Pierwszenstwo: Opublikowano: 25.VI.1966 (P 115 307) 7.YII.1965 Francja 31.1.1970 58874 KI. 20 e, 15 MKP B 61 g */ftT UKD Wlasciciel patentu: Etablissements L. Faiveley, Saint — Ouen (Francja) Urzadzenie sprzegowe przeznaczone do sprzegania przewodów powietrznych i elektrycznych pojazdów szynowych Przedmiotem wynalazku jest urzadzenie sprze¬ gowe przeznaczone do sprzegania przewodów po¬ wietrznych i elektrycznych pojazdów szynowych, umozliwiajace sprzeganie przewodów pneumatycz¬ nych i elektrycznych miedzy dwoma pojazdami szynowymi, z których jeden posiada automatycz¬ ny sprzeg z glowica a drugi zwyczajny sprzeg z ha¬ kiem trakcyjnym.Jak wiadomo, w obecnej chwili dazy sie do in¬ stalowania na wagonach i lokomotywach automa¬ tycznych sprzegów z glowica centralna, zapewnia¬ jacych w chwili sprzegania z podobnym sprzegiem, polaczenia mechaniczne wagonów. Celem takiego sprzegu jest zapewnienie polaczenia pneumatycz¬ nego przewodów hamujacych i ewentualnie pola¬ czenie przewodów elektrycznych.W okresie przejsciowym konieczne jest zapew¬ nienie polaczenia miedzy pojazdami posiadajacy¬ mi sprzeg automatyczny a pojazdami zaopatrzo¬ nymi jeszcze w tradycyjny sprzeg z hakiem.Celem wynalazku jest zatem zapewnienie w okresie przejsciowym takiego polaczenia umiesz¬ czonego na pojazdach zaopatrzonych w hak trady¬ cyjny i umozliwiajace polaczenia pneumatyczne i ewentualnie elektryczne miedzy tymi pojazdami, bez potrzeby przebudowy zlacz.Cel ten zostal osiagniety za pomoca urzadzenia wedlug wynalazku, które polega na tym, ze ma Waz gumowy polaczony z przewodem powietrznym pojazdu z hakiem trakcyjnym, przy czym waz ten 2 jest zakonczony kolnierzem zalaczeniowym dopa¬ sowanym do wlotu przewodu powietrznego umie¬ szczonego na glowicy sprzegu automatycznego.Urzadzenie wedlug wynalazku zapewnia sprze- 5 ganie pneumatyczne i elektryczne pojazdów o róz¬ nych sprzegach, przy czyim zainstalowany on jest na pojazdach starego typu, przez co pojazdy no¬ wego typu moga byc budowane bez jakichkolwiek zmian. Odlaczalny kolnierz laczeniowy z raczka io manipulacyjna jest zawieszony w stanie spoczyn¬ ku, na wsporniku umieszczonym na pojezdzie o sprzegu z hakiem trakcyjnym.Korzystnie jest, gdy kolnierz laczeniowy jest wy¬ posazony w czesci kierujace umozliwiajace umiej- 15 scowienie i polaczenie go ze sprzegiem automatycz¬ nym oraz, gdy jest on zaopatrzony w tlok pierscie¬ niowy przesuwajacy sie szczelnie i sprzezyscie w obudowie, która laczy sie z gietkim wezem zaopa¬ trzonym w ten kolnierz. Tlok pierscieniowy za- 20 chodzi na wlot pnzewodu sprzegu automatyczne¬ go i zapewnia szczelne polaczenie pneumatyczne miedzy tym przewodem i wyzej wymienionym gietkim wezem.Przedmiot wynalazku jest przykladowo przed- 25 stawiony na rysunku na którym fig. 1 przedsta¬ wia widok boczny sprzegu automatycznego, przy czym kolnierz zlaczeniowy znajduje sie raz w po¬ lozeniu spoczynku a raz w polozeniu przygotowaw¬ czym do polaczenia, fig 2 — przedstawia widok 30 czesciowy poprzednich sprzegów, fig. 3 — widok 5887458874 3 4 poziomy, fig. 4 — kolnierz zlaczeniowy umieszczo¬ ny na koncówce sprzegu automatycznego w prze¬ kroju wzdluznym, fig. 5 — urzadzenie w widoku z góry w przekroju wedlug linii V-V z fig. 4, fig. 6 — elementy sprzegu po sprzezeniu w wido¬ ku z przodu, fig. 7 — rzut pionowy górnej czesci kolnierza zlaczeniowego umieszczonego na glowi¬ cy sprzegu, fig. 8 — kolnierz zlaczeniowy w prze¬ kroju wedlug plaszczyzny VIII-VIII z fig. 7, fig. 9 kolnierz zlaczeniowy w widoku z przodu, fig. 10 — kolnierz zlaczeniowy w pozycji spoczynkowej w widoku z boku, fig. 11 widok z góry kolnierza, fig. 12 — kolnierz osadzony na koncówce zapew¬ niajacy sprzezenie przewodów pneumatycznych i polaczenie przewodów elektrycznych w widoku z boku z czesciowym przekrojem, fig. 13 — 15 — uklady podlaczania weza zaopatrzonego w kol¬ nierz zlaczeniowy, fig. 16 — odmiane umieszcze¬ nia kolnierza na glowicy sprzegu w widoku z bo¬ ku, fig. 17 — widok góry tego kolnierza, fig 18 — kolnierz w widoku z przodu, a fig. 19 uklad wspól¬ pracujacy z palcem obrotowym kolnierza.Na fig. 1 belka poprzeczna 1 pojazdu kolejowe¬ go z hakiem trakcyjnym 2 jest umieszczona mie¬ dzy dwoma buforami suwakowymi, z których tyl¬ ko jeden bufor suwakowy 3 jest uwidoczniony.Wiadomo, ze wzdluz pojazdu znajduje sie przewód 21 do sprezonego powietrza (fig. 3) zakonczony zlaczka 22 zamykany kurkiem 23.Drugi sprzeg stanowi sprzeg automatyczny 4 z glowica centralna, bedaca na przyklad odmiana glowicy williison^ zawierajaca duzy uchwyt 5 i maly uchwyt 6, pod którym znajduje sie róg kie¬ rujacy 7 stanowiacy plaszczyzne sterujaca, umoz¬ liwiajaca przesuw pionowy glowicy w chwili sprze¬ zenia z podobna glowica. Uchwyt 5 i 6 sa przedzie¬ lone kanalem, w którym znajduja sie czesci re¬ gulujace (nie pokazane na rysunku), natomiast w czesci dolnej znajduje sie kanal 9. W kanale tym, jak wiadomo, znajduje sie koncówka zlaczeniowa 11 polaczona z jednym lub kilkoma wlotami kon¬ cowymi 12 (fig. 1) jednego lub kilku przewodów hamowania z wezami 13 umocowanymi zlacznika- mi 14 do zakonczen, które wchodza do koncówki zlaczeniowej 11 i dochodza do wlotów 12 umiesz¬ czonych na poprzedniej stronie koncówki zlacze¬ niowej 11.W przedstawionym przykladzie sprzeg pneuma¬ tyczny dotyczy pojazdu tradycyjnego typu wago¬ nowego i tym samym posiada tylko jeden przewód powietrzny 21. Zadanie polega wiec na szczelnym polaczeniu przewodu 21 z jednym z dwóch wlo¬ tów 12 glowicy 4. (fig. 1).Pojazdy zaopatrzone w rózne sprzegi znajduja sie w polozeniu sprzegnietym i polaczone sa zna¬ nymi ¦czesciami rozlaczonymi. Czesci te skladaja sie na przyklad z preta ruchomego zamocowanego na haku 2 i podtrzymujace czesci wprowadzone do ka¬ nalu 8 i przeznaczone do polaczenia sie z zaimkiem "glowicy 4. Polaczenie przewodów powietrznych dwóch (pojazdów uzyskuje isie przez