Przedmiotem wynalazku jest stemplowa prasa brykietowa do brykietowania ziarnistych i wlók¬ nistych produktów rolniczych, a szczególnie paszy zielonej, posiadajaca w glowicy kanaly, przed otworami wejsciowymi w których znajduje sie niecka zasypowa z umieszczonym w niej wylotem zasypowego szybika dla produktu poddawanego sprasowaniu.Znane sa stemplowane prasy brykietowe, w któ¬ rych produkt podlegajacy sprasowaniu zasypywa¬ ny jest poprzez szybik do glowicy przed otworami wejsciowymi kanalów, posiadajacych wylot w kaz¬ dej z niecek zasypowych biegnacych w kierunku kanalów. Niecki zasypowe tworza przy tym w swo¬ ich punktach styku gniazda o ostrych krawedziach i o ksztalcie zblizonym do ksztaltu jaskólczego ogona, o przekroju zblizonym do przekroju stem¬ pla prasujacego. W praktyce okazalo sie, ze przy brykietowaniu przeprowadzonym za pomoca nie¬ cek zasypowych o podanym wTyzej uksztaltowaniu, szczególnie materialy wlókniste wykazuja tenden¬ cje do tworzenia nagromadzen w gniezdzie o ostrych krawedziach, prowadzacych do powaz¬ nych trudnosci podczas brykietowania. a w szcze¬ gólnosci do zwezania przekroju szybika zasypowe¬ go w takim stopniu, ze nie mozna zapewnic bez- zaburzeniowego ruchu prasy na skutek przerw w doprowadzaniu produktu rolniczego.Celem wynalazku jest polepszenie dotychczaso¬ wego sposobu zasilania stemplowych pras brykie- towych, w takim stopniu, aby w szczególnosci dla wlóknistych produktów rolniczych zapewnic bez- zaburzeniowa i ekonomiczna prace pras równiez przy utrudnionych warunkach eksploatacji bezpo¬ srednio na polach zniwnych.Cel ten zgodnie z wynalazkiem osiagnieto, dzie¬ ki temu, ze niecke zasypowa wyposazono w obro¬ towa i/lub okresowo ruchoma plyte denna. W wy¬ niku takiego osadzenia plyty dennej w niecce za¬ sypowej wyeliminowano gniazda o ostrych kra¬ wedziach wystepujace w punktach styku niecek zasypowych o dotychczasowej konstrukcji przy czym obrotowosc wzglednie przesuwalnosc plyty dennej umozliwia osiagniecie równomiernego roz¬ dzialu produktu poddawanego sprasowaniu przed jego wejsciem w otwory kanalów jak równiez osiagniecie równomiernego napelniania niecek za¬ sypowych a w ten sposób zarazem i kanalów. Po¬ zostajacy chwilowo w katach niecki zasypowej i niezabrany przez przesuwajace sie stemple pra¬ sujace produkt jest transportowany przed otwory wejsciowe kanalów nie tworzac zadnych nagroma¬ dzen resztowych.W rozwiazaniu wedlug wynalazku w szybikach zasypowych wyposazonych w slimak ugniatajacy zastosowano wspólny naped dla slimaka i plyty dennej. W wyniku tego uzyskuje sie te korzysc, ze szybkosc ruchu plyty dennej jest zsynchrqnizo- wana z szybkoscia obrotowa slimaka, a w nastep¬ stwie tego równiez i jego wydajnosc jest regulo- 89 2613 wana zaleznie od wlasnosci produktu rolniczego, przy czym predkosc obrotowa plyty moze byc w zalozonych zakresach zmieniana równiez, w wy¬ padku potrzeby, przez posredni zespól przeklad¬ niowy. Celowym jest przy tym, aby plyta denna i slimak ugniatajacy byly polaczone wspólnym wa¬ lem napedowym, pionowo przechodzacym przez plyte denna. Utworzony w ten sposób zespól me¬ chaniczny posiada korzystna zwarta konstrukcje.W szczególnie korzystnym uksztaltowaniu plyta denna niecki zasypowej jest ulozyskowana elas¬ tycznie, prawie prostopadle wzgledem plaszczyzny ruchu. Przy takim uksztaltowaniu unika sie przed¬ wczesnego unieruchomienia prasy, na przyklad przez wylacznik krancowy reagujacy w momencie przekroczenia dopuszczalnego obciazenia, gdyz chwilowe przeciazenie, powstajace w wyniku nie¬ równomiernego doprowadzenia