PL56915B1 - - Google Patents

Description

Pierwszenstwo: 04.11.1964 Niemiecka Republika Federalna Opublikowano: 5.IL1969 56915 KI. 85 c, 6/09 MKP C02c UKD Twórca wynalazku: dr Heinrich Sontheimer Wlasciciel patentu: Metallgesellschaft Aktiengesellschaft, Frankfurt n/Menem (Niemiecka Republika Federalna) Sposób odwadniania osadu za pomoca wirówki dekantujacej Osady, otrzymywane przy oczyszczaniu scieków miejskich sa miedzy innymi fermentowane w wie¬ zach fermentacyjnych i nastepnie odwadniane. Od¬ wadnianie nastepuje zazwyczaj przez suszenie w osadnikach lub przez odsaczanie pod zmniejszonym cisnieniem po dodaniu chemikalii albo przez od¬ wirowanie.Odwadnianie przez suszenie w osadnikach wy¬ maga duzej przestrzeni. Odwadnianie przez odsa¬ czenie po dodaniu chemikalii powoduje wysokie koszty srodków produkcji. Znane, pracujace w spo¬ sób ciagly wirówki dekantujace lub slimakowe, które umozliwiaja dokladne odwadnianie osadu z wirówki przy stosunkowo niskich kosztach produk¬ cji, wykazuja te niedogodnosc, ze oddzielaja tylko okolo 50—80% stalej zawartosci surowego osadu, podczas gdy 50—20% cial stalych pozostaje w od¬ cieku z wirówki. W celu dalszego odwodnienia tego odcieku proponowano liczne metody.W niektórych przypadkach te metody nie moga byc stosowane ze wzgledu na niedostateczne bez¬ pieczenstwo i higiene pracy lub z przyczyn eko¬ nomicznych, poniewaz .prócz wirówki potrzebne jest jeszcze drugie urzadzenie odwadniajace, co zwieksza zarówno koszty inwestycyjne, jak i eks¬ ploatacyjne.Usilowano takze odciek z wirówki przerabiac metoda ponownego zawracania go do wirówki.To jest mozliwe na przyklad przy zastosowaniu biologicznej obróbki odcieku, przy czym drobniejsze 10 15 20 25 zawieszone substancje zostaja utlenione aerobowo i przez to sa wykluczane z obiegu. Taki sposób nie nadaje sie jednak do stosowania do wszystkich osa¬ dów z miejskich oczyszczalni scieków, poniewaz bilologiczny rozklad napotyka na trudnosci, zwlaszcza w przypadku osadów przefermentowa- nych.Znane jest w przemysle cukrowniczym trakto¬ wanie uzyskanego soku cukrowego wapnem i dwu¬ tlenkiem wegla, przy czyim powstaje osad dajacy sie wzglednie dobrze saczyc. Niespodzie¬ wanie stwierdzono, ze traktowanie wapnem i kwa¬ sem weglowym przed saczeniem mozna równiez zastosowac do innych organicznych osadów, jezeli zachowa sie specjalne warunki pracy. Chodzi zwlaszcza o to, aby zasadowosc nie zostala nad¬ miernie obnizona przez dodawanie dwutlenku we¬ gla, a mianowicie, aby wartosc pH nie spadala po¬ nizej 10,0. Jezeli czesciowe zobojetnienie osadu powoduje wieksze obnizenie wartosci pH, wówczas poczatkowo calkiem dobra przesaczalnosc znacznie sie pogarsza.Przy próbach zastosowania tego sposobu poste¬ powania do odcieku po odwadnianiu osadu na wi¬ rówkach dekantujacych, stwierdzono nieoczekiwa¬ nie, ze mozna równiez te odcieki traktowac wap¬ nem i dwutelnkiem wegla tak, ze staja sie zdat¬ ne do odwirowywania. Tym sposobem mozna caly osad odwodnic na jednej wirówce. W przeciwien¬ stwie do saczenia po traktowaniu wapnem i dwur 56 915../' ¦:"¦•*¦¦ * ..' ¦ " i • tlenkiem wegla, ponowne odwirowywanie odcieku z wirówki potraktowanego wapnem i dwutlenkiem wegla wymaga doprowadzenia neutralizacji do wartosci pH ponizej 10,0, zwlaszcza 9,0—6,0, aby wapno pozostajace w roztworze przechodzilo co najmniej w. duzej czesci w weglan wapnia.Po takim traktowaniu odciek z wirówki daje sie zageszczac bardzo dokladnie przez sedymenta¬ cje. Osad ten po zageszczeniu laczy sie z przezna¬ czonym do odwodnienia osadem surowym i jako mieszanine doprowadza do wirówki. W ten spo- $E) powstaje zamkniety obieg cial stalych w ca- TyA procesie, dzieki czemu ilosc materialu dopro¬ wadzanego do wirówki jest wprawdzie wyzsza o 50—100% w odniesieniu do ilosci osadu surowe¬ go przeznaczonego do odwodnienia, ale calkowita ilosc cial stalych zawartych w surowym osadzie przeznaczonym do odwadniania doprowadza sie do wirówki w postaci materialu juz w znacznej mierze odwodnionego.Wynalazek dotyczy sposobu odwadniania osadu przy zastosowaniu wirówek dekamtujacych i na¬ stepnie traktowaniu wapnem odcieku z tych wi¬ rówek. Sposób wedlug wynalazku polega na tym, ze odciek z wirówki po dodaniu wapna traktuje sie gazami zawierajacymi dwutlenek wegla az do uzyskania wartosci pH ponizej 10,0 i zageszcza sie przez sedymentacje i/lub flotacje, przy czym osad sedymentacyjny wzglednie koncentrat flota¬ cyjny lacznie z osadem surowym przeznaczonym do odwadniania doprowadza sie ponownie do wi¬ rówki dekantujacej.Wedlug wynalazku, surowy osad przeznaczony do odwodnienia poczatkowo zageszcza sie przez zwyr kla sedymentacje, przy czym czesc wody zostaje oddzielona i zawrócona do osadnika. Do nadaja¬ cych sie do obróbki surowych osadów naleza osa¬ dy przefermentowane lub swieze osady z urza¬ dzen miejskich lub ich mieszaniny. Sposób ten stosuje sie równiez do osadów scieków przemyslo¬ wych, takich jak na przyklad osady z fabryk pa¬ pierniczych. Warunkiem dla stosowania sposobu wedlug wynalazku jest to, aby odciek z wirówki po traktowaniu wapnem i dwutlenkiem wegla dawal