Przedmiotem wynalazku jest sposób wytwarzania nowych pochodnych 1,8-naftyrydyny, które maja zastosowanie jako zwiazki posrednie do wytwarza¬ nia kwasów l-alkilo-7-metylo-4-keto-l,4-dwuwo- doro-l,8-naftyrydynokarboksylowych-3, bedacych cennymi srodkami przeciwkobakteryjnymi.Kwasy te wytwarzano na drodze alkilowania i nastepnie hydrolizy 7-metylo-4-keto-3-alkoksykar- bonylo-l,4-dwuwodoro-l,8-naftyrydyn (brytyjski opis patentowy nr 1000892). Ponadto wytwarzane sposobem wedlug wynalazku nowe zwiazki sa uzy¬ teczne jako srodki szkodnikobójcze.Sposób wedlug wynalazku wytwarzania nowych pochodnych 1,8-naftyrydyny o ogólnym wzorze 1, w którym Y oznacza zawierajacy trzeciorzedowy atom azotu aromatyczny pierscien heterocykliczny, przylaczony poprzez atom azotu albo grupe trój¬ alkiloaminowa, Z oznacza anion, R* oznacza atom wodoru lub rodnik alkilowy o 1—6 atomach we¬ gla, polega na tym, ze zwiazek o wzorze 3, w któ¬ rym grupy N-alkilowe zawieraja 1—6 atomów we¬ gla, poddaje sie reakcji z aromatyczna zasada trzeciorzedowa lub trójalkiloamina w obecnosci chlorowca, albo zwiazek o wzorze 2, w którym alkil ma wyzej podane znaczenie a X oznacza atom chlorowca, poddaje sie reakcji z trzeciorzedowa zasada, albo zwiazek o wzorze 4 poddaje sie re¬ akcji z trzeciorzedowa zasada, albo zwiazek o wzo¬ rze 4 poddaje sie reakcji z aromatyczna zasada trzeciorzedowa lub z trójalkiloamina w obecnosci chlorowca, a nastepnie otrzymany zwiazek o wzo¬ rze 1, w którym R8 oznacza wodór, ewentualnie alkiluje sie, a otrzymany halogenek ewentualnie przeksztalca sie w inny halogenek lub inny far¬ maceutycznie dopuszczalny anion.We wzorze 1 Z moze oznaczac atom chlorowca, taki jak jod, brom lub chlor albo anion siarcza¬ nowy, fosforanowy, nadchloranowy, azotanowy itd. Y korzystnie oznacza 5 lub 6 czlonowy piers¬ cien zawierajacy azot, taki jak pierscien pirydyno¬ wy, chinolinowy, izochinolinowy lub pirydynowy podstawiony alkilem, taki jak pierscien pikolino- wy, chinaldynowy lub lepidynowy lub pierscien pirydynowy podstawiony innymi nizszymi alkila- mi. Grupa trójalkiloaminowa zawiera proste lub rozgalezione rodniki alkilowe o 1—6 atomach we¬ gla, np. rodniki metylowe, etylowe, n-propylowe, izopropylowe, itd. Grupa trójalkiloaminowa moze byc np. grupa trój metyloaminowa, grupa trójetylo- aminowa itd. Okreslenie „atom chlorowca" obej¬ muje atom chloru, bromu, jodu i fluoru.Jesli Rs oznacza rodnik alkilowy to jest to prosty lub rozgaleziony rodnik alkilowy o 1—6 atomach wegla, np. rodnik metylowy, etylowy, n-propyIo¬ wy, izopropylowy, izobutylowy itd.Zgodnie z korzystna postacia sposobu wedlug wynalazku, zwiazek o wzorze 3 poddaje sie reakcji z pirydyna, w obecnosci jodu. Reakcje prowadzi sie w temperaturze 20—200°C, korzystnie 80— 150°C. Czas reakcji zalezy od zastosowanej zasady 93 7033 93 703 4 i temperatury reakcji. W warunkach podanych powyzej reakcja przebiega w ciagu 10—60 minut.Zgodnie z inna korzystna postacia sposobu we¬ dlug wynalazku, zwiazek o wzorze 2 poddaje sie reakcji z pirydyna w obecnosci obojetnego roz¬ puszczalnika. Reakcje prowadzi sie w temperatu¬ rze 20—200°C, korzystnie 80—150°C. Czas reakcji zalezy od zastosowanej zasady i temperatury re- ategji.Jako obojetny rozpuszczalnik mozna zastosowac nadmiar trzeciorzedowej zasady aromatycznej lub inny rozpuszczalnik, znany z reakcji czwartorze- dataanlia, taki jak dwumetylofcrmamid, nitrome- tan h*b dwumetylosulfotlenek.W sjposobie wedlug wynalazku zwiazek o wzorze 4 peddaje sie reakcji z