umieszczenie na pojezdzie starego typu z hakiem 2 odgalezienia (fig. 3) dolaczonego do przewodu wzdluznego 21. Odgale¬ zienie 24 jest zakonczone króccem 25 sterowanym kurkiem 26. Do krócca 25 jest podlaczony elastycz¬ ny waz 27 zakonczony rozlaczonym laczeniowym kolnierzem 28 o konstrukcji pozwalajacej na zawie¬ szenie go w stanie spoczynku na pojezdzie a na podlaczenie do glowicy 4 w czasie pracy.Kolnierz zlaczeniowy 28 sklada sie 11) z korpusu w ksztalcie litery „T", którego czesc centralna 31 {wsiada dolna poprzeczke 32 zakon¬ czona dwoma wystepami 33 oraz rozszerzenie 34, do którego jest przymocowany sztywny rurowy króciec 35, który umozliwia zamocowanie konca weza 27. Do krócca 35 jest poza tym dolaczona raczka manipulacyjna) 36. Kolnierz zalaczeniowy 28 wyposazony jest w elementy sterujace i mocujace przeznaczone do wspólpracy z uchwytami centru¬ jacymi dolnymi 41, bocznymi 42 i górnymi 43 kon¬ cówki zlaczeniowej (11. Elementy te stanowia dol¬ na pietke 44 dopasowana do uchwytu 41, ploze 45 posiadajaca jeden brzeg wywiniety i dostosowany do uchwytu 42, zgrubienie boczne 60 i zgrubienie czolowe 46 dopasowane do uchwytu górnego 43 oraz palca przytrzymujacego 47 umieszczonego w przedluzeniu czesci srodkowej 31.Celem zapewnienia szczelnego polaczenia weza 27 z koncówka zlaczeniowa 11, która moze sie prze¬ suwac wzdluznie glowicy 4 i której polozenie spo¬ czynkowe nie jest w ten sposób scisle okreslone, króciec rurowy 35 kolnierza zlaczeniowego 28 ma przestrzen wykonana w ksztalcie walca 82 (fig. 4), w której jest zamontowany ruchomo; tlok pierscie¬ niowy 83, we wnetrzu którego znajduje sie cofa¬ jaca sprezyna 84. Sprezyna przesuwa tlok 83 na zewnatrz az do polozenia koncowego, w którym kolnierz 85 tloka zostaje zatrzymany przez piers¬ cien 90. Kolnierz 85 posiada rowek kolisty, w któ¬ rym znajduje sie uszczelka toryczna 86 zapewnia¬ jaca szczelnosc polaczenia z przestrzenia 82 nie¬ zaleznie od polozenia tloku 83.Drugi, otwarty koniec tego tloka jest przysto¬ sowany do polaczenia z elastycznym zlaczem 87 umieszczonym na koncu wlotu przewodu 88 nale¬ zacego do drugiego sprzegu. Wlot 88, jest zamonto¬ wany przesuwnie w otworze 89 znajdujacym sie w koncówce zlaczeniowej 11 glowicy. W przypad¬ ku braku sprzezonego powietrza wlot 88 jest prze¬ suwany do przodu przez sprezyne 80. Polozenie wzdluzne koncówki 11 jest ustalone w znany spo¬ sób przez widelki 91 dzwigni napedowej, które obejmuja czopy 92 znajdujace sie w koncówce.W polozeniu spoczynkowym kolnierz zlaczenio¬ wy 28 jest zawieszony na wsporniku znajdujacym sie na pojezdzie wraz z wezem 27. Wspornik ten sklada sie (fig. 1 i 10) ze stojaka 48 umocowanego pod belka poprzeczna 1 i zaopatrzonego w rame poprzeczna 49, na koncach której znajduja sie dwa haki 50.W stanie spoczynku, kolnierz zlaczeniowy 28 usytuowany jest w ten sposób, ze wystepy 33 opie¬ raja sie na hakach 50, a tlok 83 dociskany jest do ramy 49 