sie dokladnie zagescic.Zageszczony surowy osad doprowadza sie do wi¬ rówki dekamtujacej. W stalym wyciagu z^wirówki znajduje sie zwykle 50—80% zawartosci czesci sta¬ lych surowego osadu. Staly wyciag z wirówki za¬ wiera 40—60% wody i w tej postaci jest dogodny do magazynowania. Odciek z wirówki zawiera 20— 50% cial stalych surowego osadu, a zawartosc cial stalych wynosi okolo 15—45 g na litr.Wedlug wynalazku odciek z wirówki miesza sie . korzystnie w zawiesinie wodnej z pewna iloscia wodorotlenku wapnia, wynoszaca 20—100%, korzy¬ stnie 40—60% ilosci cial stalych* zawartych w tym odcieku. Po dobrym wymieszaniu i dostatecznie dlugim czasie reakcji, odciek z wirówki zawiera¬ jacy wapno traktuje sie w reaktorze, przy jedno¬ czesnym mieszaniu, gazem zawierajacym dwu¬ tlenek wegla, az do uzyskania wartosci pH wy¬ noszacej ponizej 10,0, korzystnie 9,0—8,0.Nastepnie mieszanine przeladowuje sie do kon¬ centratora, w którym nastepuje sedymentacja pod- 915 4 czas lagodnego mieszania w ciagu okolo 24 godzin.Przy tym zageszczeniu osad sedymentacyjny osia¬ ga podwojona zawartosc cial stalych odcieku z wirówki. Nastepnie osad ten miesza sie z surowym | osadem przeznaczonym do odwodnienia i kieruje na wirówke dekantacyjna. W ten sposób osiaga sie oddzielenie calkowitej ilosci cial stalych zawar¬ tych w surowym osadzie w takim stoCniu, jaki jest mozliwy do osiagniecia przy uzyciu wirówek. w Zageszczenie odcieku z wirówki po traktowaniu wapnem i dwutlenkiem wegla mozna uzyskac rów¬ niez przez flotacje.. Zwlaszcza przy stezonych osa¬ dach czesc osadu zostaje uniesiona na powierz¬ chnie cieczy przez pecherzyki gazu, do których 11 przylegaja czastki osadu i zbierana jest jako war¬ stwa plywajacego osadu. Przez napowietrzanie mozna niekiedy zwiekszyc efekt flotacyjny w takim stopniu, ze zageszczenie nastepuje calkowicie lub prawie wylacznie za pomoca flotacji. 20 W tym przypadku zageszczony osad zbiera sie za pomoca urzadzenia do usuwania plywajacego osadu i doprowadza do wirówki. Do tego celu mozna równiez stosowac znane sposoby i urzadze¬ nia do flotacji pod cisnieniem. Niepozadanej flo- 25 tacji w zageszczaczu mozna zapobiegac przez wtry¬ skiwanie wody na lustro cieczy w zageszczaczu, wkutek czego tworzaca sie warstwa plywajacego osadu zostaje zniszczona.Zageszczanie odcieku z wirówki traktowanego 30 wapnem i dwutlenkiem wegla moze byc przepro¬ wadzone razem z zageszczaniem osadu surowego, przeznaczanego do odwodnienia. W tym celu umieszczony przed wirówka dekantujaca zagesz¬ czacz powinien miec odpowiednie wymiary. Nie 35 wszystkie jednak osady moga byc przerabiane w ten sposób. Swiezy osad i osad mieszany o duzej zawartosci osadu czynnego nie sa bowiem skutecz¬ nie odwirowywane, totez konieczny jest duzy obieg osadu lub tez wzglednie duzy dodatek wapna, 40 aby uzyskac calkowite oddzielenie w wirówce wszystkich cial stalych.Zdolnosc do odwirowywania takich i podobnych osadów, na przyklad równiez osadów ze scieków przemyslowych, mozna znacznie polepszyc, jezeli 45 surowy osad potraktuje sie wedlug wynalazku wapnem i dwutlenkiem wegla, korzystnie razem z odciekiem z wirówki.Inna odmiana sposobu wedlug wynalazku za¬ geszczania osadu surowego wraz z odciekiem z 50 wirówki polega na tym, ze osad i odciek miesza sie, a nastepnie mieszanine poddaje dzialaniu wap¬ na i dwutlenku wegla. Taki sposób postepowania, w którym równiez przeznaczony do odwodnienia osad surowy traktuje sie wapnem i dwutlenkiem 55 wegla, okazal sie korzystny, zwlaszcza przy od¬ wadnianiu osadów mieszanych, zawierajacych znaczne ilosci osadu swiezego i/lub aktywnego.Swieze osady ogrzewa sie goracymi gazami spa- linowymi do temperatury -60—80°C, uzyskujac przez to ich sterylizacje. Magazynowanie osadu przeznaczonego do odwodnienia staje sie przez to niewatpliwie higieniczne i przy zageszczaniu przez sedymentacje nie istnieje obawa niepozadanych 95 procesów fermentacji.56 5 , Do zobojetniania osadów traktowanych wapnem mozna stosowac wszystkie gazy zawierajace dwu¬ tlenek wegla* na przyklad gazy spalinowe, spaliny pochodzace z palników nurnikowych i tym podob¬ ne. W niektórych odmianach sposobu wedlug wy¬ nalazku stosuje sie jako srodek zobojetniajacy dwutlenek wegla, który powstaje przy aerobowym lub anaerobowym traktowaniu osadu. Przy takim traktowaniu osadu dwutlenek wegla powstaje na skutek rozkladu substancji organicznych i moze spelniac takie same zadanie, jak wspomniane gazy spalinowe.Jezeli proces wedlug wynalazku prowadzi sie w polaczeniu z anaerobowym traktowaniem osa¬ du w wiezach fermentacyjnych, wówczas odciek z wirówki miesza sie z wapnem i wprowadza do urzadzen fermentacyjnych po reakcji, której czas zalezy od istotnych wlasciwosci osadu. Przy tym dwutlenek wegla zawarty w gazie fermentacyj¬ nym, o ile w chwili powstawania nie ulega zwia¬ zaniu przez odciek z wirówki zawierajacy wapno, moze byc wykorzystany w taki sposób, ze gaz fer¬ mentacyjny zawraca sie w znany sposób i dopro¬ wadza do komory fermentacyjnej, przy czym uzy¬ skuje sie odpowiedni dla zobojetnienia czas kon¬ taktu. Wieze fermentacyjne przeznaczone do