Pierwszenstwo: Opublikowano: 02.IV.1964 (P 104 200) 06.IV.1963 Francja 5.XII.1967 KI. 42 h, 23/28 MKP G 03 b uk: Twórcawynalazku i Jules Hourdiaux, Paryz (Francja) wlasciciel patentu Ekran krzywoliniowy Znane jest stosowanie do wyswietlania filmów •kinematograficznych krzywoliniowych ekranów, które maja ksztalt walca lub kuli, przy czym po¬ wierzchnia odbierajaca obraz jest wypukla lub wklesla; powierzchnia taka na ogól sklada sie z ze¬ spolu elementów ustawionych obok siebie, przy czym elementy te maja jedna strone matowa i roz¬ praszajaca i ona tworzy ekran elementarny.Wykonywanie takich ekranów jest trudne, zwlasz¬ cza odnosnie duzej ilosci pretów, jakie nalezy zasto¬ sowac i jednoczesnie zamontowac, odnosnie ko¬ niecznosci zastosowania odpowiednich elementów unieruchamiajacych je na wsporniku lub odpowied¬ niej konstrukcji nosnej, a równiez odnosnie scisle okreslonego ustawienia elementów rozpraszaja¬ cych.Znane jest równiez stosowanie ekranów,, w któ¬ rych wspomniane elementy rozpraszajace sa zorien¬ towane w taki sposób, ze ich powierzchnie matowe i rozpraszajace na calej powierzchni ekranu sa za¬ sadniczo prostopadle do osi projekcji kinematogra¬ ficznej.Wynalazek niniejszy dotyczy ekranu wspomniane¬ go wyzej typu, w którym zagadnienia dotyczace wytwarzania elementów tworzacych ekran i mon¬ towania tych elementów w celu stworzenia ekra¬ nu sa rozwiazane w sposób prosty i oszczedny.Sposób wedlug wynalazku odznacza sie zwlaszcza tym, ze wytwarza sie wydluzone platy, których dwa dluzsze boki sa zasadniczo wzajemnie równo- 15 20 25 30 legle, wyposaza sie kazdy z tych platów w elementy rozpraszajace, zasadniczo równolegle do wspomnia¬ nych dluzszych boków, nadajac przy tym kazdemu elementowi rozpraszajacemu zorientowanie rózne dla kazdego plata, a najkorzystniej rózne na jed¬ nym i tym samym placie, uklada sie obok siebie wspomniane platy wzdluz wspomnianych dluzszych boków, oraz przymocowuje sie je w odnosnych po¬ lozeniach, jakie one wówczas zajmuja, przy czym ustawienie elementów rozpraszajacych jest funkcja polozenia plata w gotowym ekranie i jest ono takie, ze strony rozpraszajace tych elementów sa zasad¬ niczo prostopadle do osi projekcji kinematograficz¬ nej.Najkorzystniej jest gdy elementy rozpraszajace sa zamontowane na wymienionych wyzej platach, przed polaczeniem tych platów w ekran.Zgodnie z odmiana sposobu wedlug wynalazku, platy moga byc uprzednio polaczone w celu stwo¬ rzenia konstrukcji nosnej ekranu, a elementy roz¬ praszajace moga byc montowane po tym na wspom¬ nianej konstrukcji, odpowiednio ustawione na tych platach i unieruchamiane w tym polozeniu za po¬ moca dowolnego elementu nadajacego sie do tego celu.Platy wedlug wynalazku sa unieruchamiane w takich polozeniach wzajemnych, jakie zajmuja po ustawieniu obok siebie,, za pomoca zastosowania elementów laczacych, które moga sie znajdowac na samych platach i moga byc wspólne tylko dla 5431754317 3 dwóch sasiednich platów, w których to przypad¬ kach istnienie konstrukcji nosnej, ramy lub ele¬ mentu podobnego nie jest konieczne, albo tez moga byc unieruchamiane w sposób niezalezny na kon¬ strukcji nosnej; wedlug odmiany wynalazku sama konstrukcja; nosna moze byc utworzona z elemen¬ tarnych konstrukcji nosnych, przy czym kazdy z tych