PL65932B1 - - Google Patents

Description

Pierwszenstwo: Opublikowano: 15. XI. 1972 65932 KI. 12o,8 MKP C07c 47/48 UKD Wspóltwórcy wynalazku: Wlodzimierz Daniewski, Teresa Strojny Wlasciciel patentu: Instytut Chemii Przemyslowej, Warszawa (Polska) Sposób wytwarzania aldehydu fenylooctowego lub jego po¬ chodnych, zwlaszcza aldehydu p-metoksyfenylooctowego Wynalazek dotyczy wytwarzania aldehydu feny¬ looctowego lub jego pochodnych, a zwlaszcza ale- hydu p-metoksyfenylooctowego, z estrów etylowych odpowiednich kwasów fenyloglicydowych, otrzyma¬ nych metoda Darzensa z odpowiednich aldehydów i chlorooctanu etylu w obecnosci etylenu sodowego.Aldehydy fenylooctowy, p-metylofenylooctowy i p-metoksyfenylooctowy sa cennymi zwiazkami za¬ pachowymi stosowanymi w przemysle perfumeryj¬ nym i mydlarskim.Sposób wytwarzania aldehydów z estrów glicy- dowych opisany w literaturze polega na zmydlaniu estru wodnym lub alkoholowym roztworem wodo¬ rotlenku sodu lub potasu i nastepnym wykwaszeniu otrzymanej soli w srodowisku wodnym kwasem sol¬ nym, siarkowym lub kwasami organicznymi. Utwo¬ rzony kwas glicydowy poddaje sie destylacji z para wodna lub destylacji pod zmniejszonym cisnie¬ niem do 10 mm Hg, podczas której zachodzi dekar¬ boksylacja kwasu na odpowiedni aldehyd. Prowa¬ dzac ostatnie dwa etapy w srodowisku wodnym otrzymuje sie jednak tylko 30'°/o wydajnosci alde¬ hydu fenylo i p-metylofenylooctowego i tylko okolo 10°/o aldehydu p-metoksyfenylooctowego. Jak wy¬ kazaly badania powodem tego jest fakt, ze sól pota¬ sowa lub sodowa kwasu p-metoksyfenyloglicydowe- go wbrew przewidywaniu bardzo slabo rozpuszcza sie w zimnej wodzie. Podgrzanie wody do tempe¬ ratury 60—80 °C nie zwieksza rozpuszczalnosci soli 10 15 20 25 30 ale powoduje jej stopienie i wydzielenie w postaci warstwy olejowej, zawierajacej takze wszystkie za¬ nieczyszczenia, które powstaly jako produkty ubocz¬ ne podczas syntezy estru glicydowego.Zatem wiekszosc produktu zmydlenia w tych wa¬ runkach byla odrzucana wraz z zanieczyszczeniami stad wydajnosc po procesie dekarboksylacji kwasu p-metoksyfenyloglicydowego wynosila zaledwie 10°/o. W podobny sposób zachowuja sie sole kwasów p-metylofenyloglicydowego i fenyloglicydowego lecz rozpuszczalnosc ich w wodzie jest jednak wieksza i dlatego wydajnosc gotowego produktu wynosi okolo 30°/o.Celem wynalazku bylo zwiekszenie wydajnosci otrzymywania aldehydu efnylooctowego lub jego pochodnych do 40—45%.Cel ten osiagnieto przez prowadzenie procesu zmydlania estru uprzednio rozcienczonego ksylenem a nastepnie wy kwaszenie soli i dekarboksylacje po¬ wstalego kwasu w srodowisku prawie bezwodnym przy zastosowaniu ksylenu jako rozcienczalnika.Wedlug wynalazku surowe estry etylowe odpo¬ wiednich kwasów fenyloglicydowych rozciencza sie dwu, dwu i pólkrotna iloscia bezwodnego ksylenu i zmydla alkoholowym roztworem wodorotlenku potasu w temperaturze nie przekraczajacej 20°C.Wytracona sól potasowa odsacza sie, zawiesza w ksylenie i nastepnie wykwasza sie kwasem sol¬ nym rozcienczonym