PL8913B1 - Urzadzenie do przekazywania rozkazów, dzialajace na zasadzie mostku Wheatstonea. - Google Patents

Description

We wszystkich przyrzadach, stosuja¬ cych mostek Wheatstone'a dla wykonania przekazanego zlecenia, nalezy sprowadzic wskazówke woltomierza na zero.Jezeli wymagana jest wieksza doklad¬ nosc, czulosc doprowadza sie do granic o- statecznych, zmniejszajac opór dodatkowy wlaczony szeregowo w ruchome czesci wol¬ tomierza. Wynika stad, ze calkowity opór obwodu zawierajacego ramke woltomie¬ rza i rozgalezienia mostku ulega sil¬ nym wahaniom w zaleznosci od ukladu ru¬ chomych kontaktów na opornikach odgry¬ wajacych role potencjometrów. Wobec tego przy jednakowych wskazaniach tarczy apa¬ ratu nadawczego i odbiorczego odchylenia wskazówki woltomierza wypasc moga roz¬ maicie. Jest to bardzo niepozadane, ponie¬ waz w takim razie personel na postenmku odbiorczym na zasadzie odchylenia tej wskazówki nie moze sobie zdawac sprawy ze znaczenia przekazywanych mu popra¬ wek, co jest konieczne w celu zastosowania odpowiedniej szybkosci dzialania.Wynalazek niniejszy usuwa powyzsza wade i podtrzymuje jednakowa wrazliwosc przyrzadu, zachowujac pewne ustosunko¬ wanie stale pomiedzy odchyleniem wska¬ zówki woltomierza a wielkoscia poprawek, przy zachowaniu odpowiedniej dokladnosci dzialania. W tym celu do obwodu wolto¬ mierza wprowadzony zostaje wyrównaw¬ czy opór dodatkowy, regulowany odpo¬ wiednio do ukladu kontaktów na oporni¬ kach potencjometru. W zastosowaniu do mostku o dwóch kontaktach z woltomie-rzem o dwóch tarczach (porównaj patent francuski Nr 508952) nowy przyrzad po- zwala na ciaglosc pracy.Fig. 1 zalaczonego rysunku ^przedstawia schemat wykonania wynalazku w zastoso^ waniu do mostków Wheatstone'a typu nor¬ malnego i przy obsludze posterunku poje¬ dynczego, fig. 2—budowe dodatkowych o- pomików wyrównawczych, fig. 3—wykona¬ nie wynalazku w zastosowaniu do mostków o dwóch stykach i do woltomierzy o dwóch ramkach (patent francuski 508952), fig. 4—wyznaczenie stasowanych na fig, 3 o- porów dodajtkowych, fig. 5—budowe opo¬ rów dodatkowych w wypadku fig. 3, fig. 6—odmiane przykladu, wskazanego na fig. 3.Oporniki A—Bi C—D (fig. 1) odgrywa¬ ja role potencjometrów na stanowisku na- dawczem i posterunku odbiorczym, czerpia one prad z baterji E. Ruchome kontakty F—G i H—J stykaja sie z jednej strony z A—B i C—D, z drugiej zas z oporami dodatkowemi J—K i L—Af. Woltomierz kontrolujacy N znajduje sie na posterunku odbiorczym i polaczony jest w punktach O i P ze srodkami oporów dodatkowych J—K ii—M.Przejmowanie sygnalów, przekazywa¬ nych zapomoca przesuwu F—G odbywa sie, jak w wypadku mostków zwyczajnych, przez przestawienie H—J az do doprowa¬ dzenia wskazówki N do zera.Oznaczymy przez R opornosc kazdego z oporników (potencjometrów) A—B i C— D, przez r opornosc ramki woltomierza, przez x opornosc czesciowa A—F i przez y opornosc czesciowa O—G.Przypusciwszy, ze H—J, po ustawieniu wskazówki N na zerze, przesunie sie na drobna wielkosc d i wytworzy pomiedzy punktami F i H róznice potencjalów e, mozna bez wiekszej omylki napisac rów¬ nania: CH = x i PI = OG = y.Natezenie i pradu przesuwajacego wskazówke N otrzymamy z równania: r + 2y + 2x . 2 (R — x) 2x + 2 (R — x) e (1) r + 2y + 2 . (R - x) R Dla ustalenia wrazliwosci przyrzadu trzeba, by wartosci y tak zalezaly od war¬ tosci x, izby i pozostawalo stalem, nieza- leznie od zmian x—a. Jezeli x = —, o- trzymamy y = o; e (2) Podstawiajac te wartosc na i do rów¬ nania (1), otrzymamy: e e '(3) r + dbo r + 2y + 2x .R — x R r + 2y.