Przedmiotem wynalazku jest przetwornik pólautomatyczny przesuniecia liniowego na proporcjonalny sygnal elektryczny, zwlaszcza do wywazarek jednoprzebiegowych elektronicznych. Zadaniem tego rodzaju przetworników jest wprowadzenie do elektronicznego ukladu pomiarowego sygnalu odpowiadajacego odleglosci miedzy wewnetrzna plaszczyzna korekcji niewywazenia a przednia podpora wywazarki.Pomiar dynamicznego niewywazenia kola samochodowego w dwóch plaszczyznach korekcji na wywazarkach jednoprzebiegowych, polega miedzy innymi, na wprowadzeniu przez obslugujacego wywazarke do ukladu elektronicznego maszyny trzech podstawowych parametrów, zaleznych od wymiaru kola, a mianowicie: srednicy obreczy, szerokosci obreczy i odleglosci wewnetrznej krawedzi obreczy od przedniej podpory ukladu drgajacego. Wielkosci te sa wprowadzane przez dokonanie odpowiednich nastaw trzema potencjometrami, znajdujacymi sie na pulpicie sterowniczym wywazarki.W nowoczesnych rozwiazaniach konstrukcyjnych wywazarek jednoprzebiegowych, nastawnik odleglosci wewnetrznej krawedzi obreczy od przedniej podpory wywazarki sklada sie zwykle z dwóch elementów niezaleznych, to jest wysiegnika, przesuwajacego sie na tle podzialki i potencjometru obrotowego o charakterystyce liniowej z podzialka. Aby dokonac nastawy tej odleglosci, obslugujacy maszyne musi wykonac nastepujace czynnosci: wysunac ramie wysiegnika tak, aby zderzak oparl sie o wewnetrzna krawedz obreczy kola, odczytac na podzialce wielkosc zmierzonego parametru i zapamietac wynik tego pomiaru, a nastepnie cofnac wysiegnik do polozenia spoczynkowego i nastawic te sama zapamietana wielkosc parametru na podzialce obrotowego potencjometru liniowego. Przy zawodnosci umyslu ludzkiego istnieje mozliwosc popelnienia omylki podczas dokonywania tej nastawy.Celem wynalazku jest uproszczenie tej czynnosci, wykluczenie mozliwosci popelnienia omylki i skrócenie czasu trwania nastawy.Cel ten osiagnieto dzieki temu, ze przetwornik ma tuleje przesuwna ulozyskowana w lozyskach slizgowych, której ruch jest hamowany za pomoca rolki dociskanej sprezyna do kostki o skosnej powierzchni2 94 478 i ma umieszczony wewnatrz tulei przesuwnej wysiegnik ulozyskowany wtulei oporowej zamocowanej wtulei przesuwnej i w drugim lozysku slizgowym stalym oraz ma co najmniej jeden element elektryczny przeksztalcajacy przesuniecie tulei na sygnal elektryczny za pomoca zebatki na zewnetrznej powierzchni tulei przesuwnej i co najmniej jednego zebnika osadzonego na osi tego elementu elektrycznego. Ponadto przetwornik ma uklad hamujacy ruch tulei przesuwnej skladajacy sie z rolki dociskanej sprezyna do skosnej powierzchni stalej kostki oraz ma sprezyne powrotna tulei i sprezyne powrotna wysiegnika.Przedmiot wynalazku uwidoczniony jest w przykladzie wykonania na rysunku, który przedstawia schemat konstrukcyjny przetwornika w przekroju wzdluznym.Tuleja przesuwna 1, z nacieta na zewnetrznej powierzchni cylindrycznej zebatka, ma po przeciwnej stronie kanal wzdluzny, w którym przesuwa sie zamocowany na lozysku slizgowym 2 wodzik 3, uniemozliwiajacy jej ruch obrotowy w lozyskach slizgowych 2 i 4. Na wystajacym koncu wysiegnika 5 zamocowane jest ramie 6 ze zderzakiem regulowanym 7, a na przeciwnym koncu znajduje sie kryza 8 i zaczepiona jest sprezyna powrotna 10, a w pewnej odleglosci, o czym bedzie dalej mowa, osadzona jest na stale tulejka oporowa 11.W przednia czesc tulei przesuwnej 1 jest wcisnieta, lub wkrecona, tuleja