fer¬ mentacji swiezych osadów sa zwykle przystoso¬ wane do takiego sposobu postepowania.Sfermentowany osad, który równiez zawiera od¬ ciek z wirówki, zageszcza sie w znany sposób ko¬ rzystnie przed odwirowaniem, ewentualnie z dal¬ szym dodawaniem wapna. Przy takim sposobie postepowania odciek z wirówki zawiera juz wap¬ no i moze byc wprowadzany bezposrednio do wie¬ zy fermentacyjnej. Sposób ten jest bardzo pro¬ sty, ale nalezy jednak zwrócic uwage na to, aby przy anaerobowym traktowaniu osadu wieze fer¬ mentacyjne byly przystosowane do dodatkowej objetosci zajmowanej przez odciek z wirówek. Je¬ zeli pojemnosc wiezy fermentacyjnej jest niewy¬ starczajaca dla przyjecia dodatkowej objetosci od¬ cieku z wirówki, to czesc swiezego osadu mozna odwirowac bezposrednio.Jezeli dwutlenek wegla wytworzony przez fer¬ mentacje osadu nie wystarcza dla zobojetnienia odcieku z wirówki traktowanego wapnem, wów¬ czas wprowadza sie dodatkowo dwutlenek wegla, na przyklad jako gaz spalinowy. To czesciowe zo¬ bojetnianie przeprowadza sie korzystnie przed wprowadzeniem do wiezy fermentacyjnej odcieku z wirówki zawierajacego wapno, przy czym ze wzgledu na wysoka szczatkowa alkalicznosc spo¬ sób ten daje dobre wyniki. Cieplo powstajace podczas reakcji zobojetniania wykorzystuje sie do ogrzania osadu do temperatury, jaka powinna pa¬ nowac w komorze fermentacyjnej.Jezeli sposób wedlug wynalazku prowadzi sie w polaczeniu z aerobowym traktowaniem osadu, wówczas odciek z wirówki mozna traktowac wap¬ nem w aerotankach lub tez to traktowanie prze¬ prowadzac w urzadzeniu dla osadów czynnych, przeznaczonych do oczyszczania scieków. W tym ostatnim przypadku nalezy odpowiednio zwiekszyc objetosc napowietrzania basenu osadu czynnego. 915 6 Okazalo sie, ze traktowanie wapnem we wszy¬ stkich odmianach sposobu wedlug wynalazku po¬ siada istotne znaczenie. Szczególnie stwierdzono, ze reakcje zachodzace po dodaniu wapna wyma- 5 gaja pewnego czasu, przy czym stosuje sie tym mniejsza ilosc wapna, im dluzszy jest czas prze¬ bywania po dodaniu wapna. Dla powoli reaguja¬ cych osadów czas reakcji 30 minut po dodaniu wapna do odcieku z wirówki czesto nie jest wy- 10 starczajacy, a niektóre osady przereagowuja do¬ piero po 24 godzinach.W celu ustalenia, która odmiana sposobu wedlug wynalazku jest w danym przypadku odpowiednia, przeprowadza sie próbe orientacyjna. W tym celu 15 bierze sie pod uwage udzial cial stalych zawar¬ tych w osadzie surowym, które przechodza do od¬ cieku z wirówki przy odwadnianiu. Osad surowy, który daje sie latwo odwadniac, osiaga juz w za¬ geszczaczu umieszczonym przed wirówka wysokie 20 stezenie cial stalych i przy odwirowywaniu wyka¬ zuje pozbawiony wody osad i stosunkowo mala ilosci odcieku z wirówki o malym stezeniu cial stalych. Ten odciek moze byc traktowany wap¬ nem i dwutlenkiem wegla i zageszczany, a potem 25 mozna zageszczony osad polaczyc z ewentualnie zageszczonym osadem surowym i odwirowywac.Odciek z wirówki mozna równiez zageszczac i odwirowywac razem z osadem surowym po trak¬ towaniu wapnem i dwutlenkiem wegla.. Dla pole- 30 pszenia zageszczania mozna do osadu surowego do¬ dac w znany sposób wapno przed wprowadzeniem do zageszczacza.Mozna równiez odciek z wirówki razem z osa¬ dem traktowac surowym wapnem i dwutlenkiem 35 wegla, zageszczac i odwirowywac.Ten sposób postepowania nadaje sie szczególnie do osadu, który trudniej jest odwadniac. Taki osad równiez po zageszczeniu doprowadza sie do wirówki ze wzglednie wysoka zawartoscia wody, ^ uzyskujac ilosciowo duzy odciek z wirówki o wy¬ sokiej zawartosci cial stalych. Odciek ten, nawet po traktowaniu wapnem i dwutlenkiem wegla i po zageszczeniu, ma znaczna objetosc osadu, tolez konieczne jest dostosowanie odcieku do ilosci su- 45 rowego osadu, z którym ma byc odwirowywany.Zasadniczo mozliwe jest jednak znaczne polepsze¬ nie odwirowywania przez jednoczesne traktowanie surowego osadu wapnem i dwutlenkiem wegla.Jesli jednak okaze sie, ze oczyszczanie odcieku 50 z wirówki wraz z osadem i wspólne traktowanie wapnem i dwutlenkiem wegla nie jest korzystno, to mozna oczyszczac i odwirowywac tylko czesc uzyskanego przez zageszczanie osadu z wycieku z wirówki po traktowaniu wapnem i dwutlenkiem wegla, a pozostala czesc odwadniac w znany spo- 55 sób, na przyklad »przez filtracje lub na nieciagle pracujacej wirówce, przy zastosowaniu srodków pomocniczych, takich jak popiól ze spalania osa¬ dów lub przez suszenie w osadnikach.M Urzadzenie do spalania osadów, które jest nie¬ zbedne w nowoczesnych zakladach przetwórczych dajacych duza dzienna wydajnosc osadu, moze byc tak wykorzystane, ze wapno dla procesu wedlug wynalazku jest calkowicie lub czesciowo odzyska- 65 ne jako wapno palone przez spalenie pozostalosci56 915 popiolu. Odzyskany przy tym dwutlenek wegla w gazie spalinowym moze byc wykorzystany rów¬ niez do traktowania odcieku z wirówki. Jesli do traktowania odcieku wedlug wynalazku stosuje sie gaz spalinowy uzyskany przy spalaniu osadów, 5 wte wegla z surowego, to jest jeszcze zawierajacego pyl, goracego gazu spalinowego.Stwierdzono, ze zageszczanie