PL68072B1 - - Google Patents

Description

Opublikowano: 28.11.1974 68072 KI. 22a,53/00 MKP C09b 53/00 UKBCZYTLLi.iA Wspóltwórcy wynalazku: Józef Mielicki, Janina Szwarc, Jan Kraska Wlasciciel patentu: Osrodek Badawczo-Rozwojowy Przemyslu Barwników, Zgierz (Polska) Sposób wytwarzania nowych barwników trudno rozpuszczalnych w wodzie Przedmiotem wynalazku jest sposób wytwarzania no¬ wych barwników trudnorozpuszczalnych w wodzie i w rozpuszczalnikach organicznych, o ogólnym wzorze 1, w którym Ar1 i Ar2 oznaczaja reszty aromatyczne lub heterocykliczne, nie zawierajace podstawników nadaja¬ cych czasteczkom barwnika rozpuszczalnosc, przy czym w przypadku, gdy Ar1 i Ar2 sa resztami fenylenowymi, przynajmniej jedna z grup aminowych znajduje sie w polozeniu meta do ugrupowania —NH—CO—, a pod¬ stawniki a, b, c i d oznaczaja atomy wodoru lub chlo¬ rowców, wzglednie jeden z podstawników a, b, c, d oznacza ewentualnie grupe nitrowa.Znane sa barwniki, otrzymywane przez kondensacje odpowiednich pochodnych izoindolinonu-1 z dwuamina- mi aromatycznymi lub heterocyklicznymi, w których grupy aminowe znajduja sie badz w tym samym pier¬ scieniu, badz w róznych pierscieniach, nalezacych do ukladu pierscieni skondensowanych (np. pochodne kar- bazolu, naftalenu, antracenu) albo polaczonych z soba pojedynczym wiazaniem (benzydyna i jej pochodne) albo tez oddzielonych od siebie za posrednictwem gru¬ py etylenowej (pochodne stilbenu), metylenowej (po¬ chodne dwufenylometanu) wzglednie za posrednictwem ukladu aromatycznego lub heterocyklicznego (pochodne tiazolu, oksadiazolu itp.). Sposród wymienionych wyzej barwników szczególnie dobrymi wlasnosciami uzytko¬ wymi odznaczaja sie pigmenty, otrzymane przez kon¬ densacje pochodnych 4,5,6,7-tetrachloroizoindolinonu-l z benzydyna i jej pochodnymi. 10 15 20 30 Sposobem wedlug wynalazku kondensuje sie pochod¬ ne izoindolinonu-1 o ogólnym wzorze 2, w którym X oznacza grupe iminowa, atom siarki dwa atomy chloru lub dwie grupy alkoksylowe z pochodnymi aroiloami- dów o ogólnym wzorze 3, w którym Ar1 i Af2 maja wy¬ zej podane znaczenie.Reakcje kondensacji prowadzi sie w srodowisku roz¬ puszczalników organicznych, nie reagujacych z wyzej wymienionymi pochodnymi izoindolinonu-1, Korzystnie w srodowisku weglowodorów aromatycznych, ja|c ben¬ zen, toluen, ksyleny itp. lub chlorowcoweglowodorów, jak chloro- oraz dwu- i trójchlorobenzeny itp. W przy¬ padku, gdy do reakcji kondensacji stosuje sie pochod¬ ne izoindolinonu-1 o ogólnym wzorze 2, w którym X oznacza dwa atomy chloru, reakcje prowadzi sie ewen¬ tualnie w obecnosci srodka wiazacego chlorowodór, jak tlenek magnezowy, octan sodowy, weglan wapniowy itp.W przypadku, gdy do reakcji kondensacji stosuje sie