PL95328B1 - Formierka przeciagowa - Google Patents

Description

Opis patentowy opublikowano: 25.04.1978 95328 MKP B22c 17/06 lat. €L* B22C irm CZWELNIA l) ;edu Pateefowego ¦Wanr Twórcy wynalazku; Stanislaw Lesniewski, Zbigniew Janiszewski, Karol Lewartowski, Zygfryd Welke, Janusz Zralko Uprawniony z patentu: Dolnoslaskie Zaklady Metalurgiczne „Dozamet", Nowa Sól (Polska) Formierka przeciagowa Dziedzina techniki. Wynalazek dotyczy formierki przeciagowej, przeznaczonej, zwlaszcza do wykony¬ wania form odlewniczych na czlony kotlowe cen¬ tralnego ogrzewania.

Stan techniki. Formierki przeciagowe sa dzis rzadko spotykane w odlewnictwie z uwagi na prze¬ starzala konstrukcja i ograniczony zakres stosowa¬ nia. Tradycyjnie uzywane sa jeszcze do recznego formowania rur zebrowych, nurników itp., a wiec w zasadzie do odlewów o bardzo skomplikowanych ksztaltach i/lub znacznej wysokosci, wymagajacych stosowania stalych badz ruchomych plyt grzebie¬ niowych lub modeli przeciaganych.

W odlewniach o wyzszym stopniu mechanizacji mozna je spotkac tylko w ukladzie z narzucarka.

Wsród znanych rozwiazan formierek tej grupy me¬ chanizm oddzielania modelu od formy odlewniczej sklada sie najczesciej z przekladni zebatej lub sli¬ makowej napedzanej recznie za pomoca korby.

Operacja oddzielania modelu od formy spoczywa¬ jacej na plycie grzebieniowej jest realizowana albo jednokierunkowo, np. przez opuszczanie modelu przeciagowego do jego dolnego polozenia, albo dwu¬ kierunkowo, np. przez jednoczesne opuszczanie tego modelu i podnoszenie na trzpieniach skrzyni z za¬ geszczona masa formierska. Taki przebieg operacji oddzielania i dotychczas stosowane do tego celu srodki techniczne sa obciazone znanymi wadami i nie gwarantuja szybkiego uzyskiwania form bez tzw. oberwan, a przede wszystkim nie nadaja sie do stosowania w ukladach zautomatyzuwanjch.

Istota wynalazku. Celem niniejszego wynalazku jest usuniecie wymienionych wad i niedogodnosci przez unowoczesnienie konstrukcji dotychczaso¬ wych formierek przeciagowych, zwlaszcza przez przystosowanie ich do cykliamego wykonywania dwuczesciowych form odlewniczych w ukladzie ka¬ ruzelowym z narzucarka i/lub np. z prasa Wfelb- tloczkowa oraz dwukierunkowego oddzielania mo¬ deli od tych form za pomoca nieruchomych plyt grzebieniowych i znanych z innych odmian foTmie- rek ukladów trzpieniowych lub trzpteniowo^róikoK wych do podnoszenia skrzyn. 13 Zgodnie z niniejszym wynalazkiem wskazany tel i postawione przed nim zadanie zostaly osiagniete przez wprowadzenie formierki charakteryzujacej sie rama zewnetrzna z amortyzowanymi trzpienia¬ mi w regulowanym, trzpieniowym lub trzpierriowo- rolkowym ukladzie podnoszenia skrzyn formierskich oraz rama wewnetrzna, która polaczono sztywnie z P*yta podmodelowa i przestawiono w fazie ru¬ chu wzgledem ramy poprzedniej, przy czym kazda z tych ram zaopatrzono w trzpienie prowadzace, osadzone przesuwnie w prowadnicach rozmieszczo¬ nych korzystnie wzdluz osi symetrii ramowej pod¬ stawy i sztywnie z nia polaczonych, a amortyzowa¬ ne trzpienie podnoszace sprzezono z opuszczana ply¬ ta podmodelowa poprzez zsynchronizowany uklad krzywkowo-rolkowo-przegubowy, do cyklicznego 95 3283 95 328 4 oddzielania modelu od formy, który to uklad po¬ laczono korzystnie z napedem pneumatycznym ste¬ rowanym recznie, pólautomatycznie lub automa¬ tycznie.

