemu anker za stene sa podesivim izduženjem ima izduženi zatezni potporni deo 10 sa bližim završetkom 11, kao i bar jedan urezni element 128 i gde urezni element 128 ima mesto uzajamnog delovanja sa izduženim zateznim potpornim delom 10.

Slike 7 do 9 (videti i sliku 5) prikazuju prihvatno telo 114 sa otvorom 116 koji je dimenzionisan tako da prima izduženi zatezni potporni deo 112 na svom bližem završetku 11 u otvor 116, a otvor 116 ima bar jedan zaustavni usek 118 koji drži urezni element 128 u zazoru, i gde se bliži završetak 11 (kao što je prikazano na slici 5) izduženog zateznog potpornog dela 112 pruža van prihvatnog tela 114 za dužinu koja odgovara podešenom izduženju pre končanog kidanja. Na slici 6 je prikazano kako uobičajena raširiva glava 12 okružuje dalji završetak izduženog zateznog potpornog dela 10. Slika 5 prikazuje deo 17 za prednaprezanje postavljen uz prihvatno telo 40 koji služi za pomeranje daljeg završetka unutar šireće glave 12 ankera za stene i dovođenje ureznih elemenata 128 u željeni položaj. Izduženi zatezni potporni deo 112 može biti šipka za armiranje koja je mašinski obrađena tako da ima glatku površinu na bližem završetku 11 i na daljem završetku narezan navoj radi ostvarivanja veze sa konvencionalnom glavom. Urezni elementi 128 mogu biti elementi ležajeva izabrani iz grupe koja se sastoji od kugličnih ležajeva, igličastih ležajeva, valjkastih ležajeva, ležajeva sa ureznim elementom i njihovih kombinacija.

Slika 6 prikazuje izvođenje kod koga se izduženje može očitati na vizuelnom indikatoru (skali) postavljenom na vidljivi bliži završetak 11 izduženog zateznog potpornog dela 10 nakon što je izvršeno prethodno naprezanje, pa je očitana vrednost u korelaciji sa dužinom pomeranja prihvatnog tela 40 pre prethodnog naprezanja. Kapa pada nakon inicijalnog pomeranja predstavljajući brzi inikator skorašnje aktivnosti.

Slike 7 do 12 prikazuju jedno izvođenje zamalterisanog ankera za stene sa podesivim izduženjem koji ima izduženi zatezni potporni deo 112 sa bar jednim ureznim elementom 128 ureznog sklopa, pri čemu urezni element 128 ima položaj u kome deluje na izduženi zatezni potporni deo 112. Prihvatno telo 114 sa otvorom 116 dimenzionisano je tako da prihvata izduženi zatezni potporni deo 112 u otvor 116 i gde otvor 116 ima bar jedan zaustavni usek 118 za pozicioniranje i držanje ureznog elementa 128 u zazoru, pri čemu se izdužen zatezni potporni deo 112 pruža izvan prihvatnog tela 114 za dužinu koja odgovara unapred određenom izduženju pre konačnog kidanja. Izduženi zatezni potporni deo 112 ima materijal za razdvajanje nanesen po dužini izduženog zateznog potpornog dela 112. Materijal za razdvajanje je izabran iz grupe koju sačinjavaju vosak, plastika, obloge ili njihove kombinacije.

Slika 9 prikazuje izvođenje kod koga je zaustavni usek 118 za pozicioniranje i držanje ureznog elementa 128 žleb duž otvora 116, gde se žleb završava na stopi širine 121 i dubine, odn. visine 123, a te dimenzije određuju u kojoj meri dolazi do uzajamnog delovanja između ureznog elementa 128 i izduženog zateznog potpornog dela 112. Uobičajeno je da visina 123 stope iznosi 25 do 75% od prečnika ureznog elementa 128, npr. kuglice za kuglični ležaj.

