Pierwszenstwo: Opublikowano: ll.VIII.1965(P110 445) 21.VIII.1964dlazastrz. 1—5 06.IV.1965 dla zastrz. 6 Niemiecka Republika Federalna 3.Xn.l966 52216 KI. 20f, 8 MKP B61h SfcO UKD WS«:W Twórca wynalazku: inz. Alfred Otto Wlasciciel patentu: Bergische Stahl-Industrie, Remscheid (Niemiecka Republika Federalna) W*$ \&s& Tarczahamulcowa do pojazdów Wynalazek dotyczy tarczy hamulcowej o budo¬ wie zewnetrznej z pierscieniami hamulcowymi umieszczonymi na piascie, szczególnie do pojazdów szynowych.Znane sa tarcze hamulcowe z piasta zamocowa¬ na na osi pojazdu i polaczona z jedno luib dwu¬ czesciowym pierscieniem hamulcowym przy uzy¬ ciu osiowych lub promieniowych srub. Znane jest równiez mocowanie pierscieni hamulcowych na piastach kól tarczowych. Zaprojektowane sa juz równiez tarcze hamulcowe, w iktórych moment ha¬ mujacy jest przenoszony z pierscienia hamulcowe¬ go na piaste poprzez ramiona wsporcze o kolo¬ wym lub pryzmatycznym przekroju poprzecznym, osadzone na trwale na piascie. Do znanego sta¬ nu techniki nalezy równiez zaliczyc mocowanie wspólosiowymi srubami pierscienia hamulcowego do kolnierza posredniego osadzonego na piascie.Z tymi znanymi konstrukcjami zwiazane sa nie¬ rozlacznie niedogodnosci, poniewaz nie mozna za¬ pobiec nastepujacemu pod wplywem przemien¬ nego dzialania 'hamulca, wybijaniu sworznia lub tulei kalibrowanej, które sluza do przenoszenia momentu hamujacego. Prowadzi to do halasów (stuków) i do uszkodzen calego polaczenia miedzy piasta lub kolnierzem posrednim i pierscieniem hamulcowym. Przy mocowaniu pierscieni hamul¬ cowych bez udzialu srub, które przenikaja przez te pierscienie, zmiany wymiarów pierscienia ha¬ mulcowego, wystepujace wskutek ogrzania przy hamowaniu, moga byc kompensowane bez szkodlir wych naprezen. 10 15 20 25 Wynalazek wyklucza te niedogodnosci i stwa¬ rza te korzysc, ze pierscienie hamulcowe prze¬ noszace moment hamujacy moga byc montowa¬ ne juz ze wstepnym napieciem i tym samym mo¬ zliwe jest docisniecie ich w ceilu wyrównania lu¬ zu w przypadku zuzycia sie powierzchni roboczych.Ten uklad zapewnia jeszcze dodatkowo mozliwosc wystepowania w kierunku piasty lub kolnierza posredniego róznych wydluzen pierscienia hamul¬ cowego, wystepujacych pod wplywem ciepla ha¬ mowania.Osiaga sie to dzieki temu, ze pierscien hamulco¬ wy jest polaczony z piasta lub kolnierzem po¬ srednim, za pomoca przebiegajacych osiowo listew prowadniczych, które sa osadzone w rowkach z pa¬ sowaniem wciskowym.Przyklady wykonania wynalazku sa uwidocznio¬ ne na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia w wi¬ doku, zmontowana tarcze hamulcowa, fig. 2 — w powiekszeniu, widok polaczenia z czesciowym przekrojem wedlug linii II—II na fig. 3, fig. 8 — przekrój wedlug linii III—III na fig. 1, fig. 4 — widok z zamocowanymi dodatkowo srubami zaci¬ skowymi, fig. 6 — widok w powiekszeniu, pola¬ czenia z czesciowym iprzekrojem wedlug linii IV— —IV na fig. 6, fig. 6 — przekrój wedlug linii V—V na fig. 4, fig. 7 — widok od tylu na pierscien ha¬ mulcowy zgodnie ze strzalka I na fig. 8, fig. % — promieniowy przekrój przez kolo i "fig. 9 — prze¬ krój wedlug linii IX—IX na fig. 7.Figury 1^6 uwidaczniaja jednolita, \wykonana ze stali piaste 12, która jest polaczona trwale z osia 5221652216 4 11 hamowanego pojazdu. Piasta ma wiele ramion wspornikowych 13. Pierscien hamulcowy 14 jest zaopatrzony równiez w taka sama liczbe pryzma¬ tycznych listew prowadniczych 15, iktóre sa wsu¬ niete z okreslonym naciskiem w rowki 16 ramion i •wspornikowych 13. Aby tego dokonac, w ramionach wspornikowych 13 sa wyfrezowane wspólsrodkowo zdrówkami 16 szczeliny 17, które umozliwiaja ra¬ mionom wspornikowym 13 okreslona podatnosc i wywieraja sile mocujaca na listwy prowadnicze. io "Wystepujaca przy tym lekka stozkowatosc row¬ ków 16 wymaga takiego samego uksztaltowania