W szczególnosci zsynchronizowany uklad krzyw- kowo-rolkowo-przegubowy wykonano z czterech par obrotowych krzywek, które rozmieszczono sy¬ metrycznie na dwóch walach, czterech par rolek wspólpracujacych z tymi krzywkami, które to rolki polaczono z rama zewnetrzna i rama wewnetrzna tworzac z nich zestaw ram przejezdnych w zalo¬ zonym kierunku pionowym, oraz mechanizmu prze¬ gubowego, koordynujacego ruchy calego ukladu od¬ dzielania, który to mechanizm dostosowano najle¬ piej do przeciwsobnego skojarzenia wymienionych walów, przy czym w kazdej parze krzywek umiesz¬ czonych na tych walach ta z nich, która wspólpra¬ cuje z rolka przynalezna do ramy wewnetrznej, jest przestawiona wzgledem pozostalej o kat mniejszy od pólpelnego i ma nieco mniejszy od niej skok linii spiralnej — dopasowany do zalozonej dlugosci drogi amortyzowania sprezynami umieszczonymi w trzpieniach podnoszacych oraz wysokosci unie¬ sienia skrzyni formierskiej nad plyta grzebieniowa.

Nastepna cecha charakterystyczna proponowanej formierki jest postac koordynujacego mechanizmu przegubowego,-który zlozono z dzwigni dwuramien- nej, ulozyskowanej osiowo na zasadniczo piono¬ wym czopie, zamocowanym najlepiej w srodku ra¬ mowej podstawy oraz dwóch zestawów ciegiel, po¬ laczonych najlepiej przegubami walcowymi z ta dzwignia i jednoramiennymi dzwigniami koordyna¬ cyjnymi, umieszczonymi na walach przeciwbiez¬ nych.

Dalsza cecha charakterystyczna tej formierki jest to, ze kazdy z walów przeciwbieznych zaopatrzono w jednoramienna dzwignie napedowa, która pola¬ czono z cylindrem pneumatycznym osadzonym wa- hliwie nad ramowa podstawa, przy czym dla uzy¬ skania symetrycznej i zwartej budowy obie dzwig¬ nie napedowe umieszczono najlepiej przeciwlegle do siebie na koncach tych walów, a napedzajace je cylindry przestawiono wzgledem siebie o 180° i do¬ stosowano do wzajemnej wspólpracy jak w tan¬ demie.

Ponadto proponowana formierke zaopatrzono ko¬ rzystnie w cztery symetrycznie rozmieszczone sprezynowe zestawy wspomagajace, kazdy prowa¬ dzony na trzpieniu sztywnie polaczonym z belka przytwierdzona do plyty grzebieniowej, przy czym z dwu takich zestawów (skrajnych) uczyniono pare skierowana na rame wzniosu, a z dwu pozostalych (srodkowych) — pare skierowana na rame we¬ wnetrzna.

Taka konstrukcja formierki wedlug wynalazku odznacza sie przede wszystkim duza niezawodnoscia dzialania, niezbyt wysokim kosztem wytwarzania, duza sztywnoscia przy stosunkowo niskim ciezarze oraz znacznie szerszym od dotychczasowych zakre¬ sem stosowania, poniewaz moze wspólpracowac z, najbardziej wydajnymi narzucarkami, prasami lub innymi urzadzeniami do zageszczania mas for¬ mierskich itp. — i to zarówno w odlewniach zau¬ tomatyzowanych, jak i odlewniach o niskim stop¬ niu mechanizacji.