Slika 19A prikazuje jedno izvođenje hibridnog ankera za stene sa spoljašnjim podešavanjem koji ima šuplji izduženi zatezni potporni deo 300 koji ima bliži završetak 310 i dalji završetak 320. Slike 19B i 19C prikazuje promene nastale u procesu u kome se neekspandirani (nenaduvan) šuplji anker 328 usled sile hidrauličkog pritiska širi u ekspandirani (naduvan) šuplji anker 329, koji zatim pričvršćuje proširen (naduvan) hibridni anker 330 (si. 19A) i njegov završetak 320 u okolne zidove. Slike 7 do 9 prikazuju bar jedan urezni element 128, pri čemu urezni element 128 ima mesto uzajamnog delovanja sa izduženim potpornim delom 112, koji u ovom izvođenju može biti šuplji izduženi potporni deo 300 (prikazan na slici 19A). Prihvatno telo 114 sa otvorom 116 je dimenzionisano tako da prihvata šuplji izduženi potporni deo 300 na bližem završetku 310 u otvor 116 i otvor 116 ima bar jedan zaustavni usek 118 za pozicioniranje i držanje ureznog elementa 128 u zazoru, pri čemu se bliži završetak 310 izduženog zateznog potpornog dela 300 pruža izvan cilindra za dužinu koja odgovara prethodno određenom izduženju pre konačnog kidanja. Hibridni šireći šuplji anker 330 (sidro Swellex®, odomaćeno i sveleks sidro ili cevasto ekspanziono sidro) pričvšćen je za dalji završetak 320 šupljeg izduženog zateznog potpornog elementa 300. Vizuelni indikator (skala) može biti postavljen na bliži završetak 310 šupljeg izduženog zateznog potpornog dela 300, pri čemu se on proteže van prihvatnog tela 114. Čeona pločasta podloška 340 može biti postavljena između prihvatnog tela 114

i površine stene. Na dalji završetak 320 šupljeg izduženog zateznog dela 300 je obično narezan navoj radi povezivanja sa ankerom Swellex®, kao i da se spreči curenje tokom širenja. Anker Swellex® je definisan kao delimično komprimovana šuplja cev koja se širi kada se u nju pod visokim pritiskom upumpa voda ili drugi nestišljivi fluid.

Na slikama 20 do 23 je prikazano još jedno dodatno izvođenje pronalaska, koje može da bude reprezentativno, i ono se odnosi na potpuno ili delimično zamalterisan anker za stene sa podesivim izduženjem koji ima izduženi zatezni potporni deo 10 sa bližim završetkom 11 i daljim završetakom. Na slici 20 (videti i si. 23) je prikazan sklopljen anker za stene sa izduženjem pre njegovog postavljanja i malterisanja. Prihvatno telo 114

je montirano na izduženi zatezni deo 10 na bližem završetku 15, koje ima glatku površinu. Dalji završetak i vrh 49 mogu biti prošireni da bi se sprečilo svlačenje prihvatnog dela 114. Na bližem završetku 11 su postavljeni podloška 48 i opciono konusno sedište 47, čiji je položaj osiguran sigurnosnom navrtkom 46, koja se nalazi na samom kraju. Kao što je prikazano na slikama od 7 do 9 anker ima bar jedan urezni element 128, pri čumu urezni element 128 ima mesto dodira na kome urezuje žlebove 140 u izduženi zatezni potporni deo 10. Žlebovima 140 se apsorbuje energija pomeranja stena, a da pri tome ne dođe do konačnog kidanja ankera i oštećenja drugih uobičajenih elemenata. Na slici 21 je ugrađen anker sa izduženjem, koji je delimično zamaletrisan u malteru 70 i koji ima pogodan Čep 55 za malter pričvšćen za izdužen deo 10 (sa ili bez cevi za odušku). Delimično zamalterisan sklop je podešen tako da ima minimalnu dužinu 56 ankera za sprečavanje neplaniranog kidanja usled nedovoljne veličine stuba maltera za nošenje opterećenja.

