PL82812B1 - Process for the production of ampicillin[ca960659a] - Google Patents

Description

Sposób wytwarzania penicylin Przedmiotem wynalazku jest sposób otrzymywa¬ nia penicylin lub ich nietoksycznych soli o ogól¬ nym wzorze 1, w którym R oznacza rodnik fenylo- wy, ewentualnie podstawiony.Znanym produktem wyjsciowym do otrzymywa¬ nia penicylin z grupy ampicyliny jest dotychczas kwas 6-aminopenicylanowy.Znane sa rózne metody wytwarzania kwasu 6-aminopenicylanowego. Pierwsza z nich jest dea- cylacja penicylin, np. penicyliny G i penicyliny V, otrzymywanych w procesie fermentacji, przez pod¬ dawanie ich dzialaniu enzymów produkowanych przez rozmaite drobnoustroje oraz nastepnie wy¬ dzielenie i oczyszczenie kwasu. Druga ze znanych metod polega na redukcji o-nitropenicylin. W trze¬ ciej wreszcie metodzie poddaje sie hydrolizie imi- noeter penicyliny G lub penicyliny V, a nastepnie wyosabnia i oczyszcza otrzymany kwas 6-amino¬ penicylanowy.Kwas 6-aminopenicylanowy jest zwiazkiem amfo- terycznym, rozpuszczalnym w wodzie i wzglednie nietrwalym, stad tez wyosabnianie i oczyszczanie produktu nastrecza wiele trudnosci, uzyskuje sie niezadowalajaca wydajnosc i zwieksza koszty pro¬ dukcji.Zadaniem wynalazku jest umozliwienie otrzyma¬ nia penicylin na drodze czysto chemicznej, przy uzyciu tanszej od kwasu 6-aminopenicylanowego penicyliny G.Sposób wedlug wynalazku otrzymywania penicy- 10 15 20 25 30 2 lin o wzorze 1 polega na tym, ze ester dwuacylo- penicyliny o ogólnym wzorze 2, w którym A ozna¬ cza ochronna grupe dla grupy karboksylowej, B oznacza zabezpieczona grupe aminowa, a R po¬ siada znaczenie podane wyzej, poddaje sie kolejno procesom odszczepiania grupy fenyloacetylowej, ochronnej grupy estrowej i ochrony grupy ami¬ nowej. Jak wiadomo, ampicyliny sa cennymi anty¬ biotykami o silnym dzialaniu przeciwbakteryjnym.Ester dwuacylopenicyliny o wzorze 2 wytwarza sie w ten sposób, ze ester penicyliny G poddaje sie dzialaniu czynnika chlorujacego w obecnosci trzeciorzedowej zasady organicznej, otrzymujac imidochlorek o ogólnym wzorze 3, w którym A ma wyzej podane znaczenie. Imidochlorek w reakcji z sola kwasu o ogólnym wzorze 4, w którym M oznacza atom pierwiastka metalicznego, a R i B maja wyzej podane znaczenie, tworzy pochodna dwuacylowa penicyliny G (patrz japonskie zglo¬ szenie patentowe Sho 45-7493, 1960 rok), W celu unikniecia ubocznych niepozadanych re¬ akcji podczas otrzymywania imidochlorku koniecz¬ na jest ochrona grupy karboksylowej penicyliny G.W tym celu mozna stosowac do estryfikacji soli sodowej lub potasowej penicyliny G sposoby zna¬ ne w syntezie peptydów. Poniewaz grupa ochron¬ na jest w koncowym etapie procesu usuwana, na¬ lezy wybierac takie grupy, które daja sie latwo odszczepiac bez naruszania czasteczki penicyliny.Z tego wzgledu najbardziej korzystna jest grupa 82 812benzyowa lub p-nitrobenzylowa, dajaca sie latwo odszczepic na drodze redukcji katalitycznej, albo tez grupa fenacylowa lub p-bromofenacylowa, od- szczepiana w reakcji z tiofenolanem.Do ochrony grupy aminowej mozna tez stosowac szereg grup znanych w syntezie peptydów. Naleza do nich miedzy innymi: grupa karbobenzoksylowa, p-nitrokarbobenzoksylowa, karboallilooksylowa, p-toluenosulfonylowa, trytylowa, benzylowa, ben- zylosulfonylowa, o-nitrofenylosulfenylowa, trójfluo- roacetylowa, chloroacetylowa, formylowa, o-nitrofe- noksyacetylowa