02.11.1966 Stany Zjednoczone Ameryki Opublikowano: 10.XII.1969 58744 KI. 65 a1, 1 MKP B63b UK Twórca wynalazku . Thomas T. Lunde, San Francisco (Stany Zjednoczo- , . . . , . , ne Ameryki) wlascicielpatentu: ' Barka plywajaca do przewozu dluzycy Przedmiotem wynalazku jest barka plywajaca do przewozu dluzycy.Istota wynalazku jest udoskonalenie jednostek plywajacych, zdolnych w szczególnosci do przewo¬ zenia dluzycy na dlugich szlakach morskich.Dotychczas budowane barki do przewozu dlu¬ zycy charakteryzuja sie tym, ze dluzyca jest utrzy¬ mywana na pokladzie barki. Barki takie posiadaja jednak te wade, ze nie sa istabilne na wzburzonym morzu i dlatego nie moga byc stosowane do prze¬ wozu dluzycy na duzych odleglosciach na otwar¬ tym morzu.Ponadto znane sa równiez dotychczas stosowane do tego celu statki i barki tak budowane, ze dlu¬ zyca nie jest utrzymywana na dnie barki, ale utrzy¬ muje sie sama na wodzie, dzieki jej wlasnej ply¬ walnosci. Plywajaca dluzyca jest utrzymywana w wiazkach za pomoca otaczajacego ja lancucha.Oczywiscie lancuch taki czesto nie wytrzymuje sil wzburzonego morza i rozrywa sie.Znane jest równiez transportowanie dluzycy wia¬ zanej w wiazki za pomoca lancucha lub liny ply¬ nacej za holujacym ja statkiem. Wiazki takie po¬ siadaja jednak te wade, ze sa bardzo trudne do uformowania i stawiaja duzy opór w czasie ho¬ lowania.Celem wynalazku jest barka do przewozu i szyb¬ kiego zaladowania i rozladowania dluzycy o ksztal¬ cie kadluba, zapewniajacym duza predkosc, przy jednoczesnych stosunkowo niskich kasztach budo- 15 20 25 30 wy i eksploatacji. Zgodnie z wynalazkiem barka ma zalewana ladownie oraz wyposazenie, zapew¬ niajace mozliwosc podzialu ladunku na poszczegól¬ ne partie, a zarazem pozwalajace na czesciowe wy¬ ladowanie jednej lub kilku partii z ladowni.Barka ma zbiorniki balastowe, pozwalajace na przeglebianie barki w czasie wyladunku oraz wy¬ posazenie, zapoczatkowujace przemieszczanie dlu¬ zycy z miejsc oddalonych od otworu wyladowcze¬ go w czasie jego otwarcia.Barka do przewozenia dluzycy, wedlug wyna¬ lazku, charakteryzuje sie niezatapialnymi burtami otaczajacymi zalewana ladownie, posiadajaca sztywne zanurzone w wodzie dno nosne, wyposa¬ zone w klape do przyjecia ladunku.Pewna czesc ciezaru dluzycy, znajdujacej sie w ladowni, przejmuje dno nosne, natomiast zasadni¬ cza czesc ciezaru zostaje przejeta przez plywal¬ nosc ladunku. Klapa zmontowana jest w taki spo¬ sób, ze jej dolna czesc znajduje sie ponizej dol¬ nej linii wodnej, to jest linii wodnej niezalado- wanej barki, zas czesc górna powyzej górnej linii wodnej, to jest linii wodnej barki zaladowanej.Dalsza cecha charakterystyczna klapy jest mozli¬ wosc mocowania jej w polozeniu ukosnym, przez co istnieje mozliwosc oparcia sie o nia dluzycy, znajdujacej sie w ladowni w czasie transportu.Ponadto barka posiada urzadzenie do przemiesz¬ czania dluzycy z miejsc oddalonych od otworu wy¬ ladowczego przy zwolnionym mechanizmie zacze- 5874458744 powym klapy. Urzadzenie sklada sie z szeregu lan¬ cuchów sluzacych do wyrównywania ladunku oraz