PL65334B1 - - Google Patents

Description

Opublikowano: 10.IV.1972 65334 KI. 421,3/53 MKP GOln 15/02 CZYTELNIA ftlrtlil Izeeftpcsp.; «i [. • i Wspóltwórcy wynalazku: Stefan Balicki, Stanislaw Iskierka Wlasciciel patentu: Politechnika Czestochowska, Czestochowa (Polska) Sposób okreslania wielkosci ziarna austenitu Przedmiotem wynalazku jest sposób okreslania wielkosci ziarna austenitu w róznych gatunkach stali.Dotychczasowe sposoby polegaja na procesie na- weglania próbek stali w temperaturze austenityza- cji i okreslaniu wielkosci ziarna austenitu stosujac metode Mc Quaid Ehn'a.Sposób utlenienia metoda Kohn'a wymaga stoso¬ wania argonu lub wodoru przy wygrzewaniu próbki.Inny sposób, metoda Bechel Beaujard'a oparty jest na trawieniu próbki kwasem pikrynowym i jest stosowany tylko dla niektórych gatunków stali.Znane sposoby okreslania wielkosci ziaren au¬ stenitu sa dlugotrwale, wymagaja stosowania argo¬ nu lub wodoru, a ponadto moga byc stosowane tylko do okreslonych gatunków stali.Celem wynalazku jest usuniecie tych niedogod¬ nosci, skrócenia czasu potrzebnego na okreslenie wielkosci ziaren austenitu, uproszczenie metody oraz stosowanie jej do wszystkich gatunków stali.Sposób wedlug wynalazku polega na wykorzy¬ staniu cieklej miedzi i niektórych jej stopów, które charakteryzuja sie dobra zwilzalnoscia stali, mala w nich rozpuszczalnoscia zelaza i wysoka tempe¬ ratura parowania. Do takich stopów naleza stopy Cu-Sn. Stopy te obnizaja temperature topnienia miedzi, wynoszaca 1083°C, która jest wyzsza 10 20 25 80 o 153°C od stosowanej zwykle temperatury auste- nityzacji.Sposób wedlug wynalazku polega na tym, ze próbke stali z wykonanym na niej zgladem, oczysz¬ cza sie od zanieczyszczen tlenkowych przez zanu¬ rzenie jej w roztopionym zwiazku, na przyklad w cieklym boraksie, o temperaturze równej tem¬ peraturze austenityzacji na czas stabilizacji wiel¬ kosci ziarna austenitu, nastepnie zanurza sie ja do cieklej miedzi lub stopu miedzi, na przyklad Cu-Sn, o tak dobranym skladzie, by temperatura topnienia miedzi lub stopu miedzi byla nizsza o okolo 50°C od temperatury austenityzacji, a temperatura prze¬ grzewania stopu byla równa temperaturze austeni¬ tyzacji na czas zakonczenia stabilizacji ziarna au¬ stenitu oraz odwzorowania przez ciekla miedz lub stop miedzi granic ziarna austenitu.W przypadku temperatury austenityzacji 930°C, stopem tym bedzie Cu-Sn 20.Po wyjeciu próbki i jej zahartowaniu, zdejmuje sie mechanicznie z powierzchni zgladu nadmiar miedzi lub jej stopu, tak, by pozostal on na gra¬ nicach ziaren, poleruje sie zglad i wytrawia, dla uwidocznienia miedzi lub stopu na granicach zia¬ ren austenitu.Ponadto, powtarzajac podane wyzej czynnosci z co najmniej czterema próbkami stali, podnoszac temperature austenityzacji na przyklad o 50°C i okreslajac znanymi sposobami wielkosci ziarna austenitu w kazdej z próbek, wykonuje sie wykres 65334* 65334 8 w ukladzie: wielkosc ziarna — temperatura auste- nityzacji, z którego okresla sie sklonnosc badanej stali do rozrostu ziarna austenitu.Stop Cu-Sn, w przeciwienstwie do stosowanych dotychczas stopów, na przyklad Ag-Pb, nie wydzie¬ la szkodliwych par olowiu w temperaturach wyz¬ szych od temperatury austenityzacji, wynoszacej 930°C.Sposób okreslania wielkosci ziarna austenitu wed¬ lug wynalazku jest latwy do wykonania, a czas okres¬ lania wielkosci ziarna austenitu jest znacznie krót¬ szy od dotychczasowych. Sposób ten ponadto umozliwia okreslanie sklonnosci stali do rozrostu ziarna austenitu.Przyklad. Na powierzchni próbki badanej sta¬ li o zawartosci 0,42% wegla, 1,89% magnezu, 0,28% krzemu, 0,028% fosforu, 0,022% siarki, 0,24% molib¬ denu, wykonuje sie znanym sposobem zglad i za¬ nurza sie w boraksie o temperaturze austenityzacji próbki wynoszacej 930°C i przetrzymuje przez 15 minut, po czym zanurza sie ja w stopie miedzi z cyna Cu-Sn 20 o temperaturze austenityzacji próbki i przetrzymuje przez 15 minut, a nastepnie hartuje w wodzie. Nastepnie zdejmuje sie mecha¬ nicznie z powierzchni zgladu nadmiar stopu, pole- 10 15 ruje zglad i wytrawia sie odczynnikiem zawieraja¬ cym 2 gramy dwuchromianu potasu, 4 cm3 nasyco¬ nego roztworu chlorku sodu, 8 cm3 kwasu siarko¬ wego w 100 cm3 destylowanej wody. Po wytrawie¬ niu próbki, na powierzchni zgladu uwidacznia sie wyrazny i kontrastowy zarys ziaren austenitu. PL

Claims (1)

1. Zastrzezenie patentowe Sposób okreslania wielkosci ziarna austenitu, w którym badana próbke stali z wykonanym zgladem zanurza sie, celem oczyszczenia jej powierzchni oraz ustabilizowania wielkosci ziarna austenitu, do ka¬ pieli rcztopionego zwiazku, na przyklad boraksu, znamienny tym, ze po oczyszczeniu próbke stali zanurza sie do kapieli cieklej miedzi lub cieklego stopu miedzi z cyna o tak dobranym skladzie, by temperatura topnienia stopu byla nizsza o 50°C od temperatury austenityzacji, a temperatura prze¬ grzania byla równa temperaturze austenityzacji, po czym próbke hartuje sie, zdejmuje mechanicznie z powierzchni zgladu nadmiar stopu, poleruje zglad i wytrawia, celem uwidocznienia miedzi lub stopu na granicach ziaren austenitu. W.D.Kart. C/143/72, 210 + 15 egz., A4 Cena zl 10,— PL