PL66851B1 - - Google Patents

Description

Pierwszenstwo: Opublikowano: 25.VI.1968 (P 127 726) 20.XII.1972 KI. 39b5,22/04 MKP C08g 22/04 fcZYTEiKl UKD UrzH-j Pnlsntr- Wspóltwórcy wynalazku: Stefan Fulde, Wieslaw Olczyk, Wladyslaw Skwarcz Wlasciciel patentu: Instytut Przemyslu Organicznego, Warszawa (Polska) Sposób wytwarzania elastomeru uretanowego Przedmiotem wynalazku jest sposób wytwarzania ela¬ stomerów uretanowych wykazujacych 'bardzo dobre wlasnosci wiazace i przyczepne.Znane sposoby wytwarzania elastomerów uretano¬ wych polegaja na modyfikacji poliestrów lub poliete- rów zakonczonych grupami wodorotlenowymi, organicz¬ nymi dwuizocyjanianami. Opis patentowy Stanów Zjed¬ noczonych Ameryki Pólnocnej nr 2620516 podaje meto¬ de otrzymywania wymienionych elastomerów przez ogrzewanie poliestrów z dwucyjanianem z dodatkiem dwuaminy, w temperaturze 130—140°C. Opis patentowy angielski nr 574134 podaje sposób modyfikowania po¬ liestrów lub polieterów organicznymi dwuizocyjaniana¬ mi przez zmieszanie dwuizocyjanianów z poliolami w temperaturze ponizej 90°C i nastepne wygrzewanie tej mieszaniny w temperaturze okolo 100°C w ciagu 10—15 godzin, az do osiagniecia zadanej lepkosci.Wymienione metody otrzymywania poliuretanowych elastomerów daja produkty o zbyt malej elastycznosci i wskutek tego nie nadaja sie do wytwarzania srodków wiazacych czy powlok dla materialów elastycznych np. tkanin odziezowych, skóry, gumy. Wady te usuwa spo¬ sób bedacy przedmiotem wynalazku, który polega na modyfikowaniu poliestrów lub polieterów organicznymi dwuizocyjanianami metoda dwuetapowa. W I etapie poliestry lub polietery zakonczone grupami wodorotle¬ nowymi poddaje sie reakcji z organicznymi dwuizocy¬ janianami w temperaturze powyzej 100°C, najlepiej w temperaturze 120—130°C, w ci&gu 0,5 do 20 godzin, naj¬ lepiej w ciagu 1 do 6 godzin, przy ewentualnej obecno- 10 15 20 25 30 sci rozpuszczalników, nastepnie w II etapie produkt etapu I poddaje sie krótkotrwalej obróbce termicznej w temperaturze powyzej 150°C w ciagu kilkudziesieciu minut. W czasie badan stwierdzono, ze krótkotrwale wygrzewanie w temperaturze 150—160°C poliestrów lub polieterów modyfikowanych dwuizocyjanianami daje nieoczekiwane polepszenie wlasnosci gotowego produk¬ tu, szczególnie zwieksza sie jego elastycznosc i mecha¬ niczne wytrzymalosci. Nalezy zaznaczyc, ze dluzsze wy¬ grzewanie w temperaturach powyzej 150°C powoduje spadek omawianych wlasnosci, produkt zbyt dlugo, grza¬ ny traci lepkosc, ciemnieje, staje sie metny malo ela¬ styczny.Elastomery otrzymane wedlug wynalazku nadaja sie szczególnie -do stosowania jako srodki klejace dla ma¬ terialów elastycznych np. do klejenia tkanin z tkanina¬ mi lub z pianka poliuretanowa, lub jako powloki na materialy elastyczne takie jak skóra, guma i tkaniny.Przyklad I. Otrzymywanie kleju. 100 g poliestru uzyskanego z kwasu adypinowego i glikolu etylenowe¬ go o liczbie wodorotlenowej okolo 50 do 60 odwadnia sie w temperaturze 120°C i modyfikuje przez dodatek 5 g fenylodwuizocyjanianu utrzymujac w tej temperatu¬ rze w ciagu 4 do 5 godzin, nastepnie w celu uzyskania wstepnego wiazania podnosi sie temperature do 160°C w czasie 20 minut dodaje sie octanu etylu do uzyskania 30% roztworu, który stosuje sie do klejenia tkanin i la¬ minatów.Przyklad II. Otrzymywanie kleju. 