PL50717B3 - - Google Patents

Description

Opublikowano: .10.111.1966 50717 AJbo MKPB66b yf/30 UKD BIBLIOTEKA Urzedu P«f*nlow«fO Polsfctel Bzeczypnpolitij " Twórca wynalazku: mgr inz. Eugeniusz Kosonocki Wlasciciel patentu: Przedsiebiorstwo Montazu Urzadzen Elektrycznych Przemyslu Weglowego, Katowice (Polska) Uklad ograniczajacy przyspieszenie i opóznienie biegu elektrycznych maszyn wyciagowych, pracujacych w ukladzie Leonarda Przedmiotem patentu glównego nr 47036 jest uklad ograniczajacy przyspieszenia i opóznienia biegu elektrycznych maszyn wyciagowych pracu¬ jacych w ukladzie Leonarda. Uklad wedlug paten¬ tu glównego zapewnial ograniczenie przyspieszen i opóznien przez wzbudzenie uzwojenia sterujace¬ go amplidyny za pomoca dwóch wzmacniaczy tranzystorowych wspólpracujacych z ukladem pro¬ gowym dopiero wówczas, gdy zalozone przyspie¬ szenie lub opóznienie zostalo przekroczone o okolo 25%, a ponadto jezeli wielkosc zalozonego przy¬ spieszenia równala sie wielkosci zalozonego opóz¬ nienia.W znanych dotychczas ukladach ograniczajacych przyspieszenia i opóznienia biegu elektrycznych maszyn wyciagowych nie mania przepisowych przyspieszen i opóznien z do¬ kladnoscia ponizej okolo :25%, oraz osobnego na¬ stawienia . przepisowej wartosci przyspieszenia i opóznienia.Koniecznosc, zwiekszenia czulosci w ukladzie wy¬ stepowala czesto przy kolach pednych, gdy pelne potrzebne wysterowanie uzwojenia amplidyny mu¬ si byc osiagniete juz przy przekroczeniu zalozone¬ go przyspieszenia lub opóznienia o okolo 5%, lub gdy wielkosc zalozonego przyspieszenia jest inna niz zalozonego opóznienia.(Powyzsza wade usuwa uklad wedlug wynalazku skladajacy sie z czterech wzmacniaczy, z ukladu progowego i zespolu styczników kierunkowych. 10 15 20 25 30 2 Wprowadzenie do ukladu dodatkowych dwóch wzmacniaczy zwieksza czulosc ukladu pieciokrot¬ nie, natomiast wlaczenie do ukladu styczników kie¬ runkowych umozliwia osobne nastawienie przepi¬ sowej wartosci przyspieszenia i opóznienia.W ten sposób uklad ograniczajacy przyspieszenia i opóznienia wedlug patentu nr 47036 zostaje znacz¬ nie ulepszony przez kilkakrotne podwyzszenie jego czulosci, oraz mozliwosc osobnego nastawienia przepisowych przyspieszen i osobnego nastawienia przepisowych opóznien biegu elektrycznych ma¬ szyn wyciagowych.Uklad wedlug wynalazku uwidoczniony jest na rysunku, na którym przedstawiono ideowy sche¬ mat tego ukladu ograniczajacego przyspieszenie i opóznienie maszyn wyciagowych. Uklad wedlug wynalazku sklada sie z pradnicy sterujacej PS za¬ opatrzonej w dodatkowe uzwojenia ZD1 i ZD2, z czterech jednokierunkowych wzmacniaczy tran- zystorowychWl, W2, W3, W4, z ukladu progowego P, z zespolu styczników kierunkowych SK, oraz z uzwojen sterujacych amplidyny UA. Wzmacnia¬ cze Wl i W2 maja jednakowa budowe i sa zala¬ czane kazdy z osobna w obwód uzwojen dodatko¬ wych ZD1 i ZD2 umieszczonych na glównych bie¬ gunach pradnicy sterujacej PS.Amplidyna z uzwojeniami sterowniczymi UA jest przeznaczona do wzbudzenia pradnicy steru¬ jacej PS w taki sposób, aby ruch maszyny wycia¬ gowej byl mozliwy w obydwu kierunkach, a przy 50717; 50717 3 wspólpracy z ukladem wedlug wynalazku takze do ograniczania przyspieszenia i opóznienia biegu ma¬ szyny wyciagowej.