i inne.W sposobie wedlug wynalazku dla odszczepienia grupy fenyloacetylowej z estru dwuacylopenicyliny i otrzymania estru penicyliny o wzorze 5, w któ¬ rym R, A i B maja wyzej podane znaczenie, sto¬ suje sie dzialanie ajninami lub tiofenolanami albo tez inne znane- spóstjby. Podczas odszczepiania przy uzyciu amiiu Wlej^jlwuacylopenicyliny poddaje sie reakcji z pierwszo- lub drugorzedowa zasada orga¬ niczna, amoniakiem lub N,N'-dwupodstawiona ami- noalkiloamina, przy czym odszczepiana jest wtedy tylko grupa fenyloacetylowa. W zaleznosci od ro¬ dzaju aminy równoczesnie z odszczepianiem fenylo- acetylu moze zachodzic takze epimeryzacja wodoru przy atomie wegla w pozycji 6 rdzenia penicyliny lub hydroliza wiazania ^-laktamowego. Zapewnie¬ nie wlasciwych warunków reakcji polega na dobo¬ rze odpowiedniej aminy i odpowiedniego rozpusz¬ czalnika.Rozpuszczalnik organiczny stosowany w tym pro¬ cesie powinien miedzy innymi rozpuszczac ester dwuacylowy penicyliny i nie powinien mieszac sie z woda, co umozliwia usuniecie nieprzereagowanej aminy przez przemycie woda. Wymagania te spel¬ niaja miedzy innymi nastepujace rozpuszczalniki: benzen, toluen, chloroform, chlorek metylenu, octan etylu, octan butylu, eter etylowy, eter izopropy¬ lowy itp.Jako aminy korzystnie stosuje sie aminy o ogól¬ nym wzorze 6, w którym Ri i R2 oznaczaja rodniki alkilowe, zas R3 oznacza prosty lub rozgaleziony alkilen zawierajacy 1—6 atomów wegla. W dalszej czesci opisu tego rodzaju aminy sa w skrócie nazy¬ wane dwuaminami. Naleza do nich np. 2-dwume- tyloaminoetyloamina, 2-dwuetyloaminoetyloamina, 3-dwumetyloaminopropyloamina, 3-dwuetyloamino- propyloamina itp.Dwuaminy o wzorze 6 moga byc teoretycznie stosowane w ilosciach równomolarnych w stosunku do estru dwuacylopenicyliny, ale w praktyce ko¬ rzystnie jest stosowac 1—2-krotny nadmiar aminy, gdyz latwiej jest pózniej usuwac nieprzereagowana dwuamine niz nieprzereagowany ester.Poniewaz reakcja z dwuamina przebiega latwo w nizszych temperaturach, zbednym jest ogrzewa¬ nie mieszaniny reakcyjnej, chyba ze reakcja prze¬ biega zbyt powoli.Do innych stosowanych amin naleza pierwszo- rzedowe aminy alifatyczne, takie jak etyloamina, n-propyloamina, n-pentyloamina, n-heksyloamina, n-heptyloamina, n-oktyloamina, kapryloamina, lau- ryloamina, mirystyloamina, palmityloamina, stea- ryloamina, a takze aminy alicykliczne, takie jak cykloheksyloamina i cyklopentyloamina oraz arylo- 82812 _ _ _ , : 4 alkiloaminy np. benzyloamina i ^-fenyloetyloami- na itp.Stwierdzono, ze w przypadku amin alifatycznych wraz ze wzrostem dlugosci lancucha znacznie 5 zmniejsza sie niebezpieczenstwo epimeryzacji i roz¬ kladu powstajacego estru penicyliny o wzorze 5.Jesli stosuje sie amine o lancuchu prostym, wyniki sa równiez bardzo dobre. Przy stosowaniu amin alifatycznych o lancuchu rozgalezionym, korzystne 10 jest uzywanie takich, które nie posiadaja lancu¬ chów bocznych w pozycji «, przy czym lancuch ten lub lancuchy powinny byc zlokalizowane mozliwie jak najdalej od grupy aminowej. W celu osiagniecia dobrych wyników korzystnym jest stosowanie amin 15 alifatycznych o prostym lancuchu, zawierajacych 12 lub wiecej