30 g poliestru uzyskanego z kwasu adypinowego i glikolu dwuetylenoe 6685166851 wego miesza sdc z 70 g poliestru uzyskanego z kwasu adypinowego i glikolu etylenowego i odwadnia w tem¬ peraturze 120°C nastepnie modyfikuje sie przez doda¬ nie 7,5 g toluileno-dwuizocyjanianu i ogrzewanie w tem¬ peraturze 120°C w ciagu 2 godzin. Produkt przejsciowy poddaje sie nastepnie ogrzewaniu w temperaturze 150°C w ciagu 30 minut i rozpuszcza w octanie etylu tworzac 60% roztwór.Przyklad III. Otrzymywanie kleju. 100 g glikolu polietylenowego (polietoksyglikolu) o ciezarze moleku¬ larnym okolo 1500 ogrzewa sie z dodatkiem 0,5 g o-bu- tyiofenolu w temperaturze 100°C a nastepnie modyfi¬ kuje sie dodajac w tej temperaturze 9,2 g toluilenodwu- izocyjanianu i utrzymuje sie temperature w ciagu 30 minut, przy silnym mieszaniu, a nastepnie podnosi sie temperature do 150°C utrzymujac ja w czasie 20 minut.Otrzymany produkt przejsciowy rozciencza sie 20 g chlorobenzenu lub innego rozpuszczalnika organiczne¬ go. Produkt ten z dodatkiem srodka sieciujacego daje elastyczna spoine wiazaca gume, skóre, korek itp.Przyklad IV. Otrzymywanie kleju. Komponent I uzyskuje sie modyfikujac 70 czesci odwodnionego po¬ liestru opartego na glikolu dwuetylenowym i kwasie adypinowym rozpuszczonego w 100 czesciach chloro¬ benzenu — trzema czesciami rozpuszczonego w 100 cze¬ sciach chlorobenzenu — trzema czesciami dwuizocyja¬ nianu toluilu w temperaturze 130°C w czasie 3 godzin, po czym w celu sieciowania wstepnego podnosi sie tem¬ perature do 150°C utrzymujac w niej produkt przejscio¬ wy w ciagu 30 minut, nastepnie obniza sie temperatu¬ re do 130°C i dodaje do reagentów 30 czesci odwodnio¬ nego poliestru opartego na kwasie adypinowym glikolu dwuetylenowym i triolu oraz 3,5 dwuizocyjanianu to¬ luilu poddajac reakcji w tej temperaturze w ciagu 8 go¬ dzin. Po czym odpedza sie pod próznia chlorobenzen, a produkt rozciencza sie 10% octanu etylu.Komponent II uzyskuje sie poddajac reakcji 60 czesci odwodnionego poliestru opartego na kwasie adypino¬ wym i glikolu etylenowym oraz 40 czesci poliestru opar¬ tego na kwasie adypinowym i glikolu dwuetylenowym i 100 czesci chlorobenzenu i 8,5 dwuizocyjanianu toluilu w temperaturze 130°C w ciagu 12 godzin. Po odpedze¬ niu chlorobenzenu dodaje sie nastepnie 120% octanu etylu.Przyklad V. Otrzymywanie lakieru. Przygotowuje sie komponent I, który stanowi 100 g poliestru otrzyma¬ nego z 3 moli kwasu adypinowego, 3 moli glikolu bu- tylenowego i 1 mola heksantriolu. Przygotowuje sie komponent II, mieszajac 100 g poliestru otrzymanego jak w komponencie I, ze 100 g chlorobenzenu bezwod¬ nego, odwadnia sie przez oddestylowanie 50 g chloro¬ benzenu, po czym poddaje sie modyfikowaniu, wprowa¬ dzajac w temperaturze 120°C 2 g fenylenodwuizocyjania- nu i ogrzewajac w ciagu 4 godzin. Nastepnie otrzymany produkt wstepnie sieciuje sie przez wygrzewanie w tem¬ peraturze 150°C w ciagu 20 minut, jednoczesnie odpro¬ wadzajac chlorobenzen. Produkt nastepnie rozpuszcza sie w octanie etylu tworzac 80%-owy roztwór. Oba komponenty zmieszane stanowia .podstawe lakieru do skór.Przyklad VI. Otrzymywanie lakieru. Przygotowu¬ je sie komponent I, który stanowi 40 g poliestru otrzy¬ manego z 10 moli kwasu adypinowego, 9 moli glikolu dwuetylenowego i 2 moli glikolu etylenowego. Przygo¬ towuje sie komponent II, mieszajac 60 g poliestru otrzy¬ manego jak w komponencie I, ze 100 g bezwodnego to- 5 luenu, odwadnia sie przez oddestylowanie 50 g rozpu¬ szczalnika, oraz modyfikujac przez wkroplenie 2 g 2,4 toluilenodwuizocyjanianu oraz ogrzewa w temperaturze 120°C w ciagu 5 godzin, nastepnie przez 30 minut w . 