Pierwszenstwo: Opublikowano: 31.1.1970 59208 KI. 21 g, 13/06 MKP H 01 j 9fj(f Twórca wynalazku: inz. Ireneusz Bobrowski Wlasciciel patentu: Zaklady Wytwórcze Lamp Elektrycznych im. Rózy Luksemburg, Warszawa (Polska) Sposób nawijania siatek napinanych do lamp elektronowych i urzadzenie do wykonywania tego sposobu i Przedmiotem wynalazku jest sposób nawijania siatek napinanych do lamp elektronowych i urza¬ dzenie do wykonywania tego sposobu. Sposób we¬ dlug wynalazku jest szczególnie przydatny do nawijania siatek napinanych dla elektronowych 5 lamp odbiorczych przeznaczonych do pracy w pa¬ smie wysokiej czestotliwosci.Siatki napinane do lamp elektronowych — skla¬ dajace sie z ramki siatki, utworzonej przez dwa równolegle odcinki drutów podstawowych pola- 10 czonych dwoma tasiemkami wsporczymi, na któ¬ ra nawiniete sa zwoje drutu nawojowego — cechu¬ ja sie tym, ze srednica drutu nawojowego w za¬ leznosci od typu siatki miesci sie w granicach od kilku do kilkunastu mikronów a skok poszcze- 15 gólnych jej nawoi nie przekracza sto mikronów przy bardzo zawezonych tolerancjach (od kilku mikronów).Znane sa dwa sposoby nawijania siatek napi¬ nanych. Sposób pierwszy polega na nawijaniu 20 siatki przez obracanie szpulki drutu nawojowego dookola ramki siatki w plaszczyznie prostopadlej do osi ramki a skok nawoju tworzy sie przez przesuwanie ramki siatki wzdluz jej osi. Drugi sposób nawijania siatki polega na nawijaniu dru- 25 tu nawojowego na obracajaca sie wokól wlasnej osi ramke siatki a skok nawoju tworzy sie przez przesuwanie równolegle do osi obrotów ramki, szpulki drutu nawojowego. W obu sposobach drut nawojowy biegnacy ze szpulki, przechodzi przez 30 koleczki umieszczone obok szpulki, które wypro¬ wadzaja drut nawojowy biegnacy na ramke siatki z jednego miejsca a nie z calej szerokosci szpulki.Urzadzenia nawijajace siatke wedlug obu spo¬ sobów, posiadaja bardzo dokladne mechanizmy obrotowe, redukcyjne, krzywkowe uklady nape¬ dzajace suporty i same suporty.W urzadzeniu do wykonywania pierwszego spo¬ sobu szpulka drutu nawojowego umieszczona jest na obrotowej glowicy a drut odwijajac sie ze szpulki, podczas obrotów glowicy nawija sie na ramke siatki umieszczonej w osi glowicy. Ramka siatki osadzona jest w uchwycie przymocowanym do suportu wzdluznego-poruszajacego sie wzdluz osi glowicy. Wielkosc przesuwu suportu wzdluz¬ nego przypadajaca na jeden obrót glowicy decy¬ duje o wielkosci skoku nawijanej siatki. Urza¬ dzenie zawiera obrotowa glowice polaczona za pomoca przekladni zebatych z obrotowym bebnem, na którego zewnetrzna powierzchnie nawijana jest stalowa tasma. Drugi koniec tasmy umoco¬ wany jest do suportu wzdluznego z osadzona w uchwycie' ramka. Nawijanie tasmy na beben powoduje ruch wzdluzny suportu a tym samym i ramki siatki. Ruch powrotny suportu i bebna, powoduja sprezyny po uprzednim zwolnieniu za¬ cisków.W urzadzeniu do wykonywania drugiego spo¬ sobu, szpulka drutu nawojowego umieszczona na hamulcu dajacym napiecie drutu nawojowego a 5920859208 zamocowanym do suportu wzdluznego, posiada ru¬ chy wzdluzne równolegle do osi ramki. Natomiast ramka siatki, osadzona w uchwycie umocowanym we wrzecionie, posiada tylko ruch obrotowy, na¬ wijajac zwoje siatki. Wielkosc uzyskiwanego sko- 5 ku nawoju siatki, zalezna jest od szybkosci prze¬ suwu suportu wzdluznego ze szpulka drutu nawo¬ jowego osadzona na hamulcu, w stosunku do predkosci obrotowej ramki siatki. Urzadzenie do wykonywania drugiego sposobu sklada sie z wrze- 10 ciona z umocowanym uchwytem ramki siatki, przekladni zebatych, przekladni slimaka z zebat¬ ka praz dwóch suportów.Jeden z suportów posiadajacych ruch poprzecz¬ ny w stosunku do osi obrotu ramki siatki, nape- 15 dzany jest od wrzeciona poprzez przekladnie ze¬ bata, slimak i zebatke ze stala predkoscia liniowa.Na suporcie tym, zamocowana jest plaska krzyw¬ ka o okreslonym kacie pochylenia bocznej plasz¬ czyzny roboczej w stosunku do kierunku ruchu 20 