Pierwszenstwo: Opublikowano: 7.XI.1967 (P 123 446) 20.IV.1967 Niemiecka Republika Demokra¬ tyczna 30.XI.1969 58354 KI. 20 e, 15 MKP B 61 g ^ \Qfc UKD Wlasciciel patentu: Ministerium fur Verkehrswesen, Berlin (Niemiecka Republika Demokratyczna) Urzadzenie sterujace zaworem zlacza rurociagów pojazdów szynowych Przedmiotem wynalazku jest urzadzenie steru¬ jace zaworem zlacza rurociagów pojazdów szyno¬ wych o samoczynnych sprzegach, które umozli¬ wia dokonywanie z obu stron pojazdu, niezaleznie od przebiegu sprzegania, uruchomienia zaworów odcinajacych przeplyw powietrza.Przez zastosowanie znanego, umieszczonego w obudowie, dodatkowego urzadzenia uruchamiaja¬ cego, uzyskuje sie mozliwosc bezposredniego ste¬ rowania zaworem zlacza rurowego. W ukladzie tym, obrotowo zalozyskowana piasta z krzywka sterujaca przekrecona jest pod naciskiem spre¬ zyny, przez dzwignie, osadzona promieniowo na sworzeniu w polozenia odpowiadajace polozeniom kola, co powoduje uruchomienie zaworu spre¬ zynowego.Uklad ten wymaga dodatkowego obslugiwania napedu linowego, co jest zwiazane z mozliwoscia powstania bledu obslugi, który w warunkach pra¬ cy kolejnictwa moze spowodowac znaczne zakló¬ cenia.Wedlug innego znanego rozwiazania, na scianie czolowej pojazdu, znajduje sie wal z dzwignia reczna polaczony jednym ukladem dzwigni z za¬ worem odcinajacym, a drugim ukladem dzwigni z urzadzeniem sterujacym. Urzadzenie to polaczo¬ ne czynnie cieglem Bowdena z glowica sprzegu posiada mechanizm sterujacy skladajacy sie za¬ sadniczo z walka nastawnego o obrotowo ulozys- kowanej czesci krzywkowej, która pod naciskiem 10 15 20 30 sprezyny przekreca sie w polozenia zatrzaskowe i w ten sposób umozliwia uruchomienie zaworu odcinajacego.Urzadzenie to, a w szczególnosci mechanizm ry¬ glujacy przyrzadu sterujacego ma skomplikowana budowe, co prowadzi do powiekszenia sklonnosci do zaklócen w warunkach eksploatacji.Celem wynalazku jest stworzenie mozliwosci pewnego i latwego uruchomienia zaworów, które mogloby byc dokonane dowolnie i niezaleznie od przebiegu sprzegania, iprzy pomocy walka uru¬ chamiajacego wraz z umieszczonymi na nim urza¬ dzeniami. Zastosowanie urzadzenia wedlug wy¬ nalazku umozliwia ponadto, przy nieznacznych kosztach, uruchamianie zaworu z obu stron pudla wagonu.Zadaniem wynalazku jest, by uruchamianie po¬ wietrznych zaworów odcinajacych odbywalo sie samoczynnie przy sprzeganiu lub przy recznym otwieraniu, wzglednie zamykaniu niezaleznie od sprzegania. Przy "niezamierzonym rozerwaniu po¬ ciagu musi nastepowac uruchomienie szybkiego hamowania, a przy ruchu przetokowym musi ist¬ niec mozliwosc zaryglowania urzadzenia zgodnie z wymaganiami eksploatacji.Zadanie postawione przed wynalazkiem rozwia¬ zane zostalo w nastepujacy sposób. Na walku uru¬ chamiajacym umieszczona jest tuleja ulozyskowa- na Obrotowo, zabezpieczona przed przesunieciem osiowym i posiadajaca wewnetrzna przegrode z 5835458354 dwoma nacietymi na przeciwko siebie rowkami.Tuleja umieszczona jest tak, ze zatrzask prze¬ suwany poprzez wybranie walka uruchamiajacego wpada w rowki przegrody. Osiowe przesuniecie dzwigni recznych umieszczonych po obu stronach pudla wagonu