Wynalazek dotyczy przyrzadów do skraplania, wyrzucajacych z obracalnego wytrysku jeden lub kilka strumieni w kie¬ runku promieniowym, tak iz deszcz opada jednostajnie naokolo przyrzadu. W zna¬ nych przyrzadach teigo rodzaju, skraplaja¬ cych powierzchnie kolista, dziala sie na strumienie wódy okresowo srodkami regu¬ luj acemi odleglosc rzutu, aby w ten sposób osiagnac jednostajne skrapianie calej koli¬ stej powierzchni. Proponowano wiec np. pu¬ szczac strumien wody na powierzchnie, od¬ chylajac go od kierunku poprzedniego, a jednoczesnie w krótkich odstepach czasu zmieniac kierunek padania tego strumienia na owe powierzchnie, np. przez nadanie strumieniowi ruchu drgajacego. Dalej pro¬ ponowano, celem osiagniecia jednostajnego skrapiania powierzchni kolistej, stosowanie wytrysku obrotowego, w którym przekrój wyplywu zmieniala iglica, przesuwana o- siowo po kazdym obrocie? o pewien odcinek^ tak iz cala skropiona powierzchnia sklada¬ la sie z pierscieni w,spólsrodik!owych. I tutaj takze jednostajnosc skrapiania osiaga sie zapomoca srodków, regulujacych odleglosc wyrzutu strumienia wody. Powierzchnia skropiona zapomoca znanych dotychczas przyrzadów miala zawsze kbzialt kola.W praktyce jednak powierzchni kolowych prawie sie nie spotyka, poniewaz pola i plantacje maja ksztalt pra*wie wytaczaoieprostokatny. Przy skraplaniu kolowem ta- ^kie^aaia albo beda skropione nie calkowi- -cie, #Iwb tez^lasmnie skropiona czesc pol sasiednich, dla których mogloby to byc nie¬ pozadane, Z tego powodu do skraplania pól czwo¬ rokatnych stosowano diotychczas prawie wylacznie wytryski stale, poniewaz wytry¬ ski obrotowe nie dawaly pozadanego wyni¬ ku. Mianowicie proponowano juz przy obro¬ towych przyrzadach do skraplania z pro- mieniowemi ramionami oraz wytryskami wyrzucaj acemi wode w kierunku stycznym zastosowac na koncach ramion wytryski, rzucajace strumienie w kierunku promienio¬ wym, zamykane i otwierane cztery razy w ciagu calego obrotu. W ten sposób zostalo¬ by skropione cale pole kwadratowe, t. j. i narozniki, stanowiace róznice miedzy po¬ wierzchnia pola kwadratowego a po¬ wierzchnia kola skropionego przez dziala¬ nie wytrysków, wyrzucajacych wode w kie¬ runku stycznym. Jednakze taki plrzyrzad nie jest pozbawiony wad, wlasciwych sta¬ lym prostokatnym przyrzadom do skrapla¬ nia, poniewaz wytryski styczne, skraplaja¬ ce krag wewnetrzny, latwo sie zatykaja wskutek tego, iz maja mala srednice i nie zapewniaja rozproszenia zanieczyszczonej -y^dy. Prócz tego wielkosc kwadratu jest równiez bardzo ograniczona, poniewaz ze wzgledu na trwalosc i moc przyrzadu ra¬ miona wytrysków stycznych musza byc bar¬ dzo krótkie.Celem wynalazku jest skraplanie pól ksztaltu nie kolowego, lecz np. prostokat¬ nego zapomoca obrotowego wytrysku srod¬ kowego, albo kilku takich wytrysków wy¬ rzucajacych wode promieniowo. Zagadnie¬ nie to zostalo rozwiazane w ten sposób, ze srodki, regulujace odleglosc wyrzutu stru¬ mieni, sa kierowane zapomoca znanych zreszta krazków ksiukowych wykonanych w ten sposób, ze strumien wyrzucany z wy¬ trysku skrapla powierzchnie prostokatna a nie kolowa- Osade wytrysku moze obracac silnik wodny a mianowicie jako silnik ten da sie zastosowac ustawiony przed wytryskiem wiatraczek, którego szybkosc obrotu zmienia sie, zgodnie z wynalazkiem, wraz ze zmia¬ na naporu strumienia wodnego, zaleznego od srodków regulujacych odleglosc wyrzu¬ tu Wody. Do regulowania stosuje sie znane czesci odchylajace strumien wody od pier¬ wotnego kierunku, a