atomów wegla.Teoretycznie aminy te moglyby byc uzywane w ilosciach równomolarnych w stosunku do estru dwuacylopenicyliny, w praktyce jednak, z powo- 20 dów o których byla mowa wyzej, korzystne jest stosowanie 1—2-krotnego nadmiaru.Reakcja zachodzi w nizszych temperaturach bez potrzeby ogrzewania, gdyz ester dwuacylopenicy¬ liny reaguje z pierwszorzedowymi aminami orga- 25 nicznymi nadzwyczaj dobrze. Natomiast podczas stosowania drugorzedowych amin organicznych mo¬ ze zachodzic potrzeba ogrzewania mieszaniny reak¬ cyjnej celem zwiekszenia szybkosci reakcji przebie¬ gajacej zbyt wolno ze wzgledu na nizsza reaktyw- 30 nosc tych amin.Druga metoda odszczepiania grupy fenyloacety¬ lowej jest reakcja z tiofenolanem. Jesli w -cha¬ rakterze ochrony funkcji karboksylowej w estrze dwuacylowym penicyliny uzyta jest grupa fena- 35 cylowa lub p-bromofenacylowa, które jak wiadomo daja sie odszczepiac tiofenolanem, nalezy stosowac podwójna ilosc tego odczynnika. Doswiadczalnie stwierdzono, iz w przypadku odszczepiania tylko grupy fenyloacetylowej, ilosc tiofenolanu powinna 40 wynosic 1—1,1 mola na 1 mol estru dwuacylopeni¬ cyliny o wzorze 2, natomiast w przypadku odszcze¬ piania obu grup, to jest fenyloacetylowej i ochron¬ nej grupy estrowej, ilosc ta powinna wzrosnac przynajmniej do 2 moli. *5 Tiofenolan stosowany w sposobie wedlug wyna¬ lazku posiada ogólny wzór 7, w którym X oznacza atom wodoru lub chlorowca, a Y oznacza atom me¬ talu alkalicznego. Przykladem takich tiofenolanów sa: tiofenolan sodowy, p-chlorotiofenolan sodu, tio- 50 fenolan potasu, p-chlorotiofenolan potasowy itp.. Dobór rozpuszczalnika, w którym prowadzi sie reakcje powinien byc bardzo staranny, przy czym nalezy uwzgledniac rozpuszczalnosc nie tylko tio¬ fenolanu, ale takze estru dwuacylopenicyliny oraz 55 mozliwosc epimeryzacji przy atomie wegla w po¬ zycji 6 rdzenia penicyliny i hydrolizy wiazania ^-laktamowego. Mozna stosowac korzystnie takie rozpuszczalniki, jak dwumetyloformamid, cztero- wodorofuran, aceton, octan etylu, keton metylowo- 60 -izopropylowy, bezen, acetylooctan etylu, chloro¬ form, chlorek metylenu itp.Poniewaz reakcja zachodzi latwo w niskiej tem¬ peraturze, ogrzewanie jest zbedne, chyba ze reakcja miedzy estrem dwuacylopenicyliny i tiofenolanem 65 przebiega zbyt powoli.5 82812 6 Mieszanina poreakcyjna moze zawierac obok estru penicyliny o wzorze 5 lub penicyliny o wzo¬ rze 8, w którym R i B posiadaja wyzej podane znaczenie, takze ester tio(chlorowco)-fenylowy, róz¬ ne pochodne kwasu fenylooctowego, tioetery fena- cylowe lub p-bromofenacylowe oraz nieprzereago- wany tiofenolan.W celu wyizolowania estru penicyliny benzylowej o wzorze 5 z mieszaniny poreakcyjnej po odszcze- pieniu grupy fenyloacetylowej, szczególnie jesli od- szczepienie to zachodzi przy uzyciu nizszej aminy alifatycznej zdolnej do tworzenia rozpuszczalnej w wodzie addycyjnej soli, korzystne jest usuniecie nadmiaru aminy przez przemycie mieszaniny roz¬ cienczonym kwasem. W przypadku stosowania me¬ tody tiofenolanowej, do mieszaniny dodaje sie hy¬ drofobowy rozpuszczalnik organiczny, np. octan etylu, chloroform, chlorek metylenu, keton metylo- wo-izobutylowy, benzen lub podobny i przemywa nastepnie kwasem, korzystnie kwasem solnym, siarkowym lub fosforowym, w