przesuwania go w kierunku otworu wyladowczego.Przez umiejscowienie otworu wyladowczego w czesci rufowej i przeciagniecie lancuchów wzdluz 5 barki, dluzyce mozna grupowac w partie oraz przesuwac je w kierunku wspólnego otworu wyla¬ dowczego.Zbiorniki balastowe sluza do przeglebiania barki przy rozladunku, utrzymujac w ten sposób dolny 10 skraj otworu wyladowczego ponizej dolnej linii * wodnej w czasie usuwania dluzycy z ladowni.Dalsza cecha charakterystyczna wynalazku jest zastosowanie niezatapialnego dna, wykonanego z piankowego tworzywa sztucznego, jak na przyklad *5 poliuretanu, wprowadzonego miedzy zewnetrzne i wewnetrzne poszycie, co usuwa koniecznosc ma¬ lowania jego* zewnetrznych powierzchni. Dlatego tez, dno moziS byc o wiele ciensze, przez co osiag¬ nieto znaczne oszczednosci w przestrzeni ladowa- 20 nej. Równiez ze wzgledu na stale przeciwdziala¬ nie zewnetrznemu naciskowi wody, mozna bylo za¬ stosowac poszycie o wiekszych rozpietosciach mie¬ dzy podparciami i mniejszej grubosci. Wszystkie 25 opisane zalety sa wazne w budowie i eksploatacji zalewanych ladowni .Barka posiada dodatkowe otwory wyladowcze, umieszczone przy dolnej linii wodnej, a oddalone od glównego otworu wyladowczego. Wspomniane otwory, pozwalaja na wyprowadzanie dluzycy przez boczne sciany barki w ostatnim stadium rozlado¬ wania.Podstawowa korzyscia wynikajaca z niniejszego wynalazku jest przekazanie do dyspozycji uzytkow¬ nika sprawnej barki do morskiego transportu dlu¬ zyc odznaczajacej sie latwym zaladunkiem i roz¬ ladunkiem i mogacej plywac ze stosunkowo duza predkoscia.Z dalszego ciagu opisu oraz zalaczonych rysu- 40 nków mozna zauwazyc jeszcze inne korzysci i wlasciwosci wynikajace z niniejszego wynalazku.Wynalazek jest przykladowo wyjasniony na za¬ laczonym rysunku, na którym fig. 1 przedstawia widok boczny barki do przewozenia dluzyc, fig. 45 2 — czesc dziobowa i czesc rufowa barki w prze¬ kroju podluznym, fig. 3 — sciane boczna barki w przekroju wzdluz linii 3—3 na fig. 1, fig. 4 — dno barki w przekroju wzdluz linii 4—4 na fig. 3, fig. 5 i 6 przedstawiaja w sposób schematyczny 50 przeglebianie rufowe barki przez zalewanie zbior¬ nika balastowego.Na fig. 1 i 2 pokazana jest barka 10, zbudowana wedlug wynalazku, do morskiego transportu dlu¬ zyc. Barka 10 jest zbudowana jako barka z za- 55 lewana ladownia, ograniczona przez segment dzio¬ bowy 11 i rufowy 12 posiadajaca sztywne, zanu¬ rzone dno nosne 13 oraz dwie burty 14. Burty 14 sa polaczone w dolnej czesci szeregiem drazonych poprzecznych belek 15, zas w górnej czesci za po- 60 moca belek sciagajacych 16. Burty 14 barki wy¬ staja ponad dolna linie wodna, zas drewniane ogrodzenie 17 znajdujace sie nad burtami pozwala na skladowanie dluzyc ponad dolna linia wodna.W czesci rufowej 11 znajduje sie klapa 18, za- 65 30 35 mocowana przegubowo na poziomej osi 19. Os 19 znajduje sie ponizej dolnej linii wodnej w takiej odleglosci, aby umozliwic wyplyniecie dluzyc z ladowni barki. Podczas transportu, klapa 18 utrzy¬ mywana jest w polozeniu zamknietym za pomoca mechanizmu zaczepowego 20. Zastosowany