mianowicie blachy albo iglice dyszowe. Mozna równiez, w celu zmiany odleglosci wyrzutu wody, dopro¬ wadzac do strumienia wodnego przed wy¬ lotem albo przy wylocie wytrysku, sprezo¬ ne powietrze otrzymywane zapomoca pom¬ py powietrznej, napedzanej przez silnik wodny. Mozna takze przyrzad do skrapla¬ nia wykonac w ten sposób, zeby przez na¬ danie odpowiedniego ksztaltu przekrojowi przewodu strumien ssal powietrze. Rów¬ niez odleglosc wyrzutu strumienia wodne¬ go mozna regulowac zapomoca strumieni pomocniczych.Na rysunku uwidoczniono przyklad przyrzadów wedlug wynalazku. Fig. 1 sta¬ nowi przekrój pionowy a fig. 2 — widok zgóry przyrzadu do skraplania, liczba 1 oznacza dysze dbrotowa, do której dopro¬ wadza sie wode nieruchoma rura 2. Stru¬ mien wody, wyplywajacy z wytrysku, wpra¬ wia w ruch wiatraczki 3 ulozyskowane w obrotowej obsadzie 4 wytrysku i dzialajace na podwójny naped slimakowy 5, przyczem drugie kolo slimakowe jest przymocowane do rury nieruchomej 2. Obrót wiatraczka 3 obraca obsade 4 wytrysku naokolo nieru¬ chomej rury 2, strumien wody zakresla i skirapia powierzchnie kolowa. W celu skro¬ pienia powierzchni kwadratowej, do czego wlasnie przeznaczony jest niniejszy przy¬ rzad, wystarczy zmienic odleglosc wyrzutu strumienia wody przez doprowadzenie don powietrza rurka 6, przyczem ilosc tegoz re¬ guluje sie zapomoca nastawianego kurka 7.Z kurkiem 7 polaczone jest ramie 8 prze¬ stawiane zapomoca krazka 9 toczacego sie - 2 —po torze 10. Sprezyna 11 przyciska krazek ¦ do toru, przyczem na fig. 2 tor 10 ma ksztalt J prawie kwadratowy, W polozeniu, oznaczo- nem na rysunku, kurek 7 jest calkowicie o- twarty dla dostepu, powietrza w ten spo¬ sób, iz strumien wody rozszerza s.e i odle¬ glosc wyrzutu przez wpuszczenie powietrza znacznie sie zmniejsza. Im .dalej obraca sie obsada wytrysku, tem mniejszy jest doplyw powietrza i tem wiekszy zasiag wyrzutu strumienia. Najdalsza jego granica przesu¬ wa sie, zaleznie od ksztaltu toru, po linji prostej, stanowiacej bok kwadratu.Jednoczesnie ze wzrostem odleglosci wyrzutu zmniejsza sie równiez sila uderze¬ nia wody na wiatraczek 3, który wskutek tego obraca sie wolniej, tak iz na kazda jednostke katowa przypada wieksza ilosc deszczu. Ilosc opadajaca w kierunku prze¬ katnej, a wiec na wieksza powierzchnie, roz < klada sie mniej wiecej jednostajnie jia jed¬ nostke powierzchni. Doswiadczenie wyka¬ zalo , ze czesci powierzchni, znajdujace sie wewnatrz prostokatu, otrzymuja dostatecz¬ ne,ilosci deszczu, chociaz odleglosc wyrzu¬ tu strumienia jest wieksza w kierunku prze¬ katnych niz w Ikierunku promieniowym.' Okazuje sie to szczególniej, jesli strumien pod odpewiedniem cisnieniem ulegnie do¬ statecznemu rozproszeniu. Mozna równiez przy skraplaniu powierzchni wewnetrznej zastosowac jeszcze osobny wytrysk lub wy¬ tryski o mniejszej odleglosci rzutu, umoco¬ wane w obsadz:e. Przytem strumienie z nich tryskajace mozna regulowac w zalez¬ nosci od strumienia glównego.W przykladzie wedlug fig. 1 i 2 zmiane szybkosci1 katowej osiaga sie przez zmiane sily uderzenia wskutek zmiany rodzaju strumienia. Mozna równiez sam wiatraczek przesuwac wzgledem strumienia wody, np. podnosic go lub opuszczac, i ruch ten moz¬ na uzaleznic od nastawienia srodków zmie¬ niajacydi odleglosc riziutu. Przyklad takie¬ go urzadzenia uwidoczniono na fig. 3, gdlzie jednakowe z poprzedftiemi czesci urzadze¬ nia oznaczono temi samemi znakami Urza¬ dzenie pokazano w polozeniu, w kiórem strumien tryska w kierunku