Slika 22 prikazuje testiranje pronalaska kada je potpuno zamalterisan, sa izduženjem (pomeranjem) podešenim na 15,24 cm (6 inča). Krajevi nisu bili prošireni ili savijeni tako da je po prekoračenju dužine izduženja prihvatno telo 114 prešlo preko završetka izduženog dela 10. Uzorci za test su zamalterisani u čelične cevi i zatim izvučeni. Korišćena je ista glatka šipka kao kod mehanički učvršćenih ankera od čelika Cl070 i prečnika 1,588 cm (5/8"). U gornjim testovima je korišćeno prihvatno telo sa tri useka 38, 118 i u svakom po jedna kuglica za kuglične ležajeve prečnika 4,75 mm (0,187") i stopom prihvatnog tela 114 veličine 2,8 mm (0,11"). Na testovima je, u toku izduživanja, izmereno maksimalno opterećenje od 14 tona.

Glava 110 ankera sa otvorom 116 je dimenzionisana tako da prihvati izdužen zatezni potporni deo 10 na bližem završetku 11 u otvor 116 i otvor 116 ima bar jedan zaustavni usek 118 za pozicioniranje i držanje ureznog elementa 128 u zazoru, pri čemu se bliži završetak 11 izduženog zateznog potpornog dela 10 pruža izvan glave 110 ankera za dužinu koja odgovara unapred određenom izduženju pre konačnog kidanja.

Indikator pomeranja kao što je skala može se dodati na bliži završetak 11 izduženog zateznog potpornog dela 10 koje je istureno van prihvatnog tela 114. Vidljiva dužina izloženog bližeg završetka 11 je sama po sebi vizuelni indikator, ali ako je čelo stene izloženo sporom sleganju, koje može biti neopaženo u toku određenog perioda vremena, može se pribeći postavljanju mernih oznaka, kao što su one na lenjiru. Mogu se primeniti i drugi vidovi indikatora pomeranja kao što su indikatori stanja (okidački indikator), upozoravajuća zujalica, alarm ili trepćuća svetla ukoliko dolazi do loma kontakta nakon unapred određenog pomeranja na dole prihvatnog tela 114 duž izloženog bližeg završteka 11. Kada je zatezni potporni deo 10 šipka za armiranje uobičajeno je da bude mašinski obrađena da bi imala glatke površine na bližem završetku 11, a radi veće ponovljivosti u testovima sa slike 24, pri čemu se testovi odnose na zamalterisanu šipku. Izduženi zatezni deo 10, kako u slučaju kada je potpuno zamalterisan tako i u slučaju kada je delimično zamalterisan mora biti tretiran razdvajajućim materijalom koji se uobičajeno bira iz grupe koja se sastoji od voska, plastike, razdvajajućih obloga ili njihove kombinacije.

Urezni element 128 može da bude od bilo kog materijala sa dovoljnom tvrdoćom da ureže žleb 140 u izduženi zatezni deo 10. Jedino ograničenje je da urezni element 128 mora biti zaseban pokretan deo kako u odnosu na prihvatno telo 114, tako i u odnosu na izduženi zatezni potporni deo 10. Testovi su pokazali da ova kombinacija ureznog elementa 128 sa prihvatnim telom 114 dovodi do smanjene plastične deformacije i prevremenog kidanja usled prevremenog zaglavljivanja koje rezultuje kidanjem izduženog zateznog potpornog dela 10.

Urezni element 128 je element za ležaj izabran iz grupe koja se sastoji od kugličnih ležajeva, igličastih ležajeva, valjkastih ležajeva, ležajeva sa ureznim elementom i njihove kombinacije. Prihvatno telo 114 mora imati zaustavni usek 118 oblikovan tako da maksimalno poveća delovanje u odnosu na svaki izabrani urezni element 128. Zaustavni usek 118 određuje stepen uzajamnog delovanja između ureznog elementa 128 i prihvatnog tela 114, ali i drugi faktori utiču na ukupno delovanje prihvatnog tela 114. Prihvatno telo 114 mora da dopusti da materijal (strugotina) nastao urezivanjem bude izbačen iz prihvatnog tela 114, jer u suprotnom može doći do preuranjenog zaglavljivanja ureznog elemetna 128 i tada bi došlo do preuranjenog konačnog kidanja. Prihvatno telo 114 takođe mora osigurati da se zatezni potporni deo 10 pomera pravolinijskom putanjom kroz prihvatno telo 114 kako bi se izbeglo zakretanje prihvatnog tela 114, što takođe može da zaglavi jedan od ureznih elemenata 128.