+ 2x . —-— = r + -. skad y= -4-* R — x R (5) Równanie ostatnie stanowi warunek do¬ boru oporów dodatkowych w celu utrzyma¬ nia stalej wrazliwosci przyrzadu.Budowy oporów J—O—K (fig. 1) przy pomocy oporników lacznikowych przedsta¬ wia fig. 2. W tym wypadku wrazliwosc przyrzadu nie jest niezmienna. Zmiany jed¬ nak moga byc ograniczone w zakresie np. 10%, jezeli zastosowac odpowiednia ilosc laczników, opory kolejne y19 y2, ys, y4, y5 mozna okreslic, wstawiajac do wzoru (5) — 2 —wartosci x dla punktów srodkowych laczni¬ ków U 2, 5* 4, 5. Poniewaz 'funkcja y po- siada os -syautrfi przy # = -^-- , odami laczniki oddalone jednakowo od srodka la¬ czyc parami l—l1, 2—21, 3—3'1, 4—41, 5—51 (fig. 2) i uproscic cala konstrukcje, redukujac do polowy ilosc oporów sklado¬ wych S19 S2, S3, S4, SB, wstawionych pomie- izy laczniki. Zamiast lacznika srodkowego, mozna stosowac wycinek, poniewaz przy R wartosciach x hliskich 4o -^- *, y zmienia sie bardzo powoli 1$x fig. 3 oznaczone sa oporniki A—B iC—T) w roli potencjometrów na posterun¬ kach nadawczym i odbiorczym zasilane pra¬ dem z baterji E.Pierwsza grupa ruchomych kontaktów F1—G± i H1—J1 przylega do oporników A—B 1 C—D oraz do oporników dodatko¬ wych 3t—K1i Ix—M1; £rupa druga F2-^G2 i H2—J2 lezy po drugiej stronie srodka.Dla ulatwienia dalszego opfeu przyjmie¬ my ttrttflem przykladu, Ze potencjometry i oporniki dodatkowe zajmerj^ ?tsk 270° -oraz ze posiadaja przedluzenie w pctftad -wycin¬ ków A—Ax i 8—Slf tworzacych przeswi* ty po 10°."Wykonalne rozkazów przdcazstryeli ra- chem wspólczesnym narzadów f1—*GX i SF2 —C?2 'odbywa ^le precz ponteuweariie H,— Ji i ST2— zóidki ^ wdftoiriierza o slwóeh rairikach T, i f2 na *kwo. <©pory Mted^tkfwe yx i y2 nalezy w ta¬ kim *a*ie obliczyc w ttafei sposób, isiby dla bardzo malego odchylenia katewego rfpo¬ miedzy pozycja «wskaaówek przyrzadów nadawczego i ^dfciorcaego stsna maAeSsen ir i f2 ppadu 4uq±aoe§o *po ramkach d fi Tr, pozostala praktycrnie ostala bez wfcgle- du na wartosc ^mierniej xc.W 1ryin ^oeJu mozna w^Awac fseden z topo¬ rów y4 i 5^ w ifcsdri sposób foy zanimny irante- «zen ia i i2 lryly uzaleznione rod ruchów ka¬ lowych Fa—Ga wskazanych na fig- 4. Lin- je kropkowane odpowiadaja zmianom 1+, lin je kreskowane zmianom i2 i linj^e mie¬ szane wypadkowym zmianom ix i z2. dopó¬ ki F4—Gx przesuifla sie miedzy Bt i Av al¬ bo pomiedzy Aa i A, czynna jest 'wylacz¬ nie ramka T2. Wrazliwosc przyrzadrt od¬ powiada wówczas wielkosci 2 twletkosc oa^ggytna^iA i^ Od 45° d* 435° W^lyW r2 maleje, udzial zas 7\ wzrasta i wraz¬ liwosc przyrzadu wynosi *Z x ?x 7.Od 135° do 180* dziala wylacznie ram¬ ka Tx i wrazliwosc odpowiada Z. Poczy¬ najac od 180° zjawisko wolec symetrji po¬ wtarza sie analogicznie: Tx zastepuje T2 i odwrotnie.Wartosci y odpowiadajace pewnym wartosciom ix lub t2 mozna dkreslic dla (poszczególnych punktów z rownamia (1).Prawo zmian it i t2 moze hyc zreszta do¬ wolne, byle tylko sama i± i i2 pozostawala praktycznie stala.Przyrzad :(#g. 3} utrzymaje metylko stala wrazliwosc dzialania, ale 'daje sze¬ reg udoskonaJen w ra^ie naglej przerwy w wykonywaniu przekazywanydh zlecen."Nalezy bowiem zdac scSbie *sprawe z trud¬ nosci, jakie powstaja, o Se opory dodatko¬ we zastapfcmeby byly szynami zasila) ace- mi, bez wycinków A—Alf 8—Blf C—T!