Objasnienie rysunku. Przedmiot wynalazku w przykladzie wykonania jest blizej przedstawiony na rysunku, na którym fig. 1 uwidacznia propono¬ wana formierke przeciagowa w przekroju podluz¬ nym, poprowadzonym wzdluz linii A—A na fig. 2; fig. 2 — formierke w widoku z góry; fig. 3 — for¬ mierke w widoku z boku; fig. 4 — formierke w przekroju poprzecznym, poprowadzonym wzdluz linii B—B na fig. 1; fig. 5 — formierke w prze¬ kroju poprzecznym, poprowadzonym wzdluz linii C—C na fig. 1; fig. 6 — fragment formierki, wi¬ doczny w przekroju poprowadzonym wzdluz linii D—D na fig. 4.

Przyklad wykonania formierki wedlug wynalaz¬ ku. Formierka przedstawiona na rysunku sklada sie z nastepujacych elementów: podstawy 1 w ksztalcie prostokatnej ramy, wzmocnionej piecioma poprzecz¬ nymi zebrami rozmieszczonymi symetrycznie wzgle¬ dem zebra srodkowego; nieruchomej plyty grze¬ bieniowej 2 z czterema wspornikami 3; ramy ze¬ wnetrznej 4 z czterema rolkami 5, wspartej na czterech obrotowych krzywkach 6; podobnie zbu¬ dowanej ramy wewnetrznej 7, podpartej rolkami 8 o krzywki 9, które sa przestawione katowo o 100° wzgledem krzywek 6 i maja nieco mniejszy niz one skok linii spiralnej; plyty podmodelowej 10, polaczonej srubami 24 z rama 7; czterech regulo¬ wanych trzpieni podnoszacych 11, przykreconych do ramy 4 i amortyzowanych za pomoca sprezyn sru¬ bowych osadzonych w ich wnetrzu; dwóch przeciw¬ bieznych walów 12, z których kazdy jest osadzony w lozysku slizgowym 13 i napedzany cylindrem pneumatycznym dwustronnego dzialania 14; mecha¬ nizmu przegubowego 15, koordynujacego prace obu cylindrów 14; dwóch par trzpieni prowadzacych 16, osadzonych przesuwnie w prowadnicach przykreco¬ nych do podstawy 1 wzdluz jej podluznej osi sy¬ metrii, przy czym para trzpieni srodkowych jest polaczona z rama 7, a para trzpieni skrajnych — z rama 4.

Ponadto formierka ta posiada cztery sprezynowe zestawy wspomagajace 17 — majace prowadzenie na trzpieniach sztywnie polaczonych z belka, przy¬ krecona poprzecznie do plyty 2 i dzialajace odpo¬ wiednio na rame 4 (zestawy skrajne) i rame 7 (ze¬ stawy srodkowe) — oraz dwie jednoramienne dzwignie napedowe 18, a jej mechanizm 15 — dzwignie dwuramienna 19, dwa zestawy ciegiel 20, 21 i 22 oraz dwie jednoramienne dzwignie koordy¬ nacyjne 23, przy czym dzwignie 18 sa umieszczone przeciwlegle do siebie na koncach obu walów 12, dzwignia 19 jest ulozyskowana osiowo na piono¬ wym czopie w srodku podstawy 1 — na jej zebrze srodkowym, zas dzwignie 23 sa umieszczone w cze¬ sci srodkowej walów 12 — miedzy dwiema para¬ mi krzywek 6 i 9 osadzonych symetrycznie na kaz¬ dym z nich. Wymienione dzwignie i ciegla sa po¬ laczone ze soba i wspólpracujacymi z nimi elemen¬ tami za pomoca przegubów walcowych.