celu usuniecia nie- przereagowanego tiofenolanu i znacznych ilosci roz¬ puszczalnika hydrofilowego. Faze organiczna na¬ stepnie zageszcza sie i powtórnie przemywa roz¬ puszczalnikiem organicznym, np. eterem naftowym, n-heksanem lub podobnym rozpuszczajacym ester tio(chlorowco)fenylowy, natomiast nie rozpuszcza¬ jacym estru penicyliny o wzorze 5.Otrzymany roztwór organiczny estru moze byc po przemyciu uzyty bezposrednio do dalszej przeróbki, to jest odszczepienia grupy estrowej i ochrony aminowej. W razie potrzeby mozna go przeprowa¬ dzic do innego rozpuszczalnika.Jesli zachodzi potrzeba izolacji estru, roztwór or¬ ganiczny mozna zagescic, naniesc na kolumne wy¬ pelniona zelem krzemionkowym, tlenkiem glinu lub innym podobnym adsorbentem i eluowac ukladem rozpuszczalników benzen-chloroform, benzen-octan etylu lub podobnym. Dalsza izolacje i oczyszczanie wykonuje sie przy zastosowaniu znanych metod.W przypadku równoczesnego odszczepiania grupy fenyloacetylowej i ochrony grupy karboksylowej, prowadzacego do otrzymywania penicyliny o wzo¬ rze 8, postepowanie zmierzajace do izolacji i oczysz¬ czenia jest identyczne jak dla estru penicyliny o wzorze 5.Ostatnim etapem jest odszczepienie grup ochron¬ nych z estru o wzorze 5 lub penicyliny o wzorze 8 i otrzymanie penicyliny o wzorze 1. Do tego celu mozna bez trudnosci adaptowac metody stosowane w syntezie peptydów.Ochrony funkcji karboksylowej typu grupy ben¬ zylowej i p-nitrobenzylowej odszczepia sie na dro¬ dze katalitycznej redukcji, natomiast ochrone fena- cylowa i p-bromofenacylowa odszczepia sie za po¬ moca reakcji z tiofenolanami. Redukcje katalitycz¬ na prowadzi sie przy uzyciu wodoru w obojetnym rozpuszczalniku organicznym w obecnosci kataliza¬ tora, korzystnie w. normalnych warunkach cisnie¬ nia i temperatury. Roztwór po redukcji moze byc po usunieciu katalizatora bezposrednio uzyty do odszczepiania grupy aminowej. W razie potrzeby mozna tylko zmienic rozpuszczalnik na korzystniej¬ szy.Odszczepianie ochronnej grupy estrowej tiofeno- lanem wymaga starannego doboru wlasciwego roz¬ puszczalnika, takiego np. jak dwumetyloformamid, czterowodorofuran, aceton, octan etylu, chloroform, keton metylowo-izobutylowy, benzen, acetylooctan etylu i podobne. Izolacje i oczyszczanie penicyliny o wzorze 8 przeprowadza sie w sposób identyczny z opisanym uprzednio dla estru o wzorze 5.Odszczepianie ochrony grupy aminowej, jak juz poprzednio wspomniano, prowadzi sie w sposób znany w syntezie peptydów. Nalezy jednak zwró¬ cic uwage na zapewnienie odpowiednich warun¬ ków przeciwdzialajacych epimeryzacji przy weglu w pozycji 6 czasteczki penicyliny i jej rozkladowi oraz stworzenie warunków ulatwiajacych izolacje i oczyszczanie otrzymanej penicyliny o wzorze 1.Reasumujac, odszczepianie ochron karboksylo- wych i aminowych mozna przeprowadzac w sposób stosowany podczas syntezy peptydów z uwzglednie¬ niem jednak wrazliwosci czasteczki penicyliny.Otrzymana penicyline izoluje sie i oczyszcza wy¬ korzystujac metody opracowane dla ampicyliny.Sposób wedlug wynalazku wyjasniono w nizej podanych przykladach, z których pierwsze 3 sa przykladami porównawczymi.Przyklad I. Otrzymywanie estru fenacylowe- go penicyliny N-(N/-trytylofenyloglicylo)benzylowej.Do 45,2 g (0,1 mola) estru fenacylowego