zawierajaca trzeciorzedowy a4am azotu aromatyczna zasada, w obecnosci chlo¬ rowca. Warunki reakcji i reagenty sa podobne do wyzej oipisanych. W reakcji tej otrzymuje sie zwiazek o wzorze 1, w którym R8 oznacza wodór.Zwiazki te mozna alkilowac przy atomie azotu.Reakcje mozna przeprowadzac stosujac halogenki alkilowe, takie jak jodki alkilowe, korzystnie jo¬ dek etylu, siarczany dwualkilowe np. siarczan dwueitylu, benzenosulfoniany alkilowe, korzystnie benzenosulfonian etylu lub p-toluenosulfoiniany al¬ kilowe, korzystnie p-toluenosulfonian etylu.Najkorzystniej jako srodek alkilujacy stosuje sie fosforan trójetylu. Reakcje prowadzi sie w obec¬ nosci, srodka wiazacego kwas. W tym celu stosuje sie konwencjonalne srodki wiazace kwas, takie jak weglany metali alkalicznych np. weglan sodowy lub potasowy, kwasne weglany metali alkalicznych np. kwasny weglan sodowy lub potasowy, wodoro¬ tlenki metali alkalicznych np. wodorotlenek sodo¬ wy lub potasowy albo zasady organiczne, np. piry¬ dyna. Reakcje prowadzi sie w obecnosci obojetnego rozpuszczalnika organicznego, takiego jak dwu- metyloformamid, dwumetylosulfotlenek, nitrome- tan, acetonitryl lub nizsze alkanole. Nadmiar srod¬ ka alkilujacego moze równiez sluzyc jako srodo¬ wisko reakcyjne, korzystnie gdy stosuje sie fosfo¬ ran trójetylu. Temperatura reakcji zalezy cd za¬ stosowanego srodka alkilujacego. Korzystnie re¬ akcje prowadzi sie w podwyzszonej temperaturze.Z mieszaniny reakcyjnej usuwa sie rozpuszczal¬ nik itd.Anion halogenkowy zwiazku o ogólnym wzorze 1 moze byc zamieniony na inny anion. Proces ten prowadzi sie w srodowisku wodnym, poddajac reakcji zwiazek o ogólnym wzorze 1, sola metalu alkalicznego lub ziem alkalicznych zawierajacych zadany anion. Zgodnie z inna postacia tego proce¬ su, zwiazek o wzorze 1 dodaje sie do wymieniacza jonowego w fazie wodorowej i wytworzona w ten sposób zasade eluuje sie za pomoca kwasu, zawie¬ rajacego zadany anion.Z mieszanina reakcyjna postepuje sie dalej we¬ dlug znanych metod. Zwiazek o ogólnym wzorze 1 wytraca sie zazwyczaj przy oziebieniu miesza¬ niny reakcyjnej i moze byc wyizolowany za po¬ moca saczenia lub odwirowania.Nowe zwiazki o wzorze ogólnym 1 mozna prze¬ ksztalcic w kwasy l-alkilo-7-metylo-4-keto-l,4- -dwuwodoro-l,8-natyrydynokarboksylowe-3.Nowe zwiazki o wzorze ogólnym 1, w którym Z, R3 i Y maja wyzej podane znaczenie wykazuja dzialanie szkodnikobójcze i moga byc stosowane w postaci srodków szkodnikobójczych. Srodek szkodnikobójczy zawiera zwiazek o ogólnym wzo¬ rze 1 w polaczeniu z obojetnym stalym lub ciek¬ lym rozcienczalnikiem lub nosnikiem. Srodki moga miec konwencjonalna postac, taka jak preparaty do spryskiwania, pyly, proszki, granule, konoen- io traty itd.Zwiazki wyjsciowe wytwarza sie w nastepujacy sposób: 2-amino-6-metylopirydyne lub jej sól ad¬ dycyjna z kwasem kondensuje sie ze zwiazkiem o wzorze 5, otrzymany zwiazek o wzorze 6 pod- daje sie zamknieciu pierscienia i otrzymuje zwia¬ zek wyjsciowy o wzorze 4. Przez alkilowanie tego zwiazku przy atomie azotu otrzymuje sie zwiazki wyjsciowe o wzorze 3. Zwiazki o wzorze 2 wy¬ twarza sie przez zastapienie zwiazku o wzorze 5 w wyzej opisanym procesie przez pochodna ace- tylooctanu etylu, podstawiona chlorowcem. W po¬ wyzszych wzorach podstawniki maja wyzej podane znaczenie.Przyklad I. 1,15 g (0,005 mola) 3-acetylo-l- -etylo-7-metylo-4-keto-l,4-dwuwcdoro-l,8-naftyry- dyny o temperaturze topnienia 185—188°C ogrzewa sie w 10 ml pirydyny, w obecnosci 1,27 g jodu na