^ B—D1 (wypadek ppfeany w patencie lran- tm*imNTB88952j.Przy tmieratSionrienTu narzadu *o8bi#r- czego w takiej porycj i, 2e H1 tftaJB na C, widzimy przedewszysJldem ze ^a obróce¬ niem Fx ku górze o 90° i doprowadzeniem jej -do B, na^pi w Tamce 7\ raptowna umiana kieruAa pradu, ffefzefi dalej przy trmertidhomieinu "aparatu odbiorczego w pozycji takiej, iz H1 znarj^flzie *sle w ^tr^Fre przerwy w bezposredniem sasiedztwie C, a F przesitwa «ie ku dolowi, prad w T2 zostanie rótwnfel przerwany -w *chwili, gdy F2 dotrze do B, czyli skoro F1 dokona ob¬ rotu o 90°. Innemi slowy, skoro odchyle¬ nie pomiedzy .narzadami nadawczym a — 3 —odbiorczym przekroczy 90°, narzad od¬ biorczy nie bedzie przejmowal zadnych przekazywanych mu zlecen albo tez be¬ dzie przejmowal je blednie. Ponadto je¬ zeli napiecie pradu zasilajacego oznaczy¬ my przez V w chwili, gdy H1 pozostaje na C a F1 na Bl9 natezenie pradu w ram- V ce T1 wyniesie —. Prad taki moze nagrze¬ wac ramke, a w kazdym razie wywola w chwili powstania swego gwaltowne ude¬ rzenia wskazówki woltomierza o prozki, które, powtarzajac sie czesciej, moglyby uszkodzic aparat Powracajac teraz do fig. 3, widzimy, ze poniewaz strefa przerwy, odpowiada¬ jaca luce pomiedzy A± i Blf zostala zredu¬ kowana do 10°, przeto jednoczesnie prze¬ rwanie pradu o obu ramkach mogloby na¬ stapic przy odchyleniu dopiero o 170°.Ponadto skoro przy Hlt pokrywajacem C lub Cv doprowadzimy F± na Bl9 naten¬ czas natezenie pradu w ramce T1 wynie- V sie —-j—^— (gdzie ym oznacza wartosc maksymalna oporu dodatkowego). Wybie¬ rajac przeto odpowiednia ym mozna do¬ wolnie oslabic uderzenie wskazówki o prozki i usunac niebezpieczenstwo roz¬ grzania ramki. Jezeli H1 przytern pokry¬ wa Clf F1 odpowiada D1 i prad w ramce 7\ odchylajacy wskazówke woltomierza w kierunku odwrotnym posiadac bedzie na- - . . V , T V . 10 teZCniC r + 2ym' W ramCC zas T*- 270T7 ' poniewaz oporu dodatkowego w okolicy Ox mozna nie brac w rachube. Aby uniknac przeto odwrócenia odchylen, wystarczy zachowac warunek V / V . 10 r + 2ym \ 270 . r albo ym ) r: 13,75 Wycinki (fig. 3), stanowiace przedlu¬ zenie oporników potencjometrów i oporów dodatkowych, mozna zastapic odpowied- niemi oporami. Zamiast kazdego z zespo¬ lów oporowych w rodzaju Jx—Ox i 01—K1 mozna zastosowac opornik lacznikowy ty¬ pu wskazanego na fig. 5, który zreszta od¬ powiada w zupelnosci przykladowi uwi¬ docznionemu na fig. 2.Fig. 6 przedstawia odmiane fig. 3 po¬ zbawiona calkowicie wykrojów. Na miej- scu wykrojów A—A1 i J1—J19 ustawione sa odpowiednie opory. Obraz stanowiska nadawczego zostal tu dla prostoty pomi¬ niety. Opory lacza A i B, I± i K1 oraz J2 i K2. Przyrzad dziala, jak przyrzad na fig. 3. Wobec zupelnego braku wykrojów zmia¬ na kierunków pradu w ramkach zachodzi lagodniej.Zamiast oporów dodatkowych na fig. 6 mozna stosowac oporniki lacznikowe we¬ dlug fig. 5.Przy przekazywaniu zlecen na kilka posterunków zapomoca pojedynczego na¬ rzadu nadawczego mozna stosowac prze¬ lacznik, opisany w patencie francuskim Nr 23 135 (z dodatkowym do Nr 508 952), który pozwala laczyc naprzemian i kolej¬ no kazdy posterunek odbiorczy z Apara¬ tem nadawczym.Przy przekazywaniu rozkazów na od¬ leglosc zachodzi czestokroc potrzeba wpro¬ wadzenia pewnego odchylenia miedzy wskazaniami wskazówki narzadów na¬ dawczego i odbiorczego. W zastosowaniu tej metody do dyspozycyj przekazywa¬ nych posterunkom artylerji nalezy doda¬ wac poprawki na paralakse i derywacje.Przyrzad ponizszy umozliwia osiagniecie tego celu pod warunkiem polaczenia me¬ chanicznego oporów dodatkowych z opo¬ rami potencjometrami. Wystarczy prze¬ sunac o pewien kat zespól potencjometrów i oporów dodatkowych narzadów nadaw¬ czego lub odbiorczego wzgledem kontak¬ tów ruchomych polaczonych z luneta (na- — 4 —rzad nadawczy) i z lufa dziala (posterunki odbiorcze). PL PL