platów jest wówczas najkorzystniej unieru¬ chamiany na elementarnej konstrukcji nosnej przed zmontowaniem piatów w sposób pozwalajacy na utworzenie prefabrykowanego elementu calkowicie samodzielnego. Oczywiscie konstrukcja nosna moze miec kazda dowolna nadajaca sie do tego celu po¬ stac i moze byc utworzona z elementów róznego rodzaju, na przyklad z rur i (lub) z katowników.Wedlug jednego sposobu wykonania ta powierz¬ chnia plata, która jest przeznaczona do skierowania w strone aparatu projekcyjnego,, jest zaopatrzona w zlobki lub elementy podobne o odpowiednim pro¬ filu, rozmieszczone wzdluznie w taki sposób, aby tworzyly szereg elementów rozpraszajacych. W tym przypadku nieskomplikowane wzajemne montowa¬ nie stanowiacych jedna calosc platów lub ewentual¬ nie montowanie ich na konstrukcji nosnej, pozwala uzyskac bezposrednio ekran gotowy do projekcji.Platy wedlug wynalazku powinny byc takie, aby ekran mógl miec kaldy -dowolny wymagany ksztalt, zwlaszcza ksztalt walca lub kuli, wklesly lub wypukly. Ze wzgledu na to, ze aparat projekcyjny na ogól znajduje sie wyzej niz pozioma plaszczyzna, przechodzaca przez srodek ekranu, wówczas gdy ma on ksztalt walca o tworzacych pionowych, i ze szkodliwa niesymetria wynika z tego faktu, wiec mozna zgodnie z cecha znamienna wynalazku za¬ stosowac platy i ewentualnie z nimi polaczona kon¬ strukcje nosna takiego ksztaltu, aby ta niesymet¬ ria zostala w jak najwiekszym stopniu zlagodzona.Mozna do tego dojsc na przyklad przez pochylenie do tylu wkleslego ekranu walcowego lub tez przez zastosowanie wkleslego ekranu, który mozna by okreslic w sposób nastepujacy! a) jego powierzchnia bylaby powierzchnia nasta¬ wiona, pochodzaca z powierzchni walcowej, ale róz¬ niaca sie od niej tym, ze promienie krzywizny przekrojów kolejnymi plaszczyznami zwiekszylyby sie; b) powierzchnia ta byla zorientowana w stosunku do plaszczyzny poziomej i ograniczona w taki spo¬ sób, ze ekran mialby dwa brzegi boczne zasadni¬ czo pionowe i dwa brzegi górny i dolny — poziome.Takie postacie ekranów umozliwiaja przede wszystkim widzowi praktycznie nie zauwazac zniek¬ sztalcen takich jak znieksztalcenia barylkowe.Elementy rozpraszajace sa zacisniete na kazdym placie za pomoca wlasnych elementów tego plata i (lub) wspólnych dla zespolu platów, na przyklad naprezonych lin. Najkorzystniej jednakze jest, aby te elementy byly elementami wlasnymi kazdego plata lub nawet kazdego elementu rozpraszajacego.Celeni wynalazku jest równiez krzywoliniowy ekran przeznaczony do projekcji obrazów kinema¬ tograficznych, wykonany wedlug podanego poprzed¬ nio sposobu i odznaczajacy sie tym, ze sklada sie z wydluzonych platów, których dwa dluzsze boki sa wzajemnie równolegle i które tworza ekrany ele- 10 15 20 25 30 35 40 45. 50 55 60 65 mentarne, ustawione obok siebie wzdluz tych dluz¬ szych boków i laczone wzajemnie, przy czym kaz¬ dy z tych platów jest wyposazony w elementy roz¬ praszajace, które sa zasadniczo równolegle do tych dluzszych boków plata, i na platach tych umiesz¬ czone sa elementy orientujace zachowujace pomie¬ dzy kazdym elementem rozpraszajacym i odpowia¬ dajacym obszarem sasiednim plata, na którym jest element osadzony, kat, którego wielkosc jest funk¬ cja polozenia plata w ekranie, a najkorzystniej po¬ lozenia elementu rozpraszajacego na poszczególnych placie.Zgodnie z pierwszym sposobem wykonania wspomniany plat sklada sie co najmniej z górnej plyty oporowej, z dolnej plyty oporowej, pomiedzy którymi to plytami sa umieszczone elementy roz¬ praszajace, konce których opieraja sie na odsadze- niach tych plyt.Zorientowanie poszczególnych elementów rozpra¬ szajacych jest wówczas, uzyskiwane najkorzystniej w nastepujacy sposób: uklada sie element rozpra¬ szajacy na wspomnianym odsadzeniu uwazajac na ¦to* aby jeden z jego brzegów wzdluznych zetknal sie ze sciana ograniczajaca" to odsadzenie, a drugi brzeg tego elementu oparl sie o matowa i rozpra¬ szajaca powierzchnie elementu poprzedzajacego, umieszczonego blizej obszaru centralnego ekranu, przy czym ten ostatni element rozpraszajacy jest zorientowany w sposób analogiczny przez opiera¬ nie sie z jednej strony na wspomnianej scianie, a z drugiej strony na elemencie rozpraszajacym po¬ przedzajacym go. Kazdy element rozpraszajacy po¬ winien nieznacznie przykrywac element poprzedza¬ jacy. Stopien przykrywania powinien byc rózny dla elementów rozpraszajacych identycznych dla calego ekranu, i powinien byc tym wiekszy im wspomniane elementy sa bardziej oddalone od stre¬ fy centralnej ekranu. Przykrywanie, jednego ele¬ mentu przez element nastepujacy za nim, a po¬ nadto zorientowanie jakie przybiera ten element i jakie wynika z tego, ze opiera sie on jednym ze swych brzegów na tym pierwszym elemencie roz¬ praszajacym, jest regulowane przez elementy umo¬ cowujace, utworzone na przyklad za pomoca linki przechodzacej kolejno przez prety rozpraszajace, przez otwory wykonane w tych ich czesciach, które sie nakrywaja i na których umieszczone sa ele¬ menty oporowe lub elementy podobne.Zgodnie z drugim sposobem wykonania wspo¬ mniany plat jest utworzony z ksztaltownika, które¬ go jedna strona jest zaopatrzona we wzdluzne zlob¬ ki lub elementy podobne, zasadniczo prostopadle do osi projekcji optycznej, przy czym kazdy z tych zlobków tworzy w ten sposób element rozprasza¬ jacy.Zastosowany ksztaltownik tworzy w tym przy¬ padku stanowiacy jedna calosc zespól, który od¬ grywa jednoczesnie role plata elementów rozpra¬ szajacych, elementów orientujacych, mocujacych i zaciskajacych, wówczas gdy te czesci, chociaz zmontowane w jedna konstrukcje, nie tworzyly jednego elementu w pierwszym sposobie wykona¬ nia.Wedlug trzeciego sposobu wykonania do wy¬ tworzenia ekranu elementarnego stosuje sie54317 5 6 profilowana blache, której kazdy ze zlobków wzdluznych tworzy w ten sposób element rozpra¬ szajacy, którego zorientowanie jest okreslone juz podczas profilowania: blachy, tak samo jak w dru¬ gim sposobie wykonania. Poniewaz blacha ta, na¬ wet profilowana, nie jest jednak wystarczajaco sztywna^ wiec stosuje sie wspornik, który moze byc utworzony z plyt oporowych opisanych juz po¬ przednio przy omawianiu pierwszego sposobu wy¬ konania, przy czym konce tej blachy profilowanej beda sie ukladac na odpowiednim torze (na przy¬ klad w odsadzeniach plyt oporowych), aby wraz z tymi plytami oporowymi utworzyc plat. Platy te¬ go typu sa wówczas laczone w sposób podobny do platów zgodnych z pierwszym sposobem wykona¬ nia.Inne cechy znamienne wynalazku wynikna z dal¬ szego opisu.Na rysunkach, przytoczonych