penicy¬ liny G rozpuszczonego w 150 ml bezwodnego ben¬ zenu, mieszajac w temperaturze 0°C, dodaje sie 32,4 ml (0,4 mola) bezwodnej pirydyny a nastepnie w ciagu 30 minut wkrapla 21,9 g (0,105 mola) pie- ciochlorku fosforu rozpuszczonego w 150 ml bez¬ wodnego benzenu, po czym miesza sie dalej w tem¬ peraturze 0°C w ciagu 1 godziny. Nastepnie odsa¬ cza sie wytracony osad chlorowodorku pirydyny i mieszanine przemywa szybko kolejno nasyconym roztworem soli kuchennej, nasyconym roztworem kwasnego weglanu sodowego oraz powtórnie nasy¬ conym roztworem soli kuchennej. Ma to na celu usuniecie nieprzereagowanego PCI5 i powstalego w czasie reakcji POCI3.Przemyty roztwór benzenowy suszy sie pod zmniejszonym cisnieniem nad zelem krzemionko¬ wym, dodaje 43,1 g (0,1 mola) soli potasowej N-try- tylofenologlicyny i pozostawia w temperaturze 40°C na okres 2 godzin. Mieszanine przemywa sie nastepnie kolejno 0,5n kwasem solnym, In roztwo- tworem kwasnego weglanu sodowego i nasyconym roztworem soli kuchennej, celem usuniecia resztek pirydyny i N-trytylofenyloglicyny, po czym suszy pod zmniejszonym cisnieniem nad zelem krzemion¬ kowym i zageszcza pod zmniejszonym cisnieniem.Zatezony roztwór nanosi sie na kolumne wypelnio¬ na zawiesina 500 g zelu krzemionkowego (60^-80 mesh) w benzenie i eluuje mieszanina bezwodnego benzenu i octanu ^etylu (10 :1).Zebrane pierwsze frakcje zawierajace ester fena- cylowy penicyliny N-(N'-trytylofenyloglicylo)beh- zylowej liofilizuje sie, otrzymujac 50,6 g (61e/t) su¬ chego produktu.Analiza elementarna dla wzoru C51H45O6N5S: C H N °/o znaleziono 75,33 5,65 4,78 obliczono 73,98 5,48 5,07. 10 15 20 25 30 35 45 50 55 «07 82812 S W widmie w podczerwieni w zakresie 1600—1800 cm-1 wystapuja pasma absorpcji przy 1702, 1760 i 1787 cm-1. Widmo magnetycznego rezonansu ja¬ drowego w CDCI3 wykazuje nastepujace ugrupo¬ wanie sygnalów: 4,53(s,lH), 4,92(d,lH,J = 0,42), 5 5,45(q,2H).Przyklad II. Otrzymywanie estru fenacylo¬ wego penicyliny N—(N'—o—nitrofenylosulfenylofe- nyloglicylo)benzylowej.Do 45,2 g (0,1 mola) estru fenacylowego penicy- 10 liny G rozpuszczonego w 150 ml bezwodnego ben¬ zenu dodaje sie mieszajac w temperaturze 0°C, 32,4 ml (0,4 mola) bezwodnej pirydyny, a nastep¬ nie wkrapla w ciagu okolo 30 minut 21,9 g (0,105 mola) pieciochlorku fosforu w 150 ml bezwodne- 15 go benzenu. Mieszanie w temperaturze 0°C kon¬ tynuuje sie w ciagu 1 godziny, po czym odsacza wytracony chlorowodorek pirydyny i roztwór prze¬ mywa szybko kolejno nasyconym roztworem soli kuchennej, nasyconym roztworem kwasnego we- 20 glanu sodowego i powtórnie nasyconym roztwo¬ rem soli kuchennej.Roztwór benzenowy suszy sie nad zelem krze¬ mionkowym, dodaje 34,2 g (0,1 mola) soli potaso¬ wej n—o—nitrofenylosulfenylofenyloglicyny i po- w zostawia na okres 5,5 godzin w temperaturze 55— —60°C. Nastepnie przemywa sie mieszanine kolej¬ no 0,5n kwasem solnym, In roztworem kwasnego weglanu sodowego i nasyconym roztworem soli kuchennej, suszy nad zelem krzemionkowym i za- 30 teza pod zmniejszonym cisnieniem. Zatezony roz¬ twór nanosi sie na kolumne wypelniona zawiesi¬ na 500 g zelu krzemionkowego (60—80 mesh) w benzenie i eluuje ukladem zawierajacym bez¬ wodny benzen i octan etylu (3 :1). Zebrane frak- 35 cje zawierajace ester fenacylowy