odcieku z wirówki lub jego mieszaniny z osadem surowym polepsza 10 sie znacznie, jezeli traktowanie dwutlenkiem weg¬ la i zageszczanie nastepuje w temperaturze pod¬ wyzszonej do okolo 40—70°C. Jesli dwutlenek we¬ gla potrzebny do traktowania odcieku zawieraja¬ cego wapno jest wytworzony przez spalenie oleju is lub gazu, wtedy temperatura gazu spalinowego wprowadzonego do strefy traktowania jest zasad¬ niczo wystarczajaca do ogrzewania. W celu pod¬ grzania zageszczacza moga byc ewentualnie sto¬ sowane dodatkowo jeszcze znane urzadzenia, Urzadzenie do stosowania sposobu wedlug wy¬ nalazku zawiera zageszczacz osadu surowego, wi¬ rówke, mieszalnik do traktowania wapnem odcie¬ ku z wirówki, reaktor do traktowania dwutlen¬ kiem wegla odcieku zawierajacego wapno, zagesz¬ czacz dla odcieku zawierajacego wapno i dwutle¬ nek wegla oraz mieszalnik dla osadu surowego i osadu uzyskanego przez zageszczenie odcieku z wirówki. W urzadzeniach uproszczonych zagesz¬ czacze osadu surowego i odcieku z wirówki po traktowaniu wapnem i dwutlenkiem wegla moga byc polaczone lub tez traktowanie odcieku wapnem moze odbywac sie w osadniku dla osadu czynne¬ go lub w wiezy fermentacyjnej do oczyszczania scieków.J 20 35 Pomiedzy odplywem z wirówek, a wlotem do wirówek sa wlaczone po kolei mieszalnik wapna, reaktor do traktowania dwutlenkiem wegla i za¬ geszczacz. Traktowanie dwutlenkiem wegla i na- 40 stepne zageszczanie moze odbywac sie w urzadze¬ niach, które juz sie znajduja w istniejacym urza¬ dzeniu oczyszczajacym scieki.Na rysunkach przedstawiono schematycznie u- . rzadzenia do stosowania sposobu wedlug wyna- « lazku i jego odmian, a mianowicie fig. 1 przedsta¬ wia schemat urzadzenia z dwoma zageszczaczami, fig. 2 — schemat urzadzenia tylko z jednym za¬ geszczaczem, fig. 3 — schemat urzadzenia, w któ- rym traktowanie dwutlenkiem wegla nastepuje w 50 polaczeniu z anaerobowym traktowaniem osadu, a fig. 4 — schemat urzadzenia, w którym trakto¬ wanie dwutlenkiem wegla nastepuje w polaczeniu z aerobowyim traktowaniem osadu.W urzadzeniu przedstawionym na fig. 1 osad po M fermentacji przeznaczony do odwodnienia lub osad mieszany doprowadza sie przewodem 1 do zagesz¬ czacza 2, który jest wykorzystywany równiez jako zasobnik przejsciowy wtedy, gdy osad surowy jest do dyspozycji juz o wystarczajacym stopniu od- 60 wodnienia. Wode oddzielona w zageszczaczu 2 od osadu doprowadza sie przewodem 4 do urzadzenia klarujacego. Znajdujacy sie w osadzie piasek wy¬ dobywa sie w znany sposób z blota zageszczacza jako ciezsza frakcje i przewodem 3 kieruje go na 65 przyklad do lapacza piasku urzadzenia klaruja¬ cego. : J Zageszczony osad jest doprowadzany z zagesz¬ czacza 2 przewodem 5 za pomoca pompy 6 poprzez rozdrabniarke 7 do mieszalnika 8 z mieszadlem 9. W mieszalniku 8 osad surowy miesza sie z osa* dem otrzymanym po zageszczeniu odcieku z wi¬ rówki, traktowanym wapnem i dwutlenkiem we¬ gla. Mieszanine te transportuje sie do wirówki dekantujacej 11 za pomoca pompy 10 regulowanej w zwykly sposób. W tego rodzaju wirówce uzy¬ skuje sie stopien oddzielenia 50—80%. Odwodnio¬ ny wyciag z wirówki, usuwany przewodem 12, za¬ wiera przewaznie 40—l0% cial stalych i w tej po¬ staci nadaje sie do magazynowania i spalania. Od¬ ciek z wirówki prowadzi sie przewodem 13 do po¬ jemnika 14 i tam miesza sie z mlekiem wapiennym.Ilosc mleka wapiennego dostosowuje sie do ro¬ dzaju osadu i czasu reakcji, przy czym z reguly stosuje sie 10—40 kg Ca(OH)2na 1 m8 osadu.Mleko wapienne wytwarza sie korzystnie z wap¬ na palonego, które na przyklad z urzadzenia prze¬ znaczonego do dozowania suchych substancji 15 do¬ prowadza sie do urzadzenia do gaszenia 16, do którego jednoczesnie odmierza sie tyle wody, aby uzyskac w nim temperature 60—80°C. Podczas te¬ go procesu cale wapno palone przechodzi w wo¬ dorotlenek i przeksztalca sie w wodna zawiesine mleka wapiennego, która potem odmierza sie do reaktora 14.Odciek z wirówki, traktowany w mieszalniku 14 wapnem, prowadzi sie nastepnie do reaktora 18 z mieszadlem 19. To mieszadlo posiada szybkoobro¬ towy wirnik poruszajacy sie w osadzie, który po¬ woduje przemieszanie calej zawartosci pojemnika i rozdzielanie gazu zawierajacego dwutlenek we¬ gla wprowadzany z rozdzielacza 34 na drobne pe¬ cherzyki. Tworzaca sie ewentualnie piane rozbija sie za pomoca mieszadla 21 wirujacego ponad po¬ wierzchnie osadu tak, ze gaz uchodzacy z reakto¬ ra nie porywa ze soba czastek osadu. Traktowanie odcieku z wirówki zawierajacego wapno nastepu¬ je za pomoca gazu spalinowego zawierajacego dwu¬ tlenek wegla, który wytwarza sie na przyklad w palniku olejowym 22.Do tego palnika doprowadza sie przewodem 23 olej i przewodem 24 powietrze w takich ilosciach i w takim stosunku, aby temperatura w przewo¬ dzie dla gazu spalinowego 35, prowadzacym do reaktora, nie przekraczala 600—700°C. Gaz spali¬ nowy wprowadza sie do reaktora pod wirnikiem 20, który rozbija pecherzyki. Dwutlenek wegla przeksztalca wodorotlenek wapnia w weglan wap¬ nia. Te reakcje prowadzi sie az do osiagniecia wartosci pH odcieku zawierajacego wapno ponizej 