Pierwszenstwo: Zgloszenie ogloszono: 30.05.1973 Opis patentowy opublikowano: 30.03.1976 82992 MKP B23b 31/30 Int. Cl2. B23B 31/30 CZY i lLNIA Urzedu Patentowego Twórcywynalazku: Mieczyslaw Szupiluk, Lech Kosowski, Eugeniusz Pajak Uprawniony z patentu tymczasowego: Osrodek Badawczo-Rozwojowy Techniki i Organizacji Produkcji Maszyn Górniczych „ORTEM", Katowice (Polska) Powietrzny uchwyt tokarski do mocowania tulei Przedmiotem wynalazku jest powietrzny uchwyt tokarski do mocowania tulei, zwlaszcza przecietych wzdluz tworzacej, w operacji toczenia otworu i powierzchni czolowych.Stosowane obecnie do tego celu uchwyty specjalne posiadaja symetrycznie rozmieszczone wzgledem osi wrzeciona, podstawke stala oraz promieniowo przesuwna szczeke ruchowa. Powierzchnie dociskowe elementów mocujacych wykonane sa w ksztalcie wycinków walca o promieniu w przyblizeniu równym zewnetrznemu pro¬ mieniowi mocowanej tulei, która zabezpiecza ja przed zmiana srednicy pod wplywem dzialania sily mocujacej.Wada tych uchwytów jest to, ze mocowanie dokonywane jest recznie, co zajmuje znaczna ilosc czasu i wymaga duzego wysilku od robotnika obslugujacego tokarke, a ponadto udarowe obciazenie wystepujace przy skrawaniu przecietej tulei powoduja luzowanie zacisku elementów mocujacych co niekorzystnie wplywa na proces skra¬ wania.Celem wynalazku jest usuniecie powyzszych niedogodnosci, a zadaniem technicznym, opracowanie kons¬ trukcji uchwytu, zapewniajacego staly elastyczny docisk elementów mocujacych oraz wyposazonego w zmecha- nizowany sposób mocowania.Zadanie to zostalo rozwiazane dzieki zastosowaniu w uchwycie stalej podstawki pryzmowej zaopatrzonej w plytke oporowa o grubosci odpowiadajacej szerokosci szczeliny mocowanej tulei, przecietej oraz przesuwnej szczeki dociskowej zabudowanej w plycie przedniej korpusu. Plyta oporowa zabezpiecza tuleje obrabiana przed zmiana srednicy pod wplywem dzialania sily mocujacej. Przesuwna szczeka dociskowa zaopatrzona jest w samo¬ nastawny docisk pryzmowy, który przy mocowaniu ustawia sie wg powierzchni mocowanej tulei, której poloze¬ nie ustalone jest przez stala podstawke pryzmowa. Podstawka pryzmowa oraz przesuwana szczeka dociskowa rozmieszczane sa symetrycznie wzgledem osi obrotu uchwytu.Zaleta uchwytu wedlug wynalazku jest skrócenie czasu mocowania, zapewnienie stalego docisku elemen¬ tów mocujacych, przez co utrzymane sa jednakowe warunki skrawania oraz eliminacja wysilku robotnika obslu¬ gujacego tokarke.Przedmiot wynalazku jest przedstawiony w przykladzie wykonania na rysunku, na którym fig. 1 przedsta¬ wia widok z przodu, a fig. 2 przekrój poprzeczny uchwytu.2 82992 Jak uwidoczniono na rysunku do korpusu uchwytu 1 umieszczonego na wrzecionie tokarki, przymocowany jest na sta Je wspornik 2, na którym umieszczona jest podstawka pryzmowa 3 zaopatrzona w plytke oporowa 4.W plycie przedniej korpusu 1 zabudowana jest przesuwnie szczeka dociskowa 5 wyposazona w saprionastawny docisk pry zmowy 6. Szczeka dociskowa 5 przy pomocy kamienia slizgowego 7 polaczona jest zdwuramienna dzwignia katowa 8. Drugie ramie dzwigni 8 poprzez kamien slizgowy 9 laczy sie z tuleja przesuwna 10. Zwiazana przy pomocy sruby 11 z ciegnem silownika powietrznego nie uwidoczniowego na rysunku. Przy mocowaniu, tuleje przecieta umieszcza sie na podstawce pryzmowej 3 w ten sposób, ze plytka oporowa 4 znajduje sie w szczelinie tulei. Nastepnie szczeka przesuwna 5 dociska mocowana tuleje poprzez samonastawny docisk pryzmowy 6, który ma mozliwosc ustawienia sie wedlug powierzchni oporowej tulei. PL PL