PL81008B1 - - Google Patents

Description

Sposób wytwarzania nowych pochodnych D-sorbitu Przedmiotem wynalazku jest sposób wytwarzana nowych pochodnych D-sorbitu.Ze zwiazków sorbitu, podstawionych dwoma atomami chlorowca w polozeniu 1,6 znane sa jedynie pochodne metylenowe, etylenowe, benzylidenowe i dalej acetylowe i benzoilowe.Znanymi sposobami przez reakcje 2,4,-3,5-dwubenzylideno-D-sorbitu z chlorkiem tionylu (J. Chem. Soc. 237 (1948) lub przez reakcje 1,4-3,6-dwuanhydro-D-sorbitu z kwasem solnym wzglednie z kwasem bromowodo- rowym pod cisnieniem, lub przez traktowanie powyzszego zwiazku pieciobromkiem fosforu (J. Am, Chem. Soc. 1933 (1948) wytwarza sie mieszanine syropowata, zawierajaca zwiazki pochodnych 1,6-dwuehlorowyeh lub 1,6-dwubromowych. Z tej mieszaniny nie mozna wyodrebnic 1,6-dwuchlorowcopochodnej sorbitu, lecz jedynie jego pochodna benzylidenowa lub metylenowa. Z tych pochodnych benzylidenowych lub metylenowych nie mozna wytworzyc w postaci krystalicznej 1,6-dwuchlorowco-D-sorbitu zawierajacego wolne grupy hydroksylo¬ we. W podobny sposób z 1,6-dwu(metylosulfonylo)-2,4-3,5-dwubenzalo-D-sorbitu mozna utworzyc jedynie odpowiednia pochodna dwujodo-dwubenzylidenowa lub dwumetylenowa, z którego to zwiazku nie udalo sie równiez otrzymywanie 1,6-dwujodo-D-sorbitu (J. Am. Chem. Soc. 66, 1898, 1901 (1944).Przedmiotem wynalazku jest sposób wytwarzania nowych pochodnych D-sorbitu o ogólnym wzorze 1, w którym Hal oznacza atom chlorowca, a A oznacza bezposrednie wiazanie lub grupe o wzorze 2, polegajacy na tym, ze 1,2-5,6-dwuanhydro-3,4-0-izopropylideno-D-sorbit o wzorze 3 poddaje sie reakcji z nieorganicznym halogenkiem, korzystnie halogenkiem metalu alkalicznego, w srodowisku wodno-organicznym, po czym ewen¬ tualnie zwiazek o wzorze 1, w którym A oznacza grupe o wzorze 2 przeprowadza sie za pomoca kwasu chlorowcowodórowego w srodowisku bezwodnym, w zwiazek o wzorze 1, w którym A oznacza bezposrednie wiazanie.Podstawa wynalazku jest stwierdzenie, ze pierscienie oksyranowe 1,2-5,6-dwuanhydro-3,4-0-izopropylide- no-D-sorbitu mozna w reakcji z nieorganicznymi haloidkami przeprowadzic w pozycji 1,6 w uklad C-chlorowiec bez odszczepiania grupy izopropylowej w pozycji 3,4.Korzystnie mozne postepowac w ten sposób, ze chlorowcowanie przeprowadza sie w uwodnionym rozpuszczalniku organicznym, przy wartosci pH okolo 7. Przeksztalcenia mozna z korzyscia dokonac w uwod¬ nionym alkoholu alifatycznym, np. w metanolu.Grupe ochronna okreslona wzorem 2 usuwa sie w srodowisku bezwodnym w temperaturze pokojowej za pomoca kwasu takiego, jak kwas chlorowcowodorowy, np. bromowodorowy.2 81 008 Zwiarki wytworzone sposobem wedlug wynalazku mozna stosowac w leczeniu guzów. Preparaty zawieraja obok skladnika czynnego, otrzymanego sposobem wedlug wynalazku, zwykle nosniki farmaceutyczne. Sporza¬ dzanie preparatów przeprowadza sie zwykle stosowanymi w przemysle farmaceutycznym metodami, po dodanto nosników, srodków poslizgowych i wypelniaczy. Skladnik czynny mozna stosowac w postaci tabletek, mieszanin proszków, drazetek, roztworów, zawiesin, zastrzyków itd.Nastepujace przyklady wyjasniaja blizej wynalazek.Przy klad I. Do zawiesiny reakcyjnej, skladajacej sie z 18,0 g (0,097 mola) 1,2-5,6-dwuanhydro-3,4- -O-izopropylideno-D-sorbitu, rozpuszczonego w 36 ml metanolu i roztworu 45,36 g (0,38 mola) bromku potaso¬ wego w 180 ml wody wprowadza sie kroplami 28,62 g uwodnionego bromowodoru przy stalym pH równym 7.W czasie tej reakcji, przebiegajacej w temperaturze pokojowej, zaczyna sie wydzielanie krysztalów, które odsacza sie. Otrzymuje sie 18,2 g 1,6-dwubromo-1,6-dwudezoksy-3,4-0-izopropylideno-D-sorbitu. Temperatura topnienia, po przekrystalizowaniu z chloroformu, wynosi 74—75°C. (a)2D° +26,5° (C 1,0MeOH) + 11.5 (C 1,0CHCI3) Z wodnego lugu macierzystego mozna otrzymac dalsza ilosc produktu przez ekstrakcje, z nastepujacym po tym suszeniem i odparowaniem ekstraktu Wydajnosc calkowita: 25,4 g.Powyzsza metoda i z powyzszymi stosunkami molowymi mozna wytworzyc 1,6-dwuchloro-wzglednie 1,6-dwujodo-1,6-dwudezoksy-3,4-0-izopropylideno-D-sorbit z taka sama wydajnoscia, stosujac odpowiednie ha- loidki alkaliczne. a) 1,6-dwuchloro-1,6-dwudezoksy-3,4-0-izopropylideno-D-sorbit; temperatura topnienia 74—74,5°C la)7* +32,5° (C 1,0MeOH) + 14,5° (C 1,0CHCI3) b) 1,6-dwujodo-1,6-dwudezoksy-3,4-0-izopropylideno-D-sorbit; temperatura topnienia 72—73°C (a)2D° +29° (C 1,0MeOH) + 10,5° (C 1,0CHCI3) Przyklad II. Do roztworu 4,0 g (0,0115 mola) 1,6-dwubromo-1,6-dwudezoksy-3,4-0-izopropylideno- -D-sorbitu, otrzymanego jak w przykladzie I, w 20 ml metanolu dodaje sie 0,001 mola bromowodoru w roztworze metanolowym. Mieszanine reakcyjna pozostawia sie na 48 godzin, a nastepnie zageszcza pod zmniejszonym cisnieniem. Otrzymany syrop (4,1 g) rozpuszcza sie w octanie etylu, przemywa zimnym rozcien¬ czonym roztworem kwasnego weglanu sodowego, a nastepnie woda do reakcji obojetnej i suszy nad wyprazonym siarczanem sodowym. Octan etylu oddestylowuje sie pod zmniejszonym cisnieniem. Do pozostalosci dodaje sie 10 ml eteru w celu wykrystalizowania. Otrzymuje sie 2,2 g 1,6-dwubromo-1,6-dwudezoksy-D-sorbitu; temperatu¬ ra topnienia 95—96°C, pochodna 2,4-3,5-dwu-0-benzylidenowa; temperatura topnienia 226—227°C (a)1* 15,1° (C 1,325 CHCI3) (JCS 2201,1948) W powyzszy sposób mozna z taka sama wydajnoscia otrzymac 1,6-dwuchloro—, lub 1,6-dwujodo-1,6-dwu- dezoksy-D-sorbit z odpowiednich pochodnych 1,6-dwuchlorowco-1,6-dwudezoksy-3,4-0-izopropylideno-D-sor- bitu, stosujac identyczne stosunki molowe a) 1,6-dwuchloro-1,6-dwudezoksy-D-sorbit - syrop pochodna —2,4-3,5-dwu-0-metylenowa [JCS 237 (1948)]; temperatura topnienia 116-117°C, pochodna -dwu-0-benzylidenowa; temperatura topnienia 223-224°C (a)D -16,4° (C0,73CHCI3) b) 1,6-dwujodo-1,6-dwudezoksy-D-sorbit; temperatura topnienia 110—112°C, pochodna -2,4-3,5-dwu-0-metylenowa; temperatura topnienia 151-152°C (JACS 66, 1898,1944) (a)D +17° (C1,23CHCI3) PL PL

