Pierwszenstwo: 29.1.1964 Czechoslowacja Opublikowano: 12.X.1966 52153 KI. 63c, 10/02 MKP B-b*2TT UKD Twórca wynalazku: inz. Cestmir Salamoun Wlasciciel Patentu: ZKL — Zavody na Valiva Loziska a Traktory, na- rodnik podnik, Brno (Czechoslowacja) Planetarna przekladnia zmianowa szesciobiegowa, zwlaszcza do ciagników Przedmiotem wynalazku jest planetarna prze¬ kladnia zmianowa szesciobiegowa, zwlaszcza do ciagników.Znane, planetarne przekladnie zmianowe o du¬ zym zakresie predkosci skladaja sie z jednej lub z kilku przekladni obiegowych i z kilku elemen¬ tów wlaczajacych, oraz z hamulców i sprzegiel lub urzadzen sprzeglowych jednokierunkowych.Przekladnie te moga byc skonstruowane na rózna ilosc stopni predkosci i na rózne przelozenia, w zaleznosci od róznego sposobu wlaczania przekla¬ dni obiegowych i elementów wlaczajacych. W przypadku wiekszej ilosci stopni predkosci prze¬ kladnia zmianowa posiada jednakze duza ilosc przekladni obiegowych i elementów wlaczajacych i z tego powodu jest skomplikowana i kosztowna.Wymagane stopniowanie predkosci nie moze byc czasem rozwiazane w prosty sposób, na przyklad przy zachowaniu stosunku sasiednich stopni pred¬ kosci w wysokosci 1,2 do 1,3, co wymagane jest w ciagnikach rolniczych. Przekladnia zmianowa moze miec równiez w niektórych przypadkach zly wspólczynnik sprawnosci.Celem wynalazku jest skonstruowanie planetar¬ nej przekladni zmianowej szesciostopniowej skla¬ dajacej sie zaledwie z dwóch, prostych przekladni obiegowych i z jednej przekladni odboczkowej oraz z dwóch hamulców wylaczalnych i z trzech sprzegiel wlaczalnych, przy czym stopnie predkos¬ ci sa tak dokladnie dobrane, ze odpowiadaja one 10 15 20 nie tylko liczbie predkosci, lecz takze stopniowa¬ niu, jakie wymaga ciagnik.Planetarna przekladnia zmianowa ma bardzo prosta i zwarta konstrukcje oraz wykazuje duza sprawnosc przy wszystkich stopniach predkosci.Osiaga sie to dzieki temu, ze kolo sloneczne pierw¬ szej przekladni obiegowej sprzezone jest z walem napedowym przekladni zmianowej, zabierak pierw¬ szej przekladni obiegowej polaczony jest z kolem zewnetrznym drugiej przekladni obiegowej, a za¬ bierak drugiej przekladni obiegowej, sprzezony jest z walem napedzanym przekladni zmianowej, natomiast kolo zewnetrzne pierwszej przekladni obiegowej moze byc sprzezone poprzez przekladnie odboczkowa i sprzeglo z walem napedowym lub poprzez pierwszy hamulec wylaczalny z rama przekladni zmianowej, a kolo sloneczne drugiej przekladni obiegowej polaczone jest poprzez dru¬ gi hamulec wylaczalny z rama, przy czym prze¬ kladnie obiegowe moga byc blokowane przez sprze¬ zenie dwóch czlonów pierwszej lub drugiej prze¬ kladni obiegowej za pomoca drugiego lub trzecie¬ go sprzegla wlaczalnego.Przedmiot wynalazku uwidoczniony jest na za¬ laczonym rysunku, na którym fig. 1 przedstawia przekladnie zmianowa na szesc predkosci, a fig. 2 — odmiane planetarnej przekladni zmianowej.Przekladnia zmianowa wedlug wynalazku skla¬ da sie z dwóch, prostych przekladni obiegowych P i R i z przekladni odboczkowej, utworzonej z 5215352153 3 kól 1, 2, 3 i 4 oraz