produktu rolnego do sprasowania, jest przejmowane przez plyte denna. Unika sie w ten sposób skutecznie niszcza¬ cego dzialania chwilowych przeciazen równiez i na zwoje slimaka oraz na silnik napedowy.W innym przykladzie wykonania wedlug wyna¬ lazku, niecka zasypowa jest uksztaltowana w for¬ mie komory, której pojemnosc jest nastawialna za pomoca plyty dennej umieszczonej na odpowied¬ niej wielkosci roboczej. Uksztaltowanie takie po¬ siada zalete, polegajaca na tym, ze przy wymien¬ nych narzedziach prasujacych przekrój niecki za¬ sypowej moze byc dostosowany do zmian przekro¬ ju stempli prasujacych oraz kanalów.Przedmiot wynalazku jest uwidoczniony w przy¬ kladzie wykonania na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia stemplowa prase brykietowa w wido¬ ku z boku, fig. 2 — przekrój prasy wzdluz osi II—II z fig. 1 w powiekszeniu, fig. 3 — przekrój prasy wedlug osi III—III z fig. 2.Stemplowa prasa brykietowa posiada rame 1, w której zamontowany jest naped przegubowo- -slizgowy 2 oraz glowice 3 z kanalami tlocznymi 4, w których znajduja sie stemple prasujace 5. Przed otworami wejsciowymi 6 kanalów tlocznych jest zamontowany szybik zasypowy 7, który jest pola¬ czony lacznikiem rurowym 8 z lejem zaladow¬ czym 9. Szybik zasypowy 7 posiada slimak ugnia¬ tajacy 11, który zamontowany jest powyzej niecki zasypowej 12 przeznaczonej do gromadzenia pro¬ duktu rolniczego poddawanego sprasowaniu, o dnie utworzonym przez plyte denna 13. Slimak ugnia¬ tajacy 11 i plyta denna 13 sa polaczone z walem korbowym 14 na przyklad za pomoca napedu pa¬ sowego 21. Przy otworach wyjsciowych 24 kana¬ lów tlocznych 4 jest na glowicy 3 zamontowana rynna przenosnikowa 25 dla sprasowanego produk¬ tu rolniczego, uniesiona pochylo ku górze. Otwór stanowiacy koncówke wylotowa dla slimaka ugniatajacego 11, zamontowanego w szybiku zasy¬ powym 7, znajduje sie powyzej otworów wejscio¬ wych 6 kanalów tlocznych 4 oraz powyzej niecki zasypowej 12. Dno niecki zasypowej utworzone jest przez plyte denna 13, która sklada sie w przykla¬ dzie rozwiazania przedstawionym na rysunku, z tarczy obrotowej poruszanej napedem.Zalety rozwiazania wedlug wynalazku objasnio¬ ne sa blizej w opisie dzialania przedstawionym w dalszych ustepach. Tarcza obrotowa polaczona 261 4 jest z walem 18 slimaka zlaczem ksztaltowym, na przyklad za pomoca walu wielowypustowego i tu- lei wielowypustowej i zamontowana jest w ten sposób, ze jej górna krawedz styka sie z najnizsza krawedzia kanalu tlocznego. Tarcza obrotowa jest osadzona elastycznie w kierunku osi walu 16 sli¬ maka, korzystnie za pomoca sprezyn 17, oparta o dolna koncówke walu 16 slimaka. Wal slimaka zamontowany jest w szybiku zasypowym 7 — pa- iq trzac w kierunku kanalów tlocznych miedzy oby¬ dwoma otworami wejsciowymi 6 tych kanalów.W dolnej czesci glowicy, ponizej tarczy obroto¬ wej, wal slimaka 16 osadzony jest w lozyskach 18, na przyklad w lozyskach promieniowych i wzdluz- nych. Wal 16 slimaka jest polaczony za pomoca kól stozkowych 10, walka napedowego 20 oraz sprzegla poslizgowego 10 z przekladnia pasowa 21, która'z kolei napedzana jest przez wal korbowy 14 prasy.Ponizej niecki zasypowej 12 ograniczonej ze¬ wnetrznymi scianami 22 i tarcza obrotowa 13, po bocznej stronie glowicy 3, znajduje sie kanal 23 wyrzutnika, przebiegajacy ukosnie ku dolowi i la¬ czacy sie z zewnetrzna przestrzenia otaczajaca pra- se. Dzialanie stemplowej prasy brykietowej w roz¬ wiazaniu wedlug wynalazku przedstawione jest ponizej.Produkt rolniczy poddawany prasowaniu dostar¬ czany jest do