PL56751B1 - - Google Patents

Description

Pierwszenstwo: Opublikowano: 10.11.1969 56751 KI. 12 s MKP B 01 f UKD t\\k Wspóltwórcy wynalazku: mgr inz. Józef Gibas, dr Dominik Nowak, mgr inz. Zenon Bochenski, mgr inz. Eugeniusz Podczaski Wlasciciel patentu: Instytut Ciezkiej Syntezy Organicznej, Blachownia Slaska (Polska) Sposób wytwarzania wieloskladnikowego emulgatora dla olejów mineralnych Przedmiotem wynalazku jest sposób wytwarza¬ nia wieloskladnikowego emulgatora sluzacego do otrzymywania natlustki wlókienniczej niezbednej, przy wyrobie tkanin welnianych. Natlustka wló¬ kiennicza ulatwia prowadzenie procesów mecha¬ nicznej obróbki welny jak: zgrzeblenie, czesanie, szarpanie, przedzenie i tym podobne.Natlustka nadaje wlóknom pozadany poslizg, szczepliwosc i elastycznosc, oraz odbiera cieplo powstajace podczas wymienionych procesów. Ilosc naniesionej substancji natluszczajacej wynosi srednio 4—8°/o w zaleznosci od stosowanego spo¬ sobu obróbki wlókna.Znany srodek natluszczajacy otrzymywany z oleiny, jako srodek ulatwiajacy przerób welny po¬ siada wiele zalet lecz jednoczesnie dziala korodu- jaco na aparature. Poza tym stosowana do jego wytwarzania oleina jest droga i trudno dostepna.Znane sa równiez obecnie wysoko jakosciowe natlustki, które skladaja sie z oleju mineralnego i emulgatora niejonowego, sluzacego dla zemulgo- wania tego oleju.Znane emulgatory niejonowe otrzymywane na przyklad przez addycje kwasów tluszczowych lub alkilofenoli z tlenkiem etylenu nie sa przydatne dla wytwarzania natlustek wlókienniczych, po¬ niewaz zadawalajace zemulgowanie oleju uzyskuje sie dopiero przy uzyciu powyzej 12°/o emulgatora, a ilosc natlustki pozostala na tkaninie po praniu przekracza 2°/o. 10 15 20 25 30 Nieoczekiwanie stwierdzono, ze przez odpowied¬ nie dobranie substancji powierzchniowo czynnych i zmieszanie ich z wyzszymi nienasyconymi kwa¬ sami tluszczowymi otrzymuje sie emulgator, któ¬ rego wlasciwosci emulgujace sa znacznie wyzsze od sumy wlasciwosci poszczególnych skladników zastosowanych do jego otrzymania.Sposób wedlug wynalazku polega na tym, ze w temperaturze 40—50°C miesza sie przez 0,5 go¬ dziny 3—5 czesci wagowych produktu kondensa¬ cji oktylofenolu lub nonylofenolu lub dodecylo- fenolu z 3—5 grupami tlenku etylenu, 3—5 czesci wagowych produktu kondensacji oktylofenolu, no¬ nylofenolu lub dodecylofenolu z 7—12 grupami tlenku etylenu, 0,5—1,5 czesci wagowych produktu kondensacji amidu wyzszych kwasów tluszczo¬ wych, korzystnie stearyny, z 3—5 grupami tlenku etylenu oraz 2—4 czesciami wagowymi wyzszych nienasyconych kwasów tluszczowych, korzystnie oleiny lub kwasów rzepakowych.Poszczególne skladniki emulgatora wytworzone¬ go sposobem wedlug wynalazku maja znane wlas¬ ciwosci.Produkt kondensacji oktylofenolu, nonylofenolu lub dodecylofenolu z tlenkiem etylenu, zawiera¬ jacy 3_5 grup tlenku etylenu jest dobrym emul¬ gatorem rozpuszczalnym w oleju mineralnym, natomiast nie jest calkowicie rozpuszczalny w wodzie. Dobrze rozpuszczalny w wodzie a nieroz¬ puszczalny w olejach mineralnych oktylofenol, 5675156751 ¦-'¦ nonylof enol lub dodecylofenol skondensowany z 7—12 grupami tlenku etylenu powoduje dobra spieralnosc natlustki.Wyzsze nienasycone kwasy tluszczowe takie jak oleina lub kwasy oleju rzepakowego polepszaja rozpuszczalnosc w olejach