Srodek owadobójczy, roztoczobójczy i grzybobójczy o dzialaniu systemicznym Przedmiotem wynalazku jest srodek owadobójczy, roztoczobójczy i grzybobójczy o dzialaniu systemicz¬ nym, zawierajacy jako substancje czynna co naj¬ mniej jeden amid kwasu tiofosforowego o ogólnym wzorze 1, w którym Rt oznacza rodnik alkilowy o 1—4 atomach wegla, R2 i R3 sa jednakowe lub róz¬ ne i oznaczaja atomy wodoru, rodniki alkilowe o 1—4 atomach wegla, rodniki cykloalkilowe zawie¬ rajace do 6 atomów wegla, rodniki fenylowe, rod¬ niki aryloalkilowe zawierajace do 8 atomów wegla lub rodniki alkenylowe zawierajace do 5 atomów wegla, R4 i R5 sa jednakowe lub rózne i oznaczaja rodniki alkilowe o 1—5 atomach wegla, a X ozna¬ cza atom tlenu lub siarki.Srodek wedlug wynalazku cechuje nie spotykana u znanych srodków do zwalczania szkodników wlasciwosc równoczesnego dzialania owadobójczego, roztoczobójczego i grzybobójczego, totez nadaje sie on do stosowania zarówno jako srodek do zwalcza¬ nia owadów, roztoczy i grzybów. Jest on szczegól¬ nie skuteczny w zwalczaniu szkodliwych owadów, a zwlaszcza owadów z rodziny prostoskrzydlych, przedziorkowatych, owadów drazacych pedy roslin, owadów z rodziny czerwcowatych i nicieni, a takze owadów nalezacych do Arthropoda, takich jak Le- pidoptera, Diptera, Coleoptera i Hemiptera. Sro¬ dek wykazuje nie tylko kontaktowe dzialanie owa¬ dobójcze lecz odznacza sie równiez systemicznym dzialaniem owadobójczym. Dziala równiez bardzo silnie na roztocze odporne na znane srodki rozto- 10 15 25 30 czobójcze. Poza tym srodek wedlug wynalazku ma wlasciwosci grzybobójcze i nadaje sie do zwalcza¬ nia wielu schorzen roslin, na przyklad zarazy ry¬ zowej, przy czym daje wyniki znacznie lepsze niz znane srodki stosowane do tego celu. Bardzo dobre wyniki uzyskuje sie stosujac srodek wedlug wyna¬ lazku do zwalczania plamistosci lisci ryzu wywola¬ nej przez grzyb Helminthosporium, plesni pochwy liscia ryzu i tp.W celu uzyskania lepszego efektu w szerszym za¬ kresie dzialania, zwiazki o wzorze 1 mozna stoso¬ wac w mieszaninie z jednym lufo wieloma innymi srodkami chemicznymi. Na przyklad, mozna je sto¬ sowac w mieszaninie z fosforoorganiczynmi srod¬ kami owadobójczymi, takimi jak tiofosforan, 0,0- -dwumetylo-0-/3-metyio-4-nitro/-fenylowy, dwutio- fosforan 0,0-dwumetylo-S-/N-metylokarbamylo/-me- tylowy i tym podobne, z srodkami owadobójczymi typu piretrydów takimi jak alletryna, ftalatryna i tp., z chlorowcoorganicznymi srodkami owadobój¬ czymi takimi jak BHC, DDT i tp., z srodkami owa¬ dobójczymi typu karbaminianów, takimi jak N-me- tylokarbaminian 3,4-dwumetylofenylowy, N-metylo- karbaminian 1-naftylowy i tp., z siarkoorganiczny- mi srodkami grzybobójczymi, takimi jak alkohol pieciochlorobenzylowy, pieciochlorobenzaldoksyn i tp., oraz z arsenoorganicznymi srodkami grzybobój¬ czymi. Zwiazki te mozna tez latwo mieszac ze zna¬ nymi srodkami chwastobójczymi, nawozami, srod¬ kami regulujacymi wzrost roslin, z substancjami o 8136781367 dzialaniu synergicznym, z srodkami przywabiajacy¬ mi lub odpedzajacymi szkodniki, w celu uzyskania kompozycji o róznorodnych zastosowaniach oraz w celu uzyskania efektu synergicznego.Srodki wedlug wynalazku wytwarza sie miesza¬ jac zwiazek o ogólnym wzorze 1, w