byc mo¬ ze kazdy znany mechanizm zaczepowy pod warun¬ kiem, iz spelniac bedzie swe zadanie pod obcia¬ zeniem.Dopóki klapa 18 przytrzymywana jest w polo¬ zeniu zamknietym, dluzyca bedzie unieruchomiona w ladowni. Po zwolnieniu mechanizmu zaczepnego 20 górna krawedz klapy znajduje sie ponizej dol¬ nej linii wodnej, w wyniku czego dluzyca opiera¬ jaca sie o klape splynie do wody i rozpocznie sie rozladowywanie. W rozladowywaniu z czesci ru¬ fowej 11 pomaga lancuch rufowy 21. Jeden z kon¬ ców lancucha 21 jest przymocowany do poprzecznej belki 22, zas drugi koniec do tloczyska silownika hydraulicznego 23, który zostaje uruchomiony automatycznie po zwolnieniu urzadzenia zamyka¬ jacego 20, podtrzymujacego klape 18. Barka 10 wyposazona jest ponadto w lancuchy lub liny 24, równiez sluzace do rozladunku i zapewniajace ciagly przesuw dluzycy z czesci srodkowej i dzio¬ bowej w kierunku klapy 18.Lancuchy lub liny 24 sluza takze do wyrówny¬ wania ladunku i dzielenia go na poszczególne par¬ tie, co pozwala na oddzielne i czesciowe opróz¬ nienie barki. Kazdy z lancuchów lub lin zaczepio¬ ny jest jednym koncem o poprzeczna belke 15 przy dnie barki 13 i ciagnie sie w kierunku dziobu.Kazdy z lancuchów 24 otacza czesciowo partie dluzycy, lezaca blizej dziobu niz punkt zaczepienia lancucha. Górne konce lancuchów 24 sa zamocowa¬ ne do bebnów wciagarek, nie pokazanych na ry¬ sunku. Wciagarki bejbnowe, napedzane przez silniki hydrauliczne, sa zamontowane na górnych belkach 16. Zaklada sie, iz kazda partia dluzycy jest owi¬ nieta kilkoma lancuchami 24, zamocowanymi jed¬ nym koncem do tej samej belki, natomiast drugim do oddzielnych bebnów, zmontowanych na wspól¬ nym wale wciagarki.Poza lancuchami 24, barka wyposazona jest do¬ datkowo w jeden lub kilka lancuchów 25, prze¬ ciagnietych wzdluz calej barki. Lancuchy te, slu¬ zace do oprózniania barki, sa nawijane na beben wciagarki, umieszczonej najkorzystniej w poblizu klapy wyladowczej 18. W celu przyspieszenia roz¬ ladowywania plywajacych barek 10 sa one zaopa¬ trzone w jeden lub wiecej otworów 26, pokazanych na fig. 1 i 3. Otwory te przyspieszaja rozladunek barki, przy czym moga one byc rozmieszczone w róznych odleglosciach od linii wodnej oraz w kil¬ ku miejscach na dlugosci barki.Swiatlo otworów winno byc dostatecznie duze, by umozliwic rozladunek dluzycy o maksymalnej srednicy. Pozadanym jest przy tym wykonanie otworów o srednicy o 25'Vo wiekszej od maksymal¬ nej srednicy dluzycy. Otwory 26 zwezaja sie w kierunku na zewnatrz burt, przy czym rozszerze¬ nie od strony komory ulatwia wprowadzenie dlu¬ zyc. W czasie transportu otwory 26 sa zamkniete pokrywami 27 i 28. Oslony daja sylwetce barki58744 5 ksztalt oplywowy, co pozwala na unikniecie nie¬ korzystnych oporów, które wplywaja ujemnie na szybkosc barki. Pokrywy 27 i 28 mocuje sie na burtach 114 w dowolny sposób, na przyklad za po¬ moca ksztaltowników, umieszczonych pod i po obu 5 stronach otworu. Przy takim rozwiazaniu otwór zostaje zamkniety po prostu przez opuszczanie po¬ krywy za plaskowniki.Barka wedlug wynalazku jest wyposazona