150°C z jednoczesnym odprowadzeniem rozpuszczalni- 10 ka. Reszte rozpuszczalnika oddestylowuje sie pod próz¬ nia i produkt rozpuszcza w octanie etylu tworzac 80 % roztwór. Miesza sie komponent I i komponent II sto¬ sujac jako lakier na skóre, gume po dodaniu srodków sieciujacych.Przyklad VII. Otrzymywanie lakieru. 50 g polie¬ stru z kwasu adypinowego i glikolu dwuetylenowego, 50 g poliestru z kwasu adypinowego, glikolu butyleno- wego i triolu, odwadnia sie przez wygrzewanie w tem¬ peraturze 100°C pod próznia. Dodaje sie 9,8 g toMle- nodwuizocyjanianu w ciagu godziny w temperaturze 110°C i w ciagu 20 minut w temperaturze 160°C po czym ochladza i nozpuszcza w octanie etylu tworzac 30% roztwór. Do 100 g roztworu dodaje sie 100 g mie¬ szaniny rozpuszczalników octanu butylu, octanu amylu i acetonu. Roztwór ten stosuje sie jako .podklad pod wlasciwy lakier.Przyklad VIII. Klejenie tkanin. 100 g produktu otrzymanego 'wedlug przykladu I miesza sie z 6 g 75 % 30 produktu reakcji 1 mola trójmetylopropanu i 3 moli tolilenodwuizocyjanianu rozpuszczonego w octanie ety¬ lu, dodaje sie 10 g octanu etylu, calosc miesza doklad¬ nie i po 2 godzinnym odstaniu uzywa do klejenia pian¬ ki poliuretanowej z tkanina. 35 Przyklad IX. Klejenie tkanin i skóry. 100 g pro¬ duktu otrzymanego wedlug przykladu U miesza sie z 3 g rozdiobnionej krzemionki, 5 g trójmetylometano(4,4',4'')- trójizocyjanianu i 20 g acetonu. Calosc miesza sie do- 40 kladnie i po 2 godzinnym odstaniu uzywa do sklejenia skóry z tkaninami, lub skóra.Przyklad X. Lakierowanie skór. 100 g produktu otrzymanego wedlug przykladu V miesza sie z 65 g 45 70% produktu reakcji 1 mola trójmetylopropanu i 3 moli tolilenodwuizocyjanianu rozpuszczonego w octa¬ nie etylu dodaje 200 g rozpuszczalnika, zawierajacego octan etylu, octanu butylu, octan amylu i cykloheksanon we wzajemnych stosunkach 1 : 2 : 2 :1, miesza sie do- 50 kladnie i po 2 godzinach pokrywa skóre.Przyklad XI. Lakierowanie skór. 100 g produktu otrzymanego wedlug przykladu VII, miesza sie z 12 g 70% produktu reakcji 1 mola trójmetylolopropanu i 55 3 moli tolilenodwuizocyjanianu, rozpuszczonego w octa¬ nie etylu 100 g octanu etylu 50 g octanu etylu, 50 g cykloheksanonu miesza sie dokladnie i po 2 godzinach odstania natryskuje tym roztworem cienka warstwa skó¬ re. Nastepnie po wysuszeniu skór, naklada sie druga 60 warstwe lakieru sporzadzonego ze 100 g produktu otrzy¬ manego wedlug przykladu VI, 55 g produktu reakcji 1 mola trójmetylopropanu i 3 moli toilenodwuizocyja- nianu, 30 g octanu etylu, 35 g octanu butylu, 50 g ksy¬ lenu, 60 g octanu glikolu etylenowego. Skóry po na- 55 trysnieciu suszy sie poczatkowo w temperaturze 40°C w66851 ciagu 2 godzin, a nastepnie w ciagu 8 godzin w tempe¬ raturze 60°C. PL PL

Claims (1)

1. Zastrzezenie patentowe Sposób wytwarzania elastomeru uaretanowego, przez traktowanie poliestrów lub polieterów zawierajacych grupy wodorotlenowe, dwuizocyjanianami, znamienny tym, ze w etapie I poliestry lub polietery modyfikuje sie wstepnie przez traktowanie dwuizocyjanianem w temperaturze powyzej 100°C, najkorzystniej w tempera¬ turze 120—130°C, w ciagu 0,5—20, najkorzystniej 1—6 godzin i nastepnie w etapie II otrzymany produkt etapu I sieciuje sie przez podgrzewanie w temperaturze ponad 150°C najkorzystniej 150—160°C w ciagu kilkudziesie¬ ciu minut. Dotyczy opisu patentowego nr 66851 Errata Na stronie 2 w lamie 3 w wierszu 26 i 27 od góry niepotrzebnie powtórzono nastepujacy tekst: rozpuszczonego w 100 czesciach chlorobenzenu — trzema czesciami PL PL