PL60780B1 - - Google Patents

Description

Przedmiotem niniejszego wynalazku jest pod¬ cisnieniowe urzadzenie wspomagajace ukladu ha¬ mulcowego pojazdu.Znane urzadzenia wspomagajace uruchamiajace pompy hydraulicznego ukladu hamulcowego pojaz- * du -zawieraja cylinder wyposazany w przesuwny tlok oraz zawór sterujacy stanowiacy zwykle od¬ dzielna czesc ukladu polaczony przewodami z cy¬ lindrem urzadzenia wspomagajacego oraz ze zród¬ lem podcisnienia (na przyklad z rura ssaca silnika).Wada tego rodzaju urzadzen byla duza dlugosc przewodów, którymi polaczone bylo urzadzenie ze zródlem podcisnienia, co wplywalo nie korzystnie na szybkosc uruchamiania i uzyskiwania pelnej mocy hamowania w pojezdzie.Celem wynalazku jest skonstruowanie podcisnie¬ niowego urzadzenia wspomagajacego, nie posiada¬ jacego powyzszej wady, w którym zawór sterujacy zawarty bylby w obudowie urzadzenia i stanowil¬ by z nim jednolita calosc.Zgodnie z wynalazkiem urzadzenie wspomagajace ukladu hamulcowego pojazdu zawiera obudowe, której wnetrze podzielone jest za pomoca przesuw¬ nego tloka tworzacego wewnatrz tej obudowy dwie komory, z których jedna polaczona moze byc dwo¬ ma zródlami plynu pod cisnieniem o rozmaitych cisnieniach tego plynu, za pomoca sterujacego prze¬ plywem zaworu, zaopatrzonego w przewody dla przeplywu tego plynu, konczace sie w dwóch wza¬ jemnie stacjonarnych gniazdach zaworowych, przy 10 15 20 25 30 czym te gniazda zaworowe moga wedlug zyczenia wspólpracowac z wspólnym zaworowym elemen¬ tem zamykajacym, który jest przechylany lub obra¬ cany na jednym z tych gniazd w celu otwarcia przewodu dla przeplywu plynu, zwiazanego z dru¬ gim gniazdem.Przedmiot wynalazku jest przedstawiony w przy¬ kladzie wykonania na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia przekrój podluzny podcisnieniowego urzadzenia wspomagajacego wedlug wynalazku, fig. 2 — widok z przodu sprezystej tarczy tloka oraz fig. 3 — widok z boku rzutem z czola tej tarczy, fig. 4 i 5 sa schematycznymi przekrojami szcze¬ gólów, pokazujacych sterujacy przeplywem plynu zawór w jego dwóch polozeniach roboczych.Przedstawione na fig. 1 urzadzenie zawiera obu¬ dowe 10 wykonana z dwóch walcowych wytloczo¬ nych czesci 12 i 14, posiadajace na obwodzie wy¬ stajace na zewnatrz kolnierze 16 oraz umieszczone przeciwlegle wglebienia usztywniajace 18. Miedzy kolnierzami 16 zacisniety jest zewnetrzny brzeg walcowej elastycznej przepony 20, dzielacy wnetrze obudowy 10 na dwie komory 22 i 24.Przepona 20 posiada miedzy zewnetrznym i we¬ wnetrznym brzegiem pierscien oporowy 26, który opiera sie o wtloczona do wewnatrz czesc czolowej sciany czesci 14 obudowy, podczas gdy promienio¬ we podparcie przepony jest wykonane za pomoca sprezystej tarczy 28 osadzonej wewnatrz czesci 12 obudowy 10 i wyposazonej w centralny otwór 30. 60 780V I 3 Sprezysta tarcza 28 zawiera kilkanascie sztywnych promieniowych elementów 32 umieszczonych w re- • gularnych odstepach na obwodzie w kieszeniach 34, utworzonych za pomoca promieniowych zgrzein 36 arkuszy 38 wykonanymi z syntetycznego materialu ^ i umieszczonymi jedon*na drugim.Elementy 32 w poblizu otworu 30 posiadaja kon¬ ce 40, sluzace do unieruchomienia tarczy 28 w kie¬ runku promieniowym. W celu ulatwienia wsuwa¬ nia elementów 32 w kieszeni 34, zgrzeiny 36 nie siegaja na cala promieniowa szerokosc arkuszy 32, ale koncza sie w pewnej odleglosci od zewnetrz¬ nego obwodu tworzac w ten sposób otwarte wej¬ scia do kieszeni. Konce 40 wyznaczaja miedzy so¬ ba wolne przestrzenie 42, umozliwiajace swobodny przeplyw czynnika roboczego.Wewnatrz obudowy 10 tarcza sprezysta 28 pod¬ parta jest na zewnetrznym obwodzie za pomtfca wywinietego kolnierza 44, który jest osadzony we¬ wnatrz osiowej* czesci 27 elastycznej przepony 20.Wewnetrzne brzeg: elementów 32 stykaja sie i sa podpierane za pomoca wywinietego pierscienia 46, który przechodzi przez otwór 30 tarczy 28.W kierunku osiowym od