którym wszy¬ stkie symbole maja wyzej podane znaczenie, ze zna¬ nymi nosnikami lub rozcienczalnikami albo roz¬ puszczalnikami i ewentualnie wspomnianymi wyzej dodatkami. Srodki te stosuje sie w postaci koncen¬ tratów dajacych sie emulgowac, proszków dajacych sie zwilzac, proszków do rozpylania lub posypywa¬ nia, preparatów granulowanych, aerozoli i i;p., wy¬ twarzanych znanymi sposobami. Srodki te zawiera¬ ja 0,1—99°/o wagowych substancji czynnej i stosuje sie je w ilosci okolo 50 g substancji czynnej na 1 ha.Ponizej podano przykladowo wyniki uzyskane w typowych testach. Wyniki te uwidoczniaja doskona¬ le wlasciwosci zwiazków o wzorze 1 oraz efekty uzyskiwane dzieki stosowaniu srodka wedlug wy¬ nalazku. Wartosci LC50 podane w tablicach w przy¬ kladach sa wyrazone w czesciach wagowych na milion.Test 1. Na fasoli plamistej w stadium 2 lisci, 20 dni po zasianiu umieszczono duza liczbe dojrza¬ lych osobników przedzirka chmielowca (Tetrany- chus telarius). Liscie fasoli z pasozytami zanurzo¬ no na okres 1 minuty w rozcienczonym wodnym roztworze kazdego z badanych zwiazków otrzyma¬ nych, w postaci zwilzalnych proszków i dodano ty¬ le wody ile trzeba bylo do zapobiezenia wiednieciu lisci. Po uplywie 48 godzin obliczono przez szklo powiekszajace liczbe zywych i martwych osobni¬ ków przedziorka chmielowca. Na podstawie smier¬ telnosci pasozytów, korzystajac z uproszczonej iko¬ nografii Finney'a obliczono wartosci LC50. Wartosci te w czesciach wagowych na milion podano w tab¬ licy 1.„Akal" jest nazwa handlowa srodka owadobójcze¬ go, wytwarzanego przez firme Geihy Co, bedacego estrem etylowym kwasu 4,4-dwuchlorobenzylokar- boksylowego.Tablica 1 10 15 20 25 30 40 Numer wzoru zwiazku 4 6 7 8 Dwumetotionian Akal . LCS0 ; 1,8 2,2 1,5 5 2 10 Test 2. Rosliny ryzu o wysokosci 15—20 cm, 15 dni po wykielkowaniu zanurzono na 1 minute w rozcienczonej wodnej emulsji o okreslonym steze¬ niu kazdego z badanych zwiazków, otrzymanych w postaci dajacych sie zemulgowac koncentratów. Po wysuszeniu na powietrzu, rosliny umieszczono w duzej probówce, do której wpuszczono 20—30 mniej¬ szych, brazowych owadów z rodziny skoczków pro- stoskrzydlych. Probówke przykryto gaza i po 24 godzinach policzono ilosc zywych i martwych owa¬ dów i na podstawie ikonografii Finney'a, obliczono wartosci LC50. Wyniki podano w tablicy 2.Tablica 2 Numer wzoru zwiazku 2 3 6 7 8 LC50 1,4 6 10 11 11 Test 3. Na zasadzonej fasoli plamistej w sta¬ dium 2 lisci, po 20 dniach od zasiania umieszczono duza liczbe osobników przedziorka chmielowca i za pomoca rozpylacza dzwonowego pokryto 3% pylem kazdego z badanych zwiazków w ilosci 40 kg/ha.Po napyleniu, na roslinach umieszczono ponownie w róznych odstepach czasu, dojrzale osobniki prze¬ dziorka chmielowca (Tetranychus telarius) i po 48 godzinach zbadano smiertelnosc osobników. Smier¬ telnosc w procentach podano w tablicy 3.Tablica Numer wzoru zwiazku 3 4 1 6 7 8 dwutiofosforan 0,0-dwumetylo-S-/N-metylokarba- mylo/-metylowy tiofosforan 0,0-dwuetylo-0-/4-nitro/-fenylowy 3 Po 3 dniach 100 100 100 100 100 100 100 Po 5 dniach 100 100 100 100 98,8 100 100 Po 9 dniach 100 100 100 82,3 61,4 79,2 51,4 Po 13 dniach 48,8 49,8 2,3 6,5 12,4 23,4 11,2 | Test 4. Fasole plamista hodowano w doniczce o