stemplowej prasy brykietowej lejem zaladowczym 9, z którego kierowany jest laczni¬ kiem rurowym 8 do szybiku zasypowego 7 w glo¬ wicy 3. Nastepnie jest on przenoszony slimakiem ugniatajacym 11 do niecki zasypowej 12, znajdu¬ jacej sie przed otworami wejsciowymi 6 kanalów tlccznych 4. Stemple prasujace 5 napedzane z wa¬ lu korbowego 14 wciskaja produkt rolniczy podda¬ wany sprasowaniu w otwory wejsciowe 6 kanalów tlocznych 4. Po zakonczeniu sprasowania stemple prasujace 5 zwalniaja niecke zasypowa pod na¬ stepna porcje materialu, wcisnieta do niecki przez 40 slimak ugniatajacy 11.Przez zastosowanie tarczy obrotowej w dnie niecki zasypowej unika sie tworzenia jakichkol¬ wiek resztkowych nagromadzen produktu rolnicze¬ go przeznaczonego do sprasowania, które moglyby 45 doprowadzic do zablokowania slimaka ugniataja¬ cego a w nastepstwie tego do unieruchomienia stemplowej prasy brykietowej. W wyniku obraca¬ nia sie tarczy obrotowej w tym samym kierunku co i slimak ugniatajacy 11 wyrównuje sie nierów- 50 nomiernosc zasilania, a resztki materialu pozosta¬ wione przez stemple prasujace po jednej operacji sprasowania sa zabierane bezzwlocznie przed otwo¬ ry wejsciowe 6 kanalów tlocznych 4 przygotowu¬ jac je do sprasowania w operacji nastepnej. W wy- 55 niku tego zapewnia sie korzystna równomiernosc brykietowania, co ma szczególne znaczenie przy brykietowaniu pasz zielonych ze wzgledu na ich trwalosc podczas skladowania oraz ze wzgledu na polepszenie ich wlasnosci konsumpcyjnych. 60 Unika sie równiez gromadzenia i osiadania w niecce zasypowej resztek produktu rolniczego poddawanego sprasowaniu, który po wielu opera¬ cjach sprasowania ulegalby tak silnemu zgnioto¬ wi, ze nie nadawalby sie w ogóle do spozycia 65 przez zwierzeta. Dla ochrony slimaka przed uszko-89 261 6 dzeniem jego zwojów, spowodowanym zwiekszo¬ nym na skutek osadzania sie produktu momentem obrotowym, wal slimaka jest zabezpieczony sprzeg¬ lem poslizgowym 10, zamontowanym miedzy na¬ pedem pasowym 21 a walkiem napedowym 20.Zabezpieczenie walu slimaka stanowi w wydat¬ nym stopniu ochrone dla slimaka ugniatajacego.W przypadku, gdy cisnienie zgniatania jest szcze¬ gólnie nierównomierne w wypadku niewystarcza¬ jacego zasilania, elastyczne ulozyskowanie tarczy obrotowej w rozwiazaniu wedlug wynalazku umoz¬ liwia przejecie przez nia chwilowych obciazen.W przypadku, gdy sprzeglo poslizgowe nie za¬ dziala bezzwlocznie przy przeciazeniu slimaka ugniatajacego 11, elastycznie ulozyskowana tarcza obrotowa przesunie sie na wale 16 slimaka w kie¬ runku dzialania sil nacisku w takim zakresie, ze otwór 26 kanalu 23 wyrzutnika zostanie odslonie¬ ty, a produkt rolniczy poddawany ugniataniu zo¬ stanie wypchniety na zewnatrz glowicy 3 przez kanal 23 wyrzutnika, biegnacy ukosnie ku dolowi.Gdy cisnienie maleje tarcza obrotowa unosi sie wyzej w wyniku dzialania sily sprezyn, wywiera¬ nego na przyklad przez sprezyny krazkowe, po¬ wracajac do swojej pozycji pierwotnej. W ten spo¬ sób stworzona zostala korzystna samoczynna ochro¬ na slimaka ugniatajacego 11 i zabezpieczona zosta¬ la bezzaburzeniowa eksploatacja stemplowej prasy brykietowej.Rozwiazanie wedlug wynalazku nie ogranicza sie jedynie do zastosowan w blizniaczych prasach przegubowo-slizgowych lecz moze byc równiez za¬ stosowane korzystnie w prasach trójstemplowych dowolnej konstrukcji. Równiez w miejsce tarczy obrotowej moze. byc zastosowana plyta przesuwa¬ jaca sie dwukierunkowo, przy czym takze i wtedy ma ona wspólny naped ze slimakiem ugniataja¬ cym, na przyklad za posrednictwem mimosrodu. PL