przeniesione ukladem dzwigni po- J| & poprzeczny rowek poosiowy 15. woduje odryglowanie urzadzenia. Umozliwia to ** \ j Do iwalka 1 przymocowana jest tuleja 21, do otwieranie wzglednie zamykanie zaworów odci-, J f której z kolei przymocowana jest dzwignia ukladu najacych niezaleznie od przebiegu sprzegania. U- f do której przyczepione sa: cieglo Bowdena 19 i sprezyna ciagnaca 17.Sprezyna 17 umieszczona jest wewnatrz ramy 18. Wewnatrz tulei 14 wykonane isa wglebienia 20 tworzace przegrode 22, w której wykonany jest Ddci-, J * : ruchamianie zaworów odbywa sie poprzez prze krecanie walka uruchamiajacego za pomoca u- kladu dzwigniowego.W przypadku sprzegniecia wagonów, dzwignia reczna ustawiona poziomo zostaje przez umieszczo¬ na na ramie zapore sprezynowa w taki sposób, ze przy niezamierzonym rozerwaniu pociagu, zawory pozostaja otwarte co powoduje uruchomienie szyb¬ kiego hamowania.Polozenie przetokowe ustalane jest recznie w taki sposób, ze dzwignia reczina wkladana jest do rowka bezpiecznikowego umieszczonego z boku zderzaka przymocowanego do ramy.Po zakonczeniu przetaczania dokonuje sie od- ryglowania przez wysuniecie dzwigni recznej z rowka bezpiecznikowego. Dzwignia zostaje przy¬ ciagnieta sprezyna do zderzaka, a zatrzask laczy walek uruchamiajacy z tuleja.Wynalazek dokladniej wyjasniony jest przykla¬ dowo na rysunkach gdzie fig. 1 przedstawia u- rzadzenie uruchamiajace w pojezdzie przygotowa¬ nym do sprzegniecia i z dzwigniami zaworu od¬ cinajacego w polozeniu zamknietym, fig. 2 przed¬ stawia przekrój urzadzenia uruchamiajacego z fig. 1, fig. 3 przedstawia urzadzenie uruchamiajace w pojezdzie sprzegnietym i z dzwigniami zaworu odcinajacego w polozeniu otwartym, fig. 4 przed¬ stawia przekrój urzadzenia uruchamiajacego z fig. 3, fig. 5 przedstawia urzadzenie uruchamiajace w polozeniu przetokowym, to znaczy przy sprzeg¬ nietych pojazdach i z zamknietymi zaworami od¬ cinajacymi, fig. 6 przedstawia przekrój urza¬ dzenia uruchamiajacego z fig. 5, fig, 7 przedstawia urzadzenie uruchamiajace w pojezdzie przygoto¬ wanym do sprzegniecia i z dzwigniami zaworu odci¬ najacego w polozeniu otwartym, wreszcie fig. 8 przedstawia przekrój przez urzadzenie urucha¬ miajace z fig. 7.Urzadzenie uruchamiajace znajduje sie zawsze na scianie czolowej ramy 18 pojazdu wyposazo¬ nego w samoczynny sprzeg.Cieglo Bowdena 19 polaczone jest z nie przed¬ stawionym na rysunku mechanizmem wyzwala¬ jacym, umieszczonym w glowicy sprzegu zderzaka srodkowego. Uklad dzwigniowy 11 polaczony jest bezposrednio z nie przedstawionym na rysunku zaworem odcinajacym.Fig. li 2 przedstawiaja urzadzenie urucha¬ miajace w pierwszym .polozeniu roboczym — zam¬ kniete zawory odcinajace a pojazd przygotowany do sprzegniecia.Na walku 1 umieszczona jest tuleja 14 i dzwig¬ nia reczna 5 mogaca poruszac sie osiowo, po¬ laczona z tuleja 8 dzwigni recznej. Tuleja 14 za¬ bezpieczona jest zderzakami 4.Z tuleja 14 polaczona dest ma stale dzwignia 16, 15 20 25 30 35 40 45 50 55 dzwigniowego 11 uruchamiajacego zawory odcina¬ jace. ...