srednicy 9 cm do stadium 2 lisci. Korzen rcfsliny posypano 3°/o granulkami kazdego z badanych zwiazków w ilosci 60 kg/ha. Równoczesnie na lis¬ ciach rosliny umieszczono duza liczbe dojrzalych osobników przedziorka chmielowca (Tetranychus telarius). Po 72 godzinach liscie scieto i stosujac szklo powiekszajace obliczono liczbe zywych i mar¬ twych osobników. Wyniki podano w tablicy 4.81 S6T Tablica 4 Numer wzoru zwiazku 2 3 4 6 7 8 dwutiofosforan 0,0-dwumetylo-S-/N-metylokarbamylo/-mety- lowy Dawka kg/ha 60 60 60 60 60 60 60 Liczba badanych owadów 152 230 320 191 143 121 151 Smiertel¬ nosc (*/e) 100 100 1 100 99,3 92,1 98,3 y 99,1 Test 5. Ryz w stadium pedów, 30 dni po zasa¬ dzeniu przeniesiono do doniczki i na lodydze rosliny umieszczono jajeczka owadów drazacych lodyge ry¬ zu tuz przed wylegiem. Po 4 dniach rosliny posy- 15 pano 3°/o granulkami kazdego z'badanych zwiazków.Po 5 dniach rosline wyjeto z doniczki i po zlama¬ niu lodygi obliczono liczbe zywych i martwych larw w lodydze. Wyniki zamieszczono w tablicy 5.Tablica 5 Numer wzoru zwiazku 2 3 5 6 40 tiofosforan 0,0-dwuetylo-0-/2-izopropylo-6-metylo/-pirymidy- nylowy-4 Dawka kg/ha o o o o o o Liczba badanych owadów 341 263 181 177 193 231 Smiertel¬ nosc (%) 96,3 98,2 97,9 100 91,3 93,4 | Test 6. Trzyletnie drzewo mandarynowe zara¬ zono duza liczba pasozytów Unapsis Yanonensis.Czesc pnia drzewa, 10 cm powyzej ziemi, potrakto¬ wano emulsja w ilosci 5 ml/10 cm, uzyskana przez tysiackrotne rozcienczenie 50°/o dajacego sie zemul- 30 gowac koncentratu kazdego z badanych zwiazków.Jeden dzien przed i 3, 7, 10 i 20 dni po zastosowa¬ niu srodka chemicznego badano gestosc wystepo¬ wania owadów. Wyniki podano w tablicy 6.Tablica 6 Zmiany gestosci wystepowania owadów przed i po zastosowaniu srodków chemicznych Numer wzoru zwiazku 2 4 6 8 dwutiofosforan 0,0-dwumetylo-S-/N- -metylokarbamylo/-metylowy nietraktowany srodkiem chemicznym Srednia liczba owa¬ dów przed zastosowa¬ niem bada¬ nego srodka 567 891 632 930 615 532 Srednia liczba owadów po zastosowaniu badanego srodka 3 dni 63 82 98 103 99 582 7 dni 31 15 0 63 15 515 10 dni 0 3 23 15 3 732 20 dni 5 18 45 105 105 i 950 Srednia liczbe owadów ustalono liczac owady na30 lisciach.Test 7. Rosline ryzu w optymalnym stadium pe¬ dów, 35 dni po zasadzeniu; przeniesiono do doniczki i na jej lodydze umieszczono jajeczka owadów dra¬ zacych lodyge ryzu tuz przed ich wylegiem. Po 5 dniach, kazda doniczke opryskano 6 ml wodnej roz- m Tablica 7 Numer wzoru zwiazku 2 3 7 Stezenie po rozcienczeniu (czesci na mi¬ lion) i-H i-H i-H Smiertelnosc °/o 93,4 95,2 91,3 1 55 60 65 cienczonej emulsji kazdego z badanych zwiazków, otrzymanych w postaci dajacych sie zemulgowac koncentratów. Po 4 dniach lodygi zlamano i poli¬ czono zywe i martwe larwy. Wyniki zamieszczono w tablicy 7.Nr wzoru zwiazku 8 tiofosforan 0,0- -dwumetylo-0- -/3-metylo-4- -nitro/-fenylowy stezenie po roz¬ cienczeniu (cze¬ sci oa milion) 1000 1000 Smiertelnosc /o 100,0 98,47 81 367 8 T e s t 8. Na fasoli plamistej w stadium 2 lisci, po 20 dniach od zasiania, umieszczono duza liczbe doj¬ rzalych osobników przedziorka chmielowca (Tetra- nychus telarius). Liscie fasoli z pasozytami zanu¬ rzono na okres 1 minuty do wodnego, rozcienczo¬ nego