Kod jednog izvođenja pronalaska može se postaviti naprava za prethodno opterećivanje, utezanje ankera (aktivno sidro) pomoću koga se sila prenosi na prihvatno telo 114 u koje je postavljen izdužen zatezni potporni deo 10 i urezni element 128. Ova naprava (npr. navrtka) prenosi silu na izduženi zatezni element 10, prihvatno telo 114 i urezni element 128. Moguća su različita izvođenja ove naprave, odnosno prethodnog naprezanja (utezanja sidra - dobijanje aktivnog sidra) kao što su navrtka 16, korišćenje ekspanzione šuplje šipke (videti Swellex®), hidraulički uređaj, zatezanje pomoću konusnog obrtnog elementa koji je sličan bregu bregaste osovine i dr.

Slika 25 (videti i sliku 9) je modifikacija opšte zamisli sa daljim završetkom izduženog zateznog dela 10 koji ima burgiju 88 za jednokratnu upotrebu koja ostaje ukopana nakon što se postigne dovoljna dubina bušenja. Bliži završetak 11 ima glavu 100 sa ureznim elementima 128. Ovo izvođenje pronalaska je korisno kada ima i indikator. Razlika između hibridnog samobušećeg ankera sa izduženjem i konvencionalog samobušećeg ankera je u tome što izduženi deo 10 poslednje pomenutog ima narezan navoj po dužini, od koga je samo mali deo potreban za osiguranje spojnog dela 87.

Slike 26A i 26B prikazuju da se anker za viseću podgradu može izvesti da bude izduživ, tako što se koristi mehanički anker sa izduženjem ili tako što se umesto klinova 75 kotve ankera koristi glava ankera sa izduženjem. Na slikama su prikazani ankeri sa mehaničkom širećom glavom 12 (konvencionalnom kotvom) i nosećom pločom 500 (podloška) za zamalterisane ankere, gde su noseće ploče povezane horizontalnim užetom. Kod jednog izvođenja pronalaska postupak za podešavanje ukupnog izduženja obuhvata sledeće faze.

Prvo se bira izduženi zatezni deo 10, 112 sa poznatom plastičnom deformacijom. Plastična deformacija se definiše kao nepovratno istezanje koje se dešava kada je čelik izložen opterećenju preko granice elastičnosti , ali pre dostizanja konačne granice kidanja ili loma. Tačka plastične deformacija je bitna radi postizanja maksimalnog efekta pronalaska i kako bi se ostvarilo izduženje pre kidanja. Ukoliko materijal ima malu plastičnu deformaciju, on može biti zamenjen drugim materijalom, materijalom koji ima veći poprečni presek (odnosno prečnik, ukoliko se koristi materijal sa kružnim poprečnim presekom) ili postavljanjem višestrukog sistema (viseće podgrade) kod koga je više izduženih zateznih delova 10, 112 postavljeno u jedno prihvatno telo 40, 114. Kada je potrebno malo kontrolisano izduženje od 15,24 cm (6 inča) ili još manje, dozvoljeno je da uređaj radi u granicama plastične deformacije izduženog zateznog potpornog dela 10, 112.

Kada je poznata plastična deformacija izduženog zateznog potpornog dela 10, 112 počinje izbor bar jednog ureznog elementa 24, 128. Urezni element 24, 128 može biti bilo koje veličine ili oblika, sa jedinim ograničenjem da mora imati veću tvrdoću od izduženog zateznog potpornog dela 10, 112 kako bi se sprečilo preuranjeno kidanje usled habanja. Ukoliko urezni element 24, 128 ima manju tvrdoću od prihvatnog tela 40, 114 ili izduženog zateznog dela 10, 112 može se smanjiti opterećenje u toku kontrolisanog izduživanja usled habanja ureznog elementa 24, 128 i usled posledice habanja tj. smanjenog kontakta sa izduženim zateznim potpornim delom 10, 112. Broj ureznih elemenata 24, 128 može biti u opsegu od jednog do skoro beskonačno, sve dok ne dođe do toga da urezni elementi 24, 128 deluju jedan na drugi i ne izazovu zaglavljivanje izduženog zateznog dela 10, 112 unutar prihvatnog tela 40, 114 i njegovo pucanje. Sledeća faza je izbor stepena uzajamnog delovanja između ureznog elementa 24, 128 i izduženog zateznog dela 10, 112. Jedan od činilaca koji se moraju uzeti u obzir je i da uzajamno delovanje sa jednim ureznim elementom 24, 128 ne srne da bude toliko veliko da on urezuje previše duboko i izađe iz prihvatnog tela 40, 1 14. Idealna dubina urezivanja, tj. žleba 140 iznosi 25 do 75% širine ureznog elementa 24, 128, ali svako izvođenje (konfiguracija) mora biti testirano pre upotrebe da bi se utvrdilo da dubina urezivanja nije toliko velika da dovodi do zaglavljivanja i plastične deformacije izduženog zateznog dela 10, 112.