swej czoloweji sciany, czesc 14 obudowy 10 zaopatrzona jest w siegajacy do tylu zaopatrzony w uskoki kolnierz 48, przez który przechodzi pusty wewnatrz trzpien 50 zawo¬ rowego elementu gniazdowego 52. Miedzy swobod¬ nymi brzegami pierscieniowego kolnierza 48 i tu¬ leja 50 umieszczony jest podatny mieszek 54 w ce¬ lu uszczelnienia wzajemnego tych dwóch elemen¬ tów, natomiast wsunieta pomiedzy kolnierz 48 i trzpien 50 kolnierzowa uszczelka 56 izoluje wnetrze kolnierza wraz z hydrauliczna komora 24 od po¬ wietrza atmosferycznego. Wewnetrzny koniec trzpienia 5D uksztaltowany jest w postaci pierscie¬ nia 58, zaopatrzonego w dwa wzajemnie promie¬ niowo oddalone pierscieniowe gnazda zaworowe 60 i 62, wystajace z jego powierzchni czolowej.Pierscien 58 posiada otwór 64, laczacy jego wnetrze z wnetrzem trzpienia 50, który w kierun¬ ku osiowym w okreslonych odstepach poza polacze¬ niem jego z glowica zaopatrzony jest wewnatrz w pewna liczbe otworów o róznych srednicach 66,68, 70 i 72. Kolowa tarcza 74 zaopatrzona w wystajaca cen¬ tralna czesc 76 docisnieta jest do wystepu, utworzone¬ go przez otwory 66 i 68, a zaopatrzony w osiowy otwór filtr powietrzny 78 jest w podobny sposób podparty na wystepie utworzonym przez otwory 70 i 72. Filtr powietrzny 78 z kolei podpiera drazek 80, którego kulisty koniec umieszczony jest w wy¬ stajacej czesci 76 a miedzy filtrem 78 i tarcza 74 umieszczona jest tuleja 82.Zaworowy element zamykajacy 84 w postaci sprezystej tarczy, zaopatrzonej w skierowana osio¬ wo tuleje 86 jest podparty centralnie na sprezystej tarczy 28, przy czym tuleja 86 tego elementu prze¬ chodzi przez zagiety pierscien 46. Zaworowy ele¬ ment zamykajacy 84 wspólpracuje z obydwoma gniazdami zaworowymi 60 i 62, a tuleja 86 szczel¬ nie styka sie z trzonem 90, przedluzenia 88 drazka 92, którego drugi koniec wychodzi z obudowy 10.Przedluzenie 88 posiada nagwintowany otwór i jest nakrecone na nagwintowany koniec drazka biernego 92, przy czym miedzy tym nagwintowa- 780 nym koncem i przedluzeniem 88 zamocowana jest wklesla plyta 94, zaopatrzona w wytloczone wgle¬ bienie usztywniajace 96 dociskane do tarczy 28 za pomoca sprezyny 98, dzialajacej pomiedzy czescia 5 12 obudowy 10 i wklesla plyta 94. Przedluzenie 83 na zewnetrznym koncu posiada leb 100?'. tworzacy jedno lub kilka przelotów 102 dla umozliwienia przeplywu powietrza atmosferycznego od filtru po¬ wietrznego 78 do wewnetrznego gniazda zaworowe- io go 60, przy czym przedluzenie to jest slizgowo osa¬ dzone w osiowym otworze 66 trzpienia 50 zaworo¬ wego elementu gniazdowego 52.Drazek bierny 92 jest umieszczony w jednej linii z czynnym drazkiem 80, a mechaniczne pola- 15 czenie miedzy nimi nastepuje za pomoca tarczy 74, trzpienia 50 i przedluzenia 88. Nalezy nadmie¬ nic, ze wspólny zaworowy element zamykajacy 84 \ jest zaopatrzony w dwie osiowo oddalone czesci 85 i 89 umieszczone przy koncach tulei 86, przy czym 20 pierwsza czesc 85 lezy tuz ponizej sprezystej tar¬ czy 28, pomiedzy pierscieniem 46 i Ttrzonem 90 przedluzenia 88, a druga czesc 87 jest oddalona w kierunku do przodu od pierwszej czesci 85, spel¬ niajac role uszczelki. 25 Czolowa sciana czesci 12 obudowy 10 zaopatrzona jest w wystajacy do wewnatrz osiowy pierscienio¬ wy kolnierz 13, przez który przechodzi drazek bierny 92, przy czym w kolnierzu 13 obejmujac drazek 92 osadzona jest uszczelka 103 a wokól kol- 30 nierza 13 osadzona jest' sprezyna 98 dociskajaca tarcze 28 oraz zaworowy element zamykajacy 84 w stanie do gniazd zaworowych 60 i 62. Sprezyna 98 powoduje równiez zajmowanie przez drazek bierny 92 polozenia wewnatrz obudowy 10. Drazek bierny 35 92 posiada swobodny zewnetrzny koniec przysto¬ sowany do polaczenia na przyklad z tlokiem (nie pokazanym na rysunku) glównego cylindra hamul¬ cowego.Nalezy nadmienic, ze przestrzen pomiedzy gniaz- 40 darni zaworowymi 60 i 62 laczy sie z komora 24 poprzez przelot 104, utworzony w zaworowym