roztworu kazdego z badanych zwiazków o- trzymanych w postaci zwilzalnych proszków, a na¬ stepnie dostarczono wode w takiej ilosci, by zapo¬ biec wiednieciu lisci. Po 48 godzinach, stosujac szklo powiekszajace, policzono zywe i martwe przedzior- ki chmielowca, a nastepnie, korzystajac z upro¬ szczonej ikonografii Finney'a, wyliczono wartosci LC5I w czesciach wagowych na milion. Wyniki po¬ dano w tablicy 8.Tablica 8 10 15 Numer wzoru zwiazku 9 10 11 13 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 dwutiofosforan 0,0-dwumetylo-S- -/N-metylokarbamylo/-metylowy * ester etylowy kwasu 4,4'-dwuchlo- robenzylokarboksylowego * LC50 1,5 5,5 2,5 16 3,1 8,3 5 1,3 4 0,66 3,6 5,9 4 4 4 • 3,1 2 10 Test 9. Wschody ryzu o wysokosci 15^-20 cm, 15 dnia po wykielkowaniu zanurzono na okres 1 minuty w wodnej rozcienczonej emulsji o danym stezeniu kazdego z badanych zwiazków, otrzyma¬ nych w postaci dajacych sie zemulgowac koncen¬ tratów. Po wysuszeniu na powietrzu, wschody ryzu umieszczono w duzej probówce, do której wpusz¬ czono 20—30 mniejszych, brazowych owadów z ro¬ dziny skoczków prostoskrzydlych. Probówke przy¬ kryto gaza. Po 24 godzinach policzono zywe i mar¬ twe skoczki i z ich smiertelnosci, korzystajac z iko¬ nografii Finney'a, obliczono wartosci LC50 w czes¬ ciach wagowych na milion. Wyniki te podano w tablicy 9.Tablica 9 Numer wzoru zwiazku 9 11 12 15 17 18 19 20 21 22 23 I 24 LC5e 8,5 50 83 26 5,5 31 16 28,6 11,1 16 2 10 | Hi Próby kontrolne ze zwiazkami znanymi.Test 10. Na zasadzonej fasoli plamistej w sta¬ dium 2 lisci, 20 dni po zasianiu umieszczono duza liczbe przedziorka chmielowców i napylano, stosu¬ jac rozpylacz dzwonowy, 3% pylem kazdego z ba¬ danych zwiazków w ilosci 40 kg/ha. Na napylo¬ nych roslinach umieszczono w róznych odstepach czasu dodatkowa liczbe pasozytów. Po 48 godzinach zbadano smiertelnosc osobników w procentach.Wartosci te podano w tablicy 10.Tablica 10 Numer wzoru zwiazku 9 11 12 16 dwutiofosforan 0,0-dwumetylo-S-/N-metylokarba- mylo/rmetylowy * Smiertelnosc po uplywie 3 dni 100 100 96,3 100 100 5 dni 92,1 88; 73,2 99,2 93.5 9 dni 3,5 82,3 13,4 50,4 43,3 13 dni 34,8 15,6 8,8 * Próba kontrolna ze znanym zwiazkiem.Test 11. Fasole plamista hodowano w donicz¬ ce o srednicy 9 cm do stadium 2 lisci. Korzen ros¬ liny posypano 3% granulkami kazdego z badanych zwiazków, w ilosci 60 kg/ha. Po 3 dniach, na liscie rosliny wypuszczono duza liczbe dojrzalych osobni- 50 ków przedziorka chmielowca. Po 72 godzinach liscie obcieto i uzywajac szklo powiekszajace policzono zywe i martwe przedziorki chmielowca. Wyniki za¬ mieszczono w tablicy 11.Tablica 11 Numer wzoru zwiazku 9 10 12 Dawka (kg/ha) 60 60 60 % Liczba badanych owadów 251 632 125 Smiertel¬ nosc (%) 100 100 10081367 10 Nr wio^u zwiazku 13 15 dwutiofosforan 0,0-dwumetylo-S-/N-metylokarbamylo/-metylo- wy* Dawka (kg ha) 60 60 60 Liciba badanych owadów 280 134 332 Smiertel¬ nosc (%) 100 400 100 * Próba kontrolna ze zwiazkiem znanym.Test 12. Ryz (odmiany Waseaschi) w stadium io danym zwiazkiem w postaci granulek. Po 5 dniach pedów, 30 dni po zasadzeniu, przeniesiono do do¬ niczki i na lodydze umieszczono jaja pasozytów niszczacych lodygi. Jaja te byly w stadium tuz przed wylegiem. Po 4 dniach rosline posypano ba- rosline