U svakoj situaciji potreban je različit odnos opterećenja i sposobnosti izduživanja, kao i žilavost, da bi se posao obavio bezbedno. Stoga proračunom koji osigurava da je sila izduživanja izazvana uzajamnim delovanjem (urezivanjem) manja od sile potrebne za plastičnu deformaciju istezanjem izduženog zateznog potpornog dela 10, 112 može da obezbedi da se uređaj izdužuje na predvidljiv način.

Najstabilniji grafici izduživanja (bez skokova i padova sile - pozitivnih i negativnih pikova) dobijeni su sa glatkom površinom izduženog zateznog dela 10, 112, sa više ureznih elemenata 24, 128 gde dubina iznosi više od 50 do 75%. Pod dubinom se podrazumeva dubina žleba 140 u odnosu na dimenziju ureznog elementa 24, 128.

Kada su optimizovani prihvatno telo 40, 114 i urezni element 24, 128 potrebno je za izabrani izduženi zatezni potporni deo 10, 112 odrediti dužinu na kojoj dolazi do uzajamnog delovanja (urezivanja) između ureznog elementa 24, 128 i zateznog potpornog dela 10, 112. Ona odgovara ukupnom delovanju sile koja se prihvata pre končanog kidanja do koga dolazi bilo zbog toga što prihvatno telo 40, 114 pređe preko završetka izduženog zateznog potpornog dela 10, 112 ili zbog kidanja samog dela 10, 112. Uobičajeno je da se završetak izduženog zateznog potpornog dela 10, 112 prilagodi radi sprečavanja prolaska kroz prihvatno telo 40, 114 i da se dovede do kidanja samog dela 10, 112. U činioce koji moraju biti razmotreni svrstava se i izduženje koje je prihvatljivo pre konačnog kidanja uređaja.

Postupak podešavanja ukupnog izduženja zamalterisanog ankera za stene je sličan gore opisanom postupku koji obuhvata sledeće faze: izbor izduženog potpornog dela 10, 112 sa odgovarajućom plastičnom deformacijom, izbor bar jednog ureznog elementa 24, 128, izbor stepena uzajamnog delovanja između ureznog elementa 24, 128 i izduženog zateznog potpornog dela 10, 112.

Razlika je faza u kojoj se vrši izbor maltera sa poznatom deformacijom. Ovo je delimično određeno i mestom na koje se učvršćuje anker za stene sa izduženjem. Neke okolnosti zahtevaju veoma jak malter, kao što je cement, dok druge okolnosti zahtevanju veoma slab malter usled čvrstoće okolinih slojeva stena. Iz tih razloga deformacija maltera može biti ograničavajući faktor prilikom izbora broja, vrste i karakteristika uzajamnog delovanja ureznih elemenata 24, 128 i izduženog zateznog potpornog dela 10, 112. Sledeća faza je proračun kojim se osigurava da sila izduženja, koje je posledica uzajamnog delovanja (urezivanja), nije manja od sile potrebne za plastičnu deformaciju izduženog zateznog potpornog dela 10, 112 ili deformaciju maltera. Malter deluje kao dodatni element koji se izdužuje, što treba uzeti u obzir.

