Pierwszenstwo: 30.03.1973 (P. 161795) Zgloszenie ogloszono: 02.05.1974 Opis patentowy opublikowano: 30.12.1975 82422 KI. 89c,3/04 MKP- C13d 3/04 Twórcywynalazku: Stanislaw Zagrodzki, Helena Zaorska, Stanislaw Zagrodzki jr, I Krystyna Szwajcowska Uprawniony z patentu tymczasowego .-Politechnika Lódzka, Lódz (Polska) Urzadzenie do oczyszczania soku cukrowniczego Przedmiotem wynalazku jest urzadzenie do oczyszczania soku cukrowniczego surowego.Znane urzadzenia do oczyszczania soku cukrowniczego sa zlozone z dwóch lub wiecej polaczonych z soba nawapniaczy, dwóch lub wiecej polaczonych za posrednictwem karbonatorów filtrów oraz polaczonego z ostatnim z kolei karbonatorem filtra, którego wylot stanowi wylot soku z urzadzenia.Efekt oczyszczania soku za pomoca znanych urzadzen jest wprawdzie wystarczajacy lecz opory filtracji sa na tyle duze iz zmniejszaja zdolnosc przerobowa urzadzenia szczególnie w tych przypadkach, gdy sok pochodzi z buraków uszkodzonych mrozem lub dlugo przechowywanych. Celem zmniejszenia tych niedogodnosci stosowane jest w znanych urzadzeniach zawracanie soku z karbonatora glównego do nawapniacza wstepnego, powyzsze zmniejsza opór filtracji jednakze efekt oczyszczania jest równoczesnie zmniejszony, wzrastaja straty cukru w melasie, a wysokie zabarwienie soku obniza jakosc uzyskanego cukru bialego.Celem wynalazku jest urzadzenie do oczyszczania soku cukrowniczego surowego zmniejszajace wady i niedogodnosci urzadzen znanych. Zadanie techniczne wytyczone dla osiagniecia tego celu zostalo rozwiazane zgodnie z wynalazkiem w ten sposób, ze w urzadzeniu wyposazonym w nawapniacze, karbonatory, zagrzewacze i filtry zbiornik soku jest polaczony z nawapniaczem aten z karbonatorem polaczonym za posrednictwem pompy i zagrzewacza a nastepnie z drugim nawapniaczem, przy czym wlot jednego z przewodów laczacych jest umieszczony w dolnej czesci karbonatora a wylot w górnej czesci nawapniacza zas wlot drugiego przewodu jest umieszczony w dolnej czesci nawapniacza a wylot w bocznej scianie karbonatora, nadto na przewodzie tym jest umieszczona pompa, najkorzystniej slimakowa. Urzadzenie jest wyposazone takze w objetosciowy dozownik mleka wapiennego, który posiada cztery wyloty polaczone z wlotem do pierwszego nawapniacza, z drugim nawapniaczem, z wlotem trzeciego z kolei nawapniacza i wlotem do ostatniego z kolei karbonatora. Dodatkowo wlot soku do pierwszego nawapniacza jest takze polaczony z oddzielaczem zawiesiny ostatniego z szeregu filtrów.Wieloktrone zawracanie soku z nawapniacza z powrotem do karbonatora powoduje zmiane jego alkalicz¬ nosci dzieki czemu wszystkie stracalne koloidy zostaja skoagulowane i odwodnione. W trzecim nawapniaczu zostaja rozlozone amidy i inwert a nastepnie po karbonatacji mimo wysokiej alkalicznosci zawiesina charaktery-2 82 422 zuje sie malym oporem filtracji. Po przefiltrowaniu sok zostaje dowapniony i poddany ostatniej karbonatacji a po zagrzaniu i odfiltrowaniu nie wiecej niz 3% zawiesiny zostaje zawrócone do soku wplywajacego do pierwszego nawapniacza zwiekszajac jegoalkalicznosc. T .Sok oczyszczony w urzadzeniu wedlug wynalazku ma wysoka czystosc, czesto przewyzszajaca 94, wysoki efekt oczyszczania powyzej 40%, niskie zabarwienie i dobra termostabilnosc. W rezultacie otrzymuje sie gesty sok o niskim zabarwieniu i dobrej filtracyjnosci, nawet