suportu poprzecznego. Do krzywki tej poprzez wbdzik oraz za pomoca sprezyny, dociskany jest suport wzdluzny z zamocowana na nim poprzez hamulec szpulka drutu nawojowego.Przesuwajacy sie suport o ruchu poprzecznym 25 z zamocowana plaska krzywka, nadaje ruch li¬ niowy suportowi wzdluznemu z zamocowana po¬ przez hamulec szpulka drutu nawojowego. O wiel- . kosci przesuwu suportu wzdluznego z umocowana szpulka drutu nawojowego decyduje kat pochy- 30 lenia plaszczyzny roboczej plaskiej krzywki w stosunku do kierunku ruchu suportu poprzecz¬ nego. W celu ustawienia mechanizmów w polo¬ zenie poczatkowe, celem nawiniecia nastepnej siatki, nalezy odlaczyc slimak od zebatki, recznie 35 przesunac suport poprzeczny z zamocowana krzyw¬ ka do polozenia poczatkowego oraz zazebic sli¬ mak z zebatka.Pomimo bardzo duzych dokladnosci mechaniz¬ mów urzadzen nawijajacych, nawijarki te nie za- 40 pewniaja uzyskania wymaganej tolerancji skoku poszczególnych nawoi siatki oraz uzyskiwania tych samych parametrów w kolejno nawijanych po sobie siatkach. Powodowane jest to duzymi drga¬ niami mechanizmów podczas pracy, wystepujacy- 45 mi luzami koniecznymi do ich wspólpracy, zmien¬ noscia sil sciskanych sprezyn, gladkoscia i czy¬ stoscia poszczególnych czesci. Ponadto urzadzenia te wymagaja czestej konserwacji i regulacji po¬ szczególnych mechanizmów. 50 W celu wyeliminowania wyzej wymienionych wad, opracowano nowy sposób nawijania siatek napinanych i urzadzenie do jego wykonywania.Sposób nawijania siatek napinanych wedlug wynalazku polega na tym, ze drut nawojowy na- 55 wija sie na obracajaca sie wokól wlasnej osi ram¬ ke siatki ze szpulki drutu nawojowego osadzonej na hamulcu nieruchomo zamocowanym wzgledem urzadzenia i dajacym napiecie drutu, a skok siat¬ ki tworzy sie wskutek przesuwania sie drutu na- 60 wojowego po srubowych zwojach obrotowego wzornika, umieszczonego obok ramki siatki. Ka¬ nalek srubowy obrotowego wzornika posiada ostre zakonczenie dna wrebu a jego skok równy jest zadanemu skokowisiatki. 65 Urzadzenie do wykonywania tego sposobu ma ramke siatki osadzona w uchwycie umocowanym w osi obracajacego wrzeciona, na która nawija sie drut nawojowy biegnacy ze szpulki osadzonej na hamulcu. Hamulec ten, zamocowany nierucho¬ mo w stosunku do urzadzenia, daje napiecie drutu nawijanego na siatke. Miedzy szpulka drutu na¬ wojowego a ramka siatki znajduje sie obrotowy wzornik o osi równoleglej do osi wrzeciona, o któ¬ rego kanalek srubowy opiera sie drut nawojowy.Obrotowy wzornik, napedzany od wrzeciona po¬ przez przekladnie zebata, rozprowadza w swoim kanalku srubowym drut nawojowy po ramce siat¬ ki, tworzacym nawoje siatki. Wielkosc skoku po¬ szczególnego nawoju siatki zalezna jest od wiel¬ kosci skoku kanalka srubowego wzornika. Miejsce, od. którego nawijane sa zwoje na ramke siatki, ogranicza wspornik ustalajacy poczatek nawijania siatek, ustawiony obok wzornika równolegle do jego osi obrotów.Sposób wedlug wynalazku oraz urzadzenie do wykonywania tego sposobu sa blizej objasnione na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia ogólny widok z góry urzadzenia nawijajacego siatki na¬ pinane, fig. 2 widok z przodu wspornika ustala¬ jacego poczatek nawijania siatki, przez naprowa¬ dzenie drutu nawojowego do odpowiedniego miej¬ sca kanalka srubowego obrotowego wzornika, fig. 3 przedstawia widok obrotowego wzornika ze szczególem A, na którym pokazano ksztalt ka¬ nalka wzornika prowadzacego drut nawojowy siat¬ ki a fig. 4 pokazuje siatke napinana skladajaca sie z drutu nawojowego i ramki siatki, zbudo¬ wanej z dwóch drutów podstawowych polaczo¬ nych dwoma tasiemkami wsporczymi.Jak uwidoczniono na fig. 1 drut nawojowy 1 siatki biegnac ze szpulki 2, osadzonej na hamul¬ cu 3, na ramke siatki 4 skladajacej sie z dwóch drutów podstawowych 5 i dwóch tasiemek wspor- czych 6, zamocowanej w uchwycie 7 wrzeciona 8 nawijarki, opiera sie na pewnym obwodzie obro¬ towego wzornika 9. Obrotowy wzornik 