w plywalne dno 13, wykonane z piankowego tworzy- 10 wa sztucznego 29 na przyklad poliuretanu, wpro¬ wadzonego miedzy dwa poszycia 30 i. 31, przy czym poszycia zewnetrzne 30 i wewnetrzne 31 rozstawia sie na wymagana odleglosc, a nastepnie wlewa miedzy te sciany ciekle tworzywo sztuczne. W wy- 15 niku okreslonych reakcji chemicznych ciecz pieni sie, a nastepnie zastyga, tworzac mase piankowa.Burty 14 barki moga byc wykonanie w podobny sposób.W dnie 13 (fig. 4) znajduje sie caly szereg otwo- 2o rów przelotowych 32 o wielkosci i rozmieszczeniu zgodnie z wymogami, przez które woda moze swo¬ bodnie wplywac i wyplywac z ladowni. Otwory przelotowe 32 w dnie 13 wykonuje sie przez umieszczenie krócca we wspólosiowych otworach 25 w poszyciu 30 i 31. Krócce umieszcza sie w otwo¬ rach przed wprowadzeniem srodka pianotwórczego.W tych warunkach masa piankowa przylega takze do wmontowanych krócców.Opisany rodzaj dna jest szczególnie uzyteczny nie 30 tylko ze wzgledu na plywalnosc, lecz takze z uwa¬ gi na to, ze eliminuje koniecznosc malowania wew¬ netrznych powierzchni poszyc 30 i 31, przy czym nalezy zapewnic dostateczny odstep dla konserwa¬ tora, którego zadaniem jest pomalowanie wew- 35 netrzne powierzchni. W danym przypadku wypel¬ nienie przestrzeni miedzy poszyciem wewnetrznym i zewnetrznym sztywna substancja piankowa, przy¬ legajaca scisle do poszycia, zabezpiecza dostatecz¬ nie powierzchnie wewnetrzne przed korozja, a za 40 tym eliminuje koniecznosc malowania.Odleglosc miedzy poszyciem zewnetrznym i wew¬ netrznym 30 i 31 jest o wiele mniejsza wówczas, gdy nie zachodzi koniecznosc pozostawienia od¬ stepu dla konserwatora, co pozwala jednoczesnie 45 na zwiekszenie przestrzeni ladunkowej nad dnem 13.W czesci rufowej barki 10 znajduja sie dwa zbiorniki balastowe 33 — prawy i lewy. Zbiorniki te przedstawione na fig. 5 i 6 sluza do przegle- 50 biania barki w czasie rozladunku.Na fig. 5 pokazano przypadek czesciowego roz¬ ladowania barki 10 i pozostawieniu partii dluzycy w czesci dziobowej 12. Pomimo, iz wieksza czesc ciezaru dluzycy przejmuje sama plywalnosc zanu- 55 rzonych klód, niemniej ta czesc ciezaru, która od- dzialowuje bezposrednio na barke, moze zanurzyc 6 tak dalece czesc dziobowa, iz otwór wyladowczy 18 zostanie uniesiony nad linie wodna, co unie¬ mozliwi wyladunek dluzycy z ladowni.Takiemu przypadkowi przeciwdziala zalanie zbiorników balastowych 33, przez co zwiekszony zostaje siezar czesci rufowej i barka zostaje prze- glebiona na rufe. Zbiorniki 33 stosuje sie takze do glebszego zanurzania czesci rufowej 11 dla ulat¬ wienia przesuwu dluzycy w kierunku otworu wy- ladowawczego 18 oraz rozladowania barki.Opisana barka 10 wymaga pomocy niezaleznego statku do poruszania sie po wodzie. Barka moze byc holowana lub popychana przez holowniki — pchacze. Niemniej, jezeli jest to wymagane, barka 10 moze byc zbudowana jako jednostka plywajaca z wlasnym silnikiem.Opisany wyzej wynalazek nie jest oczywiscie ograniczony jedynie do podanego przykladu, do którego w ramach istoty wynalazku moga byc wprowadzone zmiany i modyfikacje. PL