ele-' mencie gniazdowym 52, podczas gdy drugi przelot 106 w pierscieniu 58 i otwór w powierzchni ogra¬ niczonej za pomoca wewnetrznego gniazda zawo- 45 rowego 60 prowadzi do atmosfery przez przewód 102 w lbie 100 i przez otwory 75 wykonane w tar¬ czy 74.Przy zwolnionym hamulcu urzadzenie wedlug wynalazku pracuje w sposób nastepujacy. Sprezy¬ na 98 dociska przepone 20 poprzez tarcze 28 do czo¬ lowej sciany czesci 14 obudowy, przy czym tarcza 28 przechyla zaworowy element zamykajacy 84, dokola wewnetrznego gniazda zaworowego 60, w wyniku dzialania sily sprezyny 98, poprzez wklesla plyte 94, i drugiej sprezyny 95, umieszczonej po¬ miedzy wklesla plyta 94 \ pierscieniem 46 oraz we¬ wnetrznymi koncami elementów 32.Sprezyna 95 alternatywnie moze byc sprezyna ta- . lerzowa i moze zawierac pewna ilosc sprezynuja- 0 cych wystepów. Przechylenie zaworowego elemen¬ tu zamykajacego 84 dokola wewnetrznego gniazda zaworowego 60 odsuwa go jednoczesnie od zew¬ netrznego gniazda zaworowego 62 a powoduje wza¬ jemne polaczenie dwóch komór 22 i 24 obudowy $5 10 poprzez otwory 42 w tarczy 28 i poprzez otwo-60 780 ry 97 we wkleslej plycie 94, w wyniku czego w komorach tych powstaje podcisnienie dzieki pola¬ czeniu urzadzenia z rura ssaca silnika za pomoca przewodu 108 obudowy 10.Podczas naciskania pedalu hamulca w celu hamo- 5 wania, trzpien 53 i pie: scien 58 gniazdowego czlo- na zaworowego zostaje przesuniety na lewo, przy <;zym pierwszym wynikiem tego ruchu bedzie zli¬ kwidowanie poprzedniego ugiecia tarczy 28 i zet¬ kniecia sie zaworowego elementu zamykajacego 84 io z obydwoma gniazdami 60 i 62, tak jak to jest po¬ kazane na fig. 1. W ten sposób obydwie komory 22 i 24 zostaja wzajemnie odlaczone. Dalsze naci¬ skanie na pedal hamulcowy i zwiazany z tym dal¬ szy ruch pierscienia 58 w kierunku na lewo powo- 15 duje to, ze tarcza 28 ugina sie w przeciwnym kie¬ runku, dociska zaworowy element zamykajacy 84 ?do zewnetrznego gniazda zaworowego 62 i odsuwa go od wewnetrznego gniazda zaworowego 60.Powoduje to, ze komora 24 zastaje polaczona z 20 atmosfera poprzez przewody 104, 106, 66 i 75 i po¬ przez powietrzny filtr 78, wytwarzajac róznice cis¬ nien pomiedzy komorami 22 i 24, która dzieki cze¬ mu przepona 20 przesuwa sie w kierunku na lewo wraz z tarcza 28 i wklesla plyta 94, wywierajac w ten sposób nacisk na drazek bierny 92, którego sila polaczona z sila czynna przylozona do drazka 80 daje sile robocza dzialajaca na tlck glównego cylindra hamulcowego.W ten sposób urzadzenie wedlug wynalazku dzia- la na zasadzie róznicy cisnien 1 sterowane jest za pomoca prostego zaworu, który zawiera minimalna liczbe ruchomych elementów, przy czym dziala¬ nie tego zaworu zalezy tylko od uginania sie tar¬ czy 28. Zaproponowany w wynalazku uklad spra¬ wia, ze sila reakcji pedalu hamulcowego, umozli¬ wia operatorowi wyczuwanie intensywnosci z jaka nastepuje hamowanie. Wiaze sie to z tym faktem, ze okrag na którym obwodowe wytloczone wgle¬ bienie usztywniajace 96 wkleslej plyty 94 wspól¬ pracuje z elementami 32 uginajacej sie plyty 28, jest przesuniety promieniowo w kierunku do we¬ wnatrz od teoretycznego okregu reprezentujacego srodek parcia wywieranego na przepone 20, tak ze •elementy 32 przekazuja czesc obciazenia dzialaja¬ cego na tyl przepony do trzpienia 50 zaworowego 45 elementu gniazdowego 52 poprzez zewnetrzne gniaz¬ do zaworowe 62 i pierscien 58. Sila reakcji jest w ten sposób przykladana do czynnego drazka 80 da¬ jac mozliwosc oceny przez kierowce sily hamowa¬ nia. 50 W nastepujacej po hamowaniu operacji, gdy pedal hamulcowy zostaje zwolniony, cisnienie atmosfe¬ ryczne poczatkowo dziala na przepone 20, która zostaje wygieta do przodu, w celu otwarcia gniazda zaworowego 62 i zamkniecia gniazda 60, cdizolowa. 55 nia komory 24 od atmosfery i polaczenia jej z ko¬ mora 22, dajac w wyniku ponowne ustalenie sie -warunków polaczenia z próznia zródlem podcisnie¬ nia. 6 PL PL