Claims (2)

1. Zastrzezenia patentowe 1. Sposób wytwarzania nowych pochodnych D-sorbitu o ogólnym wzorze 1, w którym Hal oznacza atom chlorowca, a A oznacza bezposrednie wiazanie lub grupe o wzorze 2, znamienny tym, ze 1,2-5,6-dwu- anhydro-3,4-0-izopropylideno-D-sorbit o wzorze 3 poddaje sie reakcji z nieorganicznym halogenkiem, korzystnie halogenkiem metalu alkalicznego, w srodowisku wodno-organicznym, po czym ewentualnie zwiazek o wzorze 1,81 008 3 w którym A oznacza grupe o wzorze 2 przeprowadza sie za pomoca kwasu chlorowcowodorowego w srodowisku bezwodnym w zwiazek o wzorze 1, w którym A oznacza bezposrednie wiazanie.

2. Sposób wedlug zastrz. 1,znamienny tym, ze reakcje w wodno-organicznym srodowisku prowa¬ dzi sie przy wartosci pH okolo 7. CZYICLKIA,KI. 12o,5/04 12q,25 81 008 MKP C07c 31/34 C07d 15/12 H?C HC l HC Hal OH 0- ¦NU- 0 —CH HC — OH H0C —Hal A- Wzór 1 -V-3 Wzór 2 1 i ^0 HC HC-0 0 \ /CH3 -CH I HC^ CH- HoC / 0 Wz6r3 Prac. Poligraf. UP PRL Naklad 120 + 18 egz. Cena 10 zl PL PL