Opublikowano: 18.VI.1965 49670 s/oz KI 35c,l2I5- MKP B66d, h r ) 7 v*v%- UKD Twórca wynalazku: inz. Karl Heinz Bosse Wlasciciel patentu: VEB Schw ermaschinenbau NOBAS, Nordhausen (Niemiecka Republika Demokratyczna) Dwuszczekowy hamulec zwlaszcza do dzwigów i Przedmiotem wynalazku jest dzialajacy osiowo dwuszczekowy hamulec, zwlaszcza do dzwigów.Dotychczas znane sa hamulce osiowe lub tarczo¬ we, stosowane nie tylko w dzwigach, lecz takze w pojazdach mechanicznych i innych maszynach.Wspólna cecha konstrukcyjna tych hamulców sta¬ nowia ich szczeki hamujace, sprzezone osiowo z umieszczonym pomiedzy nimi tarczowym piers¬ cieniem hamujacym, polaczonym z elementem ha¬ mujacym.W znanych hamulcach tarczowych szczeki hamu¬ jace nie ukladaja sie poziomo w czasie osiowego przesuwu tarcz hamujacych, w zwiazku z czym dzialaja wówczas szkodliwe sily, które znieksztal¬ caja tarcze hamujaca i powoduja nierównomierne zuzycie powierzchni hamulca.W celu wyeliminowania tej niedogodnosci zasto¬ sowano w niektórych przypadkach wzmocniona konstrukcje szczek hamujacych, ale to rozwazanie okazalo sie bardziej materialochlonne i znacznie drozsze.Niedogodnosc te próbowano takze usunac przez ulozyskowanie konców drazka hamujacego w jed¬ nym wspólnym elemencie przegubowym, aby uzy¬ skac w ten sposób przez boczne wychylenie tego elementu przesuniecie drazka hamujacego w tym samym kierunku co tarcza hamujaca. W tyrn jed¬ nak przypadku brak symetrii zawieszenia powodo¬ wal powstawanie sil, które znieksztalcaly tarcze hamujaca. 15 2 W innych rozwiazaniach drazek hamujacy byl przesuwany swym dolnym koncem w kierunku wspólnego przegubu, ale wówczas drazek ten nie mógl przesuwac sie osiowo.We wszystkich tych rozwiazaniach zmienianych w celu wyrównania zuzycia powierzchni hamuja¬ cej nie uzyskano dotychczas równiez zadowalaja¬ cego przestawiania pionowych pretów cieglowych lub dociskowych.Dalsza niedogodnosc znanych konstrukcji pole¬ ga na tym, ze w czasie pekniecia jednego z piono¬ wych, cieglowych lub dociskowych pretów albo uszkodzenia ich czesci laczacych, nie uzyskuje sie hamowania dzwigów.Niedogodnosci te usuwa zastosowanie hamulca wedlug wynalazku.Celem wynalazku jest zwiekszenie bezpiecznego hamowania przy wyeliminowaniu sil odksztalcaja¬ cych tarcze hamujaca oraz przytrzymywanie dzwi¬ gu równiez w czasie pekniecia jednego z elementów przenoszacych sily, a ponadto reczne sterowanie szczekami hamujacymi.Cel ten jest osiagniety przez zastosowanie dwóch drazków hamujacych, których dolne konce sa ulo- zysikowane za pomoca poprzecznego trzpienia ma obrotowym i osiowo przesuwnym wale, którego lozyska umozliwiaja osiowy ruch walu w zaleznosci od potrzeb tak, ze powstaje wówczas pewien luz, mozliwa jest równiez wymiana elastycznych tulei, 4967049670 3 a ponadto ulatwiona jest wymiana trwalych stalo¬ wych wkladek.Hamulec wedlug wynalazku ma zamocowane do drazków hamujacych przedluzenia, o które opiera sie w czasie pekniecia jednego z elementów prze¬ noszacych sily dzwignia katowa, umozliwiajaca ha¬ mowanie dzwigu/ Proste ustawianie drazków hamujacych naste¬ puje za pomoca dwóch opierajacych sie o pret cieg- lowy dzwigni katowych które sa ulozyskowane na mimosrodowych trzpieniach oraz sa zabezpieczone przed samoczynnym obrotem za pomoca elementu zabezpieczajacego, wieldbocznego majacego wykor- bienie lub nacinane zeby.Wynalazek jest blizej wyjasniony na przykla¬ dzie rozwiazania, uwidocznionym na zalaczonym rysunku, na którym fig. 1 2 i 3 pzredstawiaja sche¬ matycznie dwuszczekowy hamulec, w widoku perspektywicznym, fig. 4 — szczegól „A" z fig. 15 a fig. 5 i 6 — lozysko w przekroju podluznym.Wal 1 hamulca wedlug wynalazku jest tak osa¬ dzony w lozyskach 2 (fig. 1, 2, 5 i 6), ze przesuwa sie elastycznie i osiowo w tulei 3 luib po jej demon¬ tazu, w zaleznosci od potrzeb. Jezeli tuleje 3 za¬ stapi sie trwala, stalowa wkladka, to wal 1 moze byc osadzony wówczas osiowo, przy zachowaniu jego ruchu obrotowego. W wale 1 jest ulozysko¬ wany poprzeczny trzpien 5, wokól którego obracaja sie w czasie otwierania i zamykania hamulca draz¬ ki hamujace 4. Przed niezamierzonym obrotem trzpienia 5 wokól walu 1 chroni podpórka 7, za¬ opatrzona w trzpienie 8, które w czasie montazu i reperacji latwo wyjmuje sie.Sile hamujaca uzyskuje sie przez zastosowanie dzwigni laczacej 9, walu hamujacego 10, dzwigni 11 oraz cieglowych i dociskowych pretów 12, a takze dzwigni 13, opierajacych sie o cieglowy pret 12.Dzieki temu uzyskuje sie poprzez trzpienie mimo- srodowe 15 docisk drazków hamujacych 4 lub szczek hamujacych do tarczy hamujacej 6.Pierwsze ustawienie a takze nastawienie urza¬ dzenia hamujacego nastepuje poprzez trzpienie mimosrodowe 15. Trzpienie te sa zabezpieczone przed samoczynnym ich obrotem za pomoca umieszczonych na nich wielobocznych elementów.Przy wylaczaniu czesci zabezpieczajacej 16 trzpien mimosrodowy 15 przesuwa sie stopniowo dzieki wielobocznemu uksztaltowaniu jego elemen¬ tu lub zastosowaniu zebów.Wyciagniete do góry przedluzenia 17 drazków hamujacych 4 sa tak uksztaltowane, ze w czasie pekniecia jednego z cieglowych lub dociskowych pretów 12 albo czopów hamujacych wal 1, dzwig¬ nia katowa 13 przylega do mocnego przedluzenia 17 drazków hamujacych, a oba drazki hamujace 4, dociskaja tarcze hamujaca 6. Róznicowe dzialanie dzwigni katowej 13 umozliwia za pomoca pretów mimosrodowych 15 równomierne przyleganie szczek hamujacych do dzwigu. PL