z hamulców wylaczalnych Bi i B2 i ze sprzegiel wlaczalnych Slf S2 i S3. Kolo zebate 1 przekladni odboczkowej i kolo sloneczne 5 pierwszej przekladni obiegowej P polaczone sa na stale z walem napedowym a. Kolo zewnetrzne 5 6 pierwszej przekladni obiegowej P moze byc po¬ laczone poprzez sprzeglo wlaczalne S3 i kola 1, 2, 3 i 4 z walem napedowym a. Sprzeglo wlaczalne S3 jak wynika to z fig. 1, osadzone jest na prze¬ kladni odboczkowej oraz laczy kola 2 i 3, przy 10 czym kolo 3 zazebione jest stale o kolo 4, pola¬ czonego trwale z kolem zewnetrznym 6.Zgodnie z fig. 2 sprzeglo S3 osadzone jest wspól¬ osiowo z walem napedowym a, oraz laczy kolo 4 z kolem zewnetrznym 6. Zgodnie z dalsza odmiana 15 sprzeglo moze byc osadzone pomiedzy walem na¬ pedowym a a kolem 1. Wal kól 2 i 3 przekladni odboczkowej moze byc umieszczony wspólosiowo w przekladni zmianowej ciagnika razem z walem napedu pomocniczego i z walem napedzajacym 20 wal napedzany.Zabierak 7 pierwszej przekladni obiegowej P po¬ laczony jest trwale z kolem zewnetrznym 6^5dru- giej przekladni obiegowej R, a zabierak 10 tej przekladni polaczony jest trwale z walem nape- 25 dzanym n przekladni zmianowej. Hamulec Bj oddzialywuje na kolo zewnetrzne 6 pierwszej prze¬ kladni obiegowej P, a hamulec B2 na kolo slo¬ neczne 8 drugiej przekladni obiegowej R. Zgodnie z rozwiazaniem przedstawionym na fig. 1 hamulec 30 Bx moze byc osadzony na wale kola 3, jak uwi¬ doczniono to linia przerywana, przy czym powstaje wówczas mniejszy moment. Sprzeglo Si laczy dwa dowolne elementy pierwszej przekladni obiegowej P, na przyklad kolo sloneczne 5 i kolo zewnetrzne 35 6, jak przedstawia to fig. 1 i 2.Sprzeglo S2 laczy natomiast dwa dowolne ele¬ menty, na przyklad zabierak 10 i kolo sloneczne 8,S jak przedstawia to fig. 1 i 2. Sprzegla Sx i S2 blokuja pierwsza lub druga przekladnie obiegowa. 40 Przy wlaczonym hamulcu Bx lub B2 przekladnie obiegowe pracuja jako planetarne przelozenia, a przy wlaczonym sprzegle S3 pracuje pierwsza prze¬ kladnia obiegowa P jako dyferencjal, to znaczy wszystkie jej elementy sa napedzane i tworza *5 z przekladnia odboczkowa przelozenie dyferencja- lu. Sprzegla i hamulce sa tarczowe, ale moga one miec równiez inna konstrukcje.Poszczególne stopnie predkosci osiaga sie w na¬ stepujacysposób: 50 Najwiekszy, szósty stopien predkosci nastepuje bezposrednio po wlaczeniu sprzegiel wlaczalnych si i S2, przy wylaczeniu sprzegla S3 i hamulców Bj i B2. Piaty stopien predkosci uzyskuje sie przy wlaczeniu sprzegla Sx i hamulca B2, przy wyla¬ czeniu pozostalych elementów wlaczajacych.Czwarty stopien predkosci osiaga sie przy wla¬ czeniu sprzegiel S3 i S2 i przy wylaczeniu pozosta¬ lych elementów wlaczajacych. Trzeci stopien predkosci uzyskuje sie przy wlaczeniu hamulca Bj i sprzegla S2, przy wylaczeniu pozostalych ele¬ mentów wylaczajacych. Drugi stopien predkosci wystepuje przy wlaczeniu sprzegla S3 i hamulca B2» przy wylaczeniu pozostalych elementów wla¬ czajacych, a pierwszy stopien predkosci osiaga sie przy wlaczeniu hamulca Bx i B2 oraz przy wyla¬ czeniu sprzegiel wlaczalnych. PL