penicyliny N__(N'—o—nitrofenylosulfenylofenyloglicylo)benzy- lowej liofilizuje sie, otrzymujac 30,1 g (40,8%) su¬ chego produktu.Analiza elementarna dla wzoru C38H34O8N4S2: 40 C H N °/o znaleziono 61,4 4,66 7,10 obliczono 61,78 4,64 7,58.W widmie w podczerwieni w zakresie 1600—1800 45 cm"1 wystepuja pasma absorpcji przy 1690, 1705 i 1760 cm-1. Widmo magnetycznego rezonansu ja¬ drowego w CDCI3 wykazuje nastepujace ugrupo¬ wania sygnalów: l,49(s,3H); l,62(s,3H); 4,03(d,2H); 4,45(s,lH); 5,3 —5,7(m,5H); 6,10(s,lH); 7,0— 50 — 8,3(m,19H).Przyklad III. Otrzymywanie estru fenacylo¬ wego penicyliny N—N'—karbobenzoksyfenyloglicy- lo)benzylowej.Do 45,2 g (0,1 mola) estru fenacylowego penicyli- 55 ny G rozpuszczonego w 150 ml bezwodnego ben¬ zenu dodaje sie mieszajac w temperaturze 0°C, 32,4 ml (0,4 mola) bezwodnej pirydyny, a nastepnie w ciagu 30 minut wkrapla 21,9 g (0,105 mola) pie¬ ciochlorku fosforu w 150 ml bezwodnego benzenu 60 i miesza w tej temperaturze w ciagu jednej go¬ dziny. Nastepnie odsacza sie wytracony chlorowo¬ dorek pirydyny i mieszanine szybko przemywa ko¬ lejno nasyconym roztworem soli kuchennej, nasy¬ conym roztworem kwasnego weglanu sodowego 65 i znów nasyconym roztworem soli kuchennej. Roz¬ twór benzenowy suszy nad zelem krzemionkowym, dodaje 32,3 g (0,1 mola) soli potasowej N—karbo- benzoksyfenyloglicyny i pozostawia na noc w tem¬ peraturze 30°C. Nastepnie przemywa sie miesza¬ nine kolejno 0,5n kwasem solnym, In roztworem kwasnego weglanu sodowego i nasyconym roztwo¬ rem soli kuchennej, suszy nad zelem krzemionko¬ wym i zateza pod zmniejszonym cisnieniem.Zatezony roztwór nanosi sie na kolumne wy¬ pelniona zawiesina 50 g zelu krzemionkowego (60— —80 mesh) w benzenie i eluuje mieszanina bez¬ wodnego benzenu i octanu etylu (10:1). Zebrane pierwsze frakcje zawierajace ester fenacylowy pe¬ nicyliny N—(N'—karbobenzoksyfenyloglicylo)benzy- lowej liofilizuje sie, otrzymujac 42,5 g (59,0°/») pro¬ duktu.Analiza elementarna dla wzoru C40H37O8N3S: C H N •/• znaleziono 66,70 5,09 5,86 obliczono 66,75 5,18 5,84.Przyklad IV. Otrzymywanie estru fenacylo¬ wego penicylina a —N—trytyloaminobenzylowej.Do 16,56 g (0,02 mola) estru fenacylowego peni¬ cyliny N—(N'—trytylofenyloglicylo)benzylowej roz¬ puszczonego w 40 ml chloroformu wkrapla sie mie¬ szajac w temperaturze 20°C 2,0 ml (0,02 mola) n-butyloaminy. Mieszanie kontynuuje sie w ciagu 90 minut, a nastepnie mieszanine przemywa kolej¬ no 0,5n kwasem solnym i nasyconym roztworem soli kuchennej, celem usuniecia nieprzereagowanej n-butyloaminy w postaci rozpuszczalnego w wo¬ dzie chlorowodorku. Mieszanine suszy sie nad ze¬ lem krzemionkowym i zateza pod zmniejszonym cisnieniem. Pozostalosc po rozpuszczeniu w malej ilosci benzenu naniesiono na kolumne wypelnio¬ na zawiesina 350 g zelu krzemionkowego (60—80 mesh) w benzenie i eluuje mieszanina benzenu i octanu etylu (20 :1).Zbierane frakcje kontroluje sie metoda chroma¬ tografii cienkowarstwowej na zelu krzemionkowym wywolujac kwasem hydroksamowym. Frakcje za- wierajaec ster fenacylowy penicyliny a—N—tryty¬ loaminobenzylowej liofilizuje sie i krystalizuje z octanu etylu i eteru naftowego, otrzymujac 2,2 g (15,5°/o) krystalicznego produktu o temperaturze topnienia 202—204°C. W widmie produktu w pod¬ czerwieni