przy stezeniu soku okolo 70°Bx. Cukier otrzymany z tego soku odznacza sie niskim zabarwieniem, prawidlowym ziarnem i brakiem zawiesiny po rozpuszczeniu.Szybkosc krystalizacji w warunkach pierwszych jest skrócona o 30%. W rezultacie straty cukru podczas oczyszczania i w melasie sa znacznie mniejsze, wydajnosc cukru znacznie wzrasta, a zdolnosc przerobowa cukrowni jest podwyzszona o 10%.Przedmiot wynalazku uwidoczniony zostal w przykladzie wykonania na rysunku, na którym przedstawio¬ no schemat urzadzenia. Zbiornik 1 soku cukrowniczego jest polaczony przewodem 2 z nawapniaczem 3 a ten z kolei za posrednictwem pompy 4 z zagrzewaczem 5 umieszczonym na przewodzie 6 z karbonatorem 7.Karbonator 7 jest polaczony z nawapniaczem 8 dwoma przewodami 9 i 10, przy czym na przewodzie 10 jest umieszczona slimakowa pompa 11. Przewód 12 laczy nawapniacz 8 i 13. Karbonator 14 jest polaczony z nawapniaczem 13 przewodem 15 oraz za posrednictwem pompy 16 i zagrzewacza 17 przewodem 18 z filtrem 19. Filtr 19 polaczony jest przewodem 20 z karbonatorem 21 a ten z kolei przewodem 22, za posrednictwem pompy 23 i zagrzewacza 24, przewodem 25 z filtrem 26. Filtr 26 jest polaczony dodatkowo przewodem 27 z wlotem do nawapniacza 3.Urzadzenie wedlug wynalazku jest takze wyposazone w objetosciowy dozownik 28 mleka wapiennego posiadajacy cztery wyloty, z których jeden polaczony jest przewodem 29 z nawapniaczem 3, drugi polaczony jest przewodem 30 z nawapniaczem 8, trzeci przewodem 31 z wlotem do nawapniacza 13 i czwarty przewodem 32 z wlotem do karbonatora 21. Dodatkowo karbonatory 7, 14 i 21 sa polaczone przewodem 33 ze zbiornikiem 34 dwutlenku wegla.Sok surowy ze zbiornika 1 plynie przewodem 2 do nawapniacza 3, do którego przewodem 29 doprowadzone jest z dozownika 28 wapno w ilosci 0,1% w stosunku do masy buraków. Pompa 4 podaje sok przewodem 6 przez zagrzewacz 5 do karbonatora 7 skad przewodem 9 sok przeplywa do nawapniacza 8. Sok zostaje nawapniony do pH = 11,0 w nawapniaczu 8, do którego wplywa z dozownika 28 przewodem 30 mleko wapienne w ilosci 0,35% w stosunku do masy buraków. Sok z nawapniacza 8 za posrednictwem slimakowej pompy 11 przeplywa przewodem 10 z powrotem do karbonatora 7 gdzie osiaga pH = 9,0. Wielokrotne zawracanie soku z nawapniacza 8 do karbonatora 7 powoduje wielokrotna zmiane pH soku, z pH = 11 na pH = 9, co powoduje koagulacje i dehydratacje koloidów. W nawapniaczu 13, do którego sok wplywa z nawapniacza 8 przewodem 12, dzieki doprowadzanemu przewodem 31 z dozownika 28 wapna w ilosci 1,05% w stosunku do masy buraków zostaja rozlozone amidy i inwert przy pH = 12. Z nawapniacza 13 sok wplywa przewodem 15 do karbonatora 14, w którym przy pH = 11,0 zostaja stracone niecukry, a zawiesina za pomoca pompy 16 przeplywa przewodem 18 przez zagrzewacz 17, w którym zostaje podgrzana do temperatury 90°C, do filtru 19. Filtrat po dowapnieniu dawka wapna, w ilosci 0,1% w stosunku do masy buraków, doprowadzanego przewodem 32 z dozownika 28, wplywa przewodem 20 do karbonatora 21, w którym przy pH = 9,0 zachodzi odwapnienie soku. Zawiesina z karbonatora 21 przewodem 22 za posrednictwem pompy 23 i zagrzewacza 24, wplywa do filtru 26, z którego czysty klarowny odwapniony filtrat plynie do stacji wyparnej a zageszczona zawiesina w ilosci 3% zostaje wprowadzona przewodem 27 do nawapniacza 3. PL PL