pochodne izoindolinonu-1 o ogólnym wzorze 2, w któ¬ rym X oznacza grupe iminowa, atom siarki albo dwie grupy alkoksylowe, reakcje prowadzi sie ewentualnie w srodowisku alkoholowym z dodatkiem niewielkich ilo¬ sci pirydyny lub innej aminy trzeciorzedowej albo w srodowisku kwasu octowego.Produkty reakcji kondensacji sa trudno rozpuszczalne w rozpuszczalnikach organicznych i wydzielaja sie z masy reagujacej w postaci osadu, który nalezy odfiltro¬ wac i przemyc, najkorzystniej nisko wrzacym rozpusz¬ czalnikiem. W przypadku prowadzenia kondensacji w obecnosci srodków wiazacych chlorowodów odfiltrowa- 6807268072 ny produkt reakcji przemywa sie jeszcze dodatkowo roz¬ cienczonym kwasem solnym.Sposób wedlug wynalazku pozwala na zastapienie w pigmentach tego typu benzydyny aroiloamidami o ogól¬ nym wzorze 3, przy czym obecnosc karbonylowego ato¬ mu tlenu i atomu wodoru przy azocie w wiazaniu kar- bonyloimidowym —CO—NH— umozliwia powstawa¬ nie miedzy czasteczkami barwnika wiazan wodorowych, w zwiazku z czym staja sie one trudno rozpuszczalne i przyjmuja charakter wartosciowych pigmentów.W zaleznosci od rodzaju reszt Ar1 i Ar2 oraz pod¬ stawników a, b, c i d otrzymane sposobem wedlug wy¬ nalazku pigmenty maja barwe zólta, oranzowa, czerwo¬ na lub brunatna. Ich odpornosci na rozpuszczalniki sa tym wieksze, im wiecej podstawników o charakterze elektroujemnym, jak atomy chlorowców i grupy nitro¬ we, znajduje sie W resztach izoindolinonowych oraz w resztach Ari i Ai2.Otrzymane sposobem wedlug wynalazku pigmenty po¬ siadaja bardzo miekka teksture i dla nadania im formy uzytkowej wystarczy je zemlec w mlynie odsrodkowym.Wynalazek ilustruja, nie ograniczajac zakresu jego sto¬ sowania, nastepujace przyklady: Przyklad I. 38,6 g (0,2 mola) 3,3-dwumetoksyizo- indolinonu-1, 22,7 g (0,1 mola) 4,3'-dwuaminobenzani- lidu i 250 ml metanolu ogrzewa sie w temperaturze wrzenia pod chlodnica zwrotna w ciagu 8 godzin. Wy¬ dzielony produkt odsacza sie, suszy i miele. Otrzymuje sie 45 g zóltego pigmentu o duzej sile krycia.Pr z y k l a d II. 38,2 g (0,2 mola) 3-imino-4-nitroizo- indolinonu-1, 22,7 g (0,1 mola) 3,4'-dwuaminobenzani- lidu, 250 ml cykloheksanolu i 2 ml pirydyny ogrzewa sie w temperaturze wrzenia pod chlodnica zwrotna w ciagu 12 godzin az do zaniku wydzielania sie amonia¬ ku. Wytracony osad odsacza sie, przemywa metanolem, suszy i miele. Otrzymuje sie 50 g czerwonawozóltego pigmentu o duzej sile krycia i duzej zywosci barwy.Przyklad III. 68 g (0,2 mola) 3,3,4,5,6,7-szescio- chloroizoindolinonu-1, 22,7 g (0,1 mola 3,3 '-dwu- aminobenzanilidu i 250 ml. suchego chlorobenzenu ogrzewa sie w temperaturze wrzenia pod chlodnica zwrotna w ciagu 8 godzin az do zaniku wydzielania sie chlorowodoru. Wytracony