10,0, korzystnie 8,0—9,0. Wartosc pH reguluje sie przez rozcienczanie gazu spalinowego powietrzem i/lub stopien rozproszenia gazu spalinowego w od¬ cieku z wirówki za pomoca szybkosci obwodowej wirnika i/lub wytwarzanie gazu spalinowego.Gaz spalinowy lub dwutlenek wegla mozna wy¬ twarzac za pomoca palnika nurnikowego, umiesz¬ czonego wewnatrz reaktora. Zamiast oleju mozna stosowac inne odpowiednie paliwo na przyklad gaz gnilny. Poniewaz gaz gnilny uchodzacy z urza-9 dzenia klarujacego zawiera juz 30% objetoscio¬ wych dwutlenku wegla, moze byc równiez wpro¬ wadzony do reakcji bez spalania, przy czym na¬ stepuje jednoczesnie oczyszczenie tego gazu. Wresz¬ cie do przeksztalcenia wodorotlenku wapnia w weglan moga byc stosowane wszelkie gazy, któ¬ re zawieraja co najmniej 5% objetosciowych dwu¬ tlenku wegla, a wiec na przyklad gazy odlotowe z urzadzen do spalania osadów i/lub smieci. Jezeli osad odwodniony sposobem wedlug wynalazku jest spalany, wtedy dwutlenek wegla mozna odzyskac przez prazenie popiolu zawierajacego weglan wap¬ nia i ponownie stosowac.Odciek z wirówki traktowany w reaktorze wap¬ nem i dwutlenkiem wegla przechodzi nastepnie przewodem 25 do zageszczacza 26, w którym w cia¬ gu okolo 24 godzin nastepuje znaczne zageszcze¬ nie. Oczyszczona wode, która przewaznie zawiera mniej niz 0,5 g cial stalych na litr, odprowadza sie z zageszczacza przewodem 27 z powrotem do urzadzenia klarujacego. Zawartosc cial stalych mo¬ ze byc ewentualnie jeszcze bardziej zmniejszona przez dodanie pewnych ilosci siarczanu zelazowe¬ go do doplywu 26 zageszczacza. Juz przy dodaniu 1—2 g siarczanu zelazowego na m8 odcieku z wi¬ rówki, uzyskuje sie doskonale efekty klarowania, a mianowicie wode praktycznie pozbawiona cial stalych nadajaca sie do odprowadzenia do kolekto¬ ra kanalizacyjnego.Zageszczany osad odcieku z wirówki prowadzi sie przewodem 28 za pomoca pompy 29 do mieszal¬ nika 8, w którym miesza sie go z zageszczonym osadem surowym. Mieszanine te kieruje sie do wirówki. Czesc zageszczonego odcieku z wirówki mozna oddzielic przewodem 30 w znany sposób, odwodnic na filtrze i usunac.Urzadzenie przedstawione na fig. 2 zawiera tak jak na fig. 1 przyrzad do prowadzenia w obiegu kolowym odcieku z wirówki wzglednie jego osa¬ du. Ten obieg kolowy prowadzi wyciek z wirówki 40 poprzez .mieszalnik wapna 41, reaktor dwutlen¬ ku wegla 42 i przez zageszczacz 43 do odbieralnika 44 wirówki 40. Przeznaczony do odwodnienia osad surowy mozna doprowadzac do mieszalnika z wap¬ nem 41 lub do zageszczacza 43. Odciek z wirówki plynie z wirówki dekantujacej 40 przewodem 45 do mieszalnika do wapna 41.Do mieszalnika 41 doprowadza sie przewodem 49 lasowane wapno Ca(OH)2, które wytwarza sie w pojemniku 46 przez zmieszanie wapna palone¬ go z pojemnika 47 z woda doprowadzana przewa- dem 48. Z mieszalnika 41 mieszanine odcieku i la¬ sowanego wapna prowadzi sie przewodem 50 do reaktora 42, do którego przez przewód 51 i belko- tke 52 doprowadza sie gaz spalinowy zawierajacy dwutlenek wegla. Gaz spalinowy wytwarza sie w komorze spalania 53 przez spalenie odmierzonej ilosci oleju (przewód 54) z odmierzona iloscia po¬ wietrza (przewód 55).Reaktor 42 jest zaopatrzony w mieszadlo, które¬ go wirnik 56 umieszczony jest pod powierzchnia osadu nad belkotka 52 i prócz wymieszania zawar¬ tosci reaktora powoduje rozdrobnienie na drobne pecherzyki wprowadzanego w postaci duzych pe¬ cherzy gazu spalinowego. Ponad powierzchnia osa- 6 915 10 du jest umieszczony wirnik 57 do rozbijania piany.Powietrze odlotowe jest odprowadzane z reaktora przewodem 58. Odciek z wirówki potraktowany wapnem i dwutlenkiem wegjH kieruje *ie przewo¬ dem 59 do zageszczacza 43, z którego odprowadza sie klarowna, pozbawiona cial stalych worfe z ryn¬ ny wyciekowej 60 za pomoce przewodu -%1 lub do¬ prowadza do urzadzen oczyszczajacych Sfcieki, któ¬ re dostarczaja osad surowy.Zageszczony osad prowadzi sie przewodem 44 za pomoca (pompy 62 do wirówki 40. Przeznaczo¬ ny do odwodnienia osad surowy moze byc w ta¬ kim obiegu kolowym wprowadzany badz do za¬ geszczacza 43, • badz do mieszalnika z wapnem 41, badz tez do obu tych urzadzen: Na przyklad latwo dajacy sie odwadniac osad pofermentacyjny mozna podawac do zageszczacza 43, podczas gdy trudno odwadniajacy sie swiezy osad kieruje sie do mieszalnika 41. Odwodniony osad wypada z odbieralnika cial stalych 63 wirów- 20 ki 40.W urzadzeniu przedstawionym na fig. 3 odbywa sie traktowanie osadu dwutlenkiem w^egla w po¬ laczeniu z fermentacja, czyli anaerobowe traktowa¬ nie osadu. Swiezy osad odprowadza sie przewo- 25 dem 65 do wiezy fermentacyjnej 70. Wieza fer¬ mentacyjna jest wyposazona w urzadzenia do cyr¬ kulacji gazu gnilnego, skladajace sie z przewodu 72 i dmuchawy 73. W celu zapobiezenia tworzeniu sie osadu plywajacego pa?zy ponownym wprowa- 30 dzaniu gazu gnilnego.' w wiez^ fermentacyjnej, na powierzchni cieczy umieszcza sie*wirujace nueszar dlo 71. Z wiezy fermentacyjnej osad po fermentacji kieruje sie przewodem 74 do mieszalnika 75, w którym otrzymuje on dodatek wapna w postaci za- 35 wiesiny wodorotlenku wapnia, która doprowadza sie przewodem 77 z pojemnika 76.Osad po fermentacji, zawierajacy wapno, prze¬ prowadza sie przewodem 78 do zageszczacza 79.Klarowna wode zawraca sie z zageszczacza prze* 40 wodem 80 do urzadzen klarujacych. Zageszczony osad zawierajacy wapno przesyla sie przewodem 81 za pomoca pompy 82 do wirówki 83, w której jest odwadniany. Odwodniany osad po fermentacji, za¬ wierajacy 25—50% wody usuwa sie zsypem 84. 