mineralnych produktów kondensacji alkilofenoli z tlenkiem etylenu.Produkt kondensacji amidu kwasu tluszczowego, korzystnie stearyny, z 3—5 grupami tlenku etyle¬ nu ma wlasciwosc zwiekszania stabilnosci emulsji.Emulgator wytworzony sposobem wedlug wy¬ nalazku rozpuszcza sie calkowicie w oleju mine¬ ralnym na przyklad wrzecionowym, tworzy trwa¬ le emulsje nierozwarstwiajace sie w ciagu 24 go¬ dzin. Stosuje sie go w ilosci 7—8% w stosunku do ilosci oleju mineralnego. Natlustka wytworzona przy uzyciu takiego emulgatora naniesiona na welne w ilosci 6—8% spieralna jest do wartosci koncowej wynoszacej okolo 0,9—l,2°/o.Przyklad I. Do kolbki o pojemnosci 750 ml wprowadza sie nastepujace ilosci skladników: 100 g produktu kondensacji nonylofenolu z 8—9 grupami tlenku etylenu, 100 g produktu konden¬ sacji nonylofenolu z 3 grupami tlenku etylenu, 24 g produktu kondensacji amidu kwasu stearyno¬ wego z 4 grupami tlenku etylenu, 76 g kwasu oleinowego. Zawartosc kolbki podgrzewa sie do temperatury 40—50°C i miesza w czasie 0,5 go¬ dziny. Nastepnie otrzymany produkt w kolbie ochladza sie do temperatury pokojowej. Z otrzy¬ manego emulgatora który rozpuszcza sie calkowi¬ cie w oleju wrzecionowym sporzadza sie natlust¬ ki stanowiace emulsje tego oleju w wodzie stosu¬ jac 7—8% wagowych emulgatora w stosunku do ilosci oleju.Natlustka sporzadzona przy uzyciu emulgatora .sporzadzonego sposobem wedlug wynalazku jest stabilna w ciagu 24 godzin, klarowna i po nanie¬ sieniu jej na wlókno w ilosci 7°/o w stosunku do ciezaru wlókna spiera sie do okolo 1% w stosun- 4 10 15 20 25 30 35 40 ku do ciezaru wlókna. Podczas, gdy w przypadku uzycia jednoskladnikowych emulgatorów niejono¬ wych w ilosci takiej jak podano wyzej nie uzy¬ skuje sie stabilnych emulsji a spieralnosc na¬ tlustki w najlepszym przypadku wynosi 2°/o.Przyklad II. Do kolbki o pojemnosci 750 ml wprowadza sie nastepujace ilosci skladników: 100 g produktu kondensacji oktylofenolu z 8—9 grupami tlenku etylenu, 100 g produktu konden¬ sacji oktylof enolu z 3 grupami tlenku etylenu, 100 g kwasu rzepakowego. Skladniki te miesza sie tak jak to opisano w przykladzie I. Otrzyma¬ ny produkt wykazuje analogiczne wlasnosci jak w przykladzie I. to jest otrzymany emulgator roz¬ puszcza sie calkowicie w oleju wrzecionowym.Sporzadzone natlustki przy uzyciu tego emulga¬ tora w ilosci 7—8% w stosunku do oleju sa trwa** le i stabilne w ciagu 24 godz. Zdolnosc samospie- rania natlustki z wlókna wynosi: z 7% do 1%. PL

Claims (1)

1. Zastrzezenie patentowe Sposób wytwarzania emulgatora dla olejów mi¬ neralnych z wyzszych kwasów tluszczowych, pro¬ duktów kondensacji alkilofenoli z tlenkiem ety¬ lenu, oraz amidów kwasów tluszczowych z tlen¬ kiem etylenu znamienny tym, ze 3—5 czesci wa¬ gowych produktu kondensacji oktylofenolu, lub nonylofenolu, lub dodecylofenolu z 3—5 grupami tlenku etylenu miesza sie z 3—5 czesciami wago¬ wymi produktu kondensacji oktylofenolu lub no¬ nylofenolu lub dodecylofenolu zawierajacego 7— —12 grup tlenku etylenu w czasteczce, 0,5—1,5 czesciami wagowymi produktu kondensacji ami¬ dów wyzszych kwasów tluszczowych, korzystnie stearyny, z 3—5 grupami tlenku etylenu oraz 2— —4 czesciami wagowymi wyzszych nienasyco¬ nych kwasów tluszczowych, oleiny lub kwasóto rzepakowych. PZG w Pab. zam. 1052-68, nakl. 220 egz- PL