(Podstawowymi elementami wzmacniaczy Wl i W2 sa: dlawik Dl, kondensatory papierowe Cl i Cl', oraz opór nastawczy R5.Dlawik na rdzeniu zelaznym Dl w polaczeniu z kondensatorami Cl i Cl' tworza filtr dolnoprze- pustowy w celu wyeliminowania szkodliwego wplywu napiec szybkozmiennych indukowanych w uzwojeniach dodatkowych ZD1 i ZD2 na wla¬ sciwa prace ukladu wzmacniaczy Wl i W2. Dla¬ wik Dl polaczony jest jednym koncem z zaciskiem „dodatnim" . zródla zasilania pradu stalego Zl, a drugim koncem z koncem uzwojenia dodatkowe¬ go ZD1 i poczatkiem uzwojenia dodatkowego ZD2.Kondensator papierowy Cl polaczony jest jednym koncem z baza tranzystora T2, a drugim koncem z zaciskiem.„dodatnim" zródla zasilania pradu sta¬ lego Zl.Kondensator papierowy Cl' polaczony jest jed¬ nym koncem z baza tranzystora T2' a drugim kon¬ cem z zaciskiem „dodatnim" zródla zasilania pradu stalego Zl.Opór nastawczy R5 polaczony jest jednym kon¬ cem z zaciskiem „ujemnym" zródla zasilania pradu stalego Zl, a drugim poprzez uzwojenie dlawika Dl z zaciskiem „dodatnim" zródla zasilania pradu stalego Zl. Plynacy prad staly od zacisku „dodat¬ niego" do zacisku „ujemnego" zródla zasilania Zl przez opór nastawczy R5 i uzwojenie dlawika Dl, powoduje spadek napiecia na opornosci omowej dlawika Dl i ten spadek napiecia polaryzuje wstep¬ nie emitery tranzystorów Tl, T2, Tl' i T2' do ich baz w ten sposób, ze zostaje usunieta „martwa strefa" wzmocnienia tych tranzystorów, wskutek czego juz najmniejsze napiecie uzyteczne pocho¬ dzace od uzwojen dodatkowych ZD1 i ZD2 powo¬ duje jego wzmocnienie bez zwloki.Dodatkowe wzmacniacze W3 i W4 maja podobna budowe. Wzmacniacz W3 sklada sie z oporu stale¬ go R6, oporu nastawczego R9, oporu nastawczego RIO, oraz z tranzystorów T3 i T4. iStaly opór R6 z jednej strony polaczony jest z baza tranzystora T4, a z drugiej strony poprzez staly opór R7 z zaci¬ skiem „dodatnim" zródla zasilania pradu stalego Z3.Emiter tranzystora T4 polaczony jest z baza tranzystora T3, a kolektor tranzystora T4 polaczo¬ ny jest poprzez opór nastawczy R9 z zaciskiem „ujemnym" zródla zasilania pradu stalego Z3. Emi¬ ter tranzystora T3 polaczony jest z zaciskiem „do¬ datnim" zródla zasilania pradu stalego Z3, a ko¬ lektor tranzystora T3 polaczony jest poprzez opór nastawczy RIO z jednym koncem uzwojenia ste¬ rowniczego amplLdyny UA.Srodkowy zaczep uzwojenia sterowniczego am- plidyny VA polaczony jest z zaciskiem „ujemnym" zródla zasilania pradu stalego Z3. Wspólnymi ele¬ mentami wzmacniaczy W3 i W4 sa: staly opór R7 i opór nastawczy R8, Opór nastawczy R8 polaczony jest jednym kon¬ cem z zaciskiem „ujemnym" zródla zasilania pradu satlego Z3, a drugim poprzez staly opór R7 polaczo¬ ny jest z zaciskiem „dodatnim" zródla zasilania pradu stalego Z3. Plynacy prad staly od zacisku „dodatniego" do zacisku „ujemnego" zródla zasila¬ nia Z3 przez opór