PL61373B1 - - Google Patents

Description

Pierwszenstwo: 13. XII. 1965 Szwajcaria Opublikowano: 30. XI. 1970 61373 KI. 12 o, 14 MKP C 07 c, 69/76 Wlasciciel patentu: Agripat S. A., Bazylea (Szwajcaria) Sposób wytwarzania nowego estru izopropylowego kwasu 4,4 '-dwubromodwubenzoilo wego Przedmiotem wynalazku jest sposób wytwarza¬ nia nowego estru izopropylowego kwasu 4,4'-dwu- bromodwubenzoilowego.Z szwajcarskiego opisu patentowego nr 294 599 znane sa estry kwasu 4,4'-dwuchlorodwubenzoiIo- wego i ich zastosowanie do zwalczania pajeczaków i owadów. Estry te sa jednak dosc silnie toksycz¬ ne dla organizmów cieplokrwistych, a w stosunku do roslin uprawnych, np. w ogrodnictwie, wyka¬ zuja trujace dzialanie na rosliny. Oprócz tego, po dluzszym zastosowaniu estry te powoduja u róz¬ nych pajeczaków powstanie wyraznych objawów uodpornienia.Nieoczekiwanie stwierdzono, ze ester izopropy¬ lowy kwasu 4,4'-dwubromodwubenzoilowego na¬ daje sie znacznie lepiej do zwalczania pajeczaków i owadów, jak równiez ich wczesniejszych stadiów rozwojowych. Ester ten ma równoczesnie mniejsza toksycznosc w stosunku do organizmów cieplo¬ krwistych i na przyklad DL50 dla szczurów wynosi ponad 5000 mg tego estru na kg wagi ciala, pod¬ czas gdy dawka toksyczna znanego estru etylo¬ wego kwasu 4,4'-dwuchlorodwubenzoilowego wy¬ nosi 2200 mg na kg wagi ciala. Znane jako akary- cydy substancje, takie jak ester etylowy i ester izopropylowy kwasu 4,4,-dwuchlorodwubenzoilowe- go wykazuja juz w powszechnie stosowanych ste¬ zeniach trujace dzialanie na rózne drzewa owoco¬ we, jak np. drzewa brzoskwiniowe, sliwy i jablo¬ nie, natomiast drzewa te nawet po czterokrotnym 10 15 20 25 30 zastosowaniu 0,05°/o zawiesiny estru izopropylowe¬ go kwasu 4,4'-dwubromodwubenzoilowego nie po¬ nosza zadnej szkody.Nowy ester izopropylowy kwasu 4,4,-dwubromo- dwubenzoilowego stosuje sie miedzy innymi do zwalczania normalnie wrazliwych oraz odpornych roztoczy na roslinach i u zwierzat. Szczególnie sil¬ nie dziala nowy zwiazek przeciwko przedziorkowa- tym (Tetranychidae), zabijajac nie tylko ich stadia ruchome, takie jak larwy, protonimfy, deutonimfy i jednostki dorosle, lecz takze stadia miedzy rujo we (Nymphochrysalis, Deutochrysalis, Teileiochrysalis), a w szczególnosci jaja.Sposobem wedlug wynalazku ester izopropylowy kwasu 4,4'-dwubromodwubenzoilowego wytwarza sie na drodze estryfikacji kwasu 4,4'-dwubromo- dwubenzoilowego izopropanolem w obecnosci kwa¬ su lub halogenkiem izopropylowym w obecnosci zasacly i ewentualnie w srodowisku rozpuszczalnika obojetnego wobec reagentów. Jako rozpuszczalnik stosuje sie korzystnie benzen lub jego pochodne albo homologi, np. toluen, a jezeli estryfikacje prowadzi sie za pomoca halogenku izopropylowego, wówczas jako rozpuszczalnik stosuje sie zwlaszcza dwumetyloformamid lub dioksan. Reakcje prowadzi sie korzystnie w temperaturze wrzenia mieszaniny reakcyjnej pod chlodnica zwrotna, ale przebiega ona równiez i w temperaturze nizszej np. 20—60 °C tym wolniej, im nizsza jest temperatura. Wytwo- 613733 61373 4 rzony ester jest cialem stalym o budowie krysta¬ licznej i topnieje w temperaturze 76—79°C.Stosowany jako produkt • wyjsciowy kwas 4,4'- dwubromodwubenzoilowy wytwarza sie przez re¬ akcje 4,4,-dwubromobenzoilu z alkoholowym roz¬ tworem wodorotlenku sodowego lub potasowego.Wynalazek jest blizej wyjasniony w nizej poda¬ nych przykladach. W przykladach tych, o ile nie zaznaczono inaczej, czesci oznaczaja czesci wa¬ gowe.Przyklad I. 15 czesci kwasu 4,4'-dwubromo- benzoilowego, otrzymanego przez reakcje 4,4'-dwu- bromobenzoilu z alkoholowym roztworem wodoro¬ tlenku sodowego i 2,2 czesci sproszkowanego wo¬ dorotlenku potasowego rozpuszcza sie ogrzewajac w 150 czesciach objetosciowych dwumetyloforma- midu. Do otrzymanego roztworu wkrapla sie mie¬ szajac 6,6 czesci jodku izopropylowego i mieszajac utrzymuje w temperaturze 55—60°C. Nastepnie mieszanine poreakcyjna, otrzymana w postaci za¬ wiesiny, wlewa sie do lodowatej wody, odsacza utworzony osad, przemywa go woda do odczynu obojetnego i suszy. Przekrystalizowany z eteru naftowego ester izopropylowy kwasu 4,4'-dwubro- modwubenzoilowego topnieje w temperaturze 76— 79 °C.Stosujac zamiast 6,6 czesci jodku' izopropylowego 3, 4 czesci chlorku izopropylowego otrzymuje sie równiez ester izopropylowy kwasu 4,4'-dwubromo- dwubenzoilowego o temperaturze topnienia 76— 79 °C.Sposób wytwarzania nowego estru izopropylo¬ wego kwasu 4,4,-dwubromodwubenzoilowego, zna¬ mienny tym, ze kwas 4,4'-dwubromodwubenzoilo- wy estryfikuje sie izopropanolem w obecnosci kwa¬ su lub halogenkiem izopropylowym w obecnosci zasady i ewentualnie w srodowisku rozpuszczal¬ nika obojetnego wobec reagentów. 10 15 20 25 Przyklad II. Do roztworu 123,5 czesci kwasu 4,4,-dwubromodwubenzoilowego w 300 czesciach bezwodnego benzenu dodaje sie 1,08 czesci stezo¬ nego kwasu siarkowego i 47 czesci izopropanolu.Roztwór utrzymuje sie w ciagu 25 godzin w stanie wrzenia pod chlodnica zwrotna z oddzielaczem wo¬ dy. Nastepnie mieszanine poreakcyjna przemywa sie woda do odczynu obojetnego, suszy nad siar¬ czanem sodowym i oddestylowuje rozpuszczalnik.Krystaliczna pozostalosc przekrystalizowuje sie z eteru naftowego, otrzymujac ester izopropylowy kwasu 4,4'-dwubromobenzoilowego o temperaturze topnienia 76—79 °C. PL