45 Odciek z wirówki mozna zawracac przewodem 85 bezposrednio do wiezy fermentacyjnej. Trakto¬ wanie dwutlenkiem wegla nastepuje w wiezy fer¬ mentacyjnej za pomoca dwutlgnfeu wegla powsta¬ lego przy fermentacji. Odciek¦' z / wirówki mozna 50 równiez po dodaniu wapna z przewodu ^88 dopro¬ wadzac przewodem 87 do neutralizatora 89, gdzie odciek zostaje czesciowo zobojetniony za pomoca gazu spalinowego. Gaz spalinowy mozna wytwa¬ rzac z gazu gnilnego, doprowadzanego przewodem 55 90 do komory spalania 91 i spalanego z powietrzem z przewodu 92. Gaz ten jest nastepnie kierowany przewodem 95 do neutralizatora 89.Uzyskuje sie przy tym ogrzanie odcieku z wirów¬ ki do optymalnej temperatury koHHMS?p< fermenta- 60 cyjnej okolo 35°C. Odciete zawierajacy wapno, czesciowo zobojetniony, zawraca sie-przewodem 93 do wiezy fermentacyjnej 7(H W celu utrzymania stalej temperatury mozna równiez umiescic ne¬ utralizator 89 w wiezy fermeurtacyjnef, w której 65 przewodami 94, 87 i 93 prowadzi sie w obiegu56 915 11 11 kolowym czesc strumienia osadu po fermentacji przez neutralizator 8* i wieza fermentacyjna.Swiezy osad przeznaczony do fermentacji moz¬ na równiez przed wprowadzeniem do wiezy fer- merckaoyjJtej ogrzac do temperatury komory fefr- meiitacyjn#j, jezeli osad ten wprowadzi sie* prze¬ wodem 95 do neutralizatora 89 i z tego urzadzenia przewodem 93 dalej kieruje go do wiezy fermen¬ tacyjnej. W takim przypadku mozna nieco zwiek¬ szyc dodatek wapna & przewodu $8 do odcieku z wirówki, zwlaszcza w przypadku osadów, które s% sklonne do kwasnej fermentacji.Przy stosowaniu Urzadzenia przedstawionego na fig. 4, to jest przy traktowaniu dwutlenkiem we¬ gla W polaczeniu b aerobowa obróbka osadów, swiezy osad prowadzi *ie przewodem 199 do mie¬ szalnika lii i tam nastepuje dodawanie wapna* Osad zawierajaca juz. wodorotlenek wapnia prze¬ syla sie przewodem 192 do zageszczacza 193, gdzie pozostaje do praereagowania i Bedymentacji* Od¬ dzielona klarowna wode zawraca sie przewodem 194 przed urzadzenie klarujace. Zageszczony osad podaje sie do wirówki 197 przewodem 195 za po¬ moca pompy 196* Odwodniony osad usu^a sie zsypem 108, a od¬ ciek Z wirówki kieruje sie przewodem 199 do Urzadzenia 119 dla osadu czynnego, które w zna¬ ny sposób jest Wyposazone w urzadzenie 111 oczy¬ szczajace pó sedymentacji. Tu nastepuje aerobo- we traktowanie osadu, przy czym powstajacy dwu¬ tlenek wegla zobojetnia wapno. Napowietrzanie przeprowadza sie na przyklad w aerotanku po¬ wierzchniowym 114/ Oddzielona Wode odciaga sie fcraewodem 118 i traktuje dalej w znany sposób.Nieobrabiane scieki mozna kierowac do tego urza¬ dzenia dla czynnych osadów przez przewód 113.Zobojetniony odciek z wirówki doprowadza sie przewodem 114 do zageszczacza 193 lub przewodem 115 wprost do wirówki 89, Jak przedstawiono na schemacie, aerotank 119 moze byc .-urzadzeniem przeznaczonym zwlaszcza do traktowania odcieku z wirówki lub tez zna¬ nym urzadzeniem dla osadu czynnego przeznaczo¬ nym dla obróbki scieków. W kazdym przypadku stosowane sa podstawowe cechy sposobu wedlug wynalazku, to jest obróbka wapnem odcieku z wi¬ rówki, a po pewnym czasie reakcji nastepne trak¬ towanie dwutlenkiem wegla.Przyklad I. Po jednorazowym przepuszczeniu przez wirówke dekantujaca osadu po fermentacji, zawierajacego 52 g/litr cial stalych, uzyskuje sie stopien oddzielania cial stalych 57%. Odciek z wi¬ rówki wykazuje jeszcze zawartosc cial stalych w ilosci 24 g/litr. Wedlug wynalazku do tego od¬ cieku dodaje sie 20 fgAitr wodorotlenku wapnia, przy czym czas reakcji po dodaniu Wapna wynosi co najmniej 30 minut. Nastepnie zobojetnia sie za pomoca gazu spalinowego zawierajacego dwu¬ tlenek wegla. Przy tej obróbce zwieksza sie lacz¬ na zawartosc cial stalych do 44 g/litr. 'Tak obrobio¬ ny odciek z wirówki daje sie zageszczac przez se¬ dymentacje, w przeciwienstwie do odcieku nieofora- bianego, przy czym zawartosc cial stalych uzyska¬ na po 24 godzinach wynosi okolo 98 gAltr. £ Im8 osadu surowego otrzymuje sie przy tym tylko 15 20 25 0,4 m* zageszczonego odcieka £ wirówki, który na¬ stepnie doprowadza sie razem z osadem surowym znowu eto wirdwkl Stopien oddzielenia przy takim postepowaniu jest 5 prawie staly i wynosi 57—2H*%. Dotyczy to rdw- niez zawartosci dal starych w wyciaga % wirów¬ ki, która wynosi okolo 50%. Równowaga ustala sie, gdy na 1 m* osadu surowego doprowadzonego do odcieka dodaje sie 0,7 m* odcieku obrobionago 10 i zatezonegó sposobem wedlug wynalazku. Z tego 1,7 m* materialu doprowadzanego do wirówki wyplywa potem okolo 1,5 m* odcieku. Dodatek wapna wynosi 20 g/litr odcieku, to znaczy 30 g/litr w odniesieniu do osadu surowego.Jak wykazuja doswiadczenia, przyrost