nastawczy R8 i staly opór R7 po¬ woduje spadek napiecia na oporze stalym R7 i ten spadek napiecia polaryzuje wstepnie emitery tran- 5 zystorów T3, T3\ T4 i T4' do ich baz w ten sposób, ze zostaje usunieta „martwa strefa" wzmocnienia tranzystorów, wskutek czego juz najmniejsze na¬ piecie uzyteczne na wejsciu wzmacniaczy powodu¬ je jego wzmocnienie bez zwloki. io Uklad progowy sklada sie z dwóch diod Dl i D2 polaczonych z jednej strony z zaczepami c i e, opo¬ rów iR4 i R4' polaczonych szeregowo, a z drugiej strony zalaczony jest przez stycznik kierunkowy SK2 z zaciskiem f wzmacniacza W3 oraz przez 15 stycznik kierunkowy SK1 z zaciskiem b wzmacnia¬ cza W2. Diody Dl i D2 sa spolaryzowane odwrot¬ nie'tak, ze gdy jedna dioda przewodzi to w tym samym czasie druga dioda nie dziala i na odwrót.Srodkowy zaczep d pomiedzy oporami R4 i R4' jest 2Q polaczony przez stycznik kierunkowy SK2 z zaci¬ skiem b wzmacniacza W2 oraz przez stycznik kie¬ runkowy SK1 z zaciskiem f wzmacniacza W3. Oby¬ dwa konce szeregowo polaczonych oporów R4 i R4' sa polaczone ze zródlem pradu stalego Z2. 25 . Zespól styczników kierunkowych SK sklada sie z dwóch styczników SK1 i SK2 wzajemnie elek¬ trycznie blokowanych tak, ze gdy jeden z nich jest zalaczony drugi nie moze byc zalaczony.Styczniki kierunkowe sa uruchamiane przez ste- 30 równik maszyny wyciagowej nie pokazany na ry¬ sunku, który dla jednego kierunku jazdy podaje napiecia na zaciski Ul-v stycznika SK1, a dla dru¬ giego kierunku jazdy na zaciski u2-v stycznika SK2. 35 W ten sposób uruchomiane styczniki kierunkowo powoduja, ze na diode Dl i opór R4 ukladu progo¬ wego P zostaja podawane napiecia pochodzace wy¬ lacznie z przyspieszen dla obydwu kierunków jaz¬ dy maszyny wyciagowej, a na diode D2 i opór R4' 40 ukladu progowego P zostaja podawane napiecia poichodz-ace wylacznie od opóznien dla obydwu kie¬ runków jazdy maszyny wyciagowej. W ten sposób na oporze R4 ukladu progowego P mozna nastawic dowolna wartosc zalozonego przyspieszenia, a na 45 oporze R4' dowolna inna wartosc zalozonego opóz¬ nienia. iPo polaczeniu zacisku a wzmacniacza Wl z zaci¬ skiem b wzmacniacza W4 zostaje, przy wspólpra¬ cy wzmacniaczy Wl i W2 z ukladem progowym P 50 i zespolem styczników kierunkowych SK, mala róznica napiec podawana na wzmacniacze W3 i W4, które po wzmocnieniu wysterowuja w odpowiedni sposób uzwojenia sterownicze amplidyny UA.Opisany wyzej uklad wedlug wynalazku dziala 55 w sposób nastepujacy.Przy rozruchu maszyny wyciagowej z dopuszczal¬ nym przyspieszeniem na przyklad 1 m/sek2 w uzwo¬ jeniach ZD1 i ZD2 zostaje indukowane napiecie ok. 0,1 wolta o polaryzacji „dodatniej — ujemnej". 