wyjeto z doniczki, lodyge zlamano i poli¬ czono zywe i martwe larwy w lodydze. Wyniki po¬ dano w tablicy 12.Tablica 12 Numer wzoru zwiazku 11 tiofosforan 0,0-dwuetylo-0-/2-izopropylo-6-metylo/-pirymidynylo- wy-4 Dawka (kg/ha) 60 60 Liczba badanych owadów 53 92 Smiertel¬ nosc (°/o) 95,3 92,4 Test 13. Na trzyletnim drzewie mandarynowym umieszczono duza liczbe pasozytów Unapsis yano- nensis. Czesc pnia do wysokosci 10 cm od ziemi, potraktowano emulsja otrzymana przez tysiackrot¬ ne rozcienczenie 50% dajacego sie zemulgowac. kon¬ centratu kazdego z badanych zwiazków, w ilosci 30 5 ml/10 cm. Jeden dzien przed i 3, 7, 10 i 20 dni po potraktowaniu drzewa srodkiem chemicznym badano, gestosc wystepowania owadów. Wyniki za¬ mieszczono w tablicy 13.Tablica 13 Numer wzoru zwiazku 9 10 11 17 dwutiofosforan 0,0-dwumetylo-S-/N- -rnetylokarbamylo/-mezylowy * Nie traktowane srodkiem chemicznym Liczba zywych owadów przed zasto¬ sowaniem badanego srodka 631 321 98 125 200 213 Liczba zywych owadów po zastosowaniu badanego srodka 3 dni 252 131 65 130 121 214 7 dni 120 51 62 150 53 182 10 dni 12 81 34 10 15 192 20 dni 50 13 18 28 21 250 1 * Próby kontrolne ze zwiazkami znanymi.Test 14. Ryz (odmiany Waseasahi), hodowany w doniczce o srednicy 9 cm do stadium 3 lisci sprys¬ kano 7 ml emulsji o danym stezeniu badanych zwiazków otrzymanych w postaci dajacych sie ze¬ mulgowac koncentratów. Po 1 dniu rosline sprys- 55 kano i zaszczepiono zawiesina zarodników grzyba zarazy ryzu. Po 4 dniach obliczono wytworzone plamy, oceniajac w ten sposób wlasnosci grzybobój¬ cze badanych zwiazków. Wyniki zamieszczono w tablicy 14.Tablica 14 Numer wzoru zwiazku 10 12 13 14 15' tiofosforan 0,0-dwuizopropylo-S- -benzylowy * Nie traktowane Stezenie skladnika aktywnego (czesci na milion) ii lilii Skutecznosc ochrony w °/o 93,6 100,0 100,0 98,7 95,2 88,1 081367 ll Próbka kontrolna; nazwa handlowa srodka grzybobójczego firmy Kumiai Chemical Co. 12 Wartosc ochronna obliczono korzystajac z na¬ stepujacego wzoru: Wartosc _ ochronna Liczba plam na powierzchni nie traktowanej badanym zwiazkiem Liczba plam na powierzchni traktowanej badanym zwiazkiem Liczba plam na powierzchni nie traktowanej badanym zwiazkiem X 100 Test 15. Na fasoli plamistej w stadium 2 lisci, 20 dni po zasianiu, umieszczono duza liczbe dojrza¬ lych osobników przedziorka chmielowca (Tetrany- chus telarius). Liscie fasoli z pasozytami zanurzono na okres 1 minuty w rozcienczonym wodnym roz¬ tworze kazdego z badanych zwiazków, otrzymane¬ go w postaci zwilzalnych proszków, a nastepnie do¬ starczono tyle wody by zapobiec wiednieciu lisci.Po 48 godzinach, uzywajac szklo powiekszajace po¬ liczono zywe i martwe owady. Z ich smiertelnosci korzystajac z uproszczonej ikonografii Finney'a, ob¬ liczono wartosci LC50 w czesciach wagowych na mi¬ lion. Wartosci te podano w tablicy 15.Tablica 15 Numer wzoru zwiazku 25 26 27 28 dwutiofosforan 0,0-dwumetylo-S- -/N-metylokarbamylo/-metylowy * ester etylowy kwasu 4,4'-dwuchlo- robenzilowego LC50 1,7 1,1 2,5 1,8 2 10 * Próby kontrolne ze zwiazkami znanymi.