sprezyna 84. Kolnierz zlaczeniowy 28 umo¬ cowany jest na glowicy 4 (fig. 4) za pomoca za¬ padki 55 ruchomej wokól osi 56, która znajduje sie na uchwycie widelkowym 57 umieszczonym na sciance górnej 58 zamykajacej kanal 9, w którym suwa sie koncówka zlaczeniowa 11. W przegrodzie 58 i scianie przedniej 59 glowicy 4, znajduje sie 10 15 20 25 80 85 40 45 50 55 6098874 otwór Ol przez który przechodzi palec zatrzyma- jacy 47. Zapadka 55 i palec 47 sa tak uksztaltowa¬ ne, aby zapadka 55 usuwala sie w chwili wcho¬ dzenia palca. Kolnierz zlaczeniowy 28 posiada po¬ nadto dwie przylgi 62 na glowicy 4 w przedluzeniu scian przednich 63 glowicy wzdluz brzegów kana¬ lu 9.W przykladzie wykonania uwidocznionym na fig. 4 przedstawione jest takze urzadzenie nape¬ dzajace automatyczne zwolnienie kolnierza 28, w chwili zadzialania suwakowego zamka 64.Automatyczne urzadzenie sklad* sie ze zgietej dzwigni 65 polaczonej z zapadka 55, wspólpracuja¬ cej z odgalezieniem 66 sprezyny helikoidealnej 67 nawinietej wokól walu 56, podczas gdy drugie jej odgalezienie polaczone jest ze scianka 58. Rucho¬ my zamek 64 ma wyciecie 69 i w stanie spoczynku wystaje w kanale 8, a dzwignia 65 obraca sie swobodnie w kierunku „T" wokól osi 50.Kolnierz 28 umieszcza sie w nastepujacy sposób: gdy hak 2 polaczy zostaje zdjety ze wspornika przez uwolnienie wy¬ stepów 33 z haków 50, i zostaje obrócony o 160° oraz doprowadzony na wprost wlotów 12 oraz prze¬ chylony w góre, w ten sposóib aby wystepy 33 mo¬ gly zajsc na przylgi 62 glowicy 4 przy zapewnio¬ nym centrowaniu za pomoca polaczenia pietki 44 1 uchwytu 41. Kolnierz 28 zostaje nastepnie wy¬ prostowany przez oparcie Wystepu 45 o uchwyt 42 a nastepnie przez poslizg zgrubienia 46 na uchwy¬ cie górnym 43. W trakcie tego obrotu, palec 47 wypycha zapadke 55, która spada za niego (polo¬ zenie zaznaczone linia ciagla na fig. 4).Kolnierz 2$ mai wtedy oparcie w trzech punk¬ tach, nawet w wypadku braku powietrza sprezo¬ nego; oparcie wystepów 38 o przylgi 6£ i palca 47 d zapadke. Oparcie to jest wmocnione przez prze¬ ciwdzialanie sprezyn 84 i 80. Wynika z tego wstep¬ ne dociskanie zlaczki 87 tlokiem pierscieniowym 83. Ciaglosc pneumatyczna miedzy wezem 27 i we¬ zem 13 Jest Wtedy zapewniona. Gdy sprezone po¬ wietrze zostaje wprowadzone do weza ukladu ha¬ mowania 13, wlot 88 i tlok 83 sa docisniete do sie¬ bie. Nacisk wywierany na kolnierz 28 jest wtedy taki, ze nie moze byc usuniety nawet w wypadku pociagniecia za raczke 36.Ruchomy tlok 83 jest wiec korzystny z wielu wzgledów: odgrywa te sama role co wlot rucho¬ my umieszczony na glowicy sprzegu samoczynne¬ go, zapewnia szczelnosc zlacza, nawet w Wypadku przesuniecia? sie wlotu 28, i przytrzymuje silnie kolnierz zlaczeniowy. Poza tym oparcia górne i dolne sa takie, ze kolnierz nie moze sie odlaczyc.Nalezy zaznaczyc, ze kolnierz dostepny jest z obu stron pojazdu, a umocowanie jego jest bardzo la¬ twe.W chwili rozsprzegania, zamek 