Završna faza je podešavanje dužine izduženog zateznog potpornog dela 10, 112 na kojoj dolazi do uzajamnog delovanja između ureznog elementa 24, 128 i izduženog zateznog dela 10, 112. U obzir treba uzeti i malter, koji se dodaje na pomeranje i predstavlja poseban činilac za proračun ukupnog izduženja.

Postupak postavljanja (učvršćivanja) ankera za stene sa podesivim izduženjem je sličan postupku pričvršćivanja uobičajenog ankera, ali ima i neke razlike. Prva faza učvršćivanja je bušenje bušotine 130 u površini 132 stene. Zadovoljavajuća je i standardna bušotina bez ikakvih modifikacija, ali bušotina 130 mora imati dovoljnu dubinu da prihvati ukupnu dužinu ankera koja obuhvata i dužinu izduženog dela 10, 112 koji se proteže van prihvatnog tela 40, 114. Sledeća faza je izbor obloge 20 ankera koja je odgovarajuća za datu vrstu stena. Zatim se vrši izbor izduženog zateznog dela 10, 112 koji ima bliži završetak 11 i dalji završetak, koji se provlači kroz oblogu 20. Nakon toga se dalji završetak gura kroz oblogu 20 za unapred određeno rastojanje od obloge 20, koje odgovara željenom izduženju. Zatim se ulažu urezni elementi 24, 128 između izduženog zateznog dela 10, 112 i prihvatnog tela 40, 114 kako bi se oformio mehanički anker za stene sa podesivim izduženjem. Dalji završetak izduženog zateznog dela 10, 112 ankera za stene sa podesivim izduženjem se postavlja u bušotinu 130 i širi se obloga 20. Zatim se može pričvrstiti podloška 14, 134, 340 na bliži završetak 11. Deo postupka se uobičajeno vrši u fabrici pre isporuke korisniku, ali montaža pronalaska i pritezanje u toku početnog korišćenja može se izvesti na mestu konačne upotrebe.

Različiti postupak za postavljanje mehaničkog ankera za stene sa podesivim izduženjem obuhvata sledeće faze. Bušenje bušotine 130 u površini 132 stene i izbor odgovarajuće obloge 20 ankera. Zatim se vrši izbor izduženog zateznog dela 10, 112 koji ima bliži završetak 11 i dalji završetak. Zatim se dalji završetak izduženog zateznog dela 10, 112 provlači kroz oblogu 20 zateznog dela. Nakon toga se dalji završetak izduženog zateznog dela 10, 112 i obloga 20 postavljaju u bušotinu 130 i širi se obloga 20 ankera.

Sada se vrši izbor prihvatnog tela 40, 114 sa otvorom 116 i provlačenje bližeg završetka 11 kroz prihvatno telo 40, 114 kroz navedeni otvor 116 za unapred određenu dužinu koja odgovara željenom izduženju. Nakon toga se urezni element 24, 128 ulaže u otvor 116 između izduženog zateznog dela 10, 112 i prihvatnog tela 40, 114 da bi se formirao mehanički anker za stene sa podesivim izduženjem. Podloška 14, 134, 340 se postavlja na bliži završetak 11 između prihvatnog tela 40, 114 i površine 132 stene.

Postupak učvršćivanja zamalterisanog mehaničkog ankera za stene sa podesivim izduženjem takođe obuhvata bušenje bušotine 130 u površini 132 stene. Zatim se bira odgovarajući malter prema karakteristikama stene. Nakon toga se na osnovu vrste maltera vrši izbor prihvatnog tela 40, 114 sa otvorom 116. Zatim se bira izduženi zatezni potporni deo 10, 112 sa bližim završetkom 11 i daljim završetkom. Posle toga se dalji završetak izduženog zateznog dela 10, 112 uvlači u otvor 116 prihvatnog tela 40, 114. Zatim se dalji kraj provuče za unapred određenu dužinu izvan prihvatnog tela 40, 114, gde ta dužina odgovara željenom izduženju. Sledi ulaganje ureznih elemenata 24, 128 u otvor 116 između izduženog zateznog dela 10, 112 i prihvatnog tela 40, 114 da bi se formirao mehanički anker za stene sa podesivim izduženjem. Sada se dalji završetak izduženog zateznog dela 10, 112 ankera za stene sa podesivim izduženjem postavlja u bušotinu 130. Malterisanje se može izvesti pre ili posle postavljanja ankera za stene i na kraju se dodaje podloška 14, 134, 340 na bliži završetak 11.