cial sta¬ lych w tym procesie Jest t$kl sam, jak ilosc* doda¬ nego wodorotlenku wapnia, mimo, ze przewazaja¬ ca czesc wapna wystepuje jalkó Weglan wapnia.Zjawisko to daje sie Wyjasnic czesciowym tworze¬ niem sie organicznych zwiazków wapnia, Jak rów¬ niez rozpuszczaniem sie weiglanu wa-pnia lub kwas¬ nego weglanu wapnia. Na 52 kg cial stalych w osadzie surowym otrzymuje sie zatem dodatkowo 30 kg zwiazków wapnia z wyciagu z wirówki, a wiec razem 82 kg Cial stalych.Przy zawartosci 50% cial stalych, odpowiada to 82 kg wódy tak, ze w 1 kg cial stalych w osadzie surowym zawarte- jest 1,58 kg wody. Natomiast w znanych urzadzeniach filtracyjnych, przy zasto¬ sowaniu chlorku zelazowego i wapna, te liczby wynosza 2,2—2,5 kg wody na 1 kg stalego osadu w postaci placków filtracyjnych. Zgodnie ze sposobem wedlug wynalazku znacznie mniej wody odparo¬ wuje sie przy spalaniu osadu niz przy znanych filtracjach, co ma duze znaczenie dla ekonomicz-^ nego spalania osadu.Okazalo sie celowym, aby czas trwania wstepnej reakcji z wodorotlenkiem wapnia dodawanym w postaci drobnej rozproszyny jako mleko wapien¬ ne wynosil co najmniej 30 minut. Zobojetnienie za pomoca gazu zawierajacego dwutlenek wegla wymaga mniej wiecej takiego samego czasu i pro¬ wadzi sie je w pojemniku, w którym za pomoca mieszadla rozpraszajacego dwutlenek wegla wy¬ woluje równiez burzenie sie cieczy. Ta burzliwosc sprzyja tworzeniu mozliwie zbitych klaczków, któ¬ re nastepnie daja sie dobrze zageszczac. Do zobo¬ jetnienia potrzebna jest taka ilosc dwutlenku we¬ gla, która mniej wiecej odpowiada ilosci wodo¬ rotlenku wapnia, przeksztalcanej w weglan wap¬ nia. Dla 20 g wapna/m8 odcieku z wirówki potrzeb¬ ne jest teoretycznie 7 g'dwutlenku wegla na Im8.Przy 50%-wym wykorzystaniu gazu, zawieraja- 55 cego dwutlenek wegla w ilosci 3—12%, doprowa¬ dza sie do neutralizatora lacznie 70 Nm8 gazu spa¬ linowego na 1 m» odcieku z wirówki, co odpowia¬ da 105 NmW osadu surowego. Dla otrzymania takiej ilosci gazu spalinowego z oleju, nalezy spa- 60 lic 8 litrów oleju na Im8 osadu, a wydzielajace sie przy tym cieplo powoduje ogrzanie mieszaniny o okolo 45°C, tak ze w reaktorze uzyskuje sie kon¬ cowa temperature 65°C przy poczatkowej tempera- Uirze odcieku 29°C. Ta temiperatura jest wystarcza- 65 jaca do znacznej dezynfekcji i prócz tego sprzyja 40 45 5056 91S 13 14 nastepujacemu po tym odwadnianiu przez sedy¬ mentacje.Zamiast oleju mozna równiez stosowac gaz spa¬ linowy z urzadzen do spalania osadów. Gaz ten zaiwiera dwutlenek wegla, który pochodzi ze spa¬ lenia organicznych substancji oraz z rozkladu we¬ glanu wapnia. Ilosc dwutlenku wegla zawartego w tym gazie spalinowym jest wiec zasadniczo wy¬ starczajaca do przeprowadzenia zobojetnienia osa¬ du. Jezeli utrzymuje sie temperature spalania tak wysoka, ze weglan wapnia przechodzi w tlenek wapnia, to czesc potrzebnego do reakcji wapna mozna odzyskac z popiolu.W tym celu popiól miesza sie z woda, przy czym temperature w mieszalniku utrzymuje sie tak wy¬ soka, aby uzyskac zlasowanie wapna, a wiec okolo 60—80°C. Okazalo sie, ze mozna dokladnie oddzie¬ lic nieaktywne skladniki popiolu przez klasyfi¬ kacje cial stalych w zawiesinie, na przyklad w hydrocyklonie, zas wapno moze byc ponownie uzy¬ te, dzieki czemu mozna znacznie ograniczyc kosz¬ ty przeróbki. W ten sposób mozna bowiem za¬ oszczedzic okolo 50—S0% wapna.Przyklad II. Swiezy osad o wysokiej zawar¬ tosci osadów przemyslowych, korzystnie wodoro¬ tlenku zelazowego, po pierwszym przejsciu przez wirówke dekantujaca przy zawartosci cial stalych 60 g/litr wykazywal stopien oddzielenia tylko 45%.Aby uzyskac dobre zageszczenie odcieku z wirów¬ ki konieczne bylo dodanie 30—40 g wapna na litr odcieku. Przy tym ilosc znajdujacego sie w obie¬ gu osadu byla stosunkowo wysoka. Odciek z wi¬ rówki wynosil 220% ilosci osadu surowego. Przez obróbke osadu surowego wapnem w ilosci 20 g/litr i nastepne zobojetnianie do pH 8,5, osad surowy daje sie zagescic w ciagu 12 godzin do okolo 12%, a strefa oddzielania wirówki dekantujacej oraz zdolnosc przerobowa wzrasta z 45% na 70%.Wskutek tego ilosc dodawanego wodorotlenku wapnia daje sie zmniejszyc przy prawidlowym pro¬ wadzeniu obiegu z 66 g wodorotlenku wapnia na 1 litr osadu surowego do 35 g/litr. Poniewaz rów¬ niez osad surowy daje sie dalej znacznie zagesz¬ czac, doplyw do wirówki mimo prowadzenia obie¬ gu zamknietego wynosi tylko 100—120% ilosci osa¬ du surowego, przy czym obróbka wycieku z wirów¬ ki odbywa sie zawsze razem z obróbka osadu su¬ rowego. Osad surowy wprowadza sie do obiegu w zbiorniku, w którym nastepuje wstepna reakcja z wapnem.Przy zobojetnianiu gazem spalinowym zawiera¬ jacym dwutlenek wegla mozna uzyskac tempera¬ ture 60°C przy zastosowaniu oleju opalowego.