64 zostaje wpro¬ wadzony do wewnatrz obudowy i przechodzi w po¬ lozenie 64a. W tym momencie krawedzie wyciecia 69 przesuwaja dzwignie 65, która przechodzi w65a i pociaga zapadke do pozycji 55ia, w której nie znajduje sie juz palec 47. Kolnierz zlaczeniowy 28, pod wplywem ciezaru wlasnego oraz sprezyn 80 i $4 odlacza sie od koncówki zlaczeniowej 11 i zwisa na koncu weza 27. Odlaczenie kolnierza 28 jest wiec samoczynne i wymaga bardzo niewielkie¬ go wysilku.Urzadzenie wedlug wynalazku, celem zapewnie¬ nia chwilowego mocowania kolnierza 28 moze 5 miec zastosowanie równiez do ukladu regulujace¬ go umieszczonego na glowicy sprzegu. Na fig. 7 18 zamek wieloscianowy 93 ruchomy wokól osi 94 glowicy sprzegu umieszczony jest w sposób rucho¬ my w obudowie 95 glowicy. W spoczynku, zamek io 93 opiera sie o wystep 96 glowicy. W chwili od- ryglowania, obraca sie w kierunku „K" wokól wa¬ lu 94 a w pozycji spoczynkowej opiera sie o brzeg 97 obudowy 95 (linia osiowal na fig. 7). W tym zna¬ nym sposobie ryglowania, zamek 93 ma koryto 98, 15 celem zmniejszenia swojego ciezaru.Czesci przytrzymujace stanowi: pokrywa 99 ru¬ choma wokól walu 94 z petla 101, na której umo¬ cowane jest odsadzenie 102 przedluzone poprzecz¬ nym wystepem 103, które wchodzi w wybranie 98. 20 Petla 101 jest dopasowana do palca przytrzymuja¬ cego 47 a na pokrywe 99 dziala cofajaca sprezyna 104 nawinieta na wale 94. Odgalezienie 105 spre¬ zyny 104 opiera sie o nieruchoma sciane 106 glo¬ wicy a drugie odgalezienie 107 o obsadzenie 102. 25 W tych warunkach, przy osadzeniu kolnierza 28, petla 101 podnosi sie natychmiast tak, jak poprzed¬ nio. W chwili odryglowania, gdy zaimek 93 obraca sie w kierunku „K" wystep 103 przekazuje obrót w tym samym kierunku pokrywie 99 i petli lttl so przez co zostaje zwolniony palec 47.W wyzej opisanych przykladach, polaczenie prze¬ wodów powietrznych dotyczylo jednego tylko wlo¬ tu glowicy sprzegu 4. Zlaczka gieta 131 drugiego wlotu 132 opierala sie o gladka strone wewnetrzna 85 korpusu 31 kolnierza zlaczeniowego 28.W przykladzie przedstawionym na flg. 1% prze¬ wody powietrzne i elektryczne sa polaczone. Prze¬ wody te sa polaczone z koncówka zlaczeniowa 11 a ich styki koncowe 133 naleza do dwóch róznych przewodów ulozonych miedzy wlotami przewodów powietrznych.Zgodnie z powyzszym przykladem, kolnierz 21 ma dwa sztywne krócce 35 i 137 przeznaczone do 45 zlaczenia z przewodami powietrznymi 138, 13ff glowicy samoczynnej zamocowanymi na rutach 141 i 142, przymocowanymi do glowicy w miejscach oznaczonych 143 i 144. Koncówka zlaczeniowa II przesuwa sie wzdluz rur 141, 142, w chwili gdy 50 jest pociagana przez widelki 91 dzwigni napedo¬ wej. Miedzy dwoma króccami '95 i 135 na kofaiterztf 28 znajduje sie rura 145, w która wprowadzany jest kabel wieloprzewodowy 14f polaczony ze sty¬ kami 147. Styki te lacza sie ze stykami 133 pola- 55 czonymi z kablem wieloprzewodowym 148 glowicy sprzegu i sa zamontowane sprezyscie w ramie izo¬ lacyjnej 149 kolnierza 28. Korzystnie jest gdy styki 133 i 147 samooczyszczaja sie przez obrót wokól siebie przy nacisku osiowym. 