tylko tytulem przykladu, fig. 1 pokazuje w rzucie aksonometrycz- nym i schematycznie jeden plat zamontowany na konstrukcji nosnej, fig. 2 i 3 pokazuja szczególy plata przedstawionego na fig. 1, fig. 4 przedstawia odmiane piata wedlug wynalazku w przekroju, fig. 5 pokazuje w widoku z góry kilka polaczonych platów typu przedstawionego na fig. 4, które nie wymagaja stosowania konstrukcji nosnej, fig. 6 po¬ kazuje polaczone platy w widoku z tylu, fig. 7 przedstawia ekran wedlug wynalazku, fig. 8 poka¬ zuje w rzucie aksonometrycznym ekran wedlug wynalazku w innym ustawieniu fig. 9 przedstawia w widoku z góry zarys ekranu pokazanego na fig. 8, fig. 10 i 11 pokazuja w rzucie na plaszczyzne pozioma zarysy dwóch ekranów wedlug wynalazku, fig. 12 pokazuje wzajemne polozenie dwóch sasied¬ nich elementów rozpraszajacych ekranu przedsta¬ wionego na fig. 8 i 9, a takze elementy zapewniaja¬ ce takie polozenie, fig. 13 i 14 i 15 pokazuja zary¬ sy przekroju trzech róznych rodzajów niezaleznych; elementów rozpraszajacych.Wedlug przykladu wykonania przedstawionego na figi 1, 2 i 3, plsH: 1 jest utworzony z wykonanej z drewna górnej plyty oporowej 2 órfcz dolnej ply-^ ty oporowej 3, z wykonanego z drewna wspornika posredniego 4, z elementów rozpraszajacych lub pretów rozpraszajacych 5, które- sa wykonane ze stopu lekkiego i z których jeden jest przedsta¬ wiony na fig. 1, z plytek 6 przeznaczonych do unie¬ ruchomienia elementów rozpraszajacych. Wspo¬ mniane plyty oporowe 2, 3 i wspornik 4 moga byc równiez wykonane z metalu lub z plastyku, lub tez z innego nadajacego sie do tego celu materialu.Górna plyta oporowa 2 jest utworzona z dwóch czesci 2a i 2b o róznych szerokosciach, a to w celu stworzenia odsadzenia 7, o które opieraja sie gór¬ ne konce pretów rozpraszajacych 5. Analogicznie dolna plyta oporowa 3 jest utworzona z dwóch czesci 3a i 3b. Na czesciach 2a i 3a sa umieszczone sworznie gwintowane 8. W plycie 6 wykonane sa otwory 9, przez które mozna nasunac wspomniana plyte na sworznie gwintowane i w ten sposób przy¬ trzymywac górne i dolne konce pretów rozprasza¬ jacych 5, odpowiednio przy czesciach 2a, 2b z jednej strony i czesciach 3a i 3b z drugiej strony, i to w polozeniach nadanych uprzednio tym pretom roz- 20 praszajacym. Czesci 2a i 2b oraz 3a i 3b sa utrzy* mywane miedzy soba za pomoca dowolnego rodza¬ ju elementów, takich na przyklad jak trzpienie* Fig. 2 pokazuje bardziej szczególowo elementy 5 ustawiajace prety rozpraszajace 5. Odsadzenie: 7 dolnej plyty oporowej ma malejaca szerokosc w kierunku wskazywanym strzalka t. Pret rozprasza^ jacy 5b opiera sie z jednej strony nai precie 5a» a z drugiej strony o tylna sciane 10 pokazana rów- ,0 niez na fig. 1. Poszczególne prety rozpraszajace po¬ krywaja sie zatem na z góry wyznaczonej szero¬ kosci, przy czym ta szerokosc pokrywania sie jest wieksza przy brzegach ekranu, a to jest uzyskiwa¬ ne za pomoca liny 11 przewleczonej przez otwory 15 12 czesci pretów rozpraszajacych, które sie nakrjM, waja i sa niewidoczne dla widza, przy czym lina ta jest zaopatrzona w elementy zatrzymujace lub elementy oporowe 13 podporzadkowane na stale wspomnianym linom, na przyklad za pomoca «pa* wania. .;:. ......Gdy prety rozpraszajace zostaly juz umieszczone zgodnie ze schematem