9 posiada na swoim obwodzie specjalny kanalek srubowy 10, utworzony przez nawiniety na waleczek 11 scisle obok siebie drut 12 o srednicy równej za¬ danemu skokowi siatki napinanej. Kanalek srubo¬ wy 10 obrotowego wzornika 9 utworzony przez przylegajacy do siebie o przekroju kolowym drut 12 — szczegól A fig. 3 — posiada ostre zakoncze¬ nie dna. Boki kanalka srubowego 10 sa krzywymi o promieniu równym polowie ich skoku, przy czym skok kanalka srubowego 10 równy jest skokowi nawoju 13 siatki napinanej.Ostre zakonczenie kanalka srubowego 10 oraz zmienny kat pochylenia jego linii bocznej utwo¬ rzonej przez krzywe, pozwala na dokladne i pew¬ ne prowadzenie drutu nawojowego 1 siatki napi¬ nanej. Przy jednakowych obrotach ramki siatki 4 oraz obrotowego wzornika 9 drut nawojowy 1 prowadzony w kanalku srubowym 10 obrotowego wzornika 9, przesuwany jest równolegle do osi obrotów ramki siatki 4, nawijajac na niej nawo¬ je siatki 13 o skoku równym skokowi kanalka srubowego 10 obrotowego wzornika 9. W przy¬ padku kiedy kanalek srubowy 10 obrotowego59208 -wzornika 9 bedzie posiadal zmienne skoki po¬ szczególnych zwoi drutu 12 to nawijana siatka uzyska odpowiednio zmienne skoki poszczegól¬ nych nawoi siatki 13.Te wazna wlasciwosc, wykorzystano do nawija- 5 nia siatek napinanych z przerwa lub zmiennymi skokami bez koniecznosci stosowania dodatko¬ wych mechanizmów lecz w zaleznosci od uzytego -wymiennego obrotowego wzornika 9. Dopuszcza sie równiez mozliwosc stosowania obrotowego 10 wzornika 9 o skoku kanalka srubowego 10 od¬ miennym od skoku nawoju siatki 13 przy zasto¬ sowaniu odpowiedniego przelozenia kól zebatych pomiedzy wrzecionem 8 i walkiem 17, w którym mocowany jest obrotowy wzornik9. 15 Przystepujac do nawijania siatki napinanej, na¬ lezy szpulke 2 z drutem nawojowym 1 nalozyc na hamulec 3 dajacy napiecie drutu nawojowego 1.Koniec drutu nawojowego 1 poprowadzic nad -wspornikiem 14 ustalajacym poczatek nawijania 20 siatki i obrotowym wzornikiem 9 a dalej pod dolna czesc ramki siatki 4 okrecajac go na wysta¬ jacej czesci tasiemki wsporczej 6.W czasie prowadzenia drutu nawojowego 1 na ramke siatki 4 drut ten opiera sie o pochylnie 15 2g wspornika 14 ustalajacego poczatek nawijania .siatki napinanej. Zeslizgujac sie po pochylni 15 wspornika 14,. drut nawojowy 1 zostaje przeka¬ zany na druga pochylnie 16, która kieruje go do odpowiedniego miejsca kanalka srubowego 10 obrotowego wzornika 9, ustalajac w ten sposób poczatek nawijania siatki.Po nawinieciu nawoi 13 siatki napinanej i wy¬ laczeniu obrotów nawijarki, nalezy drut nawojo¬ wy 1 owinac na wystajacej czesci drugiej tasiem¬ ki wsporczej 0 ramki siatki 4. Nastepnie zagiac oba konce tasiemek wsporczych 6 w kierunku dru- iów podstawowych 5, oberwac wystajace konce drutu nawojowego 1 ofaz zdjac siatke napinana z uchwytu 7 zamocowanego we wrzecionie 8 na¬ wijarki. Przy nawijaniu nastepnej siatki napina¬ nej czynnosci powtórzyc.Sposób nawijania oraz konstrukcja urzadzenia -do nawijania siatek napinanych wedlug wynalaz¬ ku, pozwala na osiagniecie duzych dokladnosci nawijanych siatek oraz powtarzalnosci parame¬ trów w kolejno nawijanych po sobie siatkach przy zwiekszonej wydajnosci. Konstrukcja urzadzenia nawijajacego siatke wyeliminowala wszystkie me¬ chanizmy redukcyjne, suwaki, suporty, krzywki, sprezyny i bebny — dzieki czemu wielokrotnie 50 zmniejszyl sie koszt wykonania urzadzenia przy kilkakrotnym zwiekszeniu zywotnosci.Zaleta urzadzenia nawijajacego wedlug wyna¬ lazku jest latwosc obslugi i konserwacji ze wzgle¬ du na prostote budowy oraz brak mechanizmów, M 35 40 45 6 które moglyby ulec rozregulowaniu podczas pra¬ cy.'Ponadto konstrukcja urzadzenia pozwala na nawijanie siatek napinanych o skoku stalym, zmiennym, oraz przerwa w nawoju bez uzycia dodatkowych mechanizmów, co pozwala na duzo szybsze przestawienie nawijarki z Jednego typu na inny typ siatki napinanej, poniewaz wiaze sie to tylko z wymiana obrotowego wzornika. PL