Opis dzialania formierki wedlug wynalazku. Opi¬ sana formierka dziala nastepujaco: otwarcie wlotu sprezonego powietrza — doprowadzanego jednocze¬ snie do obu cylindrów pneumatycznych 14 poprzez nie uwidoczniony na rysunku zawór pneumatyczny, np. suwakowy dwupolozeniowy czterodrogowy "— 40 45 50 55 6095828 powoduje przestawieniedzwigien napedowych 18 o przewidziany kat 100° i odpowiadajacy temu ka¬ towi obrót walów przeciwbieznych 12, koordynowa¬ ny za pomoca mechnizmu przegubowego 15. W tym czasie — z polozenia jak na rysunku — zaformowa- ny model M, przykrecony do plyty podmodelo- wej 10, zostaje opuszczony w dól, przy czym od momentu oderwania go od pólformy spoczywajacej na nieruchomej plycie grzebieniowej 2 opada w dól tylko rama wewnetrzna 7, a gdy jej rolki 8 osiagna na krzywkach 9 poziom odpowiadajacy róz¬ nicy dlugosci skoków miedzy tymi krzywkami i krzywkami 6, dalszemu opadaniu tej ramy towa¬ rzyszy podnoszenie ramy zewnetrznej 4, która w pierwszej fazie swego ruchu uderza lagodnie o dol¬ ne obrzeze skrzyni S swymi amortyzowanymi trzpieniami 11, a w dalszej fazie tego ruchu unosi na nich wykonana pólforme, która po zdjeciu z tych trzpieni jest kierowana na stanowisko skladania form do zalewania.

Po przesterowaniu wspomnianego zaworu pneu¬ matycznego w drugie polozenie robocze tloki cy¬ lindrów 14 wykonuja ruch powrotny i obracaja waly 12 o 100° w kierunku przeciwnym do po¬ przedniego. W tym czasie wymienione elementy for¬ mierskie powracaja do swej pozycji wyjsciowej w kolejnosci odwrotnej do opisanej, tzn. rama 4 z rol¬ kami 5 opada do dolnego polozenia po krzywkach 6, zas rama 7 z rolkami 8 podnosi sie do górnego po¬ lozenia po krzywkach 9. Prawidlowy przebieg pod¬ noszenia i opuszczania ram 4 i 7 zapewniaja trzpie¬ nie prowadzace 16, a ciaglosc ich ruchów — spre¬ zynowe zestawy 17, które wspomagaja te ramy tyl¬ ko w czasie ich opuszczania lub nawet tylko w pierwszej fazie tego ruchu.

W analogiczny sposób przebiega operacja oddzie¬ lania modelu od pólformy w przypadku formierki przeciagowej z trzpieniowo-rolkowym ukladem do podnoszenia skrzyn formierskich.z plyty grzebienio¬ wej. Formierka tego typu rózni sie od poprzedniej tylko sposobem odbioru i transportu gotowych pól- form na stanowisko skladania form do zalewania.

W przypadku zautomatyzowanej wspólpracy dwóch takich formierek z narzucarka lub np. prasa wielo- tloczkowa, pólformy dolne uniesttase z plyty grze¬ bieniowej na wysokosc zalezna od obranego skoku linii spiralnej kfzywfck Wspólpracujacych z ramia wzniosu sa cyklicznie ipyfchane z: listew rolkowych — osadzonych korzystaie na amortyzowanych trzpieniach podAbfezacych o symetrycznym rozmieSz-" czeniu poza zarysem plyty grzebieniowej — na od- wracarki, za4 uniesione pólformy górne — bezpo- i srednio na przenosnik: rolkowy lub «p. tasmowy, a nastepnie kazda z lych pólform jest transporto¬ wana lub przeuycHiani do skladarki, stanowiska za¬ lewania zlozonych i otteiagonych form, stanowiska wybijania odlewów i -innych znanycfr stanowisk oraz urzadzen stosowanych w automatycznych lub pólautomatycznych liniach formierskich, przy czym - do cyklicznego spychania poszczególnych pólform - z ukladu trzpieniowo-rolkowego stosuje sie korzy¬ stnie silowniki hydrauliczno-pneumatyczne biorace impuls sterujacy z wylaczników krancowych umie¬ szczonych na odpowiednim dla kazdej formierki po¬ ziomie unoszenia tychpólform, < i« 53

Claims (5)

