Urzadzenie do mocowania trzpieni anodowych na glównych przegrodach wanien do elektrolizy aluminium Przedmiotem wynalazku jest urzadzenie do mocowania trzpieni anodowych na glównych przegrodach wanien do elektrolizy aluminium z anodami wstepnie upalonymi.W wannach do elektrolizy z anodami wstepnie upalonymi, anody sa dolaczone do czesci nizszej trzpieni, które z kolei sa przymocowane do glównych przegród poziomych w celu utworzenia sztywnego zespolu, który tworzy uklad anodowy.Uklad anodowy musi byc korygowany za pomoca pionowego ruchu obnizajacego aby skompensowac zuzycie anod i utrzymac w przyblizeniu stala odleglosc rozstawienia.Zuzycie anod zmusza z jednej strony wymienic te anody, a z drugiej strony podnosic glówne przegrody podczas gdy sa one przyblizone do ich konca biegu dolnego za pomoca wymienionego ruchu obnizajacego.Podnoszenie przegród powinno dokonywac sie bez zadnego ruchu anod.Wymiana anod i podnoszenie przegród powoduja koniecznosc rozlaczenia polaczonego trzpienia z glówna przegroda.Urzadzenie mocujace trzpienie na glównych przegrodach ma podwójne przeznaczenie, zapewnic zadawala¬ jace mechaniczne polaczenie i dokonac elektrycznego styku dajacego bardzo slaby spadek napiecia pod dziala¬ niem pradu o bardzo duzym natezeniu, który przeplywa przez kazda anode. W nowoczesnych wannach to natezenie moze osiagac albo przekroczyc 10 000 amperów.To polaczenie wymaga odpowiedniego bardzo silnego mocowania dla przeniesienia sil o wielkosci 120 000 do 150 000 newtonów, przy czym mocowanie to musi byc oczywiscie mierzone i kontrolowane.Znane sa rózne urzadzenia do mocowania. Wiekszosc z nich jest sterowana recznie i czesto daje niewystar¬ czajaca sile mocowania oraz niewystarczajaca kontrole.Niektóre urzadzenia do recznego mocowania zawieraja czesci dajace sie wymieniac, które musza byc podnoszone recznie aby pozwolic na wyjecie trzpienia anodowego.Inne urzadzenia nie zawieraja czesci dajacych sie zdejmowac, ale posiadaja elementy, które usuwaja sie aby zrobic wyjscie dla trzpienia anodowego. Teurzadzenia sa badz skomplikowane i z tego powodu kosztowne, badz zle rozmieszczone aby mogly byc sterowane mechanicznie jednoczesnie dla wymiany anody i dla podniesienia przegrody glównej.2 71 020 Celem wynalazku jest usuniecie wyzej wymienionych niedogodnosci.Zgodnie z wynalazkiem urzadzenie do mocowania trzpieni anodowych na glównych przegrodach wanien do elektrolizy aluminium zawiera urzadzenie do mocowania oraz urzadzenie do sterowania, przy czym urzadzenie do mocowania jest zaprojektowane i wykonane tak aby wywierac bardzo duze sily nacisku i aby moglo byc sterowane i uruchamiane za pomoca specjalnego mechanizmu z kontrola mocowania, a urzadzenie do sterowania i uruchamiania jest zaprojektowane tak aby moglo oddzialywac na urzadzenie do mocowania skutecznie i bezpiecznie. Urzadzenie do mocowania i urzadzenie do sterowania sa zaprojektowane jedno dla drugiego w ten sposób aby utworzyc jednorodny zespól odpowiadajacy dokladniej róznym potrzebom eksploatacji.Urzadzenie do mocowania jest równiez zaprojektowane tak aby ulatwic jego sterowanie podczas podnosze¬ nia glównych przegród.Urzadzenie do mocowania jest równiez przewidziane dla przystosowania go do bardziej wydajnych i ekono¬ micznych ksztaltów trzpieni anodowych.Urzadzenie do mocowania zawiera zasadniczo dwie dzwignie polaczone na wspólnej osi, dwie nakretki odpowiednio na kazdej dzwigni i jedna