wystepuja pasma absorpcji przy 1785, 1720, 1685, 1590 i 1525 cm1. Widmo magnetycz¬ nego rezonansu jadrowego wykazuje nastepujace ugrupowania sygnalów: l,66(s,3H); l,75(s,3H); 3,3(b,lH); 4,38(b,lH); 4,56(b,lH); 5,12(d,lH,J = 4,5); 5,28, 5,35, 5,42 (t,3H); 7,3 —8(m,25H).Analiza elementarna dla wzoru C43H39N3O5S: C H N °/o znaleziono 72,88 5,68 5,99 obliczono 72,76 5,54 5,92.Pr z y k l a d V. Otrzymywanie ampicyliny.Do 2,13 g (0,003 mola) estru fenacylowego peni¬ cyliny a—N—trytyloaminobenzylowej rozpuszczone¬ go w 7 ml destylowanego dwumetyloformamidu wkrapla sie w ciagu 70 minut 0,79 g (0,006 mola) triofenolanu sodowego rozpuszczonego w 3 ml de-82812 9 10 stylowanego dwumetylofomamidu. Po zakonczeniu reakcji do mieszaniny dodaje sie 20 ml octanu etylu, przemywa kolejno 10°/o kwasem octowym i In roztworem kwasnego weglanu sodowego, w ce¬ lu usuniecia nieprzereagowanego tiofenolanu i wiekszosci dwumetyloformamidu. Po wysuszeniu nad zelem krzemionkowym do roztworu dodaje sie 0,43 g soli sodowej kwasu 2-etylokapronowego w 2 ml bezwodnego octanu etylu. Mieszanine za- teza sie pod zmniejszonym cisnieniem i dodaje eteru naftowego, a wytracony osad odsacza i prze¬ mywa, otrzymujac po wysuszeniu 2,13 g surowej soli sodowej penicyliny a—N—trytyloaminowej.Do surowego produktu w 10 ml octanu etylu do¬ daje sie mieszajac w temperaturze 20°C, 0,8 ml kwasu trójfluorooctowego i mieszanine pozostawia w ciagu 10 minut w tej samej temperaturze. Na¬ stepnie dodaje sie duza ilosc ligroiny, oddziela wy¬ tracona oleista substancje, rozpuszcza ja w octanie etylu, zobojetnia trójetyloamina i dodaje duza ilosc eteru naftowego. Wytracony oleisty produkt roz¬ puszcza sie w wodzie, przemywa octanem etyiu i liofilizuje, otrzymujac 450 mg ampicyliny.Chromatografia cienkowarstwowa i bioautogra- fia wykazuja, ze otrzymany produkt o Rf = 0,72 odpowiada handlowemu standartowi ampicyliny i wykazuje maksimum absorpcji przy 1760 cm-1 odpowiadajace wiazaniu f$—laktamowemu. Moc wynosi 340 meg/mg.Przyklad VI. Otrzymywanie estru fenacylo¬ wego penicyliny a-^N—trytyloaminobenzylowej.Do 20 g (24,1 milimola) estru fenacylowego pe¬ nicyliny N-(N'-trytylo-D-fenyloglicylo)benzylowej rozpuszczonego w 50 ml bezwodnego benzenu wkra- pla sie w ciagu 20 minut w temperaturze pokojo¬ wej 3,0 ml (24,1 milimola) 3-dwumetyloaminopro- pyloaminy rozpuszczonej w 12 ml bezwodnego ben¬ zenu. Mieszanine pozostawia sie w ciagu 2 godzin w temperaturze 50°C, a nastepnie przemywa ko¬ lejno 10% roztworem kwasu fosforowego, nasyco¬ nym roztworem soli kuchennej i In roztworem kwasnego weglanu sodowego, w celu usuniecia nie- przereagowanej 3-dwumetyloaminopropyloaminy w postaci rozpuszczalnego .w wodzie fosforanu.Mieszanine po przemyciu suszy sie nad bezwod¬ nym siarczanem sodowym i zateza pod zmniejszo¬ nym cisnieniem. Do zatezonego roztworu dodaje sie 100 ml metanolu i pozostawia przez noc w lo¬ dówce do krystalizacji. Otrzymuje sie 11 g (64,3%) krystalicznego estru fenacylowego penicyliny a-N- -trytyloaminobenzylowej o temperaturze topnienia 202—203°C.Analiza elementarna dla wzoru C43H39N3O5S: C H N % znaleziono 72,57 5,59 5,92 obliczono 72,76 5,54 5,92.W widmie produktu w podczerwieni (metoda Nuola) wystepuja pasma absorpcji w zakresie 1600—1800 cm-1 przy 1692, 1710, 