Sledeći postupak za učvršćivanje mehaničkog ankera za stene sa podesivim izduženjem obuhvata: bušenje bušotine 130 na površini 132 stene; izbor odgovarajućeg maltera za date uslove, izbor izduženog zateznog dela 10, 112 koji ima bliži završetak 11 i dalji završetak; uvlačenje daljeg završetka izduženog zateznog dela 10, 112 u otvor obloge 20, malterisanje obloge 20, izbor prihvatnog tela 40, 114 sa otvorom 116; provlačenje bližeg završetka 11 kroz otvor 116 prihvatnog tela 40, 114 za dužinu koja odgovara željenom izduženju; ulaganje ureznih elemenata 24, 128 u otvor 116 između izduženog zateznog dela 10, 112 i prihvatnog tela 40, 114 da bi se formirao mehanički anker za stene sa podesivim izduženjem i na kraju dodavanje podloške 14, 134 na bliži završetak 11.

Claims (16)

1.Anker za stene sa podesivim izduženjem,koji ima izduženi zatezni potporni deo (10, 112); bar jedan urezni element (24, 128) ureznog sklopa; glavu (12, 100, 110) ankera za postavljanje u nju izduženog zateznog potpornog dela (10, 112) i držanje bar jednog ureznog elementa (24, 128) ureznog sklopa između njih,naznačen time,stoje bar jedan urezni element (24, 128), pre upotrebe, pod pritiskom postavljen uz izduženi zatezni potporni deo (10, 112) radi postizanja određenog unapred podešenog izduženja, pri čemu se izduženi zatezni potporni deo (10, 112) pruža izvan prihvatne glave (12, 100, 110) za dužinu koja odgovara unapred podešenom izduženju pre kidanja i pri čemu izduženi deo (10, 112) ima glatke stranice radi smanjenja strugotine od bar jednog ureznog elementa (24, 128), kao i zone sa različitim prečnicima ili kvalitetom površine, i što podešavanje obuhvata bar jednu od sledećih faza: povlačenje nadole bar jednog ureznog elementa (24, 128) ureznog sklopa pod pritiskom da bi se urezni element/elementi (24, 128) urezali u stranicu izduženog zateznog potpornog dela (10, 112) i provlačenje izduženog zateznog potpornog dela (10, 112) kroz prihvatnu glavu (12, 100, 110) da bi se urezni element/elementi (24, 128) urezali u stranicu izduženog zateznog potpornog dela (10, 112).

2.Anker za steneprema zahtevu 1, pri čemu je izduženi zatezni potporni deo (10, 112) šipka za armiranje.

3.Anker za steneprema zahtevu 1 ili 2, pri čemu prihvatna glava (12, 100, 110) ima bar jedan zaustavni usek (38, 118) za pozicioniranje i zadržavanje u svom položaju bar jednog ureznog elementa (24, 128) ureznog sklopa između izduženog zateznog potpornog dela (10, 112) i prihvatne glave (12, 100, 110).

4.Anker za steneprema jednom od prethodnih zahteva pri čemu je urezni element (24, 128) ureznog sklopa obrtni element ležaja izabran iz grupe koju čine kuglični ležajevi, igličasti ležajevi, valjkasti ležajevi, ležajevi sa ureznim elementom i njihove kombinacije.

5.Anker za steneprema zahtevu 1 pri čemu je urezni element (24, 128) ureznog sklopa kaljena kuglica za ležaj, prihvatna glava (12, 100, 110) je čelični cilindar, koji ima otvor (116) sa bar jednim zaustavnim usekom (38, 118) koji je nagnut pod uglom od 4 do 12° i koji se završava stopom i gde se urezni elementi (24, 128) oslanjaju na tu stopu kada su podešeni.

6.Anker za steneprema zahtevu 5 pri čemu otvor (116) ima deo za sprečavanje zakretanja sa unutrašnjom dimenzijom koja je za do 25% veća od spoljašnje dimenzije izduženog zateznog potpornog dela (10, 112).