oporowa 11, bedaca jednoczesnie lozyskiem slizgowym wysiegnika 5, a pod jej kolnierzem umieszczona jest podkladka 12 z miekkiej gumy, która amortyzuje zderzenie z lozyskiem slizgowym 4 podczas ruchu powrotnego tulei 1 wskutek dzialania sprezyny powrotnej 13, umieszczonej na walku wysiegnika 5 miedzy tuleja oporowa 11, a drugim lozyskiem slizgowym 14, poza którym umieszczona jest druga podkladka 15 z miekkiej gumy, która amortyzuje ewentualne zderzenie ramienia wysiegnika 6 z lozyskiem slizgowym 14 podczas ruchu powrotnego wysiegnika 5 wskutek dzialania sprezyny powrotnej 10 zamocowanej pomiedzy powierzchnia czolowa wysiegnika 5, a elementem korpusu 23.Do tylnego lozyska slizgowego 2 zamocowana jest kostka 16 z rolka zaciskowa 17, sprezyna dociskowa 18 i zapadka 19. W kostce 16 jest wyciecie, którego boczne scianki uniemozliwiaja przesuw boczny rolki 17, a górna scianka usytuowana jest pod katem, zapewniajacym samohamownosc tulei przesuwnej 1 z rolka 17 podczas dokonywania nastawy odleglosci b. Z zebatka 21 tulei przesuwnej 1 zazebiony jest zebnik 22, lub kilka takich zebników, zaleznie od potrzeb, osadzonych na osi jednego, lub kilku elementów elektrycznych 20 rezystancyjnych, pojemnosciowych, indukcyjnych itp. przetwarzajacych zmienna odleglosc liniowa na proporcjonalna wartosc opornosci, pojemnosci, indukcyjnosci itp., wprowadzana nastepnie do elektronicznego ukladu pomiarowego. Dlugosc czesci nastawczej e tulei przesuwnej 1 i ruch jalowy h wysiegnika 5 oraz przelozenie zazebien zebatki 21 na tulei 1 z zebnikiem lub z zebnikami 22, musza byc tak dobrane, aby umozliwialy dokonywanie nastawy o okreslonej, zadanej wartosci. Przy wysuwaniu wysiegnika 5 kryza 8 zaczepia o zapadke 19, która po odepchnieciu rolki 17 i przejsciu kryzy 8 poza zapadke 19 wraca do pierwotnego polozenia pod dzialaniem sprezyny dociskowej 18.Tuleja 9 na walku wysiegnika 5 opiera sie nastepnie u tuleje oporowa 11 tulei przesuwnej 1 powodujac przesuwanie jej wraz z wysiegnikiem 5 w lozyskach slizgowych 2 i 4, podczas gdy walek wysiegnika 5 przesuwa sie w lozysku slizgowym 14. Jednoczesnie sprezyna powrotna 13 zostaje sciskana, a sprezyna powrotna 10 rozciagana. Tuleja przesuwna 1 przesuwajac sie powoduje obrót elementu 20 przetwarzajacego odleglosc na parametr elektryczny poprzez zazebienie zebatki 21 i zebnika 22, zamocowanego na osi tego elementu 20.Po nastawieniu zadanej odleglosci b, co nastepuje z chwila zetkniecia sie zderzaka regulowanego 7 z obrzezem wewnetrznej plaszczyzny obreczy, wysiegnik 5 wsuwa sie do polozenia spoczynkowego nie powodujac cofniecia tulei przesuwnej 1, a wiec i zmiany nastawy elementu 20 przetwarzajacego, poniewaz rolka 17, sprezyna dociskowa 18 i kostka 16 stanowia element samohamowny w ruchu powrotnym tulei przesuwnej 1.Powtórne nastawienie wielkosci b polega na wysunieciu wysiegnika 5, które powoduje wypchniecie rolki 17 przez zapadke 19 naciskana przez kryze 8, a pod wplywem dzialania sprezyny powrotnej 13 odklinowana tuleja przesuwna 1 wraca do swego polozenia wyjsciowego, kasujac poprzednia nastawe. Dalsze wysuwanie wysiegnika powoduje nastawe parametru b w sposób wyzej opisany.Uklad pólautomatycznego nastawnika odleglosci b w zastosowaniu do dynamicznych wywazarek kól samochodowych umozliwia zminimalizowanie czynnosci wykonywanych przez obslugujacego maszyne, dzieki samoczynnej nastawie wykluczona zostaje mozliwosc popelnienia pomylki i skrócony zostaje czas nastawy. PL