* Test 16. Rosliny ryzu o wysokosci 15—20 cm, po 15 dniach od wykielkowania, zanurzono na okres 1 minuty w wodnej rozcienczonej emulsji o danym stezeniu kazdego z badanych zwiazków otrzyma¬ lo 15 20 35 40 nych w postaci dajacego sie zemulgowac koncen¬ tratu. Po wysuszeniu na powietrzu, rosliny umiesz¬ czono w duzej probówce, do której wprowadzono 20—30 mniejszych, brazowych owadów z rodziny skoczków prostoskrzydlych. Probówke przykryto siatka druciana. Po 24 godzinach policzono zywe i martwe owady. Z ich smiertelnosci, korzystajac z ikonografii Finney'a, obliczono wartosci LC50 w czesciach wagowych na milion. Wartosci te podano w tablicy 16.Tablica 16 Numer wzoru zwiazku 25 26 27 28 tiofosforan 0,0-dwumetylo-0-/3- -metylo-4-nitro/-fenylowy * LC50 6,3 3,3 25 4,4 3,3 * Próba kontrolna ze zwiazkiem znanym.Test 17. Zasadzona fasole plamista w stadium 2 lisci, po 20 dniach od zasiania opylono za pomoca dzwonowego rozpylacza 3% pylem kazdego z ba¬ danych zwiazków w ilosci 60 kg/ha. W róznych odstepach czasu po opyleniu, na roslinach umiesz¬ czono dojrzale osobniki przedziorka chmielowca i badano ich smiertelnosc w procentach po 40 go¬ dzinach. Wyniki podano w tablicy 17.Tablica 17 Numer wzoru zwiazku 25 26 27 28 dwutiofosforan 0,0-dwumetylo-S-/N-metylokarbamylo/- -metylowy * Smiertelnosc po uplywie 3 dni 100 100 92,3 83,4 97,4 5 dni 95,1 100 51,4 61,2 57,5 9 dni 98,7 99,4 30,2 13,4 10,3 13 dni 63,2 92,1 0 7,8 6,2 * Próba kontrolna ze znanym zwiazkiem.Test 18. Fasole plamista hodowano w doniczce o srednicy 9 cm do stadium 2 lisci. Korzen rosliny posypano 3% granulkami kazdego z badanych zwiazków w ilosci 60 kg/ha. Po 3 dniach na lisciach rosliny umieszczono duza liczbe dojrzalych osobni¬ ków przedziorka chmielowca. Po 72 godzinach liscie obcieto i policzono zywe i martwe owady, stosujac szklo powiekszajace. Wyniki podano w tablicy 18.13 81367 Tablica 18 14 Numer wzoru zwiazku 25 26 27 dwutiofosforan 0,0-dwumetylo-S-/N-metylokarbamylo/-metylowy * Dawka (kg/ha) 60 60 60 60 Liczba badanych owadów 126 134 181 105 Smiertel¬ nosc (°/o) 1 100 98,3 97,4 98,4 * Próba kontrolna ze znanym zwiazkiem.Test 19. Ryz w stadium pedów, 30 dni po za¬ sadzeniu, przeniesiono do naczynia Wagnera 1/100 000 i na lodydze umieszczono jaja owadów drazacych lodyge ryzu, tuz przed wylegiem. Po 10 io dniach, rosline wyjeto z doniczki, lodyge przela¬ mano i policzono zywe i martwe larwy w lody¬ dze. Smiertelnosc w procentach podano w tablicy 19.Tablica 19 Numer wzoru zwiazku 25 26 29 tiofosforan 0,0-dwuetylo-0-/2-izopropylo-6-metylo/-pirymidynylo- wy-4 * Dawka (kg/ha) 60 60 60 60 Liczba badanych owadów 251 53 82 94 Smiertel¬ nosc (%) 100 100 100 92,4 i * Próba kontrolna ze znanym zwiazkiem.Test 20. Na 3-letnim drzewie mandarynowym umieszczono duza liczbe pasozytów z rodzaju Unap- sis yanonensis. Pien drzewa, 10 cm od ziemi, po¬ traktowano emulsja otrzymana przez tysiackrotne rozcienczenie dajacego sie emulgowac koncentratu kazdego z badanych zwiazków, w ilosci 2 ml/10 cm. 15 Dzien przed potraktowaniem oraz 3, 7, 10 i 20 dnia po zastosowaniu srodków chemicznych badano ge¬ stosc wystepowania owadów. Uzyskane wyniki po¬ dano w tablicy 20.Tablica 20 Zmiany gestosci wystepowania owadów przed i po zastosowaniu srodków chemicznych Numer wzoru zwiazku 25 | 26 27 dwutiofosforan 0,0-dwumetylo-S-/N-metylokarbamy- lo/-metylowy * Nie traktowano srodkiem chemicznym Przed zastosowaniem srodków chemicznych (liczba zyjacych owa¬ dów przypadajaca na 10 lisci). 