60 Umocowanie kolnierza 28 zapewnia szczelne po¬ laczenie przewodów powietrznych i dokladny styk przewodów elektrycznych. Oczywiscie, styki 153 moga byc rozmieszczone na okregu wokól wlotów powietrznych. W tym wypadku, styki 14t ktflnie^ 65 rza 28 sa odpowiednio rozmieszczone. 4058874 8 ,_ Instalacja odgalezienia przewodu powietrza spre¬ zonego 24 na pojezdzie posiadajacym kolnierz 28 moze byc wykonana w rózny sposób w zaleznosci od typu pojazdu.Na fig. 13—15 przedstawiono linia osiowa istnie¬ jacy przewód 21. W przykladzie przedstawionym na fig. 13, na jednym koncu wagonu doplyw do kolnierza 28 odbywa sie odgalezieniem 24a króciec 22 zostaje wlaczony do instalacji 21. Na drugim koncu, kolnierz 28b jest polaczony z instalacja 21 a króciec 22b wlaczony do odgalezienia 24b.Jezeli instalacja 21 umieszczona jest na prawo osi symetrii wzdluznej pojazdu, przyjmuje sie ulo¬ zenie odwrotne (fig. 14).Jezeli wreszcie pojazd ma dwie instalacje wzdluzne 2la, 21b (fig. 15), kolnierze 28a, 28b sa polaczone z odgalezieniami 24a, 24b dochodzacy¬ mi do przewodu 21a. Jak wiec wynika z powyz¬ szego umieszczenie kolnierza na istniejacym tabo¬ rze nie przedstawia zadnych trudnosci natury te¬ chnicznej i wymaga tylko niewielkich zmian tego taboru.Na fig. 1-6 — 19 kolnierz 28 wykonano w taki sposób, aby mógl byc zainstalowany na glowicy sprzegu samoczynnej 4 majacej glówny zamek obrotowy podobny do przedstawionego na fig. 7 i 8. oraz aby nie bylo konieczne zaopatrywanie glowicy w pokrywe 99, petle IW i czesci dodatkowe. W glo¬ wicy 4 znajduje sie zamek obrotowy 201 z wycie¬ ciem 202 w dolnej czesci i wystepem 203. Zamek 201 spoczywa na sciance 204 szkieletu glowicy sprzegu. Na przedzie scianki 204 znajduje sie okienko 205 przepuszczajace palec przytrzymuja¬ cy kolnierz laczeniowy 28.W tym przykladzie wykonania palec przytrzy¬ mujacy 247 jest ruchomy wokól osi 250 w oslonie ze scianek 246 i 251. Na» palec ten dziala sprezyna 252, która powoduje zderzenie pietki 253 tego pal¬ ca z wystepem 254 scianki 251. Celem umieszcze¬ nia kolnierza laczeniowego 28 na samoczynnej glo¬ wicy sprzegu 4 wsuwa sie wystepy 233 kolnierza za przylgi 62 i obraca go w kierunku „Z". Podczas obrotu, palec 247 przesuwa sie w kierunku „T" (fig. 19) usuwajac sie przed wystepem 203 (polo¬ zenie 247a)v nastepnie pod wplywem dzialania sprezyny 252 powraca na miejsce w wyciecie 202 (fig. 16). Kolnierz 28 jest umocowany w trzech punktach jak poprzednio, nawet w chwili braku sprezonego powietrza. Jezeli powietrze sprezone zostaje wprowadzone do koncówki zalaczeniowej 11 umocowanie jeszcze sie wzmacnia.W wypadku odryglowania przez obrót zamka- 201 w kierunku „U" palec 247 zostaje zwolniony i kol¬ nierz 28 mozna odlaczyc przez pociagniecie we¬ za 27. PL