1727, 1795 cm-1.Przyklad VII. Otrzymywanie penicyliny a- -aminobenzylowej.Do roztworu 20 g (28,2 milimola) estru fenacylo¬ wego penicyliny a-N-trytyloaminobenzylowej w 50 ml destylowanego dwumetyloformamidu dodaje sie mieszajac w temperaturze pokojowej roztwór 16 g (121 milimoli) tiofenolanu sodowego w 30 ml 5 destylowanego dwumetyloformamidu. Mieszanine pozostawia sie w temperaturze pokojowej na okres 60 minut, a nastepnie przemywa kolejno 10% roztworem wodnym kwasu octowego i nasy¬ conym roztworem soli kuchennej, w celu usunie- 10 cia nieprzereagowanego tiofenolanu i wiekszosci dwumetyloformamidu.Po wysuszeniu nad zelem krzemionkowym do roztworu dodaje sie mieszajac w temperaturze po¬ kojowej 24 ml kwasu dwuchlorooctowego i pozo- 15 stawia na 15 minut. Nastepnie do mieszaniny reak¬ cyjnej dodaje sie mieszajac i chlodzac lodem roz¬ twór 7 g /?-naftalenosulfonianu sodowego w 300 ml wody oraz 200 ml octanu etylu i pozostawia przez noc w lodówce. Wytracony produkt odsacza 20 sie, przemywa kolejno lodowata woda i octanem etylu i suszy, otrzymujac 11 g (75,2%) soli jff-nafta- lenosulfonowej penicyliny a-aminobenzylowej. Moc produktu wedlug oznaczenia biologicznego wyno¬ si 610 meg/mg. W widmie w podczerwieni (metoda 25 Nujola) w zakresie 1600—1800 cm-1 widoczne sa pasma absorpcji przy 1665, 1700 i 1780 cm—1.Do 10 g soli jff-naftalenosulfonowej penicyliny a-aminobenzylowej dodaje sie 50 ml wody i 2,51 ml (18 milimoli) trójmetyloaminy i pozostawia na 30 okres 1 godziny w temperaturze pokojowej. Na¬ stepnie mieszanine chlodzi sie lodem, za pomoca In kwasu solnego koryguje wartosc pH do 4,5 i umieszcza w lodówce. Wytracony osad odsacza sie, przemywa lodowata woda i suszy, otrzymujac 35 4,42 g (61%) trójhydratu penicyliny a-aminoben¬ zylowej o temperaturze topnienia 195—215°C (z roz- 23,8 kladem) i skrecalnoscia [a] D + 216 (c = 1,0; In HC1), 40 w widmie w podczerwieni (metoda Nujola) w za¬ kresie 1600—1800 cm-1 wystepuja pasma absorp¬ cji przy 1605, 1622, 1690 i 1780 cm-1. Moc pro¬ duktu zgodnie z oznaczeniem biologicznym wy¬ nosila 970 meg/mg. 45 PL PL

Claims (2)

1. Zastrzezenia patentowe 1. Sposób otrzymywania penicylin lub ich nie¬ toksycznych soli o ogólnym wzorze 1, w którym 50 R oznacza podstawiony lub niepodstawiony rod¬ nik fenylowy, znamienny tym, ze ester dwuacylo- penicyliny o ogólnym wzorze 2, w którym R ma wyzej podane znaczenie, A oznacza ochronna gru¬ pe karboksylowa i B oznacza ochroniona grupe ami- 55 nowa, poddaje sie kolejno procesowi - odszczepie- nia grupy fenyloacetylowej, ochronnej grupy estro¬ wej oraz ochrony grupy aminowej.

2. Sposób wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze odszczepienie grupy fenyloacetylowej prowadzi sie 60 za pomoca N,N-dwupodstawionej aminoalkiloami- ny o wzorze ogólnym 6, w którym Ri i R2 ozna¬ czaja nizsze rodniki alkilowe, a R3 oznacza nizszy rodnik alkilenowy.82812 R-CH-CO-NH-CH-CH CC I I I |XCH3 NH2 0=C-N—CH-COOH Wzór 1 LH2 S Sx CH /N-CH-CH C{ 3 R-CH-C7 | | |XCH3 I \)0=C- N — CH-COOA B Wzór 2 /^HH2-C=N-CH-(f XC^ 3 W i I I |X'CH3 0=C-N—CH-COOA Wzór 3 R-CH-COOM R-CH-CO-NH-CH-CH \^ B B 0=C-N— CH-COOA Wzór4 Wzór $ K .N-Ro-NHo K2 Wzór 6 Wzór 7 /b\ /CHo R-CH-OC-NH-CH-CH CCf 3 I I | |XCH3 B 0=C-N— CH-COOH Wzor 8 DN-3, z. 597/76 Cena 10 zl PL PL