351,3 263,8 480,4 564,2 281,2 Po zastosowaniu srod¬ ków chemicznych (licz¬ ba zyjacych owadów przypadajaca na 10 lisci) | 3 dnia 97,4 123,8 61,2 230,4 280,3 7 dnia 35 8 70 191,2 153,2 10 dnia 7,2 0 6.3 23,4 219,8 20 dnia 10 29 | 1,3 32,4 | 350 * Próba kontrolna ze znanym zwiazkiem.Test 21. Ryz odmiany Waseasahi, hodowany do stadium 3 lisci w doniczce o srednicy 9 cm, oprys¬ kano emulsja o danym stezeniu kazdego z bada¬ nych zwiazków, otrzymanego w postaci dajacego sie zemulgowac koncentratu, stosujac emulsje w ilosci 7 ml/doniczke. Po 1 dniu rosline opryskano i za¬ szczepiono zawiesina zarodników grzyba zarazy ry¬ zu. Po 4 dniach policzono wytworzone plamy. Wy¬ niki podano w tablicy 21. 60 Tablica 21 Numer wzoru zwiazku 25 26 27 Stezenie skladnika aktywnego (czesci na milion) 1000 1000 1000 Skutecznosc ochrony w °/o 96,4 95,8 95,7 | /15. 81367 16 Numer wzoru zwiazku 28 29 30 metylofosforoamidotionian-O-etylo-S-propylu 3? Stezenie skladnika aktywnego (czesci na (milion) 1000 1000 1000 1000 1000 Skutecznosc ochrony w % 92,3 94,5 95,9 6,3 12,4 Wynalazek jest blizej wyjasniony w nastepuja¬ cych przykladach. Podane w przykladach procenty, o ile nie zaznaczono inaczej, oznaczaja procenty wagowe.Przyklad I. Sposób przygotowania koncentra¬ tów dajacych sie emulgowac. Zwiazki wymienione 10 ponizej miesza sie dokladnie z rozpuszczalnikiem i emulgatorem w kolejnosci i proporcji podanej ponizej, az do otrzymania jednorodnego koncentra¬ tu dajacego sie zemulgowac. Tak otrzymany kon¬ centrat rozciencza sie przed uzyciem woda i roz¬ pyla.Skladnik aktywny Zwiazek o wzorze 6 — 50% Zwiazek o wzorze 8 — 20% Rozpuszczalnik Ksylen — 30% Cykloheksanon — hS-: \ Emulgator Sorpol 2020 — 20% Sorpol 2492 — 30% Uwaga: Sorpol — nazwa handlowa emulgatoraprodukcji Toho Chemical Co.Przyklad II. Sposób przygotowania zwilzal- nych proszków. 40 czesci zwiazku o wzorze 6 mie¬ sza sie dokladnie z 5 czesciami emulgatora produk¬ cji Toho Chemical Co. o nazwie handlowej Sorpol 5029. Mieszanine wkrapla sie nastepnie do 55 czesci roztartego w mozdzierzu talku o srednicy ziarn 200 mesh. Otrzymuje sie zwilzalny proszek, który przed uzyciem rozciencza sie woda i rozpyla.Przyklad III. Sposób przygotowania pylów.Zwiazki wymienione ponizej rozpuszcza sie w ma¬ lej ilosci acetonu i roztwór miesza sie dokladnie z talkiem o rozdrobnieniu 200 mesz w proporcjach podanych ponizej.Nastepnie odparowuje sie aceton, otrzymujac pyl, który stosuje sie w tej postaci.Skladnik aktywny Zwiazek o wzorze 4 — 2% Zwiazek o wzorze 7 — 4% Wypelniacz Talk — 98% Talk — 96% Przyklad IV. Sposób przygotowania granulek.Zwiazki wymienione ponizej miesza sie ze srodkiem wiazacym i z wypelniaczem w proporcjach i kolej¬ nosci podanej ponizej: Mieszanine miesza sie nastepnie z mala iloscia wody i granuluje w granulatorze. Po wysuszeniu otrzymuje sie granulki, które w praktyce stosuje sie w postaci niezmienionej metoda posypywania.Skladnik aktywny Zwiazek o wzorze 5 — 2% Zwiazek o wzorze 8 — 5% Srodek wiazacy lignosulfonian sodowy — 1% " lignosulfonian sodowy Wypelniacz glina — 97% glina — 93% Przyklad V. Sposób przygotowania koncentra- 50 emulgatorem w ilosciach i kolejnosci podanej po¬ tów dajacych sie emulgowac. Zwiazki wymienione nizej, ponizej miesza sie dokladnie z rozpuszczalnikiem i Skladnik aktywny 1 Zwiazek o wzorze 9 — 50% 1 Zwiazek o wzorze 15 — 20% Rozpuszczalnik Ksylen — 30% Cykloheksanon — 50% Emulgator Sorpol 2020 — 20% Sorpol 2492 — 30% Otrzymuje sie jednorodny koncentrat dajacy sie zemulgowac, który w praktyce rozciencza sie wo¬ da i rozpyla.81367 17 Przyklad VI. Sposób przygotowania zwilzal- nych proszków. 