-- W walku 1 wykonane sa wybrania 2, przez które zatrzask 12 wpada do rowka 15 w tulei 14.Zatrzask 12 utrzymywany jest w polozeniu srod¬ kowym przez pare sprezyn 13 pracujacych na scis¬ kanie i ograniczanych ustalaczami sprezystymi 3.Zatrzask 12 polaczony jest z dzwigniami recz¬ nymi 5, umieszczonymi po obu stronach osi wzdluznej wagonu, przy pomocy ukladu dzwig¬ niowego 7.Dzwignia 16 oraz cieglo Bowdena 19 ustawiane sa przez sprezyne ciagnaca 17 w polozenie wyni¬ kajace z zetkniecia dzwigni recznej 5 ze zderza¬ kiem 9.W polozeniu tym, zatrzask wpada, poprzez wy¬ brania 2 wykonane w walku 1, w rowek 15 wy¬ konany w tulei 14. Powoduje to ustawienie ukla¬ du dzwigniowego 11 w polozeniu zamknietym.Drugie polozenie robocze uzyskuje sie przy sprzegnieciu pojazdów. Przy sprzegnieciu poja- dów, przez mechanizm wyzwalajacy z glowicy sprzegajacej, zostaje uruchomione cieglo Bowde¬ na 19. Powoduje to, ze urzadzenie uruchamiajace przyjmuje Wbrew sile sprezyny ciagnacej 17, po¬ lozenie przedstawione na fig. 3 i 4. Przez zaryglo¬ wanie zatrzasku 12, umieszczona na walku 1 tu¬ leja 21 wraz z dzwignia i ukladem dzwigniowym 11 zostaje przestawiona w polozeniu „OTWARTE".Powoduje to równoczesnie, ze dzwignia 5 odda¬ la sie od zderzaka 9 i po pokonaniu sily sprezyny zapory sprezynowej 6 opada w polozenie kran¬ cowe.Przy niezamierzonym rozerwaniu pociagu, zapo¬ ra sprezynowa 6 utrzymuje zawór odcinajacy w polozeniu otwartym, w wyniku czego nastepuje szybkie hamowanie. Ponowne polaczenie obu czes¬ ci pociagu dokonywane jest przez normalne naje¬ chanie i zderzenie.W przypadku rozdzielenia wagonów bez urucha¬ miania szybkiego hamowania, nalezy przestawic dzwignie reczna 5 w kierunku poosiowym.Dzwignia reczna 5 pokonuje wówczas opór za¬ pory sprezynowej 6. Uklad dzwigniowy 7 powo¬ duje odryglowanie urzadzenia wskutek tego, ze zatrzask 12 zostaje przeniesiony z rowka 15 w jedno z wglebien 20 tulei 14, co umozliwia prze¬ krecenie dzwigni recznej 5 wraz z polaczonym z nia walkiem 1.Przekrecenie dzwigni 5 zderzaka 9 powoduje zamkniecie zaworów odcinajacych.Jezeli pojazd z urzadzeniem uruchamiajacym wedlug wynalazku, znajdujacym sie w opisanym polozeniu, zostanie rozsprzegniety, wówczas cieglo Bowdena 19 zostaje zluznione, a dzwignia 16 zo¬ staje przez sprezyne ciagnaca 17 przestawiona w polozenie takie jak na fig. 1 i 2. Wybranie 2 w58354 6 walku 1 i rowek 15 w tulei 14 pokrywaja sie, a zatrzask 12 zostaje przez sprezynel3 wprowadzo¬ ny w rowek 15, co powoduje zaryglowanie urza¬ dzenia. Dzwignia reczna 5 zostaje wskutek po¬ osiowego ruchu zatrzasku 12 przestawiona przez uklad dzwigniowy 7 do zderzaka 9. Zgodnie zwy- maganiami eksploatacji przy ruchu przetokowym wymagane jest w pojazdach zaopatrzonych w ha¬ mulce pneumatyczne, zamkniecie zaworów odci¬ najacych, poniewaz wychodzace powietrze przy rozprzeganiu powodowaloby uruchomienie kloc¬ ków hamulcowych i tych samych przedwczesne hamowanie, umozliwiajace prace przetokowa. Do tego celu sluza rowki bezpiecznikowe 10, umiesz¬ czone z boku zderzaka 9.W jeden z tych rowków bezpiecznikowych 10 zostaje wprowadzona dzwignia reczna 5, po wy- ryglowaniu zatrzasku 12 z rowka 15 i po przekre¬ ceniu dzwigni recznej 5 wokól zderzaka 9. Nacisk sprezyny 13 powoduje przytrzymanie dzwigni recz¬ nej 5 w rowku