przedstawionym na fig* 2, to wówczas plytka 6 jest nasuwana na sworznie gwin¬ towane 8. przy czym jej czesc dolna, zetknie sie 25 z przednia sciana 14 odsadzenia 7, podczas gdy jej czesc górna oprze sie na przednich rozpraszajacych stronach konców pretów 5, co pozwala utrzymywac wspomniane prety w polozeniach, które zostaly* im. uprzednio nadane. Plytka 6 moze byc poczatkowo 30 plaska, a dopiero docisniecie jej do sciany 14 przez dokrecanie nakretek nalozonych na sworznie gwin¬ towane 8, doprowadza ja do polaczenia sie z wy¬ gietym zarysem tej sciany. Zarys sciany przedniej 14, wyznacza ksztalt ekranu. Jezeli na przyklad 35 ksztalt ten jest walcowy, to wynika z tego, ze ze^ spól scian przednich 14 dolnych plyt oporowych 3 wszystkich ustawionych obok siebie piatów ekranu ma zarys luku kola, podczas gdy zarys zespolu scian tylnich 10 moze byc równiez lukiem kola, ale o promieniu wiekszym niz promien poprzedni i o srodku innym, i to w taki sposób, ze kat wierzcholkowy tego drugiego luku Jest wiekszy od kata wierzcholkowego pierwszego luku.Wspornik1 posredni 4 (fig. 3) sklada sie z etemeri^ 45 tu 4a i dwóch grzebieni 4b i 4c, przymocowanychl do elementu 4a w dowolny nie zaznaczony na ry-* sunku sposób. Przednia sciana elementu 4a jest umieszczona pionowo nad tylna sciana 10 odsadze¬ nia plyty oporowej 3 i równoczesnie pod plyta ópo- 0 rowa 2 oraz ma ten sam zarys co te sciany. Skoro jeden pret rozpraszajacy wykazuje sklonnosc do ' uginania sie w polowie swej wysokosci, to waidie te usuwa sie dociskaniem tego preta za pomoca linki 15, której jeden koniec jest trzymany pomiedzy ze- • bami grzebienia 4b za pomoca przyspawania lub za pomoca zgrubienia lub tez za pomoca dowolnego elementu przytrzymuj acego, zablokowanego'tla tej lince, natomiast drugi koniec jest trzymany w spo¬ sób analogiczny pomiedzy zebami grzebienia 4c» Linka ta przechodzi przez dwa otwory 16 i' 17 wy¬ konane na wylot w precie rozpraszajacym 5 i wy-: chodzace na przednia strone preta w tej jego stre¬ fie, która znajduje sie pod przykryciem jednego z dwóch sasiednich pretów rozpraszajacych.M Plat 1 jest przymocowany do* konstrukcji nosnej, 40 6054317 8 z której tylko jedna czesc jest przedstawiona na fig. 1 przez rury 18* za pomoca uchwytów 19, za¬ opatrzonych w przedluzniki, przeznaczone do za¬ mocowania ich na tylnej stronie plyt oporowych.Fig. 4 pokazuje element ksztaltowy 20 srodkowej czesci ekranu. Ksztaltownik ten wyposazony jest w wyzlobienie 21, które tworza elementy rozpra¬ szajace. Na ksztaltowniku tym umieszczone sa bocz¬ ne szczeki 22, które umozliwiaja wzajemne docis¬ niecie dwóch sasiednich ksztaltowników, przy czym jedna ze szczek zaopatrzona jest w rowek 23, a dru¬ ga w wystep 24 przeznaczony do wsuniecia sie w Odpowiedni rowek ksztaltownika sasiedniego.Na fig. 5 widoczne jest zmontowanie czterech ta¬ kich ksztaltowników. Wzdluzne laczniki 25 sa wsta¬ wione pomiedzy konce sprzegnietych szczek dwóch sasiednich ksztaltowników. Sasiednie ksztaltowniki sa przytrzymywane przy sobie i dociskane wzaje¬ mnie za pomoca zacisków 26, uruchamianych za po¬ moca srub 27. Elementy pokazane na fig. 6 umoz¬ liwiaja zmodyfikowanie krzywizny ksztaltownika i doprowadzenie go dokladnie do zadanej postaci (i to niezaleznie od tego jakie byloby polozenie