przekatnej. A wiec kurók 7 jest calkowicie albo prawie calkowicie zamkniety, a wiatraczek 3 pro¬ wadzony zapomoca sprezyny i rowka pitzez slimak jest prawie wysuniety z obwodu strumienia, tak iz wykonywa mniejsza ilosc obrotów, m:z gdyby sie znajdowal w poloze¬ niu, oznaczonem linjami kreskowanemi, któ¬ re zajmuje przy malej odleglosci rzutu.Wedlug wynalazku wiatraczkowi mozn-i równiez nadac ksztalt stozkowy, oo uwi¬ doczniono (na fig. 4 i 5. Pozwoli to zmieniac sile uderzenia jeszcze korzystniej. Wiatoa^ czek ma ksztalt stozkowy, tak iz prlzy opu¬ szczaniu go wdól (fig. 4) smigi jego stopnio¬ wo coraz wiecej wnikaja w strumien 21, co zaznaczono przez polozenie 21a i 276. A wiec przy opusizczaniu wiatraczka nadól szybkosc obrotu wytrysku wzrasta, zas przy podnoszeniu go — maleje* Zamiast podno¬ szenia i opuszczania wiatraczka mozna wy¬ wolac zmiane sily uderzenia, zmieniajac dowolnemi srodkami przekrój strumienia, jak to wskazuja kola 21c i 214. Wierzcho¬ lek stozka, zwrócony ku dolowi, mozna rów¬ niez skierowac ku górze, wtedy szybkosc obrotu wytrysku wzrasta przy podnoszeniu wiatraczka, a maleje przy opuszczeniu.Wiatraczek mozna równiez wykonac w po¬ staci podwójnego stozka, wtedy jego calko¬ witemu skokowi odpowiada jeden okres wzrostu i jeden — spadku szybkosci.Doprowadzanie powietrza w urzadze¬ niach wedlug fig. 113 moze sie odbywac pod cisnieniem przez rurke fi, jesli wylot jej znajduje sie dostatecznie blisko wylotu wytrysku, albo jesli jest on wykonany w sposób odpowiedni, to sam prad wody ssie powietrze. Na fig. 6 i 7 uwidoczniono inne przyklady urzadzenia, wedlug wynalazku, w których przekrój przewodu jest przysto¬ sowany do ssania powietrza dodatkowego.Na fig. 6 przekrój rury jest przewezony w ksztalcie rury Yenturiego, przyczem w tem — 3 —miejscu powstaje niedopreznosc, wskutek czego nastepuje ssanie powietrza z rurki 6. W ttrtzladzen'u wedlug fig. 7 w obrotowej czesci ¦wytrysku znajduje sie dzialajacy ja¬ ko przetryskacz narzad 13, oznaczony li- njamii. kreskewanemi i wywolujacy niedo¬ preznosc w miejscu 14. Scianki rury 2 sa zaopatrzone w cztery otwory 15* przez które moze dqplywac powietrze zewnetrzne. Wytrysk obrotowy regu¬ luje tui samoczynnie doplyw powietitzia, poniewaz jego dolna plaszczyzna two¬ rzy krzywizne 16. Ilosc ssanego po¬ wietrza daje sie dowolnie regulowac zapo¬ moga nasuwki pierscieniciwej 17. Zastoso¬ wanie narzadu dzialajacego, jako przetry¬ skacz w obrotowej czesci wytryska, pozwa¬ la nie stosowac zadnego uszczelnienia; tar¬ cie wypadnie tu równiez bardzo nie- zmajczne.Zamiast regulowac odleglosc rzutu prze/, doprowadzanie powietrza, mozna oprócz blach odchylajacych, iglic dyszowych i t. d. stosowac osobne pomocnicze strumienie wo¬ dy (fig. 8). Wspólsrodkowo do wylotu wy¬ trysku / umieszczony jest szerszy wylol 18, przyczem pomiedzy niemi moze wyplywac pomocniczy strumien wedy, obejmujacy strumien, który wyplywa z wytrysku glów¬ nego 1. Ten strumien pomocniczy mozna c- trzymywac z podobnego przewodu oraz re¬ gulowac jego sile podobnie, jak poprzednio przy (Zastosowaniu powietrza.Wynalazek pozwala na skraplanie po¬ wierzchni wydluzonych ksztaltu czworokat¬ nego, stosujac odpowiednia sile rzutu, wskutek zebrania wody w jednym i jedy¬ nym lub iniewielkiej ilosci wytrysków, przez co unika sie strat na tarcie. Przez odpo¬ wiednia zmiane krzywizn mozna równiez wykonac urzadzenia dc skraplania po¬ wierzchni w ksztalcie innych figur geome¬ trycznych, np. trójkatów albo szesciobo- ków. PL