Claims (4)

1. Zastrzezenia patentowe 35 40 1. Podcisnieniowe urzadzenie wspomagajace uk¬ ladu hamulcowego pojazdu zawierajace cylindrycz¬ na obudowe skladajaca sie z*dwóch czesci polaczo¬ nych szczelnie na obwodzie oraz umieszczona we¬ wnatrz obudowy przesuwna przepone dzielaca wnetrze tej obudowy na dwie komory, z których jedna laczona jest ze zródlem podcisnienia za po¬ moca zaworu sterujacego, znamienne tym, ze po¬ siada zawór sterujacy, który zawiera element za¬ worowy (52) w postaci pierscienia (58), na "którym uksztaltowane sa rozstawione promieniowo pierscie¬ niowe gniazda zaworowe (60) i (62), przy czym w pierscieniu (58) w osi obudowy (10) umieszczony jest drazony trzpien (50), w którym osadzony jest drazek (80) a element zamykajacy (84) zaworu umieszczony jest na tarczy sprezystej (28) umiesz¬ czonej promieniowo w obudowie (10) i dociskanej w kierunku pierscisinia (58) sprezyna (98), przy czym element zamykajacy (84) posiada pierscieniowa powierzchnie wspólpracujaca z gniazdami zawo¬ rowymi (60) i (62) a sprezysta tarcza (28) zawiera kilka umieszczonych promieniowo podluznych ele¬ mentów (32) uginajacych sie wokól wglebien (96) plyt (84), przy czym przepona (23) .csadzona jest na pierscieniu {58) zaworu (52) a element zamykajacy (84) posiada tuleje (86) zaopatrzona w duze osiowo oddalone czesci (85) i (87), przy czym czesc (85) umieszczona jest miedzy elementami (32) tarczy (28) a czesc (87) w polaczeniu z pretem (92) stanowi uszczelke.

2. Podcisnieniowe urzadzenie wspomagajace wedlug zastrz. 1, znamienne tym, ze wklesla plyta (94) zacisnieta jest miedzy wewnetrznym koncem drazka (92) a przedluzeniem (88) przymocowanym do tego konca, przy czym przedluzenie to umiesz¬ czone jest suwliwie w osiowym otworze (64) ele¬ mentu zaworowego (52) i w pierscieniu (58), celem zapewnienia bezposredniego mechanicznego pola¬ czenia miedzy drazkami (80) a (92).

3. Podcisnieniowe urzadzenie wspomagajace wed¬ lug zastrz. 1—2 znamienne tym, ze element zawo¬ rowy (52) zawiera dwa gniazda zaworowe (60) i (62), z których kazde otacza przewody (104, 106) znajdu¬ jace sie w tym elemencie zaworowym (52) oraz z wspólnego elementu zamykajacego (84), wspólpra¬ cujacego z gniazdami zaworowymi (60) i (62) i obra¬ cajacego sie dokola dowolnego gniazda zaworowe¬ go w celu otwarcia przewodu otoczonego przez dru¬ gie gniazdo zaworowe.

4. Podcisnieniowe urzadzenie wspomagajace we¬ dlug zastrz. 3, znamienne tym, ze gniazda zaworowe (60, 62) sa wzajemnie, oddalone promieniowo, przy czym wspóldzialaja z pierscieniowym zaworowym elementem zamykajacym lub z pierscieniowymi po¬ wierzchniami na zamykajacym elemencie zaworo¬ wym(84). 'KI. 63 c, 55/05 60 780 MKP B 60 t, 13/15 9? 104-4 1KI. 63 c, 55/05 60 780 / MKP B80t, 13/16 PL PL