Pierwszenstwo: Opublikowano: S.X.1968 56200 KI. 37 d, 21/02 MKP E 04 f.44/02' UKD 693.002.54 Wspóltwórcy wynalazku: Wojslaw Bielicki, Boleslaw Kowalski * Wlasciciel patentu: Spóldzielnia Pracy Mineralno-Chemiczna „Sleza", Opole (Polska) Arkusze do nadawania strukturalnej faktury powierzchniom prefabrykowanych ksztaltek i elementów budowlanych oraz sposób wytwarzania tych arkuszy Przedmiotem wynalazku sa arkusze do nadawa¬ nia strukturalnej faktury powierzchniom prefa¬ brykowanych ksztaltek i elementów budowlanych z betonu, gipsu lub innych materialów, oraz spo¬ sób wytwarzania tych arkuszy.Znane sa sposoby nadawania betonowym, gipso¬ wym, lub z innego podobnego materialu, blokom, plytom i ksztaltkom licowych faktur struktural¬ nych z naturalnego otoczakowego lub lamanego kruszywa mineralnego.Znany sposób polega na ukladaniu na dnie for¬ my, w której odbywa sie formowanie przyszlej betonowej lub gipsowej ksztaltki budowlanej, na warstwie piasku, ziaren naturalnego zwiru oto¬ czakowego lub lamanego o wybranej granulacji i kolorach, a nastepnie zalanie tak ulozonej war¬ stwy plynnym, twardniejacym materialem wiaza¬ cym. Po otwardzeniu otrzymanej ksztaltki i roze¬ braniu formy otrzymuje sie lico o fakturze, która nadano ulozeniem na dnie formy. Ten sposób po¬ chlania znaczna ilosc recznej pracy, zmniejsza takze rotacje form odlewniczych, o czas niezbedny na manipulacje ukladania warstwy licowej. Wada tego sposobu jest takze niemoznosc nadawania podczas formowania tego rodzaju lica, innym niz dolna, powierzchniom ksztaltki.Inny znany sposób polega na prefabrykowaniu faktury lica z kruszywa, przyczepionego klejem do marszczonego papieru, oblepiajacego ziarna kru¬ szywa na wiekszej powierzchni. Wada takich ar¬ io 15 20 25 30 kuszy jest rozciaganie sie marszczonego papieru pod dzialaniem ciezaru przylepionych ziaren kru¬ szywa. Ujemna cecha jest zjawisko obsuwania sie, przyklejonego do ziaren kruszywa, marszczonego papieru wskutek jego zwilzenia pod naporem cie¬ zaru nalewanej na arkusz wilgotnej zaprawy be¬ tonowej lub gipsowej miedzy ziarna kruszywa, takze od strony licowej odlewanego elementu. Za¬ pobieganie ujemnym skutkom jest zadaniem wy¬ nalazku. Przedmiot wynalazku przedstawiono na rysunku.Fig. 1 rysunku przedstawia przekrój arkusza i sposób jego stosowania, fig. 2 i 3 ilustruje spo¬ sób wytwarzania arkuszy. Ziarna kruszywa 8 sta¬ nowiacego przyszla fakture licowa sa umieszczone i przyklejone do elastycznego papieru marszczo¬ nego 4 otaczajacego co najmniej 10 do 40% po¬ wierzchni kazdego ziarna kruszywa. Papier mar¬ szczony jest sklejony punktowo z drugim arku¬ szem papieru 3. W przestrzeni miedzy obydwoma warstwami papierowymi 3 i 4 znajduje sie pla¬ styczna masa wypelniajaca 7. Taka konstrukcja arkusza przeznaczonego do licowania, zabezpiecza przed wcisnieciem, podczas odlewania bloków i ksztaltek, plynnego betonu lub gipsu 9 miedzy ziarna kruszywa.Arkusze faktury, przetransportowane do zakladu wytwarzajacego prefabrykowane ksztaltki bu¬ dowlane sa ukladane na dnie i innych sciankach form odlewniczych, tak aby warstwa papieru 3 56200byfa zwrócona do .obudowy, lub odeskowania for*- * my, a odsloniete w arkuszu ziarna kruszywa 8 byly oblewane wypelniona plynna masa 9 zapra¬ wy betonowej, gipsowej lub innej, stosowanej do wyrobu tworzonego elementu budowlanego. Po 5 uwolnieniu z £ormy utworzonej ksztaltki, obydwie warstwy papieru 3 i 4 usuwane sa. wraz z war¬ stwa masy wypelniajacej 7 przez ich zwilzenie i wyplukanie lekkim strumieniem wody lub przez szczotkowanie na mokro.Produkcja licujacych arkuszy, wedlug wynalaz¬ ku, odbywa sie w ten sposób, ze na twardym, po¬ ziomo ustawionym stole, jak pokazano na fig. 2 i 3 rysunku, rozmieszcza sie miedzy ograniczaja¬ cymi listwami bocznymi 2, równomiernie, gesto obok siebie, wedlug wybranego wzoru, ziarna kru¬ szywa 8 w jednej warstwie i przykrywa sie arku¬ szem marszczonego papieru 4 powleczonego od je- , go spodniej strony rozpuszczalnym w wodzie kle¬ jem. Nastepna czynnoscia jest oblepienie ziaren kruszywa 8, marszczonym papierem, co przykla¬ dowo moze byc przeprowadzone, jak pokazano na fig. 3 rysunku, przez przykrycie elastycznym dy¬ wanikiem 5 o grubosci 20 do 50 mm i naciskanie przesuwanym walcem 6.Tak przygotowany arkusz, otoczonych, przyle- 2d pionych do wiekszej powierzchni ziaren papierem, po zdjeciu elastycznego dywanika 5, wypelniany jest taka iloscia plastycznej masy wypelniajacej 7, aby nia zostaly wypelnione utworzone wglebienia miedzy ziarnami kruszywa 8, po r czym nakladany 80 jest drugi arkusz papieru 3, który ma swoja dolna powierzchnie równiez powleczona rozpuszczalnym w wodzie klejem. Po lekkim scisnieciu, jednym ze znanych sposobów wszystkich warstw, otrzymuje¬ my gotowe do stosowania arkusze, które sa latwe 35 do pakowania i dogodne do transportu.Stwierdzono, ze jako plastyczna mase wypelnia¬ jaca 7 mozna stosowac jeden ze znanych, tanich wypelniaczy, obojetnych chemicznie na przyklad maczke serycytowa, krzemionke itp. zmieszana 40 z rozpuszczalnym w wodzie klejem na przyklad kazeinowym, karbamidowym z dodatkiem cial utrzymujacych, przez dluzszy czas, taka mieszani¬ ne w stanie ustabilizowania wilgotnosci, a tym samym w okreslonej plastycznosci calego arkusza. 45 PL