7.Anker za steneprema zahtevu 6 pri čemu deo za sprečavanje zakretanja ima dubinu (123) stope i širinu (121) stope koje su dovoljne da utiču na uzajamno delovanje bar jednog ureznog elementa (24, 128) i izduženog zateznog potpornog dela (10,112).

8.Anker za steneprema zahtevu 1 koji ima još jedan izduženi zatezni potporni deo (10, 112), par nosećih ploča (500), gde svaka ima element za zatezanje užeta preko koga je noseća ploča (500) povezana sa jednim od odgovarajućih izduženih zateznih potpornih delova (10, 112) i horizontalno uže koje je zategnuto između elemenata za zatezanje užeta.

9.Anker za steneprema zahtevima od 1 do 3, pri čemu prihvatno telo (40, 114) ima šireću glavu (12, 100, 110).

10.Anker za steneprema zahtevu 9, pri čemu šireća glava (12, 100, 110) ima zaustavni usek (38, 118) koji se završava na stopi i gde stopa ima dovoljnu širinu (121) da nosi urezni element (24, 128), gde je širina (121) stope u kombinaciji sa ureznim elementom (24, 128) u korelaciji sa dubinom žleba (140) u izduženom zateznom potpornom delu (10, 112).

11.Anker za steneprema zahtevu 9, koji ima modifikovanu uzengiju (210) sa otvorom (215) za pružanje izduženog zateznog potpornog dela (10, 112), pri čemu modifikovana uzengija (210) okružuje proširivu mehaničku oblogu (200) za stene, a koja drži prihvatno telo (40, 114) i izduženi zatezni potporni deo (10, 112), gde je prihvatno telo (40, 114) u dodiru sa ureznim elementom (24, 128) ureznog sklopa radi kontrole podesivog izduženja i prihvatno telo (40, 114) pod opterećenjem širi proširivu mehaničku oblogu (200) za stene.

12.Anker za steneprema zahtevu 11 pri čemu otvor (116) prihvatnog tela (40, 114) ima bar jedan ulazni prečnik i manji prečnik (139) površine za naleganje, dok je ugao (150) između njih od 4 do 12° i unutar otvora (116) nalazi se bar jedan deo za sprečavanje zakretanja.

13.Anker za steneprema zahtevu 12 pri čemu deo za sprečavanje zakretanja ima unutrašnju dimenziju koja je za do 25% veća od spoljašnje dimenzije izduženog zateznog potpornog dela (10, 112).

14.Anker za steneprema zahtevu 9 pri čemu je izduženi zatezni potporni deo (10, 112) izrađen od čelika, urezni element (24, 128) je kuglica za ležaj od kaljenog čelika, dok šireća glava (12, 100, 110) ankera za stene ima segmente, pri čemu je bar jedan od zaustavnih useka (38, 118) pod nagibom od 4 do 12° i završava se na stopi, i gde prethodno podešene kuglice naležu na stopu.

15.Anker za steneprema zahtevu 3 ima i vijak (72) pri čemu je element za pozicioniranje i držanje ureznog elementa (24, 128) usek (38, 118) izveden na izlazu otvora sa urezanim navojima za vijak (72) i gde taj otvor seče otvor (116) prihvatnog tela (40, 114) i zaustavni usek (38, 118), i gde položaj vijka (72) određuje stepen uzajamnog delovanja između ureznog elementa (24, 128) i izduženog zateznog potpornog dela (10, 112).

16.Anker za steneprema zahtevu 15 koji ima otvor (116) u kome je izveden deo za sprečavanje zakretanja, gde deo za sprečavanje zakretanja ima unutrašnju dimenziju koja je za do 25% veća od spoljašnje dimenzije izduženog zateznog potpornog dela (10, 112); i u otvoru (116) izvedena je stopa između prečnika (139) površine za naleganje i dela za sprečavanje zakretanja, pri čemu otvor (116) ima bar jedan ulazni prečnik i od njega manji prečnik (139) površine za naleganje, pri čemu je ugao (150) između njih od 4 do 12°.