40 czesci zwiazku o wzorze 4 mie¬ sza sie dokladnie z 5 czesciami emulgatora produk¬ cji Toho Chemical Co. o nazwie handlowej Sorpol 5029. Mieszanine wkrapla sie do 55 czesci rozciera¬ nego w mozdzierzu talku o srednicy ziarn 20 mesh.Otrzymuje sie zwilzalny proszek, który w prakty¬ ce rozpyla sie po rozcienczeniu woda. 18 Przyklad VII. Sposób przygotowania granu¬ lek. Zwiazki wymienione ponizej miesza sie ze srodkiem wiazacym i z wypelniaczem w propor¬ cjach i kolejnosci podanych ponizej.Otrzymana mieszanine miesza sie z mala iloscia wody i granuluje w granulatorze. Po wysuszeniu otrzymuje sie granulki, które stosuje sie w postaci niezmienionej metoda posypywania.Skladnik aktywny Zwiazek o wzorze 12 — 2% Zwiazek o wzorze 14 — 5°/o Srodek wiazacy lignosulfonian sodowy — 1% lignosulfonian sodowy — 2°/o Wypelniacz glina — 97% glina — 93% Przyklad VIII. Sposób przygotowania pylów.Zwiazki wymienione ponizej rozpuszcza sie w ma¬ lej ilosci acetonu i roztwór miesza sie dokladnie z talkiem o srednicy ziarn 200 mesh w proporcjach podanych ponizej.Skladnik aktywny Zwiazek o wzorze 10 — 2% Zwiazek o wzorze 13 | — 4% Wypelniacz Talk — 98% Talk — 96% 1 Nastepnie odparowuje sie aceton otrzymujac pyl, który w praktyce rozpyla sie w postaci niezmienio- 15 nej.Przyklad IX. Wytwarzanie koncentratów da¬ jacych sie emulgowac. Zwiazki wymienione poni¬ zej miesza sie dokladnie z rozpuszczalnikiem i emul¬ gatorem w proporcjach i kolejnosci podanej poni^ zej.Skladnik aktywny Zwiazek o wzorze 25 — 50% Zwiazek o wzorze 27 — 20% Rozpuszczalnik Ksylen — 30% Cykloheksanon — 50% Emulgator Sorpol 2020 — 20% Sorpol 2492 —. 30% Przyklad X. Sposób przyrzadzania zwilzalne- go proszku. 40 czesci proszku o wzorze 27 miesza sie dokladnie z 5 czesciami emulgatora produkcji Toho Chemical Co. o nazwie handlowej Sorpol 5029.Nastepnie mieszanine wkrapla sie do 55 czesci roz¬ cieranego dokladnie w mozdzierzu talku o sredni- 35 cy ziarn 200 mesh. Otrzymuje sie zwilzalny pro¬ szek, który rozpyla sie po rozcienczeniu woda.Przyklad XI. Sposób przyrzadzania granulek.Zwiazki wymienione ponizej miesza sie ze srod¬ kiem wiazacym i wypelniaczem w proporcjach i 40 kolejnosci podanych ponizej.Skladnik aktywny Zwiazek o wzorze 25 — 2% Zwiazek o wzorze 26 — 5% Srodek wiazacy lignosulfonian sodowy —- 1% lignosulfonian sodowy — 2% Wypelniacz glina — 97% glina — 93% Nastepnie mieszanine miesza sie z mala iloscia wody i granuluje w granulatorze. Po wysuszeniu otrzymuje sie granulki, które w praktyce stosuje sie w postaci niezmienionej metoda posypywania.Przyklad XII. Sposób przygotowania pylu. 2% zwiazku o wzorze 27 rozpuszcza sie w malej ilosci acetonu i miesza dokladnie z 98% talku o wielkosci ziarn 200 mesh. Po odparowaniu acetonu otrzymuje sie pyl, który w tej postaci nadaje sie do opylania. PL