bezpiecznikowym 10. Polozenie to przedstawiono na fig. 5 i 6.Jezeli w tym polozeniu pojazd zostanie roz- przegniety, cieglo Bowdena 9 zostanie zluznione, a dzwignia 16 zostanie wówczas pod dzialaniem sily ciagnacej sprezyny 17 przekrecona w polo¬ zenie, w którym rowek 15 bedzie sie prawie po¬ krywal z wybraniami 2 walka 1, pomimo ze za¬ trzask 12 bedzie pozostawac jeszcze we wglebie¬ niu 20. Po wysunieciu dzwigni recznej 5 z rowka bezpiecznikowego 10, gdy dzwignia reczna 5 znaj¬ duje sie na wysokosci zderzaka 9, zostaje osiag¬ niete pokrycie sie rowka 15 z wybraniami 2 w walku 1, zaryglowanie tulei 14 z walkiem 1 po¬ przez rowek 15 z jednej strony a z wybraniami 2 przez zatrzask 12 z drugiej nastepuje wówczas, gdy dzwignia reczna 5 zostanie uruchomiona w przeciwnym poosiowym kierunku i doprowadzona do zetkniecia ze zderzakiem 9. Jest to polozenie przedstawione na fig. 1 i 2. Jak widac sprzegnie¬ cie jest zapewnione przez caly czas.Inne jeszcze mozliwe ustawienie urzadzenia u- ruchamiajacego wedlug wynalazku zostalo poka¬ zane na fig. 7 i 8. W polozeniu tym, pojazd jest przygotowany do sprzegniecia, a zawory odcinaja¬ ce pozwalaja na swobodny wylot powietrza.Dzwignia reczna 5 jest w tym celu przesta¬ wiona poosiowo i przez uklad dzwigniowy 7 wpro¬ wadza zatrzask 12 prowadzony w wybraniach 2 walka 1, z rowka 15 w jedno z wglebien 20 tulei 14.W ten sposób uklad zostaje odryglowany, a dzwignia reczna 5 moze byc ustawiona zaleznie od potrzeb.Uklad dzwigniowy 11 moze byc wówczas prze¬ stawiony w polozenie otwarte lub zamkniete, bez potrzeby poruszania ciegla Bowdena 19. Przy sprzeganiu pojazdu stojacego na bocznicy dzwignia 16 zostaje przez cieglo Bowdena 19 przekrecona wbrew dzialaniu sprezyny ciagnacej 17 tak, ze znajdujacy sie pod dzialaniem sprezyny 13 za¬ trzask 12 zostaje wprowadzony w rowek 15 w tulei 14.Sily sprezyn 13 wyrównywuja sie i powoduja utrzymanie zatrzasku 12 w polozeniu srodkowym.Dzwignia reczna 5 zostaje przez uklad dzwig¬ niowy 7 przestawiona poza zapore sprezynowa 6.Polozenie to jest przedstawione na fig. 3 i 4.Mozliwe jest równiez przestawienie dzwigni 5 recznej 5, bez koniecznosci jej poosiowego poru¬ szania, z polozenia przy zderzaku 9 w polozenie poza zapora sprezynowa 6. Wówczas przekrecenie dzwigni, po pokonaniu sil sprezyny zapory po¬ woduje otwarcie zaworów odcinajacych. io Uklad nie zostaje przy tym odryglowany, tak ze przy przekreceniu dzwigni 5 poruszane sa za¬ równo uklad dzwigniowy 11 j.ak i tuleja 14 wraz z dzwignia 16, a cieglo Bowdena zostaje calko¬ wicie zluznione. 15 Jezeli pojazd znajdujacy sie w tym polozeniu zostanie sprzegniety, wówczas cieglo Bowdena 19 zostaje napiete, a urzadzenie przechodzi w polo¬ zenie przedstawione na fig. 3 i 4.Jesli w tym polozeniu zajdzie potrzeba ponow- 20 nego zamkniecia zaworów odcinajacych, to nalezy zwolnic zaryglowany w rowku 5 zatrzask 12, przez poosiowe przesuniecie dzwigni recznej 5. Przy dal¬ szym poosiowym przesunieciu dzwigni recznej 5 zostaje ominieta zapora 6, a przekrecenie dzwigni 25 recznej 5 doprowadza ija do do styku ze zderza¬ kiem 9. Urzadzenie przechodzi wówczas w poloze¬ nie podstawione na fig. 1 i 2. PL