lazni wodnej, a nastepnie mieszanine reakcyjna oziebia i odsacza wytracony osad. Otrzymuje sie 1,9 g jodku l-etylo-7-metylo-4-keto-l,4-dwuwodo- ro-l,8-naftyrydyno- 3 -karbonylometylopirydynowe- go o temperaturze topnienia 250°C (z rozkladem), z wydajnoscia 85%.Analiza dla wzoru C18H18N302J: Obliczono: C — 49,67%, H — 4,17°/o, N — 9,65%, J — 29,15%; Znaleziono: C — 49,49%, H — 3,97%, N — 9,60%, J — 29,48%.Przyklad II. Mieszanine 1,15 g (0,005 mola) 40 3-acetylo-l-etylo-7-metylo- 4 -keto- 1,4 -dwuwodoro- -1,8-naftyrydyny, 1,27 g (0,005 mola) jodu i 10 ml a-pikoliny ogrzewa sie na lazni wodnej. Rozpo¬ czyna sie wytracanie krysztalów. Mieszanine reak¬ cyjna oziebia sie do temperatury pokojowej i od- 45 sacza wytracone krysztaly. Otrzymuje sie jo¬ dek l-etylo-7-metylo-4-keto-l,4-dwuwodoro-l,8-na- ftyrydyno-3-karbonylometylo-(a-pikolinowy) o tem¬ peraturze topnienia 223—225°C.Analiza dla wzoru C19H2oN302J: 50 Obliczono: C — 50,79%, H — 4,49%, N — 9,35%, J — 28,25%; Znaleziono: C — 51,19%, H — 4,22%, N — 9,42%, J — 28,40%.Przyklad III. Mieszanine 1,15 g (0,005 mola) 55 3 Hacetylo-l-etylo-7-metylo- 4 -keto- 1,4-dwuwodoro- -1,8-naftyrydyny i 1,27 g (0,005 mola) jodu ogrze¬ wa sie w chinolinie na lazni wodnej. Mieszanine reakcyjna odstawia sie w temperaturze pokojowej, gdy oziebi sie, wytracaja sie krysztaly, które odsa- 60 cza sie i przemywa mala iloscia 96% alkoholu.Otrzymuje sie jodek l-etylo-7-metylo-4-keto-l,4- -dwuwodoro- 1,8, -naftyrydyno -3 - karbonylometylo- -chinolinowego o temperaturze topnienia 220— 221°C. 65 Analiza dla wzoru C22H20N3O2J:93 703 Obliczono: C — 54,45%, H — 4,15%, N — 8,66%, J — 26,16%; Znaleziono: C — 54,00%, H — 3,96%, N — 8,52%, J — 26,20%.Przyklad IV. Mieszanine 2,02 g (0,01 mola) 3-acetylo-7-metylo-4-keto-l,4-dwuwodoro-l,8-nafty- rydyny, 100 ml pirydyny i 2,54 g (0,01 mola) jodu ogrzewa sie w lazni wodnej. Mieszanine reakcyjna oziebia sie do temperatury pokojowej i odstawia na noc do lodówki. Wytracone krysztaly odsacza «ie i przemywa pirydyna i etanolem. Otrzymuje sie jodek 7-metylo-4-keto-l,4-dwuwodoro-l,8-nafty- rydyno-3-kabonylometylo-pirydyniowy o tempera¬ turze topnienia 260°C.Analiza dla wzoru C16H14N302J: Obliczono: C — 47,19°/o, H — 3,47°/o, N — 10,32%, J — 31,16%; Znaleziono: C — 47,18%, H — 3,37%, N — 10,69%, J — 30,49%.Przyklad V. Mieszanine 2,03 g (0,005 mola) jodku 7-metylo-4-keto-l,4-dwuwodoro-l,8-naftyry- dyno-3-karbonylometylo-pirydyniowego, 4,55 g (0,025 mola) fosforanu trójetylu i 0,7 g (0,005 mola) weglanu potasowego ogrzewa sie na lazni olejo¬ wej w temperaturze 220—225°C. Otrzymany jodek l-etylo-7-metylo-4-keto-l,4-dwuwodoro-l,8-naftyry- dyno-3-karbonylometylo-pirydyiiiowy moze byc poddany dalszej reakcji bez wyodrebniania.Przyklad VI. 1 g jodku l-etylo-7-metylo- -4-keto-l,4-dwuwodoro-l,8-naftyrydyno- 3 -karbony-. lometylopirydyniowego rozpuszcza sie w 50 ml wody przez ogrzewanie. Do otrzymanego bladozól- tego roztworu dodaje sie 2 ml 70% kwasu nad¬ chlorowego, po czym wypada bialy produkt. Po oziebieniu roztworu, wytracone krysztaly odsacza sie i przemywa woda i metanolem. Otrzymuje sie 0,92 g nadchlorano l-etylo-7-metylo-4^keto-l,4- -dwuwodoro-l,8-naftyrydyno-3-karbonylometylo-pi- rydyniowego o temperaturze topnienia 263°C. Po rekrystalizacji z metanolu temperatura topnienia produktu pozostaje niezmieniona.Analiza dla wzoru C18H18N306CI: Obliczono: C — 53,02%, H — 4,45%, N — 10,31%, Cl — 8,69%; Znaleziono: C — 52,86%, H — 4,26%, N —10,10%, Cl — 8,53%. PL PL PL PL PL PL PL PL