Claims (6)

1. Zastrzezenia patentowe. 1. , Urzadzenie do przekazywania roz¬ kazów na odleglosc na zasadzie mostku Wheatstone'a, znamienne tern, ze w obwód woltomierza wlaczone sa dodatkowe opo¬ ry wyrównawcze obliczone w taki sposób, ze odchylenie wskazówki woltomierza znajduje sie w pewnem stalem ustosunko* waniu do rozchylenia wskazówek narza¬ dów nadawczego i odbiorczego,

2. , Urzadzenie wedlug zastrz, lf zna¬ mienne tern, ze dodatkowe opory wyrów¬ nawcze skladaja sie z dwóch szeregów o- porników lacznikowych (1, 2, 3, 4, 5; 1121, 31, 41, 51) ustawionych symetrycznie wzgledem wycinku centralnego (o) i pola¬ czonych parami, oraz z pojedynczego sze¬ regu oporów zasadniczych (Sl9 S2, S3, S4, S5) wlaczonych do obwodu przewodników, laczacych poszczególne oporniki, przy- czem suma tych oporów w kazdym opor¬ niku odpowiada wysokosci oporów wyrów¬ nawczych.

3. , Urzadzenie wedlug zastrz. 1, zlozo¬ ne z mostku posiadajacego dwa kontakty ruchome i zaopatrzonego w woltomierz o dwóch ramkach ruchomych, znamienny tern, ze odchylenia wskazówki woltomie¬ rza sa proporcjonalne do ukladu odchy¬ len wskazówek w wypadku dzialania nor¬ malnego oraz tern, ze zmiany natezenia pradu w kazdej ramce zachodza stopnio¬ wo w miare zblizenia sie styków do kon¬ cówek oporników-potencjometrów, wobec czego w razie przerwy w pracy którego¬ kolwiek z narzadów odbiorczych sila ude^ rzania wskazówki galwanometru o progi zostaje oslabiona, co usuwa obawe nad¬ miernego rozgrzewania ramek i ulatwia powrót do pracy normalnej przez zapobie¬ zenie obrotu wskazówki woltomierza,

4. Odmiana urzadzenia wedlug zastrz. 3, znamienna zastosowaniem wycinków w celu zmniejszenia strefy wykrojów i zwiekszenia kata odchylenia wskazówki, przy którem prad móglby byc przerwany w obu ramkach jednoczesnie,

5. Urzadzenie wedlug zastrz. 3, zna¬ mienne tern, ze kazdy posterunek posiada opornik potencjometrowy typu zamknie¬ tego, zasilany w dwóch punktach rozsta¬ wionych pod katem a < 180° oraz dwa dodatkowe opory wyrównawcze kolowe, równiez typu zamknietego, polaczone z ramkami woltomierza przewodami prowa- dzacemi do punktów skrzyzowania naj¬ wiekszego wycinku z dwudzielna kata a. 6. Urzadzenie wedlug zastrz, 1 i 3, zna¬ mienne tern, ze dodatkowe opory wyrów¬ nawcze polaczone sa w calosc z oporami potencjometrowemi i calosc ta moze byc przesuwana wzgledem kontaktów rucho*- mych w celu wprowadzenia przy przeka¬ zywaniu niezbednych poprawek, uwzgled¬ niajacych paralakse albo inne odchylenia, jak np, w wypadku obslugiwania poste¬ runków artyleryjskich. Societe Schneider & Cie, Zastepca: M. Skrzypkowski, T-zecyTl'k paten**"1"'.Do opisu patentowego Nr 8913. Fi9.1 Fig.2. Fig.

6. Zro.i^i 1- 4J:. — -F Druk L. Boguslawskiego, Warszawa. PL PL