60 Baza tranzystorowa T2 od zaczepu na oporze Rl otrzymuje od uzwojenia ZD1 polaryzacje dodatnia, która unieruchamia wzmacniacz Wl. . Natomiast baza tranzystorowa T2* drugiego wzmacniacza W2 otrzymuje od uzwojenia ZD2 potencjal ujemny 65 i wzmacnia napiecie do ok. 1,4 wolta.50717 6 Wzmocniona wartosc napiecia do ok. 1,4 wolta wystepuje na wejsciu drugiego tranzystora Tl', co powoduje dalsze wzmocnienie do ok. 20 woltów, wystepujace jako spadek napiecia na oporze R2\ Jezeli po ustalonym biegu maszyny nastepuje jej 5 zwalnianie, wówczas w uzwojeniach ZD1 i ZD2 zostaje indukowane napiecie ok. 0,1 wolta o pola¬ ryzacji odwrotnej „ujemnej — dodatniej".W tym przypadku odwrotnie, wzmacniacz Wl be¬ dzie pracowal a wzmacniacz W2 bedzie nieczynny. io Tak wiec na zaciskach a i b oporów obciazenia R2 i R2' zawsze wystapi wzmocnione napiecie do 20 woltów, jednak o zmieniajacej sie biegunowosci, w zaleznosci od tego, czy wystepuje w danej chwili przyspieszenie czy opóznienie biegu maszyny wy- 15 ciagowej.Gdy na oporach obciazenia R2 i R2' istnieje na¬ piecie pomiedzy zaciskami a i b o wartosci 20 wol¬ tów, to temu napieciu zostaje przeciwstawione na¬ piecie istniejace w ukladzie progowym P, na opo- 20 rach R4 i R4' pomiedzy zaczepami c i d lub d i e o takiej samej wartosci i takiej samej bieguno¬ wosci.W tym wypadku obydwa te napiecia znosza sie i na wejscie wzmacniaczy magnetycznych W3 i W4 25 nie zostaje podawane zadne napiecie wejsciowe.Jest to przypadek, gdy maszyna pracuje normalnie, to jest gdy przyspieszenie lub zwalnianie biegu maszyny miesci sie w ustalonych granicach.Przy zwiekszeniu przyspieszenia biegu maszyny 30 na przyklad o 1%, napiecie na zaciskach a i b opo¬ rów obciazenia R2 i R2* zwiekszy sie do 20,2 wolta.'Zwiekszone napiecie 0,2 wolta zostaje podane na wejscie wzmacniaczy W3 i W4 na zaciski f i h oporów stalych R6 i R6\ wskutek czego do wyste- 35 rowania jednego wzmacniacza stoi do dyspozycji napiecie 0,1 wolta pomiedzy zaczepami fig oraz g i h. To male napiecie zostaje przez wzmacniacze W3 i W4 odpowiednio wzmocnione i wysterowuje w odpowiednim kierunku uzwojenie sterownicze amaiplidyny UA.Przy zwyzce przyspieszenia uzwojenia amplidyny UA zostaje w ten sposób wysterowane, ze ampli- dyna obniza napiecie pradnicy sterujacej PS, a tym samym przyspieszenie do dopuszczalnej granicy.Z chwila kiedy napiecie na zaciskach a i b oporów obciazenia spadnie z 20,2 woltów wzmacniacze W3 lub W4 przestaja pracowac, powodujac zanik pradu w uzwojeniu sterowniczym amplidyny UA. PL

Claims (1)

1. Zastrzezenie patentowe Uklad ograniczajacy przyspieszenie i opóznienie biegu elektrycznych maszyn wyciagowych, pracu¬ jacych w ukladzie Leonarda, wedlug patentu nr 47036, zawierajacy pradnice sterujaca zaopatrzona w dwa dodatkowe uzwojenia, dwa wzmacniacze tranzystorowe i uklad progowy, znamienny tym, ze wyposazony jest w zespól styczników kierunko¬ wych (SK), wzajemnie blokowanych, uruchomia¬ nych przez sterownik maszyny wyciagowej, odwra¬ cajacych przy zmianie kierunku jazdy maszyny wyciagowej kierunek zalaczenia napiecia wyjscio¬ wego ukladu progowego (P) do obwodu wzmacnia¬ czy (Wl, W2), a róznica napiecia wyjsciowego zespo¬ lu wzmacniaczy (Wl, W2) i ukladu progowego (P) jest przylozona do uzwojen sterujacych (UA) ampli¬ dyny poprzez dodatkowy zespól wzmacniaczy tran¬ zystorowych (W3, W4) o analogicznym ukladzie jak zespól wzmacniaczy (Wl, W2).50717 SK W3 ZG „Ruch" W-wa, zam. 1610-65 naklad 550 egz. PL