Zastrzezenia ^t^Mwr -

1. Formierka przeciagowa, zaopatrzona najlepiej w regulowany trzpieniowy lub trzpieniowo-rolkowy uklad do podnoszenia skrzynek formierskich z nie¬ ruchomej plyty grzebieniowej, przeznaczona zwla¬ szcza do formowania czlonów kotlowych centralne¬ go ogrzewania w ukladzie karuzelowym z narzucar¬ ka i/lub np. prasa wielotloczkowa, znamienna tym, ze ma rame zewnietrzna (4) z amortyzowanymi topieniami podnoszacymi (11) oraz przestawiona wzgledem niej w fazie ruchu rame wewnetrzna (7), polaczona sztywnie z plyta podmodelowa, przy czym kazda z tych ram jest zaopatrzona w trzpienie pro¬ wadzace (16), osadzone przesuwnie w prowadnicach rozmieszczonych korzystnie wzdluz osi symetrii ra¬ mowej podstawy (1) i sztywnie z nia polaczonych, a trzpienie podnoszace (11) sa sprzezone z opusz- r czana plyta potJmodelowa poprzez zsynchronizowa¬ ny uklad krzywkówo-rolkowo-przegubowy do cykli¬ cznego oddzielania modelu od formy, polaczony ko¬ rzystnie z napedem pneumatycznym sterowanym recznie, pólautomatycznie ltfb automatycznie. I

2. Formierka przeciagowa wedlug zastrz. 1, zna¬ mienna tym, ze zsynchronizowany uklad krzywko- Wo-rolkowo-przegubowy ma cztery pary obrotowych krzywek (6) i (9) rozmieszczonych symetrycznie na dwóch walach (12) i tylez rolek (5) i (8) wspólpra- i cujacych z tymi krzywkami — polaczonych odpo¬ wiednio (5) z rama zewnetrzna (4) i (8) z rama we¬ wnetrzna (7) — oraz koordynujacy mechanizm przegubowy (15) kojarzacy wymienione waly najle¬ piej przeciwsobnie, przy czym w kazdej parze krzy¬ wek ta z nich (9), która wspólpracuje z rolka (8) przynalezna do ramy wewnetrznej (7), jest przesta¬ wiona wzgledem pozostalej (6) o kat mniejszy od pólpelnego i ma nieco mniejszy od niej skok linii spiralnej — dopasowany do zalozonej dlugosci dro¬ gi amortyzowania sprezynami umieszczonymi w trzpieniach podnoszacych (11) oraz wysokosci unie¬ sienia skrzyni formierskiej nad plyta grzebieniowa.

3. Formierka przeciagowa wedlug zastrz. 2, zna¬ mienna tym, ze koordynujacy mechanizm przegu¬ bowy (15) ma dzwignie, dwuramiienna (19), ulozy- skowana osiowo w zasadzie na pionowym czopie za¬ mocowanym najlepiej w isrodku podstawy (1), oraz dwa zestawy ciegiel ,(20), (21) i j(22) polaczonych — ^najlepiej przegubami wtalcowyml-^- z ta dzwignia i jednoramiennyhii dzwighiartti -koordynacyjnymi (23) na walach przeciwbieznych: (12).

4. Formierka^ przeciagowa wedlug zastrz. 2 albo 3, znamienna tlili, ze kazdy z walów przeciwbiez¬ nych (12) ma jednoramienna dzwignie napedo¬ wa (£8) polaczona -l eyWndrem jtóai|tiatycznym (14) osadzonym wahliwie nad po4*few3 (1), przy czym dzwignie te sa, uinies^czuiie najlepiej przeciwlegle do siebie na k«teacty/tych walów, a napedzajace je cylindry s^^^estswione wzgledem siebie o 180° i dostosowane do wspólpracy z soba jak w tande¬ mie.

5. Formierka przeciagowa wedlug zastrz. 1, zna¬ mienna tym, ze ma korzystnie cztery symetrycznie rozmieszczone sprezynowe zestawy wspomagaja-95 328 7 8 ce (17), prowadzone na trzpieniach sztywnie pola- tworza pare skierowana na rame., zewnetrzna (4), czonych z belka przytwierdzona do plyty grzebie- a dwa pozostale (srodkowe) — pare skierowana na niowej, przy czym dwa z tych zestawów (skrajne) rame wewnetrzna (7). Fl$.1 r/r\95 328 ng.3 £195 328 c-c Fig.5 s-n rtg.6 PZG Bydg., zam. 4090/77, nakl. 120+2G Cena 45 z}