****** •••.Twórcy wynalazku: Tadeusz Nowak, Zbigniew Wdowiak Uprawniony z patentu: Resortowy Osrodek Badawczo-Rozwojowy Auto¬ matyzacji Procesów Chemicznych „Chemoauto- matyka", Wa£§?awa (Polska) Glowica planetarna do frezowania obiegowego, zwlaszcza gniazd stozkowych w elektrodach grafitowanych Przedmiotem wynalazku jest glowica planetar¬ na do frezowania obiegowego, zwlaszcza gniazd stozkowych w elektrodach grafitowanych, umozli¬ wiajaca frezowanie otworów o róznych srednicach za pomoca jednego narzedzia.Dotychczas nie stosowano frezowania obiegowe¬ go w procesie obróbki skrawaniem elektrod grafi¬ towanych. Obróbka gniazd w elektrodach grafito¬ wanych jest wykonywana za pomoca nozy ma to¬ karkach ogólnego przeznaczenia. Ten sposób obrób¬ ki nie pozwala na osiagniecie wysokiej wydajnosci, ze wzgledu na to, ze zwiekszenie predkosci obro¬ towej przedmiotu obrabianego wywoluje drgania.Ponadto bicie przedmiotu, zamocowanego w uchwy¬ cie samocentrujacym i obracajacego sie w lunecie ma zasadniczy wplyw na dokladnosc obróbki.W przemysle maszynowym stosuje sie glowice tokarskie lub wytaczarskie, przy czym najbardziej zblizonym znanym rozwiazaniem jest glowica wy- taczarska, posiadajaca dwa wrzeciona, obracajace sie wokól wspólnej osi, przechodzacej przez sro¬ dek geometryczny obrabianych powierzchni obro¬ towych, co wyklucza zastosowanie jako narzedzi frezów. Narzedziami skrawajacymi mocowanymi w tej glowicy sa noze wytaczarskie i zmiana sre¬ dnic obrabianych powierzchni odbywa sie przez promieniowe przesuwanie nozy.Celem wynalazku jest umozliwiajaca wysokowy¬ dajna obróbke otworów i czól w zamocowanych nieruchomo przedmiotach, poniewaz narzedziami skrawajacymi w glowicy sa frezy, którym glowica nadaje ruch glówny-obrotowy i ruch posuwowy- -obiegowy.Ruch prostoliniowy wzdluz osi obrabianego otwo¬ ru jest wywolywany przez mechanizm obrabiarki, na której jest zamocowana glowica. Os obrotu kor¬ pusu glowicy przechodzi przez srodek geometrycz¬ ny obrabianych powierzchni obrotowych, natomiast io osie wrzecion, na których sa zamocowane frezy sa'równolegle do osi glowicy i oddalone od niej na ustalone odleglosci. Odleglosc wrzeciona glównego od osi obrotu glowicy moze byc regulowana przez obrót wahacza, w którym to wrzeciono jest ulo- zyskowane, co umozliwia frezowanie szeregu otwo¬ rów o róznych srednicach za pomoca tego samego narzedzia. Glowica ta umozliwia wstepne frezowa¬ nie gniazd w elektrodach grafitowanych, a takze frezowanie otworów w duzych przedmiotach o nie- regularnych ksztaltach zamocowanych nierucho¬ mo. Zmiana mimosrodu ruchu planetarnego umoz¬ liwia obróbke szeregu otworów o róznych sredni¬ cach za pomoca tego samego narzedzia.Glowica posiada dwa wrzeciona: glówne, do obróbki otworu i pomocnicze, do obróbki czola. Na wrzecionach zamocowane sa frezy. Obydwa wrze¬ ciona sa napedzane z walka ulozyskowanego we¬ wnatrz wydrazonego walu glowicy. Konstrukcja glowicy umozliwia zmiane polozenia wrzeciona glównego wzgledem osi obrotu glowicy. Na rysun- 84 14784 147 ku uwidoczniony jest w przykladzie wykotnania schemat kinematyczny glowicy wedlug wynalazku.Glowica posiada dwa wrzeciona glówne 1 i po¬ mocnicze 2. Na wrzecionie glównym 1 znajduje sie frez 14 obrabiajacy gniazdo, a na pomocniczym 2 frez 15 obrabiajacy czolo elektrody.Wrzeciono glówne 1 jest ulozyskowane w waha¬ czu 3. Wahacz 3 jest ulozyskowany na walku 4, który jest ustawiony w osi walka posredniczacego . Zmiana odleglosci wrzeciona glównego 1 od osi obrotu glowicy, odbywa sie przez obrót o okre¬ slony kat wahacza 3 dookola walka 4. Po nasta¬ wieniu zadanej odleglosci wahacz 3 jest blokowa¬ ny za pomoca 2^p*SlCr|Pfbowego 6. Poniewaz wal¬ ki 4 i 5 leza w jednej Osi, kola zebate 7 umocowa¬ ne na wrzecionie glównym 1 i 8 umocowane na walku Dp^jm^zacvm A pozostaja w pelnym za- zebieniu^^nieaaleznieir^id polozenia wahacza 3, co umozliwia przekazywanie momentu obrotowego na wrzeciono glówne 1.Moment obrotowy jest przekazywany przez kola zebate 11 i 12 z walka 9 ulozyskowanego wewnatrz wydrazonego walu glowicy 10 na walek posredni¬ czacy 5. Z walka posredniczacego 5 na wrzeciono glówne 1, moment obrotowy przekazuja kola ze¬ bate 8 i 7. Wrzeciono pomocnicze otrzymuje naped z walka 9 przez pare kól zebatych 11 i 13. Ten spo¬ sób napedu pozwala na zróznicowanie predkosci obrotowych wrzeciona glównego 1 i wrzeciona po¬ mocniczego 2. Caly mechanizm glowicy planetar¬ nej jest umieszczony w zamknietym korpusie. PL