* Wskutek tego nastepuje wstrzymanie procesu fer¬ mentacyjnego w zageszczaczu mimo dodawania nieprzefermentowanego osadu, przy czym tempe¬ rature w czasie zageszczania przy dobrej izolacji zageszczacza obniza sie tylko o okolo 10—20°C.Wyciag z wirówki zawiera 48% cial stalych i po¬ siada gruzelkowaty wyglad. Przy skladowaniu wy¬ ciagu na stosy o wysokosci okolo 1,5 m osiaga sie aerobowe kompostowanie, które praktycznie zacho¬ dzi bez przykrego zapachu i dostarcza gruzelkowa- tego produktu koncowego, dajacego sie dobrze roz- 25 30 siewac. Stosowanie procesu przefermentowywania jest przy tym zbedne.Taki sposób postepowania daje sie zastosowac równiez do osadu przefermentowanego lub jego 5 mieszanin ze swiezym osadem.Przyklad III. W wiezy fermentacyjnej fer¬ mentuje sie w ciagu 40 dni swiezy osad o zawar¬ tosci 6% cial stalych. Zawartosc wiezy miesza sie z gazem gnilnym, doprowadzanym w obiegu zam- 10 knietym, przy czym gaz ten przechodzi przez od¬ galezienie przewodu zawrócone w dolnym koncu wiezy. Ogrzewanie wiezy fermentacyjnej w celu utrzymania jej zawartosci w temperaturze 35°C ^wymaganej dla procesu fermentacji, odbywa sie 15 w ten sposób, ze czesc fermentujacego osadu z wiezy prowadzi sie w obiegu zamknietym poprzez bezposredni wymiennik ciepla z powrotem do wie¬ zy.W bezposrednim wymienniku ciepla osad styka 2p sie z goracym gazem spalinowym, który wytwarza sie przez spalanie gazu gnilnego. Przefermentowa- ny osad, którego zawartosc cial stalych przez od¬ ciagniecie w wiezy wody fermentacyjnej jest do¬ prowadzona do 8%, przeprowadza sie z wiezy do mieszalnika i tam miesza z 20 g wodorotlenku wapnia na 1 litr. Wodorotlenek wapnia dopro* wadza sie jako mleko wapienne.Mieszanine wprowadza sie do zageszczacza w celu sedymentacji i przereagowanie do konca, przy¬ czyni oddzielona woda z zageszczacza zawracana - jest przed urzadzenie do klarowania. Zagestezdtifó* zawierajacy wapno osad o zawartosci 12% * cial stalych podaje sie na wirówke dekantujaca, która osiaga stopien oddzielenia 65%. Odciek z wirówki zawierajacy jeszcze 35% cial stalych wprowadzo¬ nych z zageszczacza do wirówki, jest kierowany do bezposredniego wymiennika ciepla i laczony z wprowadzona do obiegu iloscia osadu fermentu¬ jacego.Wraz z ogrzewaniem nastepuje reakcja wapna z dwutlenkiem wegla zawartym w gazie spalino¬ wym. Do bezposredniego wymiennika ciepla gaz spalinowy doprowadza sie .w takiej ilosci, aby w wiezy fermentacyjnej utrzymac temperature 35°C i wartosc pH 8—8,5. Przy tym w wymien¬ niku ciepla ustala sie wartosc pH 10—9,5. Poniewaz w wiezy fermentacyjnej wapno reaguje z dwutlen—*. kiem wegla powstajacym przy fermentacji, przeto^ wytworzony w tym urzadzeniu gaz gnilny zawie¬ ra tylko okolo 5—10% objetosciowych dwutlenku wegla, podczas gdy przy zwyklych sposobach prze¬ myslowych zawartosc ta wynosi okolo 30%.Równiez przy takim sposobie postepowania, przy zastosowaniu wiezy fermentacyjnej do sposobu 55 wedlug wynalazku, otrzymany osad odwadnia sie na pracujacej w sposób ciagly wirówce dekantu¬ jacej, przy czym uzyskuje sie gruzelkowaty pro¬ dukt, nadajacy sie do rozsiewania i zawieraja¬ cy co najmniej 35% wagowych cial stalych. 60 PL

Claims (4)

1. Zastrzezenia patentowe 1. Sposób odwadniania osadu za pomoca wirówki dekantujacej i nastepnie traktowanie odcieku z 65 wirówki wapnem, znamienny tym, ze odciek l 35 40 45 5015 wirówki po dodaniu wapna traktuje sie gazami zawierajacymi dwutlenek wegla az do ustale¬ nia wartosci pH ponizej 10,0 i zageszcza za pomoca sedymentacji i/lub flotacji, przy czym osad z tego zageszczania lacznie z przeznaczo¬ nym do odwodnienia osadem surowym zawra¬ ca sie do wirówki dekantujacej.

2. Sposób wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze do odcieku z wirówki traktowanego wapnem i dwu¬ tlenkiem wegla dodaje sie przed zageszczaniem znany srodek koagulujacy, zwlaszcza sole zela¬ za. 3. Sposób wefilug zastrz. 1 i 2, znamienny tym, ze traktowanie odcieku z wirówki zmieszanego z wapnem, gazami zawierajacymi dwutlenek we¬ gla i/lub zageszczanie potraktowanego odcieku nastepuje w podwyzszonej temperaturze wy¬ noszacej korzystnie 60—80°C. 4. Sposób wedlug zastrz. 1—3, znamienny tym, ze wartosc pH osadu i gazu zawierajacego dwu¬ tlenek wegla reguluje sie w neutralizatorze. 915 16 5. Sposób wedlug zastrz. 1—4, znamienny tym, ze tylko czesc osadu uzyskanego z odcieku z wi¬ rówki przez traktowanie wapnem i dwutlenkiem wegla zawraca sie przed wirówke dekantuja- 5 ca. 6. Sposób wedlug zastrz. 1—5, znamienny tym* ze dodaje sie wapno calkowicie lub czesciowo w postaci popiolu zawierajacego wapno, korzy¬ stnie popiolu ze spalania odwodnionych osadów. io 7. Sposób wedlug zastrz. 6, znamienny tym, ze popiól wprowadza sie do osadu razem z gazem zawierajacym dwutlenek wegla. 8. Sposób wedlug zastrz. 1—7, znamienny tym, ze osad przeznaczony do obróbki dodaje sie do od- 15 cieku z wirówki przed i/lub po traktowaniu wapnem i kwasem weglowym. 0. Sposób wedlug zastrz. 1—8, znamienny tym, ze zamiast gazów zawierajacych dwutlenek wegla do obiegu wprowadza sie dwutlenek wegla 20» czesciowo lub calkowicie w ciagu anaerobowej , lub aerobowej obróbki osadu. 9KI. 85 c, 6/09 56 915 MKP C 02 c 27 II '2 -(J—~—U L 1\/5 U8 33 O 23 _M_ 9 31 JL J3. 10 26 17 20- JL IcaO L —.U* Vis 18 I ~D_ §D 2? Ó 35 JSO V f£ *A L/5S Fig.2 45 40 47 49 C^f8KI. 85 c,6/09 56915 MKP C 02 c Fig.

3. Fig.

4. ZG ,,Pluch" W-wa, zam. 1687-CD nakl. 280 egz. PL