woda w stosunku 1 :1, do war- 659323 65932 4 tosci pH = 5. Woda w procesie pochodzi wiec tylko z rozcienczenia kwasu solnego co stanowi okolo 8°/o wagowych, przy czym warstwe wodna oddziela sie, przed nastepnym etapem procesu. Pozbawiona wody warstwe ksylenowa, zawierajaca utworzony kwas, ogrzewa sie z dodatkiem przeciwutleniacza, na przyklad butylohydroksyanizolu, przez 10 go¬ dzin pod chlodnica zwrotna w celu dekarboksyla¬ cja nastepnie odpedza ksylen i destyluje odpowie¬ dni aldehyd.Przyklad I. Surowy ester etylowy kwasu p- metoksyfenylooctowego, otrzymany metoda Darzen- sa ze 128 g chlorooctanu etylu, 130 g aldehydu any¬ zowego, rozcienczono dwukrotna objetoscia ksyle¬ nu i zmydlano w temperaturze 20 °C iza pomoca al¬ koholowego roztworu 65 g KOH. Wytracona sól po¬ tasowa kwasu p-metoksyfenyloglicydowego odsa¬ czono, przemywano ksylenem, zawieszono w 500 ml ksylenu i zakwaszono 100 ml wodnego roztworu HC1 (1 :1). Po oddzieleniu warstwy wodnej utwo¬ rzony kwas p-metoksyfenyloglicydowy dekarbo- ksylowano, ogrzewajac go w ksylenie z dodatkiem 0,5 g przeciwutleniacza BHA, pod chlodnica zwrot¬ na 10 godzin. Po odpedzeniu ksylenu destylowano aldehyd p-metoksyfenylooctowy w temperaturze 120—122 °C przy cisnieniu 6 mm Hg, otrzymujac okolo 60 g co stanowi 40'% wydajnosci teoretycznej.Przyklad II. Surowy ester etylowy kwasu fenyloglicydowego otrzymany metoda Darzensa ze 113 g aldehydu benzoesowego i 123 g chlorooctanu etylu zmydlano, zakwaszano i dekarboksylowano sposobem opisanym w przykladzie I, otrzymujac w temperaturze 78—80 °C przy cisnieniu 10 mm 30 Hg okolo 48 g aldehydu fenylooctowego, co stanowi 40°/o wydajnosci teoretycznej.Przyklad III. Surowy ester etylowy kwasu p-metylofenyloglicydowego otrzymany metoda Dar¬ zensa ze 120 g aldehydu p-metylobenzoesowego i 123 g chlorooctanu etylu, zmydlano, wykwaszano i dekarboksylowano sposobem jak w przykladzie I otrzymujac w temperaturze 76—80 °C przy cisnieniu 4—6 mm Hg okolo 61 g aldehydu p-metylofenylo- octowego, co stanowi okolo 45°/o wydajnosci teo¬ retycznej. PL

Claims (1)

1. Zastrzezenie patentowe Sposób wytwarzania aldehydu fenylooctowego lub jego pochodnych, zwlaszcza aldehydu p-meto- ksyfenylooctowego z estru etylowego odpowiednie¬ go kwasu fenyloglicydowego, przez zmydlanie estru alkoholowym roztworem wodorotlenku potasowego, zakwaszenie soli potasowej i dekarboksylacje utwo¬ rzonego kwasu fenyloglicydowego, znamienny tym, ze zmydlaniu alkoholowym roztworem wodoro¬ tlenku potasowego poddaje sie ester uprzednio roz¬ cienczony ksylenem, przy czym zmydlenie prowa¬ dzi sie w temperaturze nie przekraczajacej 20°C, a powstala sól potasowa wykwasza sie za pomoca kwasu solnego rozcienczonego woda w stosunku 1 :1 doprowadzajac do wartosci pH równej 5, usuwa sie wode, a warstwe ksylenowa z powstalym kwasem poddaje dekarboksylacji w temperaturze wrzenia rozpuszczalnika przez 8—10 godzin pod chlodnica zwrotna, po czym po odpedzeniu ksylenu oddestylo- wuje sie produkt. KZG 1, z. 279/72 — 190 Cena zl 10.— PL