pigment odsacza sie, przemy¬ wa metanolem lub acetonem, suszy i miele. Otrzymuje sie 72 g cytrynowo-zóltego pigmentu o bardzo dobrych trwalosciach, miekkiej teksturze, duzej sile krycia i zy¬ wosci barwy.Przyklad IV. 32,6 g (0,2 mola) 3-tioizoindolino- nu-1, 24,1 g (0,1 mola) 3'-metylo-3,4'-dwuaminobenzani- Udu i 250 ml toluenu ogrzewa sie w temperaturze wrze¬ nia pod chlodnica zwrotna w ciagu 18 godzin az do za¬ niku wydzielania sie siarkowodoru. Wytracony pigment odsacza sie, przemywa benzenem i metanolem, suszy i miele. Otrzymuje sie 46 g oranzowego pigmentu o bardzo dobrych trwalosciach, miekkiej teksturze i ja¬ skrawej barwie.Przyklady. 56,8 g (0,2 mola) 3-imino^,5,6,7-czte- rochloroizoindolinonu-1, 24,1 g (0,1 mola) 4'-metylo- -4,3'-dwuaminobenzanilidu i 250 ml kwasu octowego ogrzewa sie pod chlodnica zwrotna w ciagu 12 godzin.Wydzielony pigment odsacza sie, przemywa woda i me¬ tanolem, suszy i miele. Otrzymuje sie 73 g pigmentu, barwy oranzowoczerwonej o bardzo dobrych wlasnos¬ ciach. 5 Przyklad VI. 49;4 g (0,2 mola) 4-nitTO-3,3-dwu- chloroizoindolinonu-1, 25,5 g (0,1 mola) 4,4'-dwumety- lo-3,3'-dwuaminobenzanilidu, 2 g tlenku magnezowego i 250 ml suchego o-dwuchlorobenzenu ogrzewa sie pod 10 chlodnica zwrotna w ciagu 10 godzin. Wydzielony pig¬ ment odsacza sie, przemywa metanolem, a nastepnie rozcienczonym (okolo 5%) kwasem solnym, ponownie woda i metanolem, suszy i miele. Otrzymuje sie 56 g oranzowobrunatnego pigmentu o miekkiej teksturze. 15 Przyklad VII. 29,2 g (0,2 mola) 3-iminoizoindoli- nonu-1, 22,7 g {0,1 mola) 3,3'-dwuaminobenzanilidu i 250 ml butanolu ogrzewa sie pod chlodnica zwrotna w ciagu 16 godzin az do zaniku wydzielania sie amonia- 20 ku. Wystracony pigment odsacza sie, przemywa meta¬ nolem, suszy i miele. Otrzymuje sie 45 g pigmentu bar¬ wy zóltej o miekkiej teksturze.Przyklad VIII. 40,4 g (0,2 mola) 3,3-dwuchloro- 15 izoindolinonu-1, 22,7 g (0,1 mola) 4,3'-dwuaminoben- zanilidu i 250 ml suchego ksylenu ogrzewa sie pod chlod¬ nica zwrotna w ciagu 10 godzin az do zaniku wydzie¬ lania sie chlorowodoru. Wytracony pigment odsacza sie, przemywa metanolem lub acetonem, suszy i miele. 30 Otrzymuje sie 43 g produktu identycznego z produktem otrzymanym w przykladzie 1.Przyklad IX. 56,8 g (0,2 mola) 3-imino^,5,6,7- -czterochloroizoindolinonu-1, 27,8 g (0,1 mola) 4-(6'-ami- no-2'-naftoilo-amino)-aniliny ogrzewa sie w ciagu 14 godzin pod chlodnica zwrotna w temperaturze wrzenia w 250 ml ksylenu. Wytracony pigment odsacza sie, przemywa woda i metanolem, suszy i miele. Otrzymuje sie 76 g czerwonooranzowego pigmentu o doskonalych trwalosciach. 