srube zawierajaca dwie czesci o przeciwnych zwojach wspólpracujace z nakretkami tak aby przyblizac lub oddalac dzwignie. Kazda dzwignia zawiera przynajmniej jedna poprzeczke wywierajaca nacisk na trzpien anodowy podczas rozsuwania dzwigni. Wspólna os jest podparta na dwóch wspor¬ nikach umocowanych na glównej przegrodzie i umieszczonych z jednej i drugiej strony trzpienia anodowego.Urzadzenie do sterowania zawiera zasadniczo podwójny podatny uchwyt obejmujacy wspólna os dzwigni urzadzenia do mocowania kazdym ze swoich konców, które w tym celu przechodza przez wsporniki, srodek prowadzacy wzdluz trzpienia anodowego utworzony na przyklad przez walec zaopatrzony w boczne plyty, których os obrotu jest podparta na wspierajacej ramie podwójnego uchwytu oraz zwornik. Rama jest umieszczo¬ na na jednym koncu pionowego suwaka, który zapewnia jej ruch podnoszenia i opuszczania.Suwak moze byc umieszczony w osi zwornika mocujacego, co pozwala na przeniesienie na niego ruchu obrotowego, w tym przypadku ten suwak posiada jednoczesnie przesuw pionowy oraz ruch obrotowy.Przedmiot wynalazku jest przedstawiony w przykladzie wykonania na rysunku, na którym fig. 1 jest wido¬ kiem z boku urzadzenia do mocowania w pozycji zamocowania, fig. 2 jest widokiem tego samego urzadzenia w pozycji odmocowania, fig. 3 jest widokiem z góry, fig. 4 jest widokiem z przodu, fig. 5 jest widokiem z boku czesci nizszej urzadzenia do sterowania, fig. 6 jest widokiem z boku z czesciowym przekrojem czesci wyzszej urzadzenia do sterowania, fig. 7 jest czesciowym przekrojem urzadzenia przedstawionego na fig. 5 i 6, fig. 8 przedstawia czesc nizsza urzadzenia do sterowania zmontowana na urzadzeniu do mocowania, fig. 9 przedstawia urzadzenie do mocowania i uruchamiania w pozycji zamocowania, fig. 10 przedstawia to samo urzadzenie w po¬ zycji odmocowania, fig. 11 przedstawia zespól urzadzenia do mocowania i uruchamiania w pozycji po wymianie zuzytej anody.Na wymienionych figurach jest przedstawione urzadzenie do mocowania trzpieni anodowych 10 na glównej przegrodzie 3.Przedstawione na fig. 1 do 4 wsporniki 1 sa umocowane na przegrodzie glównej 3 za pomoca srub 2.Dzwignie 4 i 5 lacza sie poprzez os 6, która jest podparta na dwóch wspornikach 1. W pozycji zamocowanej wedlug fig. 1 dzwignie 4 i 5 wywieraja nacisk poprzez poprzeczki 7 na trzpien anodowy 10. Sruba 8 zawiera dwie czesci nagwintowane przeciwnie wspólpracujace z nakretkami 9 uruchamiajace dzwignie 4 i 5. Sruba 8 jest zaopatrzona w leb 81 przeznaczony do jej obracania.W pozycji odmocowania wedlug fig. 2 nakretki 9 pod wplywem dwustronnej sruby 8 zblizaja sie, podczas gdy ta sruba jest obracana w zadanym kierunku. Sruba 8 nie ma ruchu wzdluz osi, gdyz jej leb 81 zostaje unieruchomiony plyta oporowa przewidziana do tego celu na urzadzeniu do sterowania. Wynika stad, ze os 6. przemieszcza sie w kierunku na lewo w odniesieniu do fig. 1 co jest niezbedne aby mogla wyjsc ze wsporników przez pionowe przesuniecie.Wedlug fig. 5 do 8 urzadzenie sterujace zawiera: podwójny uchwyt 12 zamykany sprezyna 13, obejmujacy os 6 kazdym ze swoich konców, które wchodza w tym celu we wsporniki 1; zwornik 14 oddzialujacy na leb, w który jest zaopatrzona dwuczesciowa sruba 8; srodek prowadzenia wzdluz trzpienia anodowego 10 w postaci na przyklad walca 11 zaopatrzonego w boczne pierscienie imajacy os obrotu 110 umocowana w ramie 111 podtrzymujacej podwójny uchwyt 12 i zwornik 14. Rama jest umieszczona na koncu pionowego suwaka 17, który zapewnia jej ruch podnoszenia i opuszczania. Suwak ten moze byc umieszczony korzystnie w osi zwornika 14 aby nadac mu ruch obrotowy. W tym przypadku suwak ma jednoczesny ruch pionowy i obrotowy i moze byc teleskopowy.Wedlug fig. 5 urzadzenie do sterowania po przedluzeniu trzpienia anodowego 10 przez obrót walca 11, unieruchamia sie przez mocowanie ruchomych szczek podwójnych uchwytów 12 na osi 6, szczeki te sa mocowa¬ ne sprezyna 13. Dzialanie tej sprezyny moze byc wzmocnione na przyklad przez dzialanie malego dzwignika3 7! 020 nie przedstawionego na rysunku. Obrót zwornika 14 odmocowuje urzadzenie mocujace i powoduje przemieszcze* nie osi 6 na lewo na rysunku.Wedlug fig. 6, zwornik 14 zabiera gniazdo 141 wspólpracujace z lbem 81 sruby 8. Zwornik jest zmonto¬ wany na lozyskach 142 pozwalajacych sie mu obracac w stosunku dc ramy 111.Wedlug fig. 7, walec II jest zmontowany na lozyskach tocznych, a szczeki uchwytu 12 sa bezposrednio polaczone'z osia 110. Linia przerywana oznaczono tulejke podnoszaca 15 pozwalajaca ukryc trzpien anodowy 10 i uchwycic go na przyklad za pomoca podpór 16. Na fig. 8 jest przedstawione urzadzenie w trakcie przesuwu pionowego w chwili gdy walec 11 toczy sie po trzpieniu 10.Wedlug fig. 9 do 11, suwak pionowy 17 ze swymi czlonami sterowania, jest polaczony na osi poziomej 20 równolegle do przegrody glównej 3 i jest podtrzymywany tulejka podnoszaca 15, a sprezyna 19 dziala na suwak, który nastepnie dociska walec 11 do trzpienia anodowego 10 jak równiez opiera go o zeslizg przewidziany do tego celu na tulejce podnoszacej 15 majacy postac dzwigni 21 polaczonej z tulejka. Obrót zwornika 14 jest sterowany silnikiem 18, który moze byc elektryczny, pneumatyczny lub hydrauliczny.Taki uklad umozliwia urzadzeniu przesuwanie sie kolejno na trzpieniu anodowym 10 i na tulejce podnosza¬ cej 15 co pozwala z jednej strony utrzymac urzadzenie w polozeniu wzdluz tulejki podnoszacej 15 i uwolnic calkowicie trzpien anodowy 10, a z drugiej strony przy ruchu w kierunku przeciwnym umiescic urzadzenie na swoich wspornikach zupelnie pewnie nawet w przypadku zerowej widzialnosci.Suwak 17 moze byc przesuwany pionowo dzwigmkiem 24 elektromechanicznym, pneumatycznym lub hydraulicznym. * Fig. 10 przedstawia zestaw w przypadku gdy przegroda glówna 3 jest w pozycji obnizonej w stosunku do trzpienia anodowego 10 a urzadzenie do mocowania jest w pozycji odmocowania. Na fig. 11 przedstawione jest urzadzenie w pozycji w jakiej sie ono znajduje po zdjeciu uzywanej anody, a przed zalozeniem nowej anody, przy czym urzadzenie sterujace utrzymuje urzadzenie mocujace przygotowane do ponownego wejscia na miejsce po wprowadzeniu nowej anody do wanny.Na fig. 8 do 11 jest przedstawiony uklad umocowany na urzadzeniu, którego jedna z funkcji jest wymiana zuzytych anod.Uklad jest zawieszony na koncu sztywnego ramienia 22, tuleja podnoszaca 15, na przyklad, jest umocowa¬ na do konca suwaka 23 przesuwanego pionowo przez dzwignie. Os 20jest umocowana do czesci wyzszej dwóch pionowych ramion tulei 24.Poniewaz sruba 8 sterujaca urzadzeniem do mocowania zostala umieszczona pionowo z tego powodu wystarcza ruch pionowy aby umiescic zwornik na lbie sruby i sterowac jej obrotem.Urzadzenie stosuje sie do mocowania trzpieni anodowych w wannach do elektrolizy na glównych przegro¬ dach, które te trzpienie podtrzymuja. PL