listew prowadniczych 15, w wyniku czego zapew¬ nione jest calkowite ich przyleganie. Aby zabez¬ pieczyc pierscien hamulcowy 14 przed osiowym 15 przesuwem wzgledem piasty 12, w obydwóch czes¬ ciach sa wytoczone rowki 18, w których sa umie¬ szczone stycznie czworokatne i dopasowane do wy¬ toczonych rowków elementy zabezpieczajace 19, którydh obydwa konce 20 sa odgiete pod katem 20 90° dla zapobiezenia wypadnieciu.W celu -wyrównania zuzycia wystepujacego w wyniku przemiennego dzialania hamulca na bo¬ kach rowków 16 i na listwach prowadniczych 15 przewidziano przewiercenia ramion wsporniko- 25 wydh 13 dla osadzenia srub zaciskowych 21, w wy¬ niku czego elementy 19, które tutaj nie maja zgie¬ tych konców zostaja jednoczesnie zabezpieczone przed wypadnieciem.Pierscien hamulcowy 14 jest osadzony wspólsrod¬ kowo z piasta 12 na wytoczonych plaszczyznach * 22 przewidzianych ma pierscieniu hamulcowym 14 i piascie 12.Zgodnie z fig. 7 i 8, licztoa 23 jest oznaczona pia¬ sta kola, na której jest osadzona tarcza 24 wraz z umieszczona na niej obrecza. Piasta 23 ma row- 35 kowe wytoczenia 25, w których jest zesrodkowa- ny kolnierz posredni 26 i przymocowany trwale do kola za pomoca równoleglych do osi srub 27. Kol¬ nierz posredni 26 posiada wiele ramion wsporni¬ kowych 28, zaopatrzonych w przebiegajace osiowo 40 i otwarte na zewnatrz rowki 29. Te rowki sa prze¬ dluzone do wewnatrz waska szczelina 30, dzieki czemu osiaga sie oddzialywanie sprezyste bocznych scianek 31 rowków 29. Sruba 32 przeprowadzona stycznie przez ramie wspornikowe 28 mozna « zmniejszyc szerokosc rowka 29 przez jej przykre¬ cenie.Pierscienie hamulcowe 33 maja na swej tylnej stronie odpowiednia do ramion wspornikowych liczbe pryzmatycznych listew prowadniczych 34,/ 50 które sa osadzone z okreslonym wciskiem w row¬ kach 29 ramion wspornikowych 28.Na fig. 9 jest przedstawiony przekrój przez ra¬ mie wspornikowe wedlug linii IX—IX na fig. 7, gdzie liczba 31 oznacza obydwie boczne scianki ra- 55 mienia wspornikowego 28 dla rowka 29, a liczba 33 — pierscien hamulcowy z listwa prowadni- cza 34. Powierzchnie styku listew prowadniczych 34 z bocznymi czesciami 31 winny byc tak obro¬ bione, aby istnialo zupelne przyleganie w row- 60 ku 29 na calej powierzchni styku.Zgodnie z ta konstrukcja, pierscienie hamulco¬ we 33 moga byc latwo mocowane z boku do kola 23, v24 osadzonego na osi, przy czym pierscienie hamulcowe 33 wciska sie ich listwami prowadni- 65 czymi 34 w rowki 29. Juz przez to, ze listwy pro¬ wadnicze 34 maja okreslona nadwyzke wymiaro¬ wa, nastepuje zakleszczenie pierscieni hamulco¬ wych w rowku 29. Aby zwiekszyc jeszcze trwalosc tych polaczen dokreca sie sruby 32, w wyniku czego boczne scianki 31 rowka 29 zostaja mocno docisniete do listew prowadniczych 34. Do dalsze¬ go zabezpieczenia pierscieni hamulcowych 33 przed osiowym przesuwem przewidziany jest element za¬ bezpieczajacy 35, który lezy w stykajacych sie ze soba rowkach w ramieniu wspornikowym 28 i w listwie prowadniczej 34. Ten element zabezpiecza¬ jacy 35 moze byc uksztaltowany lekko stozkowo, tak aby mógl byc przytrzymywany w swojej pro¬ wadnicy przez samohamownosc.Ramiona wspornikowe 28 maja okreslona podat¬ nosc sprezysta, w wyniku czego równiez przenie¬ sienie sily hamowania z pierscienia hamulcowego na piaste lub os nastepuje miekko. Dla lepszego chlodzenia pierscienia hamulcowego, na jego tylnej sciance znajduja sie zeberka 36, które oplywa po¬ wietrze chlodzace. Jesli pierscienie hamulcowe sa zamkniete, moga byc one stosunkowo latwo sciag¬ niete z kola i zastapione nowymi pierscieniami po zdjeciu elementu zabezpieczajacego 35 i zwolnie¬ niu srub 32.Wskutek zamocowania kolnierzy posrednich 26, pierscienie hamulcowe 33 moga byc tak osadzone na kole, ze tylko nieznacznie wystaja one poza plaszczyzne okreslona przez boki obreczy kól. PL