pla¬ ta w gotowym ekranie), w przypadku gdy ta postac nie bylaby uzyskana w chwili profilowania, na przyklad gdy w celu uproszczenia wytwarza sie ksztaltownik nie krzywoliniowy. Ta zmiana krzy¬ wizny ksztaltownika jest uzyskiwana za pomoca specjalnych rozporek 28 o dwóch trzpieniach 29 i 30 sterowanyeh nakretka 31 i opierajacych sie na trzpieniach 22 tego samego ksztaltownika.Fig. 4 i 5 pokazuja jak zmienia sie ustawienie stron matowych i rozpraszajacych (tworzacych ele¬ menty rozpraszajace wmontowane w konstrukcje monolityczna), umieszczonych na ksztaltownikach, s. zatem ksztaltownik 20 (fig. 4), który odpowiada platowi czesci, srodkowej ekranu, ma wyzlobienia 21 tworzace praktycznie wszystkie ten sam kat z odpowiadajacym obszarem kadluba ksztaltownika, przy czym kat ten jest praktycznie równy zeru.Natomiast ksztaltownik, taki jak ksztaltownik 20d (fig. 5), ma wyzlobienie 21d, których czesci uzytecz¬ ne maja w stosunku do odpowiedniego obszaru ksztaltownika ustawienie praktycznie takie same dla wszystkich zlobków, przy czym kat zawarty pomiedzy czescia uzyteczna zlobka i wspomnianym odpowiednim obszarem ksztaltownika jest wiekszy jak na ksztaltowniku 20. Odpowiednie katy dla ksztaltowników 20c, 20b i 20a maja wartosci po¬ srednie. Ustawienie uzytecznej czesci wyzlobien po¬ winno byc zasadniczo prostopadle do osi projekcji kinematograficznej.Rozumie sie samo przez sie, ze mozna równiez zrealizowac w najlepszy sposób te prostopadlosc, zmieniajac stopniowo kat ustawienia ksztaltowni¬ ków na tej samej plycie w taki sposób, ze nie be¬ dzie nieciaglosci zmian wartosci tego kata wów¬ czas, gdy przechodzi sie od jednego ksztaltownika do ksztaltownika, który za nim nastepuje, ale te¬ go rodzaju uklad ma te wade, ze nieco komplikuje profilowanie platów.Ze wzgledu na latwosc manipulowania, zwlaszcza -dla platów skrajnych pierwszej odmiany wykona¬ nia, których prety rozpraszajace maja uklad bardziej zwarty, byloby interesujace zmniejszenie ich sze¬ rokosci w stosunku do platów przedstawionych na fig. 5 odnosnie drugiej odmiany wykonania, a za¬ tem ekran, który rozciaga sie na dlugosci 9,20 m, który ma wysokosc 3,30 m i który zawiera okolo 5 1600 pretów móglby najkorzystniej byc utworzony, wychodzac z tego punktu widzenia., przez 26 platów, przy czym platy skrajne mialyby szerokosc 20 cm, plat srodkowy — 60 cm a pozostale platy — szero¬ kosci posrednie. Ta szerokosc platów jest zasadniczo 10 funkcja ich ciezarów i przyjmuje sie ja tak, aby ich ciezary byly zasadniczo równowazne, a to prowadzi do wezszych skrajnych platów, na których rozklad pretów jest bardziej zwarty.Fig. 7 pokazuje ekran walcowy pochylony ukosnie 16 do poziomu i podparty z tylu za pomoca podpórek, przedstawionych schematycznie w miejscu oznaczo¬ nym liczba 32. Zarys tego ekranu jest zatem utwo¬ rzony przez boki, z których zaden nie j.est pionowy lub poziomy. 20 Ekran przedstawiony na fig. 8 i 9 ma dwa bo¬ ki 33 (AC) i 34 (BD) zasadniczo pionowe, a dwa bo¬ ki 35 (AB) i 36 (CD) umieszczone w plaszczyznach poziomych, przy czym bok górny 35 ma promien krzywizny mniejszy niz bok dolny 36. Zwiekszanie 25 promienia krzywizny w kierunku dolnej czesci ekra¬ nu odbywa sie stopniowo, przy czym utworzona w ten sposób powierzchnia jest powierzchnia jedno¬ stajna.Tego rodzaju uklad ekranu pozwala miec brzeg 30 górny AB o dlugosci równej dlugosci brzegu dolne¬ go CD, przy czym przykrywanie jednego preta roz¬ praszajacego przez pret nastepny moze byc w ten sposób stale na calej wysokosci wspomnianego pre¬ ta. 35 Ekran pokazany na fig. 10 ma podobne cechy znamienne do cech znamiennych ekranu pokaza¬ nego na fig. 8 i 9 z ta róznica, ze prawy i lewy brzeg ekranu sa pionowe, brzeg górny 37 ekranu iest wówczas dluzszy niz jego brzeg dolny 38. 40 Fig. 11 pokazuje ekran w rzucie z góry, którego brzeg prawy 39 i brzeg lewy 40 sa pochylone do przodu, przy czym brzeg górny 41 tego ekranu ma tu ponadto mniejszy promien krzywizny niz jego brzeg dolny 42. 45 Elementy rozpraszajace ekranu przedstawionego na fig. 8 i 9, sa coraz mniej pochylone do poziomu w miare jak sie oddalaja od srodkowej plaszczyz¬ ny pionowej ekranu. Gdy te elementy rozpraszaja¬ ce sa utworzone przez oddzielne identyczne prety 5o rozpraszajace, to wówczas sa przewidziane elemen¬ ty przeznaczone do utworzenia odpowiedniego kata pomiedzy dwoma sasiednimi pretami rozpraszaja¬ cymi. Prety te powinny sie czesciowo pokrywac w jednakowym stopniu na calej dlugosci, tzn. tak 55 u góry jak i u dolu ekranu, przy czym najkorzyst¬ niej jest stosowac przekladki w celu tworzenia wspomnianego kata. Pokazane jest to na fig. 12, gdzie wskaznikami 5a i 5b oznaczono dwa sasiednie platy ekranu przedstawionego na fig. 8 i 9, a licz- 60 ba 43 oznaczono przekladke.Gdy ekran ma ksztalt przedstawiony na fig. 10, przekladki 43 sa rozmieszczone w taki sposób, ze prety pokrywaja sie bardziej w dolnej czesci niz górnej (uklad pretów wachlarzowy). 65 FiS- 13 pokazuje element rozpraszajacy, którego54317 O przekrój jest zblizony w ksztalcie do litery L, na¬ tomiast przekrój elementu rozpraszajacego, przed¬ stawiony na fig. 14 ma ksztalt zblizony do sierpa, przy czym jeden koniec jest zaostrzony a drugi jestzukosowany. 2.Fig. 15 pokazuje przekrój elementu rozpraszaja¬ cego, którego ksztalt zblizony jest do ksztaltu czól¬ na. Tego typu elementy zostaly przedstawione na fig. 1, 2 i 3.Oczywiste jcst, ze wynalazek nie ogranicza sie 1Q wcale do sposobu wykonania opisanego i przedsta¬ wionego na rysunku, który zostal podany jedynie tytulem przykladu. A zatem platy, elementy roz- 3. praszajace, konstrukcja nosna, elementy ustawia¬ jace, mocujace i zaciskajace oraz ksztalty opisa¬ nych ekranów moga byó zastapione dowolnymi inr nymi elementami i ukladdmi równowaznymi. W ten sposób mozna zasygnalizowac miedzy innymi, ze wspornik posredni 4 (fig. 1, 2 i 3) zgodnie z od- 4. miana wynalazku moze byc cofniety do tylu tzn. do tylu plyt oporowych 2 i 3, a przekladki o róznej grubosci moga byc umieszczone pomiedzy przednia powierzchnia tej plyty oporowej a pretami rozpra¬ szajacymi. Rozmieszczajac w miare potrzeby kilka wsporników posrednich i regulujac gruboscia prze¬ kladek od jednego preta do drugiego i od jednego wspornika posredniego do drugiego, mozna stwo- 5. rzyc krzywizne ekranu w kierunku jego wysokosci (w postaci czaszy wkleslej lub wypuklej), przy czym ta krzywizna jest badz niezmienna, badz tez stopniowo zmienia sie w miare przemieszczania 80 sie równolegle do górnego brzegu ekranu od pra¬ wego brzegu do brzegu lewego tego ekranu. 6. PL