35 40 45 Przyklad X. 29,2 g (0,2 mola) 3-iminoizoindolino- nu-1, 22,8 g (0,1 mola) 2-(4'-aminobenzoiloamino)-6^ami- no-pirydyny i 250 ml etanolu ogrzewa sie W ciagu 8 go¬ dzin w temperaturze wrzenia pod chlodnica zwrotna.Po odsaczeniu, przemyciu, wysuszeniu i zmieleniu otrzymuje sie 55 g pomaranczowgeo pigmentu, o bar¬ dzo zywym odcieniu i bardzo dobrej trwalosci na swiatlo. 50 Przyklad XI. 38,2 g (0,2 mola) 3-imino-4-nitroizo- indolinonu-1 i 27,8 g (0,1 mola) 5-(3'-aminobenzoilo- amino)-l-aminonaftalenu ogrzewa sie pod chlodnica zwrotna w temperaturze wrzenia w 250 ml n-butanolu w obecnosci 2 ml pirydyny w ciagu 10 godzin. Wydzie¬ lony pigment odsacza sie, przemywa rozcienczonym kwasem solnym, woda i metanolem, suszy i miele.Otrzymuje sie 60 g zóltobrunatnego pigmentu o bardzo dobrych wlasnosciach ogólnych. 60 Przyklad XII. 56,8 g (0,2 mola) 3-imino^,5,6,7- -czterochloroizoindolinonu-1, 21,8 g (0,1 mola) 2-(4'-ami- nobenzoiloamino)-5-aminotrójazolu i 250 ml kwasu oc¬ towego ogrzewa sie pod chlodnica zwrotna w ciagu 10 godzin. Wydzielony produkt odsacza sie, przemywa wo- 65 da i metanolem, suszy i miele. Otrzymuje sie 65 g pig-68072 mentu barwy brunatnej z odcieniem czerwonym, o do¬ skonalych trwalosciach.W powyzszych przykladach mozna dowolnie zmie¬ niac uzyte do kondensacji pochodne aroiloamidów o o wzorze 1, otrzymujac pigmenty o róznych odcieniach.W przypadku uzycia tych samych aroiloamidów o wzo¬ rze 1 otrzyma sie przy postepowaniu wedlug przykla¬ dów I, IV, VII, VIII i X identyczne produkty. Równiez przyklady II, VI i XI oraz przyklady III, V i IX daja identyczne produkty przy uzyciu tych samych aroilo- amin. PL PL

Claims (1)

1. Zastrzezenie patentowe Sposób wytwarzania nowych barwników trudno roz¬ puszczalnych w wodzie i w rozpuszczalnikach organicz- 10 15 nych o ogólnym wzorze 1, w którym Ar1 i Ar2 ozna¬ czaja reszty aromatyczne albo heterocykliczne, nie za¬ wierajace podstawników nadajacych czasteczkom barw¬ nika rozpuszczalnosc, przy czym w przypadku, gdy Ar1 i Ar2 sa resztami fenylenowymi, przynajmniej jedna z grup aminowych znajduje sie w polozeniu meta do ugrupowania —NH—CO—, a podstawniki a, b, c i d oznaczaja atomy wodoru lub chlorowców wzglednie je¬ den z podstawników a, b, c i d oznacza ewentualnie grupe nitrowa, na drodze kondensacji pochodnych izo- indolinonu-1 z pochodnymi aroiloamidów, znamienny tym, ze jako pochodne izoindolinonu-1 stosuje sie zwiazki o ogólnym wzorze 2, w którym X oznacza gru¬ pe iminowa, atom siarki, dwa atomy chloru lub dwie grupy alkoksylowe, a jako pochodne aroiloamidów sto¬ suje sie zwiazki o ogólnym wzorze 3, w którym Ar1 i Ar2 maja wyzej podane znaczenie.KI.22a,53/00 68072 MKP C09b 53/00 n-aAnh-co-a^-n a ii u a d i 8 * Wzórl a u U j Wzór